Μια πανέξυπνη, ιδέα της BMW για την ασφάλεια!

Το απλό μπορεί να είναι το πιο αποτελεσματικό!
Από τον

Λάζαρο Μαυράκη

17/2/2020

Η ασφάλεια στις πτώσεις και οι μοτοσυκλέτες, είναι δύο έννοιες σε διαρκή διαμάχη και οι όποιες προσπάθειες να συμβιβαστούν, σπάνια είχαν επιτυχή κατάληξη. Η νέα πατέντα, όμως, που κατέθεσε η BMW, αποδεικνύει –τουλάχιστον στην θεωρία- ότι μια εξαιρετικά απλή ιδέα με μια μικρή δόση ευφυίας, μπορεί να γίνει αποτελεσματική στην πράξη.

Η συνήθης πρακτική πάνω στο ζήτημα των πτώσεων και των συγκρούσεων είναι η πρόληψη των ατυχημάτων, η οποία μας έχει κατακλείσει υπό την μορφή των ηλεκτρονικών συστημάτων (από το traction control, μέχρι τα cornering ABS). Παρόλα αυτά όμως, υπάρχουν περιπτώσεις που ακόμη και με τα παραπάνω, η κακή έκβαση είναι αναπόφευκτη. Εκεί αναλαμβάνουν τα προστατευτικά στον εξοπλισμό του αναβάτη, αλλά η BMW θεωρεί ότι υπάρχει ακόμη ένα μικρό περιθώριο που μπορεί να μειώσει τις συνέπειες ενός ατυχήματος. Και δεν μιλάμε για κάτι που δεν θα βλέπεται, τόσο από πλευράς σχεδιασμού όσο και από πλευράς χρηστικότητας (όπως για παράδειγμα το περίφημο σκούτερ C1 με τον… κλωβό για τον αναβάτη). Στην συγκεκριμένη περίπτωση οι πατέντες των Βαυαρών δείχνουν την προσθήκη ενός μικρού μεταλλικού τμήματος σε σχήμα "V" πίσω από τον μπροστινό τροχό, που θα μπορούσε να κάνει μεγάλη διαφορά στην πιθανότητα μια σύγκρουσης.

Σε κανονικές συνθήκες, όταν ο μπροστινός τροχός μιας μοτοσυκλέτας χτυπήσει πάνω στο πλάι ενός αυτοκινήτου, η δύναμη που θα ασκηθεί πάνω στον τροχό θα τον αναγκάσει να στρίψει. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα τόσο να χάσει ο αναβάτης το τιμόνι από τα χέρια του, αλλά και να μικρύνει το συνολικά μήκος της μοτοσυκλέτας αρκετά εκατοστά, μειώνοντας έτσι και το τμήμα που βρίσκεται μπροστά από τον αναβάτη το οποίο θα μπορούσε να απορροφήσει μέρος της δύναμης κρούσης. Με την προσθήκη του συγκεκριμένου εξαρτήματος, καθώς το μπροστινό αρχίζει να στρεβλώνεται και να σπρώχνει τον τροχό προς τα πίσω λόγω του χτυπήματος, η κίνηση αυτή γίνεται σε ευθεία γραμμή μετατρέποντας ταυτόχρονα το πιρούνι και τον τροχό σε ζώνες απορρόφησης κρούσης, με το μεταλλικό "V" να λειτουργεί επικουρικά.

Μπορεί να μην αποτελεί την οριστική λύση του προβλήματος στις συγκρούσεις, αλλά οτιδήποτε –έστω και λίγο- μπορεί να συμβάλλει στην απορρόφηση κάποιου ποσοστού ενέργειας, το οποίο διαφορετικά θα μεταφερόταν στον αναβάτη.

Προς το παρόν, δεν είναι ξεκάθαρο αν το συγκεκριμένο σχέδιο θα μπει σε κάποια μοτοσυκλέτα παραγωγής, αλλά όπως μπορείτε να διαπιστώσετε κι εσείς, δεν είναι μια ακριβή κατασκευή με απαγορευτικό κόστος, ενώ η συγκεκριμένη μεταλλική προσθήκη θα μπορούσε να παίζει διπλό ρόλο, ως βάση για το ψυγείο για παράδειγμα, αποσβαίνοντας ακόμη μεγαλύτερο ποσοστό από το κόστος του.

 

Ετικέτες

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις