Κράνη με έγκριση της FIM

Για τα λεφτά ή την ασφάλεια;
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

18/10/2017

Η FIM ανακοίνωσε ότι από το 2019, οι αναβάτες που θα συμμετέχουν σε αγώνες που διοργανώνει η ίδια (και πιθανότατα οι ομοσπονδίες που λειτουργούν υπό την επίβλεψή τους) θα πρέπει να φοράνε κράνη τα οποία να έχουν περάσει με επιτυχία τις δικές τις δοκιμασίες ασφαλείας. Τι σημαίνει αυτό; Πολύ απλά, αν το κράνος του αγωνιζόμενου αναβάτη είναι μόνο αμερικάνικων προδιαγραφών (Snell) ή μόνο ευρωπαϊκών (ECE) ή μόνο ιαπωνικών (SG/JIS) δεν θα επιτρέπεται η χρήση του στην πίστα.

Ουσιαστικά η FIM ακολουθεί κατά γράμμα την τακτική της FIA στα αυτοκίνητα, όπου και εκεί απαγορεύεται η χρήση κράνους που δεν έχει το ειδικό αυτοκόλλητο έγκρισης τύπου. Για να μπορέσει ένας κατασκευαστής κρανών να πάρει αυτό το αυτοκόλλητο, θα πρέπει να περάσει με επιτυχία την διαδικασία των τεστ της FIM. Προς το παρόν δεν έχει ανακοινωθεί με λεπτομέρεια τι είδους δοκιμές θα κάνει η FIM για να ελέγξει την αντοχή των κρανών και κυρίως αν αυτές οι δοκιμές θα είναι αυστηρότερες ή όχι από τις ήδη υπάρχουσες. Στα αυτοκίνητα για παράδειγμα, η FIA δοκιμάζει την αντοχή των κρανών στη φωτιά, αλλά και την αντοχή τους στη διάτρηση από αιχμηρά αντικείμενα. Επίσης τα παιδικά αγωνιστικά κράνη για kart, δεν πρέπει να ξεπερνάνε το 1 κιλό σε βάρος. Όμως για τις μοτοσυκλέτες μας φαίνεται κάπως δύσκολο να φανταστούμε τι παραπάνω σε θέματα ασφάλειας θα προσφέρει η έγκριση της FIM.

Πιθανότατα πρόκειται για μια νέα πηγή εσόδων. Το λέμε αυτό, διότι όπως τα κράνη των αυτοκινήτων με έγκριση της FIA, έτσι και τα αντίστοιχα με έγκριση της FIM θα επιβαρυνθούν από το κόστος που θα πληρώνουν οι κατασκευαστές τους για να συμμετέχουν στα τεστ και να πάρουν το ειδικό αυτοκόλλητο. Μιλάμε για τουλάχιστον 100-150 ευρώ επιβάρυνση στην τελική τιμή λιανικής. Η FIA ακολουθεί την ίδια τακτική για όλο τον ρουχισμό του οδηγού, αλλά και για τις ζώνες ασφαλείας, τους πυροσβεστήρες, τα roll-bar κ.ο.κ. Οπότε αν γίνει η αρχή με τα κράνη, είναι βέβαιο ότι θα ακολουθήσουν οι φόρμες, τα γάντια, οι μπότες, αλλά και βασικά εξαρτήματα των μοτοσυκλετών, όπως τα μαρσπιέ, τα κλιπ-ον κ.τ.λ.    

 

UPDATE:

 

Δεν θα φοράμε τα ίδια με τους…Θεούς της μοτοσυκλέτας

Yamaha: Κατέθεσε πατέντα για ψαλίδι μεταβλητής γεωμετρίας

Ρυθμιζόμενο εν κινήσει ψαλίδι - Καλύτερη πρόσφυση και συμπεριφορά σε κάθε συνθήκη
Yamaha Swing Arm Patent
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

10/2/2026

Μέσα από μια νέα πατέντα, η Yamaha αποκαλύπτει μια ριζοσπαστική ιδέα όπου το ψαλίδι της μοτοσυκλέτας αλλάζει γεωμετρία ανάλογα με τις συνθήκες, προσαρμοζόμενο στις απαιτήσεις επιτάχυνσης, φρεναρίσματος και κλίσης.

Η γεωμετρία και η ακαμψία του ψαλιδιού αποτελούν έναν από τους πιο κρίσιμους τομείς στον σχεδιασμό πλαισίου, ειδικά στον κόσμο των αγώνων όπου κάθε χιλιοστό και κάθε βαθμός παραμόρφωσης μπορεί να μεταφραστεί σε χρόνο στην πίστα. Το πρόβλημα είναι ότι οι απαιτήσεις για μέγιστη ταχύτητα στα ευθύγραμμα τμήματα της πίστας συγκρούονται με εκείνες για σταθερότητα και αίσθηση στο μέσο της στροφής. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να λύσει η Yamaha με την πατέντα ενός ψαλιδιού μεταβλητής γεωμετρίας.

Τα τελευταία χρόνια, τα MotoGP έχουν δείξει πόσο σημαντική μπορεί να είναι η αλλαγή στη γεωμετρία. Τα συστήματα ρύθμισης ύψους εμπρός και πίσω (ride height devices), που ξεκίνησαν ως απλές μηχανικές διατάξεις holeshot για τις εκκινήσεις, κλειδώνοντας προσωρινά τη μπροστινή ανάρτηση στη χαμηλή θέση της, χαμηλώνοντας έτσι το κέντρο βάρους της μοτοσυκλέτας και αποτρέποντας τις ανυψώσεις του εμπρός τροχού στα πρότυπα των συσκευών που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια στoυς off-road αγώνες, εξελίχθηκαν σε ενεργοποιητές που χαμηλώνουν τη μοτοσυκλέτα στην έξοδο των στροφών, αυξάνοντας την πρόσφυση και περιορίζοντας τις σούζες. Παρότι τα μπροστινά συστήματα ride height απαγορεύτηκαν από το 2023 και όλα τα αντίστοιχα συστήματα θα απαγορευτούν πλήρως το 2027, η πατέντα της Yamaha δείχνει πού θα μπορούσε να φτάσει αυτή η τεχνολογία αν υπήρχε η σχετική ελευθερία.

Yamaha Swing Arm Patent

Πώς λειτουργεί το νέο σύστημα

Στις σημερινές μοτοσυκλέτες MotoGP, το πίσω σύστημα ride height λειτουργεί μέσω ενός υδραυλικού "άξονα" που αντικαθιστά έναν από τους συνδέσμους της ανάρτησης. Όταν ο αναβάτης χρησιμοποιήσει το σχετικό χειριστήριο στην επιτάχυνση, το σύστημα "κλειδώνει" το πίσω μέρος χαμηλά για μέγιστη πρόσφυση, ενώ στο φρενάρισμα απελευθερώνεται ώστε το πίσω μέρος να σηκωθεί ξανά για καλύτερη είσοδο στη στροφή.

Η Yamaha όμως προχωρά πολύ πιο πέρα. Στη νέα πατέντα, το υδραυλικά κινούμενο στοιχείο δεν βρίσκεται στους συνδέσμους της ανάρτησης, αλλά μέσα στο ίδιο το ψαλίδι. Το ψαλίδι χωρίζεται σε δύο τμήματα με μια άρθρωση στο κέντρο του. Το εμπρός τμήμα συνδέεται κανονικά με την ανάρτηση, ενώ το πίσω τμήμα, όπου και βρίσκεται ο τροχός, μπορεί να μετακινηθεί ανεξάρτητα πάνω ή κάτω μέσω του υδραυλικού μηχανισμού.

Το υδραυλικό στοιχείο ενεργοποιείται ωθώντας ένα έκκεντρο που αλλάζει το μήκος και τη γωνία του κάτω τμήματος του ψαλιδιού, επιτρέποντας στη γεωμετρία να μεταβάλλεται δυναμικά, με την περιστροφή γύρω από τον άξονα της άρθρωσης, ανάλογα με το αν η μοτοσυκλέτα επιταχύνει, στρίβει ή φρενάρει.

Yamaha Swing Arm Patent

Μακριά από τους αγώνες ή την παραγωγή

Σε αντίθεση με τα σημερινά συστήματα ride height, η πατέντα της Yamaha περιγράφει ένα σύστημα που ελέγχεται από ηλεκτρονικό ενεργοποιητή και αισθητήρες διαδρομής και φορτίου. Το σύστημα διαβάζει τι κάνει η μοτοσυκλέτα - αν δηλαδή επιταχύνει, αν βρίσκεται υπό κλίση ή αν επιβραδύνει - με την χρήση μιας αδρανειακής μονάδας ελέγχου (IMU) και προσαρμόζει ανάλογα τη γεωμετρία του ψαλιδιού σε πραγματικό χρόνο.

Αυτό το επίπεδο ηλεκτρονικού ελέγχου δεν είναι επιτρεπτό υπό τους τρέχοντες κανονισμούς των MotoGP (πόσο μάλλον του WSBK, που στηρίζεται σε μοντέλα παραγωγής), κάτι που δείχνει ότι η πατέντα δεν στοχεύει άμεσα σε αγωνιστική εφαρμογή, αλλά μάλλον σε πειραματική έρευνα και συλλογή δεδομένων. Η Yamaha προσπαθεί να κατανοήσει τα οφέλη μιας μοτοσυκλέτας αν το ψαλίδι της πάψει να είναι ένα στατικό εξάρτημα και γίνει ένα δυναμικά προσαρμοζόμενο στοιχείο.

Yamaha Swing Arm Patent

Η ίδια η πατέντα αναφέρεται επίσης στις δυνάμεις της αλυσίδας κατά την επιτάχυνση και την επιβράδυνση και στο πώς ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να τις εκμεταλλευτεί για βελτιστοποίηση της πρόσφυσης και της σταθερότητας.

Υπερβολικά πολύπλοκο; Σχεδόν σίγουρα. Όμως, ακόμη και αν δεν δούμε ποτέ ένα τέτοιο ψαλίδι σε αγωνιστική ή παραγωγής μοτοσυκλέτα, τα δεδομένα που μπορεί να συλλέξει η Yamaha από μια τέτοια ιδέα ίσως επηρεάσουν καθοριστικά τον τρόπο με τον οποίο θα σχεδιάζονται και θα εξελίσονται τα πλαίσια του μέλλοντος.