Γιατί τα μαλακά ελαστικά του Lorenzo άντεξαν περισσότερο

Η θεωρία στην πράξη
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

13/8/2018

Όταν τελείωσε ο αγώνας της Αυστρίας θα έμειναν πολλοί με την απορία, πως είναι δυνατόν η μαλακή γόμα που είχε διαλέξει ο Jorge Lorenzo να αντέξει περισσότερο από την μεσαίας σκληρότητας γόμα που είχε η μοτοσυκλέτα του Dovizioso. Ο Ιταλός αναβάτης της Ducati δήλωσε ότι το πίσω ελαστικό του είχε χάσει την απόδοσή του σχεδόν 10 γύρους πριν πέσει η καρό σημαία. Καθώς φέτος όλοι οι αναβάτες έχουν διαρκώς την φράση Tire Management στο στόμα τους και την χρησιμοποιούν συνεχώς για να εξηγήσουν γιατί ο ρυθμός τους μέχρι τη μέση του αγώνα είναι πιο αργός σε σχέση με τους τελευταίους γύρους, θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Dovizioso έφθειρε νωρίς τα ελαστικά του, όταν προσπαθούσε να περάσει τον Lorenzo. Πράγματι ο Ιταλός αναβάτης είπε ότι μια πιθανή αιτία να είναι αυτή. Όμως είπε επίσης, ότι εξίσου πιθανό να είναι και η λάθος επιλογή της μεσαίας γόμας.

Κι εδώ μπαίνουμε στο ζουμί της υπόθεσης, διότι αν η μεσαία γόμα ήταν λάθος επιλογή, τότε ποια γόμα έπρεπε να είχε βάλει; Η θεωρία λέει, ότι η σκληρή γόμα αντέχει περισσότερο, οπότε αυτή είναι η απάντηση στο ερώτημα σωστά; Όχι!

Διότι αυτή είναι η μία από τις πολλές θεωρίες που υπάρχουν για τα ελαστικά, οι οποίες είναι όλες τους σωστές και όλες τους λάθος ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στην πίστα αλλά και τον σχεδιασμό της πίστας. Όπως ήδη έχουμε πει, τα ελαστικά της Michelin δεν έχουν σταθερή απόδοση κατά την διάρκεια του αγώνα και η συμπεριφορά τους επηρεάζεται έντονα από τον τρόπο που τα πιέζεις. Εδώ είναι βασικό να καταλάβουμε, ότι η πτώση της απόδοσης δεν οφείλεται στο “φάγωμα” της γόμας, αλλά στην “κόπωση” της σύνθεσης της γόμας. Δηλαδή όταν λένε οι αναβάτες ότι “έμειναν από λάστιχο” δεν εννοούν ότι βγήκαν τα λινά έξω. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δήλωση του Marguez σχετικά με την επιλογή της μεσαίας γόμας για το εμπρός ελαστικό. Ο Ισπανός είπε ότι με την σκληρή γόμα κερδίζει στα δυνατά φρένα, αλλά προτιμάει την μεσαία που τον βοηθάει περισσότερο στις μάχες μέσα στις στροφές. Πώς είναι δυνατόν η σκληρή γόμα να είναι καλύτερη στα φρένα, αφού η θεωρία λέει ότι προφέρει λιγότερη πρόσφυση, άρα έχεις μεγαλύτερες πιθανότητες να μπλοκάρεις τα φρένα; Η απάντηση βρίσκεται σε μια άλλη θεωρία, που αφορά την ΣΤΙΓΜΙΑΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΝΣΗ της γόμας, η οποία με την σειρά της ρίχνει απότομα την απόδοση πρόσφυσης του ελαστικού. Αυτό λοιπόν που λέει ο Marquez είναι ότι με την σκληρή γόμα έχεις ΚΑΛΥΤΕΡΗ πρόσφυση στα ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ φρεναρίσματα από υψηλές ταχύτητες, διότι η απόδοση του ελαστικού δεν μεταβάλλεται από την παρατεταμένη υπερθέρμανσή του. Με τις πιο μαλακές γόμες θα έχεις καλύτερη πρόσφυση στην αρχή του φρεναρίσματος, αλλά στο τέλος θα έχεις “κάψει” την γόμα και θα μπεις στην είσοδο της στροφής με ένα εμπρός ελαστικό που θα έχει μειωμένη απόδοση.

Για να καταλάβετε πόσο πολύ επηρεάζει την πρόσφυση η μεταβολή της θερμοκρασίας, πολλοί αναβάτες φεύγουν νωρίτερα από το slip-streaming για να κρυώσουν το εμπρός ελαστικό τους. Αυτό δίνει μια απάντηση στο γιατί ο Lorenzo με το μαλακό εμπρός ελαστικό παρακολουθούσε από απόσταση τον Marquez στους πρώτους γύρους και δεν κόλλησε πίσω του. Προσπαθούσε δηλαδή να κρατήσει όσο πιο κρύο γινόταν το εμπρός ελαστικό του, ώστε να μπορεί να φρενάρει αρκετά δυνατά χωρίς να το υπερθερμάνει. Γιατί έμβαλε μαλακό εμπρός; Διότι ήθελε την επιπλέον πρόσφυση στις στροφές που ήταν πιο αργός από τους άλλους δύο αντιπάλους του.

Κρατώντας λοιπόν στη μία άκρη του μυαλού μας τι συμβαίνει με την μεταβολή της θερμοκρασίας των ελαστικών και πως αυτή επηρεάζει το επίπεδο της πρόσφυσης είναι πιο εύκολο να εξηγήσουμε γιατί το Tire Management στο οποίο αναφέρονται οι αναβάτες ΔΕΝ αφορά την φθορά της γόμμας, αλλά την διαχείριση ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ που έχουν στη διάθεση τους να οδηγήσουν με τα ελαστικά σε υψηλά επίπεδα θερμοκρασίας. Έτσι εξηγείται και γιατί μπορούν να κάνουν γρήγορους γύρους στο τέλος του αγώνα παρά το γεγονός έχουν φθείρει εν μέρει τα ελαστικά τους. Διότι το πραγματικό πρόβλημά τους είναι η υπερθέρμανση και αν τα “βράσεις” στους πρώτους γύρους, μετά δεν έχεις την πολυτέλεια να τα κρυώσεις και να τα ξαναφέρεις στη θερμοκρασία ιδανικής λειτουργίας.  

Η πίστα της Αυστρίας έχει σχεδιαστεί πρωτίστως για την Formula 1 και ακολουθεί την φιλοσοφία stop and go, ώστε να επιτρέπει τις προσπεράσεις των αυτοκινήτων στα φρένα και να ακούγονται στην τηλεόραση οι αλλαγές των ταχυτήτων. Οι περισσότερες στροφές είναι γωνίες και ο χρόνος που η μοτοσυκλέτα είναι τέρμα πλαγιασμένη είναι ο μικρότερος που υπάρχει σε πίστα του πρωταθλήματος MotoGP. Άρα και ο χρόνος που το γκάζι είναι τέρμα ανοιχτό με την μοτοσυκλέτα πλαγιασμένη είναι σύντομος. Η πιθανότητα στιγμιαίας υπερθέρμανσης είναι η μικρότερη δυνατή. Πάνω σε αυτό βασίστηκε η απόφαση του Jorge Lorenzo να βάλει μαλακό ελαστικό πίσω.

Όμως πως κατάφερε να το διατηρήσει ως τον τελευταίο γύρο, όταν Dovizioso έκαψε το μεσαίας σκληρότητας πίσω ελαστικό του πολλούς γύρους πριν.

Η απάντηση βρίσκεται στο σπινάρισμα και στον χρόνο. Ο Dovizioso άνοιγε πιο νωρίς το γκάζι στις εξόδους των στροφών όταν ήταν πίσω από τον Lorenzo για να βρεθεί δίπλα του στην ευθεία, οπότε αυξανόταν ο χρόνος που το πίσω ελαστικό του ήταν εκτεθειμένο στην υπερθέρμανση. Ταυτόχρονα όμως ο πίσω τροχός του Dovizioso είχε μικρότερο ποσοστό πρόσφυσης λόγω της σκληρότερης γόμας από του Ισπανού και σπίναρε περισσότερη ώρα.

Το σπινάρισμα αυτό αύξανε ακόμα περισσότερο το επίπεδο της θερμοκρασίας του πίσω ελαστικού του. Με άλλα λόγια, το υψηλό κράτημα του μαλακού ελαστικού που είχε ο Lorenzo μείωνε τον χρόνο που ήταν εκτεθειμένο στην υπερθέρμανση, ενώ το μεσαίας γόμας πίσω ελαστικό του Dovizioso ήταν περισσότερη ώρα εκτεθειμένο.  

Αν η χάραξη της πίστας ήταν διαφορετική, η επιλογή του Lorenzo θα ήταν στα όρια της παράνοιας. Όμως για την πίστα της Αυστρίας και με τα χαρακτηριστικά που έχουν τα ελαστικά της Michelin ήταν λογικότατη.   

MotoGP - WSBK 2026: Νέος κανονισμός για τις πτώσεις φέρνει τα πάνω κάτω

Για λόγους ασφαλείας δεν θα είναι πλέον το ίδιο εύκολο για τους αναβάτες να συνεχίσουν τον αγώνα τους μετά από ατύχημα
cover
Από τον

Παύλο Καρατζά

12/1/2026

Η FIM ανακοίνωσε ότι από τη σεζόν 2026 οι αναβάτες στο MotoGP και το WorldSBK δεν θα επιτρέπεται να επανεκκινήσουν τις μοτοσυκλέτες τους αν ο κινητήρας του έχει σβήσει στην πίστα μετά από ατύχημα!

Μέχρι τώρα, οι κανόνες επέτρεπαν στους αναβάτες των οποίων η μοτοσυκλέτα είχε σβήσει μετά από πτώση να προσπαθήσουν να την επανεκκινήσουν στην περιοχή διαφυγής. Ωστόσο, αυτό μπορούσε να δημιουργήσει επικίνδυνες καταστάσεις, καθώς κρατούσε τους κριτές και τους αναβάτες στις περιοχές διαφυγής ενώ υπήρχε ροή στην πίστα. Τώρα, η κατάσταση επανεξετάσθηκε και κρίθηκε πως έπρεπε να αλλάξει άμεσα.

Τώρα η FIM ορίζει ότι οι προσπάθειες επανεκκίνησης μιας μοτοσυκλέτας της οποίας ο κινητήρας έχει σταματήσει μετά από ατύχημα, πρέπει να γίνονται πίσω από την πρώτη γραμμή ασφαλείας της πίστας, στον δρόμο συντήρησης! Οι αναβάτες μπορούν να επανεκκινήσουν την μοτοσυκλέτα σε εκείνον τον χώρο και να επανέλθουν στην πίστα από εκεί, κάτι που όπως καταλαβαίνετε στις περισσότερες περιπτώσεις θα σημάνει και το τέλος οποιασδήποτε πιθανότητας διάκρισης μετά από πτώση.

Να επισημάνουμε εδώ πως στις ελεύθερες δοκιμές και στις κατατακτήριες του WorldSBK οι αναβάτες που έχουν πτώση, απαγορεύεται να συνεχίσουν την προσπάθειά τους. Στα MotoGP, αυτό δεν απαγορεύεται, όμως πλέον οι αναβάτες θα πρέπει να πηγαίνουν τη μοτοσυκλέτα τους -σε περίπτωση που επιθυμούν να συνεχίσουν- πίσω από την πρώτη γραμμή ασφαλείας της πίστας.

MotoGP

Επίσης σημαντικό ρόλο θα παίζουν και οι κριτές εδώ, καθώς θα επιθεωρούν την μοτοσυκλέτα του αναβάτη και θα μπορούν ακόμη και να εμποδίσουν την προσπάθεια του για επανεκκίνηση σε περίπτωση που κρίνουν ότι μπορεί να προκαλέσει κίνδυνο για τους άλλους αναβάτες (π.χ. σε περίπτωση διαρροής υγρών).

Η αλλαγή του κανονισμού από τη FIM είναι αποτέλεσμα αποφάσεων που ελήφθησαν από την Επιτροπή Grand Prix και την Επιτροπή SBK. Έχει κοινοποιηθεί με επιστολή στους υπεύθυνους αγώνων, τις εθνικές ομοσπονδίες, τους διοργανωτές αγώνων, την IRTA και τα μέλη της επιτροπής αγώνων.

Όσον αφορά την σημαντική αλλαγή η επιστολή αναφέρει:

“Γνωρίζουμε ότι αυτός ο κανόνας μπορεί να παρουσιάσει κάποιες προκλήσεις αρχικά, αλλά ο πρωταρχικός στόχος είναι να ελαχιστοποιηθεί η έκθεση των κριτών μας σε κίνδυνο. Με άμεση ισχύ, οι ακόλουθες διαδικασίες πρέπει να εφαρμόζονται κατά τη διάρκεια ΟΛΩΝ των περιόδων της πίστας και να κοινοποιούνται σαφώς σε όλους τους κριτές κατά τη διάρκεια των ενημερώσεών τους:

  1. Απομάκρυνση μη λειτουργικών μοτοσυκλετών

Μετά από ατύχημα ή τεχνικό πρόβλημα, οποιαδήποτε μη λειτουργική μοτοσυκλέτα στην πίστα ή στις διαφυγές πρέπει να μεταφέρεται αμέσως πίσω από την πρώτη γραμμή προστασίας από τους κριτές. Οι μοτοσυκλέτες δεν πρέπει να επανεκκινούνται στην πίστα ή στην περιοχή διαφυγής. Πρέπει να μετακινούνται στον δρόμο εξυπηρέτησης (ή σε ασφαλές και προστατευμένο μέρος σε περίπτωση απουσίας δρόμου εξυπηρέτησης), όπου μπορεί να παρέχεται βοήθεια για την επανεκκίνηση.

  1. Επισκευές και ρυθμίσεις •  Όλες οι επισκευές ή ρυθμίσεις πρέπει να πραγματοποιούνται πίσω από την πρώτη γραμμή προστασίας (π.χ. στον δρόμο εξυπηρέτησης ή σε ασφαλές και προστατευμένο μέρος).

 Μόνο ο αναβάτης μπορεί να πραγματοποιήσει επισκευές ή ρυθμίσεις, χωρίς εξωτερική βοήθεια εκτός από τη βοήθεια των κριτών.

  1. Βοήθεια για επανεκκίνηση

Οι κριτές μπορούν να βοηθήσουν τον αναβάτη να σπρώξει την μοτοσυκλέτα και να επιχειρήσει επανεκκίνηση. Η εκκίνηση με ώθηση δεν επιτρέπεται σε καμία περίπτωση στην πρώτη γραμμή προστασίας της πίστας.

  1. Οι μοτοσυκλέτες που συνεχίζουν να λειτουργούν.

Οι μοτοσυκλέτες που συνεχίζουν να λειτουργούν (δεν έσβησαν) μετά από σύγκρουση ή πτώση μπορούν να επανέλθουν στην πίστα και να συνεχίσουν τη συνεδρία. Εάν οι κριτές προλάβουν μία μοτοσυκλέτα με τον κινητήρα να λειτουργεί ακόμα, πρέπει να ελέγξουν για τυχόν προφανείς κινδύνους, όπως σημαντικές ζημιές ή διαρροές υγρών. Εάν η μοτοσυκλέτα δεν θεωρείται ασφαλής για επανένταξη, ενώ μπορεί να μην είναι σε θέση να σταματήσουν τον αναβάτη, πρέπει να του δώσουν ένα σαφές σήμα να σταματήσει.

Η αλλαγή αυτή θα συζητηθεί και θα αναλυθεί λεπτομερώς κατά τη διάρκεια των επόμενων σεμιναρίων FIM και σεμιναρίων Superlicence, κ.λπ.”