Αλυσίδα χωρίς λάδωμα και τέντωμα: Θα την έχουν όλοι!

Η ιταλική Regina είναι ο κατασκευαστής και προμηθευτής της BMW
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

4/9/2020

Επανερχόμαστε στο θέμα που αφορά τη νέα αλυσίδα “525” που προσφέρει η BMW ως έξτρα εξοπλισμό στα S1000RR και S1000XR, για την οποία η γερμανική εταιρεία ισχυρίζεται πως δεν χρειάζεται λάδωμα, ούτε τέντωμα και έχει μικρότερες τριβές (άρα βοηθάει τον κινητήρα να απελευθερώσει περισσότερη από τη δύναμή του στον πίσω τροχό). Οι λόγοι που το κάνουμε είναι το μεγάλο ενδιαφέρον που έδειξαν οι ιδιοκτήτες άλλων μοτοσυκλετών και παράλληλα να ξεκαθαρίσουμε μερικά βασικά πράγματα για το πώς οι νέες τεχνολογίες εμφανίζονται και διαχέονται στη βιομηχανία κατασκευής μοτοσυκλετών.

Οι περισσότερες εταιρείες μοτοσυκλετών δεν κατασκευάζουν αλυσίδες, ούτε φυσικά η BMW κατασκευάζει αυτή τη νέας τεχνολογίας αλυσίδα που υπόσχεται πως έχει λύσει όλα τα πρακτικά προβλήματα των αλυσίδων. Συνεργάζονται με εξειδικευμένους κατασκευαστές που τους προμηθεύουν με τα εξαρτήματα που χρειάζονται για την κατασκευή των μοτοσυκλετών τους. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, ο κατασκευαστής είναι η διάσημη ιταλική εταιρεία Regina. Αυτό σημαίνει πως στο άμεσο μέλλον, θα μπορεί ο οποιοσδήποτε να πάει σε ένα κατάστημα πώλησης αλυσίδων Regina και να αγοράσει μια τέτοια αλυσίδα για τη μοτοσυκλέτα του, αλλά όχι τώρα. Ο λόγος που προς το παρόν μόνο η BMW έχει τη δυνατότητα να τοποθετεί αυτή την αλυσίδα οφείλεται στο γεγονός πως τα εργοστάσια με τους προμηθευτές υπογράφουν συμβόλαια συνεργασίας, όταν ένας προμηθευτής επενδύει στην εξέλιξη ενός προϊόντος, τα οποία φυσικά περιέχουν κάποιους όρους.

Στην περίπτωση των νέων τεχνολογιών, μέσα στους όρους συμπεριλαμβάνεται η αποκλειστική χρήση της συγκεκριμένης τεχνολογίας για ένα χρονικό διάστημα. Αυτό το είδαμε να συμβαίνει με την τεχνολογία του cornering ABS της Bosch, όπου στην αρχή το είχε μόνο η ΚΤΜ, αλλά το επόμενο διάστημα ήταν διαθέσιμο για όλους τους υπόλοιπους κατασκευαστές. Βέβαια η συγκεκριμένη περίπτωση του cornering ABS της Bosch έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, διότι η γερμανική εταιρεία πρόσφερε ταυτόχρονα σε όλους τους κατασκευαστές τη δυνατότητα να εξοπλίσουν τις μοτοσυκλέτες τους με cornering ABS, αλλά μόνο η ΚΤΜ τόλμησε πρώτη να το χρησιμοποιήσει. Οι υπόλοιποι φοβόντουσαν τα προβλήματα στο αρχικό στάδιο, γιατί είχαν "καεί" μεταφορικά και κυριολεκτικά από την πρώτη φορά, το 1984, που η Bosch τους ζήτησε να συνεργαστούν για το ABS και τους πήρε είκοσι χρόνια για να φτάσουν σε σημείο να μην κινδυνεύουν από μηνύσεις. Δικαιολογημένη η επιφυλακτικότητα στο παράδειγμα που φέραμε. Η σχέση συνεργασίας της BMW με τους προμηθευτές της, είναι κάπως διαφορετική από των υπόλοιπων κατασκευαστών, καθώς προτιμά να εξελίσσει τα εξαρτήματα μαζί τους παρά να αγοράζει έτοιμες λύσεις και να τις προσαρμόζει στις μοτοσυκλέτες της.

Αυτό το έχει κάνει πολλές φορές στο παρελθόν. Το έκανε με το cornering ABS, όπου προτίμησε να εμπλακεί στην εξέλιξη του συστήματος με την Continental, παρά να πάρει έτοιμο εκείνο της Bosch για το πρώτο S1000XR. Το έκανε στην περίπτωση των φρένων της Heyes, όπου είχε ενεργή συμμετοχή στην εξέλιξη των πρώτων hi-performance ακτινικών φρένων της αμερικάνικης εταιρείας. Το έκανε και με τις ημί-ενεργητικές αναρτήσεις της Marzocchi στο νέο S1000RR, παρά το γεγονός πως ήδη έχει συνεργασία με την Sachs-ZF για την προμήθεια ημί-ενεργητικών αναρτήσεων στα μοντέλα της σειράς F, R και της προηγούμενης γενιάς των τετρακύλινδρων S. Φυσικά μετά από μερικούς μήνες, οι προμηθευτές άρχισαν να πουλούν σε όλους τα αντίστοιχης τεχνολογίας εξαρτήματα. Το ίδιο περιμένουμε να συμβεί με αυτή τη νέα αλυσίδα της Regina, η οποία προς το παρόν είναι διαθέσιμη μόνο ως 525 και μόνο για τα μοντέλα S1000RR και S1000XR της BMW.

Έχουμε ξανά δει αλύσιδες που δεν χρειάζονται λίπανση στο εμπόριο. Το κανούριο εδώ είναι η επικάλυψη που υπόσχεται να καταστήσει μή απαραίτητη την συντήρηση και το τέντωμα. Αυτό είναι το πραγματικά νέο που φέρνει η Regina. Αρχικά για την BMW, αρχότερα για όλους.

Βέβαια κανείς δεν απαγορεύει σε έναν ιδιοκτήτη ιαπωνικής ή ιταλικής superbike (ή οποιασδήποτε μοτοσυκλέτας με διάσταση αλυσίδας 525) να πάει σε ένα κατάστημα της BMW και να την αγοράσει. Όμως το γεγονός πως η συγκεκριμένη αλυσίδα βρίσκεται στον κατάλογο των M Performance αξεσουάρ της BMW μας βάζει την υποψία πως πρόκειται για μονοκόμματη αλυσίδα χωρίς ασφάλεια, όπως δηλαδή είναι οι αγωνιστικές αλυσίδες. Δηλαδή δεν μπορείς να την ανοίξεις και να αφαιρέσεις κρίκους για να την φέρεις στα μέτρα της δικής σου μοτοσυκλέτας αν χρειάζεται να γίνει κάτι τέτοιο. Αν όντως είναι έτσι, τότε για να την τοποθετήσεις ενδεχομένως να πρέπει να την περάσεις μέσα από την βάση του πλαισίου/ψαλιδιού, που στις περισσότερες περιπτώσεις αντιστοιχεί με λύσιμο ψαλιδιού/κινητήρα από το πλαίσιο. Εξαιρούνται όσες μοτοσυκλέτες έχουν pivotless πλαίσιο, όπως τα αερόψυκτα Ducati 750/900/1000SS και Monster (1990-2005), αλλά και τα Honda CBR600F4, CBR929/954RR, VTR1000F Firestorm και Varadero 1000.

Yamaha: Πατέντα για εξάτμιση που λειτουργεί ως jet-αεροτομή

Aλλαγή κατεύθυνσης και πίεσης καυσαερίων μέσω πεταλούδας - Για τη βελτίωση της συμπεριφοράς
yamaha
Από τον

Παύλο Καρατζά

5/12/2025

Η Yamaha έχει υποβάλει δύο νέες αιτήσεις για πατέντες στην Ιαπωνία, οι οποίες δείχνουν ότι διερευνά τις δυνατότητες χρήσης βαλβίδων στο εσωτερικό μιας εξάτμισης για την ανακατεύθυνση των καυσαερίων ώστε αυτά να λειτουργήσουν προς όφελος της συμπεριφοράς και των επιδόσεων καθώς βγαίνουν από το τελικό.

Τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας που κατέθεσε η ιαπωνική εταιρεία "χρησιμοποιούν" ένα MT-07 για να παρουσιάσουν την ιδέα, κάτι που δεν λέει και πολλά από μόνο του για τη μοτοσυκλέτα που θα μπορούσε να χρησιμοποιεί το συγκεκριμένο σύστημα. Υπάρχουν δύο διαφορετικές πατέντες, η μία με σκοπό να δείξει πώς μπορεί να χρησιμοποιηθεί η εξάτμιση για τη μείωση της ανύψωσης του εμπρός τροχού και τη βελτίωση της επιτάχυνσης, και η άλλη με έμφαση στη συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας στις στροφές.

yamaha

Και οι δύο πατέντες χρησιμοποιούν πεταλούδες στο εσωτερικό της εξάτμισης για να ανακατευθύνουν τη ροή των καυσαερίων. Στην έκδοση του συστήματος που θέλει να αποτρέψει τη σούζα, η εξάτμιση χωρίζεται σε δύο μέρη: ένα μεγαλύτερο, χαμηλά τοποθετημένο σωλήνα και ένα μικρότερο σωλήνα που βγαίνει από το κυρίως σώμα του τελικού και έχει κλίση προς τα πάνω. Ο πάνω σωλήνας είναι και εκείνος που λειτουργεί στην ουσία σαν anti-wheelie ωθώντας τα καυσαέρια προς τα πάνω για να κρατήσει τον εμπρός τροχό στο έδαφος.

Λογικά θα υπάρχει κάποια μικρή βελτίωση πίσω από αυτή τη θεωρία για να κρατηθεί ο εμπρός τροχός στο έδαφος ίσως και για αυτό μοτοσυκλέτες του MotoGP και WSBK να έχουν εφαρμόσει την τεχνική αυτή, βέβαια εκεί γίνεται για πιο σημαντικούς λόγους που έχουν να κάνουν τόσο με τη βελτίωση της αεροδυναμικής, όσο και με την κατανομή του βάρος και εξίσου σημαντικά με τη διαχείριση της θερμότητας που ελκύει το σύστημα εξαγωγής. Με αυτή τη πατέντα, η απόλυτη ισχύς θυσιάζεται για την πρόσφυση προς στιγμήν λόγω εκτροπής των καυσαερίων σε σωλήνα διαφορετικής διατομής και μόλις η ταχύτητα αυξηθεί η βαλβίδα κλείνει και τα καυσαέρια περνάνε πάλι από τον κάτω σωλήνα.

yamaha

Η έκδοση του συστήματος που εστιάζει στις στροφές είναι παρόμοια ως προς την ιδέα όμως εγείρει ερωτήματα ως προς την λειτουργία της και την απόδοσή της. Αντί να κατευθύνει τα καυσαέρια σε μια υψηλότερη εξάτμιση που αποτρέπει τη σούζα, ωθεί τα καυσαέρια μέσω ενός στενού σωλήνα που βλέπει κατευθείαν προς τα κάτω όταν η μοτοσυκλέτα είναι όρθια. Όταν βρίσκεται όμως σε μεγάλη κλίση —και πάλι δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει όλη την ισχύ του κινητήρα— τα καυσαέρια εκτρέπονται προς τον σωλήνα που "κοιτάζει" πλέον πλάγια και αυτό δεν βγάζει πολύ νόημα για το πώς θα βοηθήσει με την πρόσφυση του πίσω τροχού ή έστω με τη βελτίωση της κατευθυντικότητας της μοτοσυκλέτας. Για να βοηθούσε με την πρόσφυση του ελαστικού θα έπρεπε το "τζετ" να βρίσκεται προς τα πάνω με τη μοτοσυκλέτα πλαγιασμένη, όπως συνέβαινε και με τo σύστημα που εξέλισσε η ΚΤΜ και η Bosch, το οποίο όμως δεν πέρασε ποτέ στην παραγωγή.

Slip Mitigation System KTM

Μια δεύτερη, πιο σύνθετη εκδοχή της ιδέας προσθέτει δύο γωνιακές εξόδους που επιτρέπουν την κατεύθυνση των καυσαερίων προς τα αριστερά ή τα δεξιά, προσφέροντας μεγαλύτερη ώθηση στις στροφές, ακόμη και αν η κλίση δεν είναι τόσο μεγάλη.

yamaha

Αν και υπάρχουν δύο ξεχωριστά διπλώματα ευρεσιτεχνίας για τις εξατμίσεις κατά του wheelie και για τις στροφές, ο τελικός στόχος είναι να συνδυαστούν τα πλεονεκτήματα και των δύο σε ένα σύστημα πολλαπλών εξόδων με διάφορες βαλβίδες για την ανακατεύθυνση των καυσαερίων.

Τα οφέλη μπορεί να είναι μικρά σε μοτοσυκλέτες δρόμου, αλλά σε αγώνες όπου κάθε λεπτομέρεια μετράει, ίσως και να είναι σημαντικά, ειδικά με τους μελλοντικούς κανόνες σε MotoGP και WSBK που θα περιορίσουν τα σταθερά αεροδυναμικά βοηθήματα, τα οποία γίνονται όλο και μεγαλύτερα.