Yamaha: Πατέντα με δικύλινδρο turbo για το ΜΤ-09

Εξετάζοντας την υπερτροφοδότηση
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

24/4/2019

Πρόσφατα η Yamaha κατέθεσε ορισμένες πατέντες στις οποίες παρουσιάζεται το (προηγούμενης γενιάς) MT-09 εξοπλισμένο με έναν δικύλινδρο κινητήρα turbo. Μετά το 2000, έχουμε δει απ’ τους υπόλοιπους ιαπωνικούς κολοσσούς αντίστοιχες πατέντες που παρουσιάζουν κινητήρες με συστήματα υπερτροφοδότησης, ενώ μόνο ένας απ’ αυτούς προχώρησε στην υλοποίησή τους, προς το παρόν. Αναφερόμαστε φυσικά στην Kawasaki και στη σειρά μοντέλων H2, όπου κάθε χρόνο παρουσιάζονται νέα μέλη απ’ το 2015. Στην περίπτωση της Kawasaki έχουμε ένα σύστημα supercharger, ενώ εδώ η Yamaha μας δείχνει ξεκάθαρα πως δουλεύει πάνω στη τεχνολογία turbo. Σε επίπεδο πρωτότυπων, "πρωτοπόρος" είναι η Suzuki με το Recursion, που φροντίζει να ανανεώνει τα σχέδιά του ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς να λέει τίποτα για το πότε και αν θα βγει στην παραγωγή, φτάνοντας στο σημείο να θυμίζει μαμούθ σίριαλ με πάνω από 500 επεισόδια. Παράλληλα όμως, αποτελεί και την επαλήθευση του άτυπου κανόνα πως: Όποια μοτοσυκλέτα βλέπουμε σε μορφή πατεντών δεν είναι σίγουρο πως θα την δούμε και στην παραγωγή μετέπειτα.

Το γεγονός ότι στα σχέδια βλέπουμε ένα ΜΤ-09 είναι εύκολα αντιληπτό, αλλά όχι δεσμευτικό για το τί είδους μοτοσυκλέτα θα έχει τον κινητήρα turbo όταν κι αν βγει στην παραγωγή. Παρά το γεγονός πως από το πλάι ο κινητήρας δείχνει να είναι ο τρικύλινδρος των 847cc του mT-09, στα υπόλοιπα σχέδια παρατηρούμε απ’ το σύστημα εξαγωγής πως πρόκειται για έναν δικύλινδρο κινητήρα. Η τακτική που οι εταιρείες καταθέτουν πατέντες χρησιμοποιώντας σχέδια από παλιότερα μοντέλα όπως στην προκείμενη περίπτωση ή άσχετα τελείως συνηθίζεται διότι υπάρχουν φορές που θέλουν να αποκρύψουν τη μορφή ενός επερχόμενου μοντέλου. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια παρατραβηγμένη θεωρία που συνοδεύει αυτή την ειδηση και λέει πως η χρήση αυτών των σχεδίων δεν είναι τυχαία, αλλά υπήρχε από τότε που σχεδιαζόταν το πρώτο MT-09 να εξοπλιστεί με κινητήρα turbo.

Κυρίαρχος λόγος που οι περισσότερες εταιρείες στρέφουν την προσοχή τους στην υπερτροφοδότηση δεν είναι άλλος πλέον, απ’ τις όλο και περισσότερο αυστηρές προδιαγραφές Euro 4/5. Το 2021 βρίσκεται δίπλα μας και τότε είναι που θα μπουν σε πλήρη ισχύ οι Euro 5 προδιαγραφές με αποτέλεσμα ο χρόνος να πιέζει τις εταιρείες να βρουν λύσεις για την μείωση των ρύπων, τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης και την διατήρηση ή αύξηση των επιδόσεων των κινητήρων τους. Οι κινητήρες turbo όπου χρησιμοποιούνται κατά κόρον απ’ τις αυτοκινητοβιομηχανίες προσφέρουν με τα χαρακτηριστικά τους τη λύση στο πρόβλημα των αυστηρών προδιαγραφών, καθώς επιτρέπουν από μικρότερου κυβισμού και λιγότερων κυλινδρων κινητήρες να έχουν την απόδοδοση ίση με κινητήρες υπερδιπλάσιου κυβισμού και κυλίνδρων. Είναι αυτό που αποκαλούν "downsizing".

Στα σχέδια της Yamaha βλέπουμε την τοποθέτηση του turbo σε δύο διαφορετικά σημεία. Στην πρώτη περίπτωση η τουρμπίνα βρίσκεται στο ύψος του στροφάλου και έχει αρκετή απόσταση από τις βαλβίδες εξαγωγής του κινητήρα. Έτσι, εξασφαλίζεται αρκετή απόσταση μεταξύ του μπροστινού τροχού και του κινητήρα, χωρίς να υπάρχει το ενδεχόμενο να έρθουν σε επαφή κατά τη βύθιση των καλαμιών. Όμως, λόγω της αυξημένης απόστασης της τουρμπίνας απ’ την κεφαλή το φαινόμενο του turbo lag (η χρονική καθυστέρηση απόκρισης της τουρμπίνας στην άνοδο των στροφών του κινητήρα) είναι πιο έντονο και δημιουργεί σκαλοπάτι στην απόδοση της ροπής και της ιπποδύναμης.  

Στο δεύτερο σχέδιο παρατηρούμε πως η τουρμπίνα είναι τοποθετημένη πιο κοντά στην κεφαλή, έχοντας μικρότερη απόσταση απ’ τις βαλβίδες εξαγωγής. Γεγονός που καθιστά λιγότερο αισθητό το turbo lag και ο κινητήρας αποκτά μια πιο προοδευτική και ομαλή λειτουργία. Αύτη η θέση –που είναι πιο κοντά στην κεφαλή του κινητήρα- χρησιμοποιείται απ’ το 2000 κι έπειτα στους περισσότερους κινητήρες αυτοκινήτων βελτιώνοντας την απόκριση της τουρμπίνας, όμως η μετάβαση αυτής της τεχνολογίας στο κόσμο των μοτοσυκλετών δημιουργεί χωροταξικά προβλήματα, καθώς η τουρμπίνα βρίσκεται πολύ κοντά στον μπροστινό τροχό με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος κατά τη βύθιση του πιρουνιού να έρθουν σε επαφή. Για την επίλυση αυτού θα πρέπει να αλλαχτεί η θέση του κινητήρα, όμως κάτι τέτοιο επηρεάζει τα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας, από την αλλαγή της κατανομής των μαζών. Επίσης, παρατηρούμε και στις δύο περιπτώσεις πως μετά την τουρμπίνα υπάρχει ο καταλύτης σε μικρή απόσταση, που τον βοηθά να θερμαίνεται γρήγορα (μόλις οι καταλύτες ζεσταθούν αρκετά τότε λειτουργούν στο 100% του δυναμικού τους).

Για το ποια λύση θα χρησιμοποιήσει η Yamaha ώστε τα μοντέλα της να πληρούν τις προδιαγραφές EURO 5-6 κ.τ.λ. είναι ακόμη άγνωστο, όμως οι νέες πατέντες δείχνουν πως είναι διαθέσιμη να περπατήσει και σε άλλα μονοπάτια.

Πάντως να θυμίσουμε, πως στα jet ski έχει κινητήρες με υπερτροφοδότηση, αντίστοιχης αρχιτεκτονικής με εκείνη της Kawasaki και είναι περίεργο που δεν προχωρά με κάτι που ήδη έχει στα χέρια της, αλλά πειραματίζεται με τα turbo.

Ετικέτες

Marc Marquez: Εξελίσσει την Desmosedici GP26 ξεγελώντας το μυαλό του! - Δεν είναι ο μόνος

Σκέφτεται και φαντάζεται άλλες στροφές από άλλες πίστες όταν οδηγεί - Το έκανε και στη Sepang
Marc Marquez mind games 2026
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

10/2/2026

Οι εγκέφαλοι των αναβατών της κορυφαίας κατηγορίας βρίσκονται αλλού σε σχέση με τους υπόλοιπους και ο κορυφαίος όλων αυτή τη στιγμή, Marc Marquez, ρίχνει λίγο φως για το τι γίνεται "εκεί μέσα" κατά τη διάρκεια των δοκιμών σε έναν τομέα που δεν περνά καν από το μυαλό των κοινών θνητών.

Τους αναβάτες του MotoGP τους βλέπουμε συχνά πριν από έναν αγώνα να κάθονται με κλειστά τα μάτια και να κινούνται ελαφρώς από τη μία μεριά στην άλλη κάνοντας κινήσεις με τα χέρια τους σα να κρατάνε ή να χειρίζονται κάτι. Σήμερα δεν υπάρχει αναβάτης-αθλητής που να μην χρησιμοποιεί την ιδεοκίνηση για να προετοιμάσει τον εαυτό του για δοκιμές ή αγώνα "ευθυγραμμίζοντας" τον εγκέφαλό με τις κινήσεις του σώματός του καθώς οδηγεί με τη φαντασία του σε μία πίστα και να προσομοιώνει κατά τη διάρκεια και την παραμικρή λεπτομέρεια. 

Η ιδεοκίνηση είναι ένα φανταστικό εργαλείο που δουλεύει στην πράξη και κάνει θαύματα και για τον αναβάτη που κινείται στο δρόμο-και για αθλητές από άλλα σπορ-, με εκείνους του MotoGP να το έχουν πάει ωστόσο σε άλλο επίπεδο. Είναι εξαιρετικά δύσκολο και απαιτεί πολύ χρόνο και προσπάθεια η ιδεοκίνηση, τα αποτελέσματα που έχει όμως δεν επιδέχονται αμφισβήτησης, ενώ βοηθά τους κορυφαίους να εξελίξουν ακόμη περισσότερο τον τρόπο σκέψη τους και να "βαδίσουν" σε νέα πνευματικά μονοπάτια αλλά και να μάθουν μια πίστα μέχρι τελευταίο πετραδάκι. Πόσο καλά; Όσοι δεν έχετε δει το video με τον Marc Marquez να αναγνωρίζει πίστες μόνο από τον ήχο του κινητήρα της MotoGP μοτοσυκλέτας του (Honda τότε) κάντε κλικ σε αυτό που ακολουθεί.

Μια ολόκληρη πίστα λοιπόν μπορεί να υπάρχει μέσα στο μυαλό του Marquez σπιθαμή προς σπιθαμή και αυτό, σύμφωνα με τα δικά του λεγόμενα, μπορεί να το αξιοποιήσει και κατά τις δοκιμές που πραγματοποιούνται για την εξέλιξη της μοτοσυκλέτας ακόμη και αν αυτό αφορά την εξέλιξη του αερδυναμικού πακέτου και πώς αυτό θα συμπεριφέρεται σε διαφορετικά σιρκουί.

Η εξέλιξη του αεροδυναμικού πακέτου είναι πολύ κρίσιμη ώστε να ξεκινήσει καλά η χρονιά για τις Ducati -και όχι μόνο- με τα εργοστάσια να μπορούν έπειτα να προχωρήσουν μόνο σε μία αλλαγή μέσα στη σεζόν.

Για να φτάσει ο Παγκόσμιος Πρωταθλητής να πάρει το μέγιστο δυνατό από τις δοκιμές πριν την έναρξη της σεζόν προσπαθεί να φέρει στο μυαλό του και να φανταστεί στροφές από άλλες πίστες που μοιάζουν με εκείνες στις οποίες οδηγεί πραγματικά ώστε να κατευθύνει την εξέλιξη των αεροδυναμικών βοηθημάτων προς μια κατεύθυνση που θα έχει αποτέλεσμα σε περισσότερες πίστες.

Ο Marquez φέρνει στο μυαλό του στροφές από άλλες πίστες και σε ερώτηση για το πόσο αποτελεσματικά εξελίσσεται η μοτοσυκλέτα με τόσο περιορισμένες δοκιμές πριν την έναρξη της σεζόν -δύο πίστες για δοκιμές για πρωτάθλημα 22 γύρων- ο Ισπανός δήλωσε ότι πολλές από τις στροφές στην πίστα της Sepang έχουν κοινά χαρακτηριστικά με εκείνες στη Valencia και στο Qatar.  O 32χρονος δήλωσε επίσης ότι δεν έχει άλλη επιλογή και ότι αυτός και η Ducati πρέπει να είναι πολύ προσεκτικοί σε αυτό το στάδιο των δοκιμών με τις επιλογές τους ώστε η χρονιά να μπει με το δεξί. Οπότε τι πιο... απλό για να το πετύχεις τους στόχους σου από το να μεταφέρεσαι με το μυαλό σου σε ένα άλλο σημείο της γης ενώ στρίβεις με 200+ χλμ../ώρα!