James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Ιταλία: Άνοδος 22,3% στην αγορά μοτοσυκλέτας τον Μάρτιο – Η Honda στην κορυφή [στατιστικά και best seller]

Ανοδικά έκλεισε και το πρώτο τρίμηνο με +14,77%
cover
Από τον

Παύλο Καρατζά

6/4/2026

Μετά από μια χρονιά σε αρνητικό πρόσημο για τη μεγαλύτερη αγορά δικύκλων της Ευρώπης, το πρώτο τρίμηνο κλείνει αισιόδοξα, με σχεδόν 85.000 ταξινομημένες μονάδες. Τα σκούτερ οδηγούν την ανοδική πορεία, η Honda γράφει απίστευτα νούμερα και οι κινεζικές μάρκες προχωρούν αποφασιστικά σε όλα τα τμήματα της αγοράς.

Ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος είναι μήνες “προθέρμανσης”, ενώ ο Μάρτιος είναι ιστορικά ο μήνας κατά τον οποίο το δυναμικό μέρος της σεζόν ξεκινά και οι όγκοι αυξάνονται. Το αποτέλεσμα του Μάρτη του 2026 είναι θετικό: 40.721 ταξινομήσεις, έναντι 33.292 του Μάρτη του 2025, σημειώνοντας αύξηση +22,31%.

Κατηγορία

Μάρτης 2026

Μάρτης 2025

Διαφ. %

Μοτοσυκλέτα

16.939

14.822

14,28%

Σκούτερ

22.664

17.654

28,38%

Μοτοποδήλατα

1.118

816

37,01%

Σύνολο

40.721

33.292

22,31%

 

Θετική είναι η εικόνα και για το πρώτο τρίμηνο του 2026, αφού και οι δύο πρώτοι μήνες έκλεισαν με άνοδο και συγκεκριμένα, +6,5% ο Ιανουάριος και +10,2% ο Φεβρουάριος. Το συνολικό αποτέλεσμα του πρώτου τριμήνου διαμορφώνεται στις 84.788 μονάδες, σημειώνοντας αύξηση +14,77% σε σύγκριση με τις 73.874 μονάδες του πρώτου τριμήνου του 2025. Και οι τρεις κατηγορίες συμβάλλουν σε αυτό: οι μοτοσυκλέτες αυξάνονται κατά +13,93% (35.637 μονάδες), τα σκούτερ κατά +14,65% (46.386 μονάδες) και τα μοτοποδήλατα κατά +29,39% (2.765 μονάδες).

Κατηγορία

Σύνολο 2026

Σύνολο 2025

Διαφ. %

Μοτοσυκλέτα

35.637

31.279

13,93%

Σκούτερ

46.386

40.458

14,65%

Μοτοποδήλατα

2.765

2.137

29,39%

Σύνολο

84.788

73.874

14,77%

 

Για τον Μάρτιο, την πρώτη θέση στις μοτοσυκλέτες κατέχει η BMW R 1300 GS, με 495 μονάδες, που όμως βρίσκεται μόλις στην 16η θέση των best sellers, κάτι που δείχνει ξεκάθαρα την δυναμική των σκούτερ. Εκεί, η κορυφαία τριάδα αποτελείται από τα σκούτερ της Honda, αφού πρώτο είναι το SH 125 με 2.055 ταξινομήσεις, δεύτερο το SH 150 με 1.345 και τρίτο το SH 350 με 1.282.

Τα συνολικά στοιχεία του πρώτου τριμήνου αποτυπώνουν μια κατάταξη μοτοσυκλετών στην οποία οι adventure κυριαρχούν. Στην πρώτη θέση βρίσκεται η Honda Africa Twin με 1.033 μονάδες, ενώ ακολουθούν οι δύο εκδόσεις της BMW R 1300 GS και έπειτα τα Yamaha Ténéré 700 και Tracer 9. Το ελληνικό best seller  CFMOTO 450MT, βρίσκεται στην 7η θέση με 593 μονάδες, περισσότερα για τις ταξινομήσεις του πρώτου τριμήνου μπορείτε να δείτε και στον παρακάτω πίνακα.

Θέση

Εταιρεία

Μοντέλο

Μονάδες

1

Honda

Africa Twin

1.033

2

BMW

R 1300 GS

948

3

BMW

R 1300 GS Adventure

783

4

Yamaha

Ténéré 700

749

5

Yamaha

Tracer 9

690

6

Honda

NC 750 X

608

7

CFMoto

450MT

593

8

Yamaha

MT-07

572

9

Kawasaki

Z 900

565

10

Yamaha

Tracer 7

560

 

Στα σκούτερ βλέπουμε την απόλυτη κυριαρχία της Honda, που έχει “καπαρώσει” την κορυφαία πεντάδα, ενώ στην έκτη θέση βλέπουμε το G368 της Zontes. Η σειρά SH είναι τόσο πετυχημένη εμπορικά, που έχει γράψει πάνω από 11.000 ταξινομήσεις. Την κορυφαία δεκάδα του πρώτου τριμήνου, μπορείτε να δείτε στον παρακάτω πίνακα.

Θέση

Εταιρεία

Μοντέλο

Μονάδες

1

Honda

SH 125

5.028

2

Honda

SH 150

3.388

3

Honda

SH 350

2.777

4

Honda

X-ADV 750

2.021

5

Honda

ADV 350

1.766

6

Zontes

ZT368T-G

1.544

7

Kymco

Agility 125 S

1.380

8

Yamaha

TMAX

1.377

9

Piaggio

Liberty 125 ABS

1.350

10

Voge

Sfida SR16 200

1.189