Η Kawasaki πατεντάρει προσαρμόσιμο πλαίσιο για ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες

Ένα πλαίσιο, πολλές επιλογές κινητήρα - Στοχεύει σε επαναπροσδιορισμό της παραγωγικής διαδικασίας.
Kawa Platform
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

5/3/2026

Ο κινητήρας εσωτερικής καύσης καθόριζε παραδοσιακά τις διαστάσεις, τον χαρακτήρα και την αρχιτεκτονική μιας μοτοσυκλέτας. Με την ηλεκτροκίνηση όμως, τα δεδομένα αλλάζουν και η Kawasaki διερευνά το πώς.

Μια νέα πατέντα της Kawasaki αποκαλύπτει ένα modular σχέδιο πλαισίου για ηλεκτρική μοτοσυκλέτα, με το ιαπωνικό εργοστάσιο να συνεχίζει να καταθέτει πατέντες σχετικά με τα είτε αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα, είτε υβριδικά, (που ήδη διαθέτει στη γκάμα της). Η ιδέα αφορά μια βάση ικανή να δεχτεί ποικιλία ηλεκτροκινητήρων διαφορετικού μεγέθους χωρίς να απαιτούνται ουσιαστικές αλλαγές στο κυρίως πλαίσιο.

Η φιλοσοφία ακολουθεί περισσότερο τις τάσεις της αυτοκινητοβιομηχανίας παρά της μοτοσυκλέτας, όπως τη γνωρίζουμε. Όπως ένα αυτοκίνητο μπορεί να διατίθεται με διαφορετικούς κινητήρες πάνω στην ίδια πλατφόρμα, έτσι κι εδώ η Kawasaki προτείνει ένα ενιαίο πλαίσιο που προσαρμόζεται σε πολλαπλές επιλογές ηλεκτρικών συνόλων ισχύος.

Kawasaki platform patent

Πλαίσιο χωροδικτύωμα με αποσπώμενες μπαταρίες

Το σχέδιο της πατέντας θυμίζει έντονα τις υπάρχουσες Kawasaki Z e-1 και Kawasaki Ninja e-1. Διαθέτει χωροδικτύωμα, μέσα στο οποίο εδράζει η αποσπώμενη θήκη των μπαταριών, με τον ηλεκτροκινητήρα να βρίσκεται τοποθετημένος χαμηλά και πίσω, μπροστά από τον άξονα του ψαλιδιού.

Η ουσιαστική διαφορά βρίσκεται στον τρόπο έδρασης του μοτέρ. Αντί το σώμα του κινητήρα να στηρίζεται απευθείας στο πλαίσιο, όπως στα περισσότερα μοντέλα, η πατέντα εισάγει ένα “ενδιάμεσο” υποπλαίσιο μεταξύ πλαισίου και ηλεκτροκινητήρα.

Kawasaki platform patent

Το “ενδιάμεσο” υποπλαίσιο

Το υποπλαίσιο αποτελείται από δύο τμήματα, άνω και κάτω, τα οποία μπορούν να αντικατασταθούν ή να τροποποιηθούν εύκολα, ώστε να προσφέρουν διαφορετικά σημεία έδρασης για διαφορετικού τύπου ηλεκτροκινητήρες ή να αυξομειώσουν την δομική ακαμψία του συνόλου.

Όπως αναφέρεται στην πατέντα, με αυτόν τον τρόπο, διαφορετικοί τύποι ηλεκτροκινητήρων μπορούν να τοποθετηθούν σε κοινό πλαίσιο αλλάζοντας μόνο το υποπλαίσιο στήριξης του κινητήρα, αντί να απαιτούνται τροποποιήσεις και προσαρμογές στο κυρίως πλαίσιο του δικύκλου. Με άλλα λόγια, η προσαρμογή γίνεται στο ενδιάμεσο κομμάτι και όχι στον πυρήνα της μοτοσυκλέτας.

Η ιδέα είναι απλή, αλλά η υλοποίηση της είναι στρατηγικής σημασίας, καθώς θα επιτρέψει μεγαλύτερη κοινή χρήση εξαρτημάτων, με μείωση κόστους μέσω οικονομιών κλίμακας απλουστεύοντας παράλληλα την παραγωγή και μειώνοντας τις δαπάνες έρευνας και εξέλιξης.

Kawasaki platform patent

Σκαλί προς τις πιο προσιτές ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες

Το υψηλό κόστος απόκτησης αποτελεί μέχρι σήμερα ένα από τα βασικά εμπόδια για τη μαζική υιοθέτηση ηλεκτρικών δίκυκλων. Σε πολλές περιπτώσεις, πέρα από επιδόσεις και αυτονομία που δύσκολα συγκρίνονται με συμβατικών μοτοσυκλετών, οι τιμές των ηλεκτρικών ξεπερνούν σημαντικά αυτές των “παραδοσιακότερων” προτάσεων.

Ένα modular σύστημα σαν αυτό που προτείνει η Kawasaki θα μπορούσε να επιτρέψει διαφορετικές εκδόσεις, από βασικές, χαμηλής ισχύος για αστική χρήση έως ισχυρότερες παραλλαγές, χωρίς να απαιτείται πλήρης επανασχεδιασμός και εξέλιξη. Αυτό μεταφράζεται σε χαμηλότερο κόστος παραγωγής και, δυνητικά, σε πιο ανταγωνιστικές τιμές λιανικής.

Η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση δεν αφορά μόνο τεχνολογία, νούμερα, μπαταρίες και αυτονομίες. Αφορά και τη λογική πίσω από την μετακίνηση σε διάφορα επίπεδα από τις υποδομές μέχρι και τον βιομηχανικό σχεδιασμό. Και με αυτή την πατέντα, η Kawasaki δείχνει ότι εξετάζει σοβαρά πώς θα κάνει τις ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες όχι μόνο ανταγωνιστικές τεχνολογικά, αλλά και βιώσιμες εμπορικά.

Αξιολόγηση προστασίας κιβωτίου από το λιπαντικό

Η δοκιμή FZG
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

8/2/2018

Μέχρι στιγμής η πιο εξειδικευμένη σκέψη που υπάρχει για την αξιολόγηση ενός λιπαντικού στην προστασία του κιβωτίου, είναι να περνά τις προδιαγραφές JASO. Αν κάποιος γνωρίζει πως πρέπει να εξετάζει αν το λιπαντικό που θέλει να αγοράσει περνά τις προδιαγραφές JASO, τότε ανήκει ήδη στην μειοψηφία. Ακόμα πιο λίγοι βέβαια, είναι όσοι γνωρίζουν την δοκιμή FZG. Πρόκειται για μία μέτρηση που ανέπτυξε το Ινστιτούτο Μηχανικών Ερευνών FZG (Forschungsstelle für Zahnrader und Getriebebau) που ανήκει στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου.

Στέλνοντάς μας η MOTUL την είδηση πως το σύνολο λιπαντικών της σειράς 7100 4Τ έχει βαθμολογηθεί με FLS>14 όπως άλλωστε και η 300V Factory Line, που φυσικά το περιμένει κανείς γιατί είναι η αγωνιστική της σειρά, ενώ η 5100 4T βαθμολογήθηκε με το επίσης αξιόλογο FLS=14, συνειδητοποιήσαμε πως βρισκόμασταν μπροστά σε ένα σημαντικό πρόβλημα. Λίγοι αναγνώστες ξέρουν τι σημαίνει FLS>14. Οπότε είναι μία ευκαιρία για μία γενικότερη ενημέρωση:

Η κλίμακα FLS, αντιστοιχεί στην δοκιμή FZG κι έχει υιοθετηθεί από τον ASTM (American Society for Testing and Materials) με την ονομασία D-5182, πρόκειται για μία κλίμακα που λειτουργεί σε 15 βαθμίδες: Από το ένα έως το 14 και μεγαλύτερο του 14… Η ανώτερη ποιοτική ένδειξη που μπορεί να έχει ένα λιπαντικό είναι >14 και η μικρότερη το 1. FLS σημαίνει “Failure Load Stage” κι αντιστοιχεί σε ένα στάδιο μέτρησης. Πιο συγκεκριμένα:

Η δοκιμή γίνεται σε ειδικά κατασκευασμένο για τον σκόπο, όργανο μέτρησης που περιστρέφει δύο γρανάζια που κατασκευάζονται πάντα με συγκεκριμένη προδιαγραφή ώστε να υπάρχει μέτρο σύγκρισης. Το όργανο αυτό, όπως φαίνεται και στις συνοδευτικές φωτογραφίες, περιστρέφει τα γρανάζια με 1450 στροφές ανά λεπτό, πράγμα που δεν ακούγεται υπερβολικό, αλλά είναι το φορτίο και η διάρκεια της δοκιμής εκείνα που παίζουν ρόλο.

η λειτουργία της μηχανής μέτρησης που ανέπτυξε το Ινστιτούτο Μηχανικών Ερευνών FZG

 

Κάθε εξεταζόμενο λιπαντικό, θερμαίνεται ακριβώς στους 90ο Κελσίου πριν την δοκιμή κι αμέσως μετά ξεκινούν κύκλοι μέτρησης, ένα FLS δηλαδή. Οι κύκλοι αυτοί αντιστοιχούν σε 21.700 περιστροφές των γραναζιών που πρακτικά σημαίνει περίπου 15 λεπτά λειτουργίας. Μετά από κάθε κύκλο τα γρανάζια ελέγχονται οπτικά για μικρο-ατέλειες και σε περίπτωση που δεν υπάρχει το παραμικρό, τότε συνεχίζουν σε ένα ακόμη κύκλο. Έτσι λοιπόν ένα λιπαντικό που άντεξε δέκα κύκλους, βαθμολογείται με FLS=10.

Σε περίπτωση που το λιπαντικό φτάσει τους 14 κύκλους χωρίς να αφήσει τα γρανάζια να πάθουν την παραμικρή φθορά, τότε υπερδιπλασιάζουν το φορτίο (714.2 Nm) και ολοκληρώνουν ακόμη έναν κύκλο. Σε περίπτωση που περάσει κι αυτή την δοκιμασία, τότε βαθμολογείται με FLS>14 την μέγιστη δυνατή βαθμολογία.

Ενδεικτικά, για να υπάρχει μέτρο σύγκρισης με τους κύκλους δοκιμής, μερικά φορτία που ασκούνται στα κιβώτια μοτοσυκλετών που είναι ξακουστές για την ροπή τους, και την αμεσότητα μετάδοσης είναι τα εξής:

Yamaha Vmax = 167 Nm

Kawasaki ZZR 1400 = 163 Nm

Suzuki Hayabusa = 155 Nm

Με βάση τα παραπάνω, η ένδειξη FLS>14 σημαίνει ότι το λιπαντικό που κρατάτε στα χέρια σας υπερκαλύπτει τις ανάγκες της μοτοσυκλέτας σας και φυσικά αποτελεί πλέον μία αξιολόγηση προστασίας, και όχι απλά μία προδιαγραφή καταλληλότητας, όπως είναι η JASO.

φωτογραφία της μηχανής για την δοκιμή FZG εν ώρα λειτουργίας

Η προδιαγραφή JASO ωστόσο δεν ορίζει συγκεκριμένα κριτήρια για την προστασία που κιβωτίου ταχυτήτων, πέραν της αντοχής του λιπαντικού σε υψηλές διατμητικές τάσεις, και χωρίζεται σε ξεχωριστές κατηγορίες για δίχρονους και τετράχρονους κινητήρες. Οι MA και MB (JASO MA/MB) είναι για τετράχρονους κινητήρες με ενιαίο σύστημα λίπανσης με την MB να χρησιμοποιείται όπου απαιτείται πιο χαμηλή τριβή. Αντίστοιχα για τους δίχρονους, οι σχετικές βαθμίδες της προδιαγραφής JASO είναι οι FA/FB/FC/FD με την FA και FB να διαφέρουν σε επίπεδο λιπαντικότητας και τις υπόλοιπες δύο να έχουν την ίδια λιπαντικότητα με την FB αλλά να διαφέρουν σε επίπεδο απορρυπαντικότητας με την FD να έχει το υψηλότερο. Οι προδιαγραφές JASO καθορίστηκαν από έξι οργανισμούς που έφτιαξαν μία γραμματεία:

Petroleum Association of Japan (PAJ)
Japan Automobile Manufacturers Association, Inc. (JAMA)
Society of Automotive Engineers of Japan, Inc. (JSAE)
Land Engine Manufacturers Association (LEMA)
Japan Lubricating Oil Society (JALOS)
Japan Boating Industry Association (JBIA)

και μέλη της είναι επίσης πολλοί κατασκευαστές λιπαντικών, και πανεπιστήμια.

Η JASO καθορίζει λοιπόν τις προδιαγραφές καταλληλότητας, αλλά έρχεται η δοκιμή FZG να αποδείξει εργαστηριακά σε πιο βαθμό προστατεύει κάθε λιπαντικό.

Επιπρόσθετα και με βάση τα παραπάνω, γίνεται ίσως ακόμα πιο κατανοητό πως τα λιπαντικά των μοτοσυκλετών διαφέρουν πολύ από εκείνα των αυτοκινήτων, για μία σειρά από λόγους που ξεκινούν από τις προδιαγραφές JASO και καταλήγουν στην δοκιμή FZG..