ΚΤΜ: Πατέντες για ημι-αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων

Αφορά αρχικά τη σειρά 1290
KTM Αυτόματο κιβώτιο
Από το

motomag

26/5/2023

Σύμφωνα με σχέδια που είδαν το φως της δημοσιότητας, η ΚΤΜ φαίνεται να εργάζεται πάνω στην δημιουργία ενός ημι-αυτόμαυτου κιβωτίου το οποίο θα λειτουργεί με τη χρήση φυγοκεντρικού συμπλέκτη, ενώ ένας μηχανισμός θα αποτρέπει την μοτοσυκλέτα από το να κινηθεί όταν αυτή είναι σταθμευμένη

Όπως μαρτυρούν οι πωλήσεις των μοντέλων της Honda με DCT, η οδήγηση μοτοσυκλέτας χωρίς να είναι απαραίτητη η χρήση της μανέτας του συμπλέκτη για την αλλαγή ταχυτήτων, κερδίζει συνεχώς έδαφος. Ωστόσο, το σύστημα διπλού συμπλέκτη της Honda είναι αρκετά βαρύ (+10kg) και απαιτεί διάφορα ηλεκτρονικά και υδραυλικά συστήματα για να λειτουργήσει, καθιστώντας το αρκετά περίπλοκο.

Στην προκειμένη περίπτωση το σύστημα της KTM, μοιάζει περισσότερο με το SCS (Smart Clutch System) που χρησιμοποιεί η MV Agusta στο Turismo Veloce. Όπως εκεί, έτσι και εδώ βλέπουμε ότι χρησιμοποιείται ένας φυγοκεντρικός συμπλέκτης -όπως στα σκούτερ-, ο οποίος μειώνει την περιπλοκότητα του συστήματος και το βάρος του.

KTM Ημί-αυτόματο κιβώτιο

Όπως φαίνεται στα σχέδια, ο μηχανισμός της ΚΤΜ χρησιμοποιεί βραχίονες και ξεχωριστή μονάδα ελέγχου για την αλλαγή των ταχυτήτων, που συνεργάζονται με τον φυγοκεντρικό συμπλέκτη.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος με τον οποίο η ΚΤΜ αντιμετωπίζει στα συγκεκριμένα σχέδια το πρόβλημα που έχει εν γένει ο φυγοκεντρικός συμπλέκτης. Αυτό, έχει να κάνει με το γεγονός ότι σε στάση το κιβώτιο απεμπλέκεται εντελώς από τον υπόλοιπο κινητήρα. Επομένως στην περίπτωση μας είναι αδύνατον να μπει ταχύτητα, με συνέπεια να ενέχει ο κίνδυνος να τσουλήσει η μοτοσυκλέτα, στην περίπτωση που έχεις παρκάρει σε κεκλιμένο επίπεδο.

Γι’ αυτό τον λόγο, οι περισσότερες εταιρείες έχουν εξοπλίσει τα σκούτερ τους με ένα μοχλό στο τιμόνι που εκτελεί χρέη χειρόφρενου, συνήθως χρησιμοποιώντας ένα επιπλέον έμβολο στους δίσκους που πιάνει όταν χρησιμοποιηθεί ο μοχλός,. Το ίδιο κάνει και η Honda στα DCT μοντέλα της με χαρακτηριστικό παράδειγμα την CRF1100 Africa Twin όπου στον πίσω δίσκο υπάρχει ένα επιπλέον έμβολο που ενεργοποιείται όταν ο αναβάτης τραβήξει τον μοχλό στο αριστερό grip προς τα μέσα, όπως και η MV Agusta που αναφέραμε παραπάνω. Κάτι τέτοιο όμως, δεν αποτρέπει την κατά λάθος απενεργοποίηση του συστήματος, μιας και ο μοχλός είναι σχετικά εύκολα προσβάσιμος.

KTM Ημί-αυτόματο κιβώτιο

Η ΚΤΜ, όπως φαίνεται στα σχέδια, κάνει κάτι διαφορετικό. Χρησιμοποιεί ένα μοχλό σχήματος “L” που κλειδώνει τα γρανάζια στη θέση τους. Ο τρόπος που θα το κάνει αυτό είναι ότι όταν η μοτοσυκλέτα είναι σταματημένη και έχει επιλεχθεί η θέση “Park”, τότε ένα κομμάτι του μοχλού εμπλέκεται στα δόντια ενός από τα γρανάζια της πρωτεύουσας μετάδοσης, κλειδώνοντας το κιβώτιο ταχυτήτων. Ο έλεγχος του μοχλού γίνεται ηλεκτρονικά, όπως φαίνεται από τα σχέδια CAD όπου κάτω από τα γρανάζια υπάρχει κάτι που μοιάζει με σερβομηχανισμό, και πιθανότατα δεν θα απενεργοποιείται όσο η μοτοσυκλέτα είναι σβηστή, προσθέτοντας πόντους και στην ασφάλεια.

Αν και τα σχέδια CAD έχουν ιδιαίτερα λεπτομερή περιγραφή του συστήματος, δεν δίνουν περισσότερες πληροφορίες για το πώς ο αναβάτης θα μπορεί να αλλάζει χειροκίνητα ταχύτητες. Η Honda έχει επιλέξει να τοποθετήσει κουμπιά στο χειριστήριο με τα οποία μπορείς να αλλάξεις σχέσεις στο κιβώτιο, χειροκίνητα. Η περίπτωση της MV Agusta, στην οποία μοιάζει και περισσότερο το σύστημα της ΚΤΜ, χρησιμοποιεί έναν φυγοκεντρικό συμπλέκτη που σε συνδυασμό με το quickshifter up/down και τον παραδοσιακό λεβιέ στο πόδι, επιτρέπει να αλλάξεις ταχύτητα χωρίς να χρησιμοποιήσεις τον συμπλέκτη. Στην περίπτωση όμως της πατέντας που κατοχύρωσε η ΚΤΜ, αναφέρεται ότι και οι δύο τρόποι λειτουργίας είναι εφικτοί, χωρίς να δίνει περισσότερες πληροφορίες για το ποιο από τα δύο σκοπεύει να χρησιμοποιήσει.

Ο μηχανισμός αυτός, όπως φαίνεται από τα τόσο λεπτομερή σχέδια που δείχνουν μέχρι και τους αριθμούς στο γρανάζι της πρώτης σχέσης (έτσι γίνεται γνωστό και σε ποιον κινητήρα έχει εφαρμοστεί), σχετίζεται με τον LC8 V2 κινητήρα της ΚΤΜ των 1301 κυβικών. Επομένως, τα μοντέλα που θα μπορούσε να εφαρμοστεί αρχικά σαν τεχνολογία είναι τα Super Adventure S / R και 1290 Super Duke R / GT, σε επόμενη ανανέωσή τους.

Ετικέτες

Νέα κεφαλή βίδας BMW: Ξεβιδώνουν με το λογότυπο τους και ειδικό εργαλείο

Πατέντα για ειδικές κεφαλές κοχλίων (βιδών) με σχήμα το σήμα της BMW, που απαιτούν ειδικά εργαλεία
BMW Roundel Bolt
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

23/12/2025

Η BMW κατοχύρωσε πατέντα για νέες βίδες με κεφαλή εμπνευσμένη από το εμβληματικό της λογότυπο, μια ιδέα που εντυπωσιάζει αισθητικά αλλά εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την πρακτικότητα και την ευκολία συντήρησης των μοτοσυκλετών.

Η BMW κατέθεσε πρόσφατα πατέντα για βίδες και κοχλίες των οποίων η κεφαλή φέρει ανάγλυφα το σήμα της εταιρείας. Στο κέντρο εμφανίζονται τα γράμματα “BMW”, ενώ δύο βαθιές εσοχές, τοποθετημένες εκεί όπου κανονικά βρίσκονται τα μπλε τμήματα του λογοτύπου, λειτουργούν ως σημεία εφαρμογής του ειδικού εργαλείου. Για την αφαίρεση ή σύσφιξη της βίδας απαιτείται αποκλειστικό εργαλείο αντίστοιχου σχήματος, το οποίο λογικά θα διατίθεται σε διαφορετικά μεγέθη.

BMW Roundel Bolt

Το πρακτικό όφελος μιας τέτοιας σχεδίασης είναι προφανώς δεύτερο μπροστά στην εμφάνιση που θέλουν να πετύχουν οι Γερμανοί. Ιδιαίτερα αν αυτές οι βίδες χρησιμοποιούνται μόνο σε εξωτερικά πλαστικά τμήματα του φαίρινγκ ή σε γενικότερα σε σημεία που τονίζουν την εμφάνιση της νέας μοτοσυκλέτας. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν έχουν σχεδιαστεί και με βάση το καθαυτό πρακτικό ζήτημα της μίας και μόνο δουλειάς που απαιτείται να κάνουν: Οι κεφαλές Allen και Torx έχουν καθιερωθεί εδώ και δεκαετίες χάρη στη δυνατότητά τους να μεταφέρουν υψηλή ροπή, στο μικρό τους μέγεθος και πλέον έχουν σχεδόν καθολική χρήση στη βιομηχανία αυτοκινήτου και μοτοσυκλέτας. Το αν η νέα σχεδίαση κεφαλής μπορεί να ανταποκριθεί σε εφαρμογές υψηλής καταπόνησης μένει να αποδειχθεί.

BMW Roundel Bolt

Αλλά τα πράγματα δεν ήταν πάντα έτσι, με τις πρώτες βίδες να είναι ίσιες και σταυροί (Phillips) και χωρίς κοινά στάνταρντ μεταξύ, πολλές φορές όμοιων σχεδίων, είτε λόγω διαφορών των συστημάτων μέτρησης (μετρικό - αυτοκρατορικό) σε κεφαλές και σπειρώματα (μετρικό, BSW κ.α) με κωνικότητες ή χωρίς, είτε διαφορές γεωμετρίας σχεδιασμού (Phillips - JIS), με πολλές φορές τα λάθη να πληρώνονται ακριβά σε χρόνο, άγχος, ταλαιπωρία και μηχανουργική εργασία.

BMW Roundel Bolt

Στο πέρας των ετών πολλά είναι τα σχέδια κεφαλών που είναι αρκετά ιδιαίτερα και απαιτούν πιο εξειδικευμένα εργαλεία λειτουργώντας αποτρεπτικά για τον περισσότερο κόσμο που θέλει να  “σκαλίσει”. Εργαλεία που όμως είναι εμπορικά διαθέσιμα χωρίς κάποιο δυσθεώρητο κόστος, μικρό εμπόδιο για κάποιον που ξέρει τι κάνει ή θέλει πραγματικά να δοκιμάσει την τύχη του.

BMW Roundel Bolt

Το να λέμε ότι η συγκεκριμένη πατέντα μοιάζει να ωθεί περισσότερους ιδιοκτήτες προς τα επίσημα συνεργεία της BMW, αποθαρρύνοντας την επισκευή στο σπίτι ή από ανεξάρτητους μηχανικούς, την στιγμή που μια εξαέρωση, μια διάγνωση ή ένα αντικλείδι απαιτεί τον υπολογιστή/διαγνωστικό της εταιρείας φαίνεται πως είναι κάτι που δεν ταιριάζει με την εποχή, όπου είναι όλο και λιγότερα εκείνα που μπορεί να κάνει κανείς, το κυριότερο όμως, είναι λιγότεροι εκείνοι που θέλουν πραγματικά να ασχοληθούν μόνοι τους!

Σιγουρά υπάρχει και ο παράγοντας prestige καθώς μεταξύ μας το βαυαρικό εργοστάσιο απλά “απογειώνει” μια ήδη υπάρχουσα τάση να τοποθετούνται σήματα και εμβλήματα σε οτιδήποτε, που φαίνεται να έχει το κοινό της.

BMW Roundel Bolt

Εάν κάποιος ανήκει στην εκλεκτή ελίτ που με ένα βασικό σετ εργαλείων και εφευρετικότητα επιδιόρθωνε τα πάντα σε μια ερημιά στην μέση του πουθενά, μάλλον μια μικρή ακόμα συλλογή δεν θα είναι μεγαλύτερο πρόβλημα από τις συνθέτες τεχνολογίες και αρχιτεκτονικές (βλέπε Controller Area Network Bus) που πλέον οι μοτοσυκλέτες ενσωματώνουν.

BMW Roundel Bolt

Άλλωστε μοιάζει πιθανότερο οι απομιμήσεις των συγκεκριμένων εργαλείων να είναι περισσότερες, αν όχι και γρηγορότερα διαθέσιμες από της BMW.

Πέρα από την πλάκα όμως, αξίζει να σημειωθεί ότι προς το παρόν μιλάμε μόνο για πατέντα και όχι για εξάρτημα που έχει περάσει σε μοντέλο παραγωγής.

BMW Roundel Bolt

Αυτή την στιγμή η BMW δεν έχει ενημερώσει για το που θα τοποθετήσει τις συγκεκριμένες βίδες, σε ότι αφορά την μοτοσυκλέτα πάντως, θεωρούμε πως θα αν βρουν τον δρόμο τους προς τα εκεί, θα είναι σε εξωτερικά σημεία του φαίρινγκ.