Ευρωπαϊκή Ένωση: Επιπλέον χρόνος εγγύησης μετά την επισκευή

Ψηφίστηκε επιτέλους το μοναδικό αληθινό οικολογικό νομοσχέδιο
1
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

23/11/2023

Μέχρι σήμερα όλα τα νομοσχέδια της Ε.Ε. που αφορούν την “Πράσινη Μετάβαση” και την “Κλιματική αλλαγή” είχαν ως τελικό στόχο την υπερκατανώλωση, δηλαδή την εκτόξευση των ρύπων που παράγει ο άνθρωπος. Το βασικό σύνθημα είναι: Πέτα το παλιό και πάρε καινούριο “οικολογικό” ώστε οι εξορύξεις πρώτων υλών να φτάσουν έως το κέντρο της γης, τα πλοία να αλωνίζουν τις θάλασσες και τα τραίνα τις ηπείρους, καταναλώνοντας δισεκατομμύρια τόνους υγρών καυσίμων για να τις μεταφέρουν στα εργοστάσια, τα οποία επίσης καταναλώνοντας τόνους άνθρακα σε στερεή ή υγρή μορφή θα δουλεύουν 24 ώρες την ημέρα για να παράγουν προϊόντα που έχουν σχεδιαστεί για να χαλάνε ως δια μαγείας μόλις λήξει η διετής εγγύηση και να είναι αδύνατον να τα επισκευάσεις με λογικό κόστος – αν βέβαια μπορείς να τα επισκευάσεις, καθώς ο σχεδιασμός και ο τρόπος κατασκευής των περισσότερων δεν προβλέπει επισκευές.

Εξαίρεση σε αυτή την υποκριτική λογική των ψευτο-οικολόγων, αποτελεί η ψήφιση του πιο σημαντικού νόμου της Ε.Ε. υπέρ του περιβάλλοντος, υπέρ της πραγματικής οικονομίας και υπέρ του καταναλωτή.

Μιλάμε για τον νόμο “Δικαίωμα στην Επισκευή” που αφορά κυρίως τις ηλεκτρονικές συσκευές (τηλέφωνα, PC, TV, ηχοσυστήματα, λευκές συσκευές κ.τ.λ.), οι οποίες όμως χρησιμοποιούνται και σε όλα τα σύγχρονα οχήματα, οπότε αφορά άμεσα και εμάς.

Μέχρι τώρα δεν υπήρχε κανένα νομοθετικό πλαίσιο που να ενθαρρύνει τους κατασκευαστές να σχεδιάζουν και να κατασκευάζουν προϊόντα με αντοχή και διάρκεια στο χρόνο. Ίσα-ίσα που πολλές εταιρείες φροντίζουν να τα σχεδιάζουν με τέτοιο τρόπο, ώστε να γίνονται άχρηστα… με το ζόρι! Τηλέφωνα με διαστημικής τεχνολογίας hardware αχρηστεύονται γιατί ο κατασκευαστής δεν παρέχει αναβάθμιση λογισμικού ή γιατί η αναβάθμιση λογισμικού τα κάνει να λειτουργούν κάτω από τις δυνατότητές τους! Τηλεοράσεις, πλυντήρια και κουζίνες δεν επισκευάζονται γιατί έχουν σχεδιαστεί για να μην μπορείς να τους αλλάξεις ούτε λαμπάκι ή ακόμα κι αν μπορέσεις να το αλλάξεις το ανταλλακτικό λαμπάκι να κάνει πιο ακριβά από την ίδια την συσκευή.

Σε όλα αυτά τα κόλπα και τις κουτοπονηριές θέλει να βάλει φρένο ο νέος νόμος, αλλά και να ενθαρρύνει τους κατασκευαστές να σχεδιάζουν και να κατασκευάζουν προϊόντα με δυνατότητα φτηνής επισκευής.

Έτσι προβλέπει επιπλέον εργοστασιακή εγγύηση ενός έτους (πέραν της διετίας) για ολόκληρο το προϊόν και όχι μόνο για το ανταλλακτικό όπως τώρα.     

Συσκευή αντικατάστασης για όσο διάστημα διαρκεί η επισκευή, ανοιχτά σε όλους DATA BASE με τεχνικές πληροφορίες και ειδικά εργαλεία για την επισκευή.

 Απευθείας πρόσβαση στις αποθήκες ανταλλακτικών και τα ειδικά εργαλεία απ’ όλους τους επισκευαστές και όχι μόνο του επίσημου δικτύου.

 

Μάλιστα για να προωθήσουν την λογική της επισκευής στους καταναλωτές, η Ε.Ε. θέλει να δημιουργήσει ένα ειδικό ταμείο που θα επιβραβεύει όποιον επιλέγει την επισκευή του προϊόντος που αγόρασε αντί για την αντικατάστασή του.

Όλα αυτά μένει να δούμε πως θα εφαρμοστούν στην πράξη, διότι το μοντέλο οικονομίας “Built to Last” έρχεται σε αντίθεση με τα ισχυρά οικονομικά συμφέρονται που εκπροσωπούν οι εθνικές Κυβερνήσεις. Είναι εξαιρετικά δύσκολο για τους κατασκευαστές να μετατοπίσουν το βάρους τους από την αύξηση των εσόδων μέσω των πωλήσεων, στην αύξηση των εσόδων μέσω του after sale service, ειδικά όταν ο νόμους τους απαγορεύει να βάζουν τεχνητούς φραγμούς στους ανεξάρτητους επισκευαστές.

Σε κάθε περίπτωση, το κάθε αυτοκίνητο σήμερα έχει τουλάχιστον δύο οθόνες TFT και πάνω από 10-15 ηλεκτρονικούς επεξεργαστές και το ίδιο πλέον ισχύει για τις μοτοσυκλέτες. Μέχρι και τα scooter των 3000€ έχουν έγχρωμες οθόνες, συστήματα key-less, traction control και ABS.

 

Έξι χρόνια μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στα κράνη στο 13% και ο λόγος που δεν γίνεται 0%

Η ΕΕ επιβάλει το ΦΠΑ να είναι πάνω από 12%
Έξι χρόνια μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στα κράνη στο 13% και ο λόγος που δεν γίνεται 0%
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

20/1/2026

Μερίδα του κόσμου εξακολουθεί να αγνοεί πως το ΦΠΑ στα κράνη έχει μειωθεί εδώ και έξι χρόνια και πως από 1/1/2020 είναι στο 13% αντί του 24%. Βασική αιτία είναι πως δεν έχει δει την διαφορά να μεταβιβάζεται στην τελική τιμή πώλησης, και λιγότερο το ότι δεν παρακολουθεί στενά την ειδησεογραφία της μοτοσυκλέτας. Η μείωση του ΦΠΑ ήρθε σε μία περίοδο που τα πάντα σταδιακά ακρίβυναν και προφανώς το κέρδος από την μείωση του ΦΠΑ είναι πως η άνοδος των τιμών συγκρατήθηκε, ωστόσο ο αντίκτυπος θα ήταν μεγαλύτερος αν αυτό είχε γίνει νωρίτερα.

Η πραγματική ευκαιρία όμως χάθηκε το 1991, ήταν τότε που μπορούσαμε να βάλουμε μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, ήταν τότε που φώναζε το MOTO πως πρέπει να γίνει η κίνηση γιατί δεν θα μπορούμε να την κάνουμε αργότερα.

Πως το ξέραμε αυτό; Παρατηρώντας τι είχε κάνει η Αγγλία, η οποία όσο ήταν εντός ΕΕ ήταν η μόνη χώρα που είχε μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη. Τώρα η Αγγλία εξακολουθεί να είναι η μόνη στον Ευρωπαϊκό χώρο που έχει μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, αλλά τώρα έχει και την ελευθερία να καθορίζει την φορολογία όπως αυτή θέλει. Όσο ήταν εντός ΕΕ δεν μπορούσε να μηδενίσει τον ΦΠΑ, εκτός και αν το είχε μηδέν πριν την ένταξή της. Και οι Άγγλοι ήταν οι πρώτοι που το σκέφτηκαν και μερίμνησαν για αυτό. Για αυτό φωνάζαμε τότε, γιατί ήταν η ευκαιρία να έχει η Ελλάδα μηδενικό φόρο στα κράνη, κι αν περισσότεροι εκείνη την εποχή τα φορούσαν και τους ενδιέφερε το θέμα, θα το είχαμε κερδίσει. Εντός ΕΕ μπορείς να φτάσεις στο 13% γιατί επιβάλλεται να είναι το ΦΠΑ πάνω από 12% και όχι παρακάτω καθώς ο μηδενισμός δημιουργεί προβλήματα ανταγωνισμού. Υπάρχει εξαίρεση για ορισμένα βασικά αγαθά, όπως τρόφιμα, νερό, φάρμακα όπου ένα κράτος-μέλος μπορεί να έχει μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ, ακόμη και μηδενικούς. Μαντέψτε. Είμαστε τόσο ανοργάνωτοι που δεν έχουμε ενσωματώσει δύο βασικές οδηγίες, την 2022/542 και την 2020/285 που αφορούν τους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ.

Η προθεσμία για την ενσωμάτωση της 2022/542 έληξε πριν από ένα χρόνο, την 1/1/2025, μας έδωσαν περιθώριο μέχρι πριν από 3 μήνες να κάνουμε την αλλαγή και πλέον περιμένουμε να μας επιβληθεί πρόστιμο επειδή δεν μειώνουμε ΦΠΑ σε ορισμένα βασικά αγαθά. Δηλαδή χρεωνόμαστε ως πολίτες περισσότερο από αυτό που περιμένει η ΕΕ και πλέον η Πολιτεία θα πρέπει να δίνει και μερίδιο αυτής της πρόσθετης φορολογίας έξω, όταν θα μπορούσε να τονώσει την αγορά κάνοντας ότι και οι υπόλοιπες χώρες. Δεν περιμένει κανείς κάτι διαφορετικό βέβαια από την Πολιτεία, όταν για χρόνια εισπράττει πρόσθετη φορολογία επιπλέον του ΦΠΑ σε κάθε νέο όχημα και έπειτα πληρώνει πρόστιμο για αυτή την πρακτική, μένοντας ικανοποιημένη με την διαφορά που απομένει στο τέλος! Κλείνοντας αυτή την παρένθεση, η ενημέρωση που έχουμε είναι πως η ΕΕ θα κάνει μέσα στο 2026 τόσο δυσβάσταχτο το κόστος του προστίμου από το Ειδικό Τέλος Ταξινόμησης, που η Ελλάδα δεν θα μπορεί παρά να το μηδενίσει. Στις μοτοσυκλέτες είναι ένα σημαντικό νούμερο, που από τα 900 κυβικά και πάνω αγγίζει το 15% με το πρόσθετο πρόβλημα ότι μπαίνει συνολικά και στα μεταφορικά και στην καθαρή αξία, ανεβάζει δηλαδή το κόστος σημαντικά. Φανταστείτε πως η πρόσθετη αυτή φορολογία είναι μεγαλύτερη από το ποσοστό που έχει το κατάστημα που κάνει την πώληση, για να αναλογίστετε τον ακτίκτυπο που θα μπορούσε να έχει στην αγορά. Θα κλείσω την παρένθεση εδώ και θα δούμε στην πορεία του πρώτου τριμήνου τις εξελίξεις για το συγκεκριμένο αυτό τομέα.

Το συμπέρασμα είναι πως η Πολιτεία έχει πολύ αργά αντανακλαστικά όταν είναι να μειωθεί ο συντελεστής ΦΠΑ και μάλιστα δεν το κάνει πράξη αν δεν επιβληθεί υψηλό πρόστιμο.

Στα κράνη ΔΕΝ ΓΙΝΕΤΑΙ από πλευράς Ευρωπαϊκής Ένωσης να μειωθεί ο ΦΠΑ στο 0%, μπορεί να φτάσει μόνο στο κατώτερο που επιτρέπεται για οτιδήποτε εκτός τους ειδικού κανονισμού που αναφέρεται στις άνω Ευρωπαϊκές Οδηγίες και εδώ και 6 χρόνια είναι σε αυτό το επίπεδο.

Το μόνο παράθυρο που βλέπω να υπάρχει για περεταίρω μείωσή του ή και μηδενισμό ακόμη, είναι να μπουν τα κράνη μοτοσυκλέτας σε μία από τις 7 ειδικές κατηγορίες που η ΕΕ εξαιρεί από τον κανονισμό και επιτρέπει στα κράτη-μέλη να έχουν μειωμένους συντελεστές, ακόμη και μηδενικό ΦΠΑ. Για παράδειγμα το γάλα και άλλα αγαθά, βασικά για την διατροφή έχουν 0% σε ορισμένες χώρες της ΕΕ, κάτι που όπως είπαμε θα έπρεπε να είχε κάνει και η χώρα μας εδώ και μήνες, αν και βάση ιστορικότητας στον τρόπο που λαμβάνονται οι αποφάσεις αυτές, αποκλείεται να επιλέξει τον μηδενισμό του ΦΠΑ παρότι μπορεί να το κάνει. Μία από αυτές τις 7 κατηγορίες επιτρέπει μειωμένους συντελεστές σε εξοπλισμό ασφαλείας σε νοσοκομεία κτλ πράγμα που δεν μπορεί να συνδεθεί αυτόματα με τα μοτοσυκλετιστικά κράνη. Είναι όμως το πιο κοντινό μονοπάτι για όποιον προσπαθήσει να φέρει σε διαβούλευση στην ΕΕ το ζήτημα αυτό. Με τον τρόπο που συμβαίνουν τα πράγματα στη χώρα μας, είναι μάλλον δύσκολο να ξεκινήσει αυτό από εμάς, ενώ αν γίνει από άλλη χώρα, θα περάσει εδώ μετά από πρόστιμο της ΕΕ…