James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Κυβέρνηση: Καμιά δράση για τη βενζίνη, αμείωτος ο ΕΦΚ και παράταση επιδότησης στο ντίζελ – Τι μέτρα παίρνει η Ευρώπη

Εξαγγελίες του πρωθυπουργού για τα μέτρα κατά της ακρίβειας στα καύσιμα
βενζίνη
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

30/9/2026

Στο σημερινό (Τετάρτη 30/9) υπουργικό συμβούλιο ο πρωθυπουργός προανήγγειλε τη δέσμη μέτρων που προτίθεται να φέρει στη μάχη κατά της καλπάζουσας ακρίβειας στην ενέργεια.

Αυτή εστιάζει αποκλειστικά στο πετρέλαιο κίνησης, για το οποίο η επιδότηση στην αντλία αυξάνεται από 10 σε 15 λεπτά. Εκτός αυτής, τα διυλιστήρια θα συνεισφέρουν με μια επιπλέον έκπτωση 5 λεπτών, έτσι η συνολική ελάφρυνση θα φτάσει τα 20 λεπτά.

Πρόκειται για ένα μέτρο που θα ισχύσει μόνο για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου, με τον πρωθυπουργό να λέει πως τυχόν νέα επέμβαση θα εξετάζεται ανά 15 μέρες ανάλογα με τις εξελίξεις.

Για τη βενζίνη ούτε κουβέντα δεν έγινε, ενώ δόθηκε και μια έμμεση απάντηση στις πιέσεις για μείωση της φορολογίας στα καύσιμα, έστω και προσωρινά. Ο πρωθυπουργός δήλωσε σχετικώς πως, “είναι επιλογή της κυβέρνησης να στηρίζει την κοινωνία χωρίς να ναρκοθετεί τις αντοχές της οικονομίας”, δικαιολογία που υπονοεί πως δεν υπάρχει ο δημοσιονομικός χώρος για να χάσει το κράτος τα έσοδα από τους φόρους στα καύσιμα.

Ενώ οι πολίτες έχουν άφθονη ελαστικότητα στην τσέπη τους να πληρώνουν αυτές τις τιμές; Ρητορική η ερώτηση.

Σε κάθε περίπτωση, το δημοσιονομικό κόστος για την επιδότηση του πετρελαίου κίνησης το επόμενο δεκαπενθήμερο εκτιμάται σε 20 εκατομμύρια ευρώ, τάξεις μεγέθους μακριά από το κόστος δισεκατομμυρίων για την ελληνική οικονομία που επικαλούνταν το κυβερνητικό αφήγημα τις προηγούμενες εβδομάδες όποτε η συζήτηση έφτανε στην περίφημη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ), ενός φόρου που ανέρχεται σε ληστρικό επίπεδο, από τους ψηλότερους σε όλη την Ευρώπη και σχεδόν διπλάσιος από το ελάχιστο όριο που ορίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στο μεταξύ, στο υπόβαθρο σιγοκαίει ένα άλλο σημαίνον ζήτημα, αυτό του πετρελαίου θέρμανσης, το οποίο ο πρωθυπουργός παρέπεμψε στα μέσα Οκτωβρίου. Τότε θα γίνει η εξαγγελία σχετικά με την τιμή που θα ξεκινήσει η διάθεσή του στις 15 Οκτωβρίου, με τις πληροφορίες να μιλούν για μια τελική λιανική κάτω των 1,75 ευρώ.

Στο μεταξύ, ο πρωθυπουργός επανέλαβε πως “η Ελλάδα καταθέτει στις Βρυξέλλες πρόταση ώστε τα κράτη-μέλη να αποκτήσουν έκτακτη ευελιξία ενώπιον της παρούσας κρίσης. Είναι ώρα για τολμηρές κινήσεις, πέρα από γενικές παραινέσεις που έχουμε ακούσει από την Επιτροπή για μείωση της κατανάλωσης ενέργειας”, κάτι που για μια φορά ακόμη υπονοεί πως εμείς θέλουμε αλλά οι ξένοι δεν μας αφήνουν να μειώσουμε τον φόρο στα καύσιμα. Πρόκειται για μια επιχειρηματολογία που έχει καταρρίψει εμπεριστατωμένα σύσσωμος ο Τύπος, αλλά κατά μυστήριο τρόπο επιστρατεύεται ξανά και ξανά όποτε γίνεται λόγος για τον ΕΦΚ.

Η Ελλάδα “απολαμβάνει” την έκτη ακριβότερη βενζίνη στην Ευρώπη, πίσω μόνο από Δανία, Ολλανδία, Φινλανδία, Γερμανία και Γαλλία κατά σειρά – σύμφωνα με το εβδομαδιαίο ενημερωτικό δελτίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εβδομάδα 21-27 Σεπτεμβρίου 2026.

Αξίζει πάντως να κάνουμε μια μικρή βόλτα σε μερικές ευρωπαϊκές χώρες, για να δούμε τι μέτρα λαμβάνουν.

Η Γερμανία έτρεξε ένα πρόγραμμα δύο μηνών το Καλοκαίρι και τώρα το ανανέωσε ως το τέλος του χρόνου, χαμηλώνοντας τον φόρο για να προκύψει όφελος 17 λεπτών στην αντλία. Το κόστος του προγράμματος ανέρχεται σε 2,5 δισ. ευρώ, ενώ προανήγγειλε πλαφόν στα κέρδη των διϋλιστηρίων από την 1η Ιανουαρίου 2027. Στη Γερμανία η μέση τιμή βενζίνης στα πρατήρια κόστιζε 2,35 ευρώ ανά λίτρο την προηγούμενη εβδομάδα.

Η Ισπανία έχει χαμηλώσει τους φόρους σε βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης ήδη από τον Μάρτιο, σε ένα πακέτο συνολικού κόστους 5 δις. ευρώ που ρίχνει την τιμή στην αντλία κατά περίπου 20 σεντς ανά λίτρο. Παράλληλα, προσφέρει ειδικές επιδοτήσεις καυσίμων για συγκεκριμένους κλάδους, όπως μεταφορές, αγροτική παραγωγή, κτηνοτροφία και αλιεία. Η μέση τιμή της βενζίνης στην Ισπανία ανερχόταν την περασμένη εβδομάδα σε 1,93 ευρώ ανά λίτρο.

Η Σουηδία τρέχει από τον Μάιο ένα πρόγραμμα 2 δις. ευρώ που προβλέπει μειώσεις στους φόρους των καυσίμων και έχει ως αποτέλεσμα η μέση τιμή της βενζίνης στην αντλία την προηγούμενη εβδομάδα να είναι μόλις 1,58 ευρώ ανά λίτρο.

Την ίδια περίοδο, η μέση τιμή της αμόλυβδης στην Ελλάδα ήταν 2,20 ευρώ ανά λίτρο.