Γιατί τα μαλακά ελαστικά του Lorenzo άντεξαν περισσότερο

Η θεωρία στην πράξη
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

13/8/2018

Όταν τελείωσε ο αγώνας της Αυστρίας θα έμειναν πολλοί με την απορία, πως είναι δυνατόν η μαλακή γόμα που είχε διαλέξει ο Jorge Lorenzo να αντέξει περισσότερο από την μεσαίας σκληρότητας γόμα που είχε η μοτοσυκλέτα του Dovizioso. Ο Ιταλός αναβάτης της Ducati δήλωσε ότι το πίσω ελαστικό του είχε χάσει την απόδοσή του σχεδόν 10 γύρους πριν πέσει η καρό σημαία. Καθώς φέτος όλοι οι αναβάτες έχουν διαρκώς την φράση Tire Management στο στόμα τους και την χρησιμοποιούν συνεχώς για να εξηγήσουν γιατί ο ρυθμός τους μέχρι τη μέση του αγώνα είναι πιο αργός σε σχέση με τους τελευταίους γύρους, θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Dovizioso έφθειρε νωρίς τα ελαστικά του, όταν προσπαθούσε να περάσει τον Lorenzo. Πράγματι ο Ιταλός αναβάτης είπε ότι μια πιθανή αιτία να είναι αυτή. Όμως είπε επίσης, ότι εξίσου πιθανό να είναι και η λάθος επιλογή της μεσαίας γόμας.

Κι εδώ μπαίνουμε στο ζουμί της υπόθεσης, διότι αν η μεσαία γόμα ήταν λάθος επιλογή, τότε ποια γόμα έπρεπε να είχε βάλει; Η θεωρία λέει, ότι η σκληρή γόμα αντέχει περισσότερο, οπότε αυτή είναι η απάντηση στο ερώτημα σωστά; Όχι!

Διότι αυτή είναι η μία από τις πολλές θεωρίες που υπάρχουν για τα ελαστικά, οι οποίες είναι όλες τους σωστές και όλες τους λάθος ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στην πίστα αλλά και τον σχεδιασμό της πίστας. Όπως ήδη έχουμε πει, τα ελαστικά της Michelin δεν έχουν σταθερή απόδοση κατά την διάρκεια του αγώνα και η συμπεριφορά τους επηρεάζεται έντονα από τον τρόπο που τα πιέζεις. Εδώ είναι βασικό να καταλάβουμε, ότι η πτώση της απόδοσης δεν οφείλεται στο “φάγωμα” της γόμας, αλλά στην “κόπωση” της σύνθεσης της γόμας. Δηλαδή όταν λένε οι αναβάτες ότι “έμειναν από λάστιχο” δεν εννοούν ότι βγήκαν τα λινά έξω. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δήλωση του Marguez σχετικά με την επιλογή της μεσαίας γόμας για το εμπρός ελαστικό. Ο Ισπανός είπε ότι με την σκληρή γόμα κερδίζει στα δυνατά φρένα, αλλά προτιμάει την μεσαία που τον βοηθάει περισσότερο στις μάχες μέσα στις στροφές. Πώς είναι δυνατόν η σκληρή γόμα να είναι καλύτερη στα φρένα, αφού η θεωρία λέει ότι προφέρει λιγότερη πρόσφυση, άρα έχεις μεγαλύτερες πιθανότητες να μπλοκάρεις τα φρένα; Η απάντηση βρίσκεται σε μια άλλη θεωρία, που αφορά την ΣΤΙΓΜΙΑΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΝΣΗ της γόμας, η οποία με την σειρά της ρίχνει απότομα την απόδοση πρόσφυσης του ελαστικού. Αυτό λοιπόν που λέει ο Marquez είναι ότι με την σκληρή γόμα έχεις ΚΑΛΥΤΕΡΗ πρόσφυση στα ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ φρεναρίσματα από υψηλές ταχύτητες, διότι η απόδοση του ελαστικού δεν μεταβάλλεται από την παρατεταμένη υπερθέρμανσή του. Με τις πιο μαλακές γόμες θα έχεις καλύτερη πρόσφυση στην αρχή του φρεναρίσματος, αλλά στο τέλος θα έχεις “κάψει” την γόμα και θα μπεις στην είσοδο της στροφής με ένα εμπρός ελαστικό που θα έχει μειωμένη απόδοση.

Για να καταλάβετε πόσο πολύ επηρεάζει την πρόσφυση η μεταβολή της θερμοκρασίας, πολλοί αναβάτες φεύγουν νωρίτερα από το slip-streaming για να κρυώσουν το εμπρός ελαστικό τους. Αυτό δίνει μια απάντηση στο γιατί ο Lorenzo με το μαλακό εμπρός ελαστικό παρακολουθούσε από απόσταση τον Marquez στους πρώτους γύρους και δεν κόλλησε πίσω του. Προσπαθούσε δηλαδή να κρατήσει όσο πιο κρύο γινόταν το εμπρός ελαστικό του, ώστε να μπορεί να φρενάρει αρκετά δυνατά χωρίς να το υπερθερμάνει. Γιατί έμβαλε μαλακό εμπρός; Διότι ήθελε την επιπλέον πρόσφυση στις στροφές που ήταν πιο αργός από τους άλλους δύο αντιπάλους του.

Κρατώντας λοιπόν στη μία άκρη του μυαλού μας τι συμβαίνει με την μεταβολή της θερμοκρασίας των ελαστικών και πως αυτή επηρεάζει το επίπεδο της πρόσφυσης είναι πιο εύκολο να εξηγήσουμε γιατί το Tire Management στο οποίο αναφέρονται οι αναβάτες ΔΕΝ αφορά την φθορά της γόμμας, αλλά την διαχείριση ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ που έχουν στη διάθεση τους να οδηγήσουν με τα ελαστικά σε υψηλά επίπεδα θερμοκρασίας. Έτσι εξηγείται και γιατί μπορούν να κάνουν γρήγορους γύρους στο τέλος του αγώνα παρά το γεγονός έχουν φθείρει εν μέρει τα ελαστικά τους. Διότι το πραγματικό πρόβλημά τους είναι η υπερθέρμανση και αν τα “βράσεις” στους πρώτους γύρους, μετά δεν έχεις την πολυτέλεια να τα κρυώσεις και να τα ξαναφέρεις στη θερμοκρασία ιδανικής λειτουργίας.  

Η πίστα της Αυστρίας έχει σχεδιαστεί πρωτίστως για την Formula 1 και ακολουθεί την φιλοσοφία stop and go, ώστε να επιτρέπει τις προσπεράσεις των αυτοκινήτων στα φρένα και να ακούγονται στην τηλεόραση οι αλλαγές των ταχυτήτων. Οι περισσότερες στροφές είναι γωνίες και ο χρόνος που η μοτοσυκλέτα είναι τέρμα πλαγιασμένη είναι ο μικρότερος που υπάρχει σε πίστα του πρωταθλήματος MotoGP. Άρα και ο χρόνος που το γκάζι είναι τέρμα ανοιχτό με την μοτοσυκλέτα πλαγιασμένη είναι σύντομος. Η πιθανότητα στιγμιαίας υπερθέρμανσης είναι η μικρότερη δυνατή. Πάνω σε αυτό βασίστηκε η απόφαση του Jorge Lorenzo να βάλει μαλακό ελαστικό πίσω.

Όμως πως κατάφερε να το διατηρήσει ως τον τελευταίο γύρο, όταν Dovizioso έκαψε το μεσαίας σκληρότητας πίσω ελαστικό του πολλούς γύρους πριν.

Η απάντηση βρίσκεται στο σπινάρισμα και στον χρόνο. Ο Dovizioso άνοιγε πιο νωρίς το γκάζι στις εξόδους των στροφών όταν ήταν πίσω από τον Lorenzo για να βρεθεί δίπλα του στην ευθεία, οπότε αυξανόταν ο χρόνος που το πίσω ελαστικό του ήταν εκτεθειμένο στην υπερθέρμανση. Ταυτόχρονα όμως ο πίσω τροχός του Dovizioso είχε μικρότερο ποσοστό πρόσφυσης λόγω της σκληρότερης γόμας από του Ισπανού και σπίναρε περισσότερη ώρα.

Το σπινάρισμα αυτό αύξανε ακόμα περισσότερο το επίπεδο της θερμοκρασίας του πίσω ελαστικού του. Με άλλα λόγια, το υψηλό κράτημα του μαλακού ελαστικού που είχε ο Lorenzo μείωνε τον χρόνο που ήταν εκτεθειμένο στην υπερθέρμανση, ενώ το μεσαίας γόμας πίσω ελαστικό του Dovizioso ήταν περισσότερη ώρα εκτεθειμένο.  

Αν η χάραξη της πίστας ήταν διαφορετική, η επιλογή του Lorenzo θα ήταν στα όρια της παράνοιας. Όμως για την πίστα της Αυστρίας και με τα χαρακτηριστικά που έχουν τα ελαστικά της Michelin ήταν λογικότατη.   

MotoGP: Πολιτική αντιπαράθεση για την Αδελαΐδα που "δεν θα είναι πραγματική street circuit" κατά τον σχεδιαστή της

Ο σχεδιαστής Jarno Zaffelli εξηγεί το βασικό πλάνο της νέας πίστας της Αυστραλίας που θα μπει στο ημερολόγιο του 2027
MotoGP Adelaide
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

11/3/2026

Η ανακοίνωση ότι η Αδελαΐδα θα αντικαταστήσει το Phillip Island στο MotoGP από το 2027 προκάλεσε αρκετές απορίες και ανησυχίες στους φίλους του αθλήματος. Ο σχεδιαστής Jarno Zaffelli, εξηγεί ότι στην πραγματικότητα δεν πρόκειται για κλασική αστική πίστα, αλλά για μόνιμη εγκατάσταση, εναρμονισμένη με όλα τα πρότυπα ασφαλείας του MotoGP.

Η ανακοίνωση της νέας πίστας στην Αδελαΐδα, που θα φιλοξενεί το Grand Prix Αυστραλίας από το 2027, δημιούργησε έντονες συζητήσεις στους φίλους του MotoGP. Πολλοί εξέφρασαν ανησυχίες για την ασφάλεια, καθώς η νέα διαδρομή χαρακτηρίστηκε αρχικά ως αστικό circuit.

Για να ξεκαθαρίσει το τοπίο, μίλησε σχετικά ο Jarno Zaffelli, ιδρυτής της εταιρείας σχεδιασμού σιρκουί Dromo, η οποία έχει συμμετάσχει στον σχεδιασμό και την αναβάθμιση πολλών σύγχρονων αγωνιστικών εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούνται τόσο από το MotoGP, όσο και από τη Formula 1.

MotoGP Adelaide

"Δεν θα είναι πραγματική πίστα δρόμου"

Σύμφωνα με τον Zaffelli, η Αδελαΐδα δεν θα θυμίζει κλασικές πίστες δρόμου, όπως αυτές που γνωρίζουμε από άλλους αγώνες.

"Οι πίστες δρόμου πάντα διχάζουν το κοινό. Υπάρχουν φίλοι των αγώνων που λατρεύουν διοργανώσεις όπως το Isle of Man TT, ενώ άλλοι θα προτιμούσαν να μην υπάρχουν καθόλου. Εκείνες όμως είναι πραγματικές πίστες δρόμου και δεν έχουν καμία σχέση με τις πίστες όπου διοργανώνονται τα MotoGP," εξηγεί.

Όπως τονίζει, οι πίστες των MotoGP σχεδιάζονται με τη λογική της "μη-πρόσκρουσης", δηλαδή έτσι ώστε σε μια φυσιολογική πτώση ο αναβάτης να μην κινδυνεύει να χτυπήσει σε τοίχους ή εμπόδια.

"Γι' αυτόν τον λόγο δεν πιστεύω ότι τα MotoGP θα μεταφερθούν σε μια πραγματική πίστα δρόμου στην Αδελαΐδα το 2027. Η πραγματική πρόκληση είναι να δημιουργηθεί μια πίστα που να πληροί τα στάνταρ ασφαλείας των MotoGP, παρότι βρίσκεται μέσα σε αστικό περιβάλλον."

MotoGP Adelaide

Παρόμοια φιλοσοφία με τη Mandalika

Σύμφωνα με τον Ιταλό σχεδιαστή, η πίστα της Αδελαΐδας μοιάζει περισσότερο με το μοντέλο που εφαρμόστηκε στη Mandalika της Ινδονησίας.

"Το σχέδιο που έχει παρουσιαστεί μέχρι τώρα θυμίζει αρκετά τη Mandalika. Πρόκειται ουσιαστικά για μια κανονική μόνιμη πίστα, αλλά τοποθετημένη μέσα σε ένα μεγάλο αστικό πάρκο. Ίσως είναι πιο σωστό να την αποκαλούμε μόνιμη πίστα μέσα στην πόλη, παρά πίστα δρόμου."

Mandalika

Τάση προς τις πόλεις

Η επιλογή της Αδελαΐδας φαίνεται επίσης να επιβεβαιώνει μια ευρύτερη τάση των MotoGP να φέρνει τους αγώνες πιο κοντά σε μεγάλα αστικά κέντρα.

"Μετά την εξαγορά από τη Liberty Media, πολλοί περίμεναν ότι το MotoGP θα κινηθεί προς μια κατεύθυνση παρόμοια με αυτή της Formula 1," σημειώνει ο Zaffelli.

Παρόλα αυτά, ο ίδιος αναγνωρίζει ότι η αποχώρηση του Phillip Island από το ημερολόγιο δεν είναι εύκολη υπόθεση για τους φίλους του σπορ.

Phillip Island

"Το Phillip Island είναι πιθανότατα η πιο αγαπημένη πίστα του πρωταθλήματος. Ίσως γιατί έχει τη μεγαλύτερη μέση ταχύτητα από οποιαδήποτε άλλη πίστα στο ημερολόγιο."

Πολιτικές και περιβαλλοντικές αντιδράσεις

Παράλληλα με τις τεχνικές συζητήσεις γύρω από την πίστα, το εγχείρημα της Αδελαΐδας έχει ήδη προκαλέσει πολιτική και περιβαλλοντική αντιπαράθεση στην Αυστραλία ενόψει των επερχόμενων εκλογών στη Νότια Αυστραλία.

Τα σχέδια για τη διοργάνωση των MotoGP στα πάρκα της πόλης έχουν δημιουργήσει ανησυχίες σε κατοίκους και περιβαλλοντικές οργανώσεις, κυρίως σχετικά με πιθανή κοπή δέντρων και γενικότερα τις επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον της περιοχής.

Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν σε προεκλογική συζήτηση με πολίτες, περίπου το 20% των πρώτων 600 συμμετεχόντων ανέφερε τα περιβαλλοντικά ζητήματα ως βασική ανησυχία. Μεταξύ αυτών, η πιθανή διεξαγωγή των MotoGP στην Αδελαΐδας αναφέρθηκε συχνά ως παράδειγμα.

Οι επικριτές του εγχειρήματος εκφράζουν φόβους ότι δεκάδες αναπτυγμένα δέντρα μπορεί να χρειαστεί να κοπούν για τη διαμόρφωση της πίστας και των απαραίτητων εγκαταστάσεων.

Η τοπική κυβέρνηση, ωστόσο, υποστηρίζει ότι οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις θα περιοριστούν στο ελάχιστο. Όπως αναφέρουν αξιωματούχοι, για κάθε δέντρο που ενδεχομένως απομακρυνθεί, θα φυτεύονται τρία νέα, σε μια προσπάθεια διατήρησης και ενίσχυσης των πράσινων χώρων της πόλης.

Παράλληλα, κυβερνητικοί υποστηρικτές του σχεδίου τονίζουν ότι η φιλοξενία διεθνών διοργανώσεων όπως τα MotoGP μπορεί να προσφέρει σημαντικά οικονομικά οφέλη στη Νότια Αυστραλία, ενισχύοντας τον τουρισμό και τη διεθνή προβολή της περιοχής.

MotoGP Adelaide

Με πρόκληση τον χρόνο

Το μεγαλύτερο εμπόδιο για την υλοποίηση του σχεδίου δεν είναι τόσο ο σχεδιασμός όσο οι διαδικασίες έγκρισης.

"Η δημιουργία των απαραίτητων χώρων διαφυγής για μια τέτοια διαδρομή απαιτεί πολλές μελέτες και αρκετές τροποποιήσεις μέχρι να εγκριθούν τα σχέδια. Αυτό παίρνει χρόνο."

Ο στόχος είναι η πρώτη διοργάνωση να πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο του 2027, κάτι που σύμφωνα με τον Zaffelli δεν είναι αδύνατο, αλλά σίγουρα είναι απαιτητικό.

MotoGP Adelaide

"Για να δώσω ένα παράδειγμα, η πίστα της Μαδρίτης που θα φιλοξενήσει τη Formula 1 ξεκίνησε να σχεδιάζεται τον Ιανουάριο του 2023 και μόνο η διαδικασία αδειοδότησης κράτησε περίπου δέκα μήνες."

Το αν η Adelaide θα προλάβει το χρονοδιάγραμμα του 2027 θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την ταχύτητα με την οποία θα προχωρήσουν οι εγκρίσεις και οι κατασκευαστικές εργασίες, σε ένα project που ήδη βρίσκεται στο επίκεντρο τόσο της πολιτικής όσο και της δημόσιας συζήτησης στην Αυστραλία.