ΚΤΜ: Πατέντες για ημι-αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων

Αφορά αρχικά τη σειρά 1290
KTM Αυτόματο κιβώτιο
Από το

motomag

26/5/2023

Σύμφωνα με σχέδια που είδαν το φως της δημοσιότητας, η ΚΤΜ φαίνεται να εργάζεται πάνω στην δημιουργία ενός ημι-αυτόμαυτου κιβωτίου το οποίο θα λειτουργεί με τη χρήση φυγοκεντρικού συμπλέκτη, ενώ ένας μηχανισμός θα αποτρέπει την μοτοσυκλέτα από το να κινηθεί όταν αυτή είναι σταθμευμένη

Όπως μαρτυρούν οι πωλήσεις των μοντέλων της Honda με DCT, η οδήγηση μοτοσυκλέτας χωρίς να είναι απαραίτητη η χρήση της μανέτας του συμπλέκτη για την αλλαγή ταχυτήτων, κερδίζει συνεχώς έδαφος. Ωστόσο, το σύστημα διπλού συμπλέκτη της Honda είναι αρκετά βαρύ (+10kg) και απαιτεί διάφορα ηλεκτρονικά και υδραυλικά συστήματα για να λειτουργήσει, καθιστώντας το αρκετά περίπλοκο.

Στην προκειμένη περίπτωση το σύστημα της KTM, μοιάζει περισσότερο με το SCS (Smart Clutch System) που χρησιμοποιεί η MV Agusta στο Turismo Veloce. Όπως εκεί, έτσι και εδώ βλέπουμε ότι χρησιμοποιείται ένας φυγοκεντρικός συμπλέκτης -όπως στα σκούτερ-, ο οποίος μειώνει την περιπλοκότητα του συστήματος και το βάρος του.

KTM Ημί-αυτόματο κιβώτιο

Όπως φαίνεται στα σχέδια, ο μηχανισμός της ΚΤΜ χρησιμοποιεί βραχίονες και ξεχωριστή μονάδα ελέγχου για την αλλαγή των ταχυτήτων, που συνεργάζονται με τον φυγοκεντρικό συμπλέκτη.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος με τον οποίο η ΚΤΜ αντιμετωπίζει στα συγκεκριμένα σχέδια το πρόβλημα που έχει εν γένει ο φυγοκεντρικός συμπλέκτης. Αυτό, έχει να κάνει με το γεγονός ότι σε στάση το κιβώτιο απεμπλέκεται εντελώς από τον υπόλοιπο κινητήρα. Επομένως στην περίπτωση μας είναι αδύνατον να μπει ταχύτητα, με συνέπεια να ενέχει ο κίνδυνος να τσουλήσει η μοτοσυκλέτα, στην περίπτωση που έχεις παρκάρει σε κεκλιμένο επίπεδο.

Γι’ αυτό τον λόγο, οι περισσότερες εταιρείες έχουν εξοπλίσει τα σκούτερ τους με ένα μοχλό στο τιμόνι που εκτελεί χρέη χειρόφρενου, συνήθως χρησιμοποιώντας ένα επιπλέον έμβολο στους δίσκους που πιάνει όταν χρησιμοποιηθεί ο μοχλός,. Το ίδιο κάνει και η Honda στα DCT μοντέλα της με χαρακτηριστικό παράδειγμα την CRF1100 Africa Twin όπου στον πίσω δίσκο υπάρχει ένα επιπλέον έμβολο που ενεργοποιείται όταν ο αναβάτης τραβήξει τον μοχλό στο αριστερό grip προς τα μέσα, όπως και η MV Agusta που αναφέραμε παραπάνω. Κάτι τέτοιο όμως, δεν αποτρέπει την κατά λάθος απενεργοποίηση του συστήματος, μιας και ο μοχλός είναι σχετικά εύκολα προσβάσιμος.

KTM Ημί-αυτόματο κιβώτιο

Η ΚΤΜ, όπως φαίνεται στα σχέδια, κάνει κάτι διαφορετικό. Χρησιμοποιεί ένα μοχλό σχήματος “L” που κλειδώνει τα γρανάζια στη θέση τους. Ο τρόπος που θα το κάνει αυτό είναι ότι όταν η μοτοσυκλέτα είναι σταματημένη και έχει επιλεχθεί η θέση “Park”, τότε ένα κομμάτι του μοχλού εμπλέκεται στα δόντια ενός από τα γρανάζια της πρωτεύουσας μετάδοσης, κλειδώνοντας το κιβώτιο ταχυτήτων. Ο έλεγχος του μοχλού γίνεται ηλεκτρονικά, όπως φαίνεται από τα σχέδια CAD όπου κάτω από τα γρανάζια υπάρχει κάτι που μοιάζει με σερβομηχανισμό, και πιθανότατα δεν θα απενεργοποιείται όσο η μοτοσυκλέτα είναι σβηστή, προσθέτοντας πόντους και στην ασφάλεια.

Αν και τα σχέδια CAD έχουν ιδιαίτερα λεπτομερή περιγραφή του συστήματος, δεν δίνουν περισσότερες πληροφορίες για το πώς ο αναβάτης θα μπορεί να αλλάζει χειροκίνητα ταχύτητες. Η Honda έχει επιλέξει να τοποθετήσει κουμπιά στο χειριστήριο με τα οποία μπορείς να αλλάξεις σχέσεις στο κιβώτιο, χειροκίνητα. Η περίπτωση της MV Agusta, στην οποία μοιάζει και περισσότερο το σύστημα της ΚΤΜ, χρησιμοποιεί έναν φυγοκεντρικό συμπλέκτη που σε συνδυασμό με το quickshifter up/down και τον παραδοσιακό λεβιέ στο πόδι, επιτρέπει να αλλάξεις ταχύτητα χωρίς να χρησιμοποιήσεις τον συμπλέκτη. Στην περίπτωση όμως της πατέντας που κατοχύρωσε η ΚΤΜ, αναφέρεται ότι και οι δύο τρόποι λειτουργίας είναι εφικτοί, χωρίς να δίνει περισσότερες πληροφορίες για το ποιο από τα δύο σκοπεύει να χρησιμοποιήσει.

Ο μηχανισμός αυτός, όπως φαίνεται από τα τόσο λεπτομερή σχέδια που δείχνουν μέχρι και τους αριθμούς στο γρανάζι της πρώτης σχέσης (έτσι γίνεται γνωστό και σε ποιον κινητήρα έχει εφαρμοστεί), σχετίζεται με τον LC8 V2 κινητήρα της ΚΤΜ των 1301 κυβικών. Επομένως, τα μοντέλα που θα μπορούσε να εφαρμοστεί αρχικά σαν τεχνολογία είναι τα Super Adventure S / R και 1290 Super Duke R / GT, σε επόμενη ανανέωσή τους.

Ετικέτες

Honda: Μοτοσυκλέτα που ελίσσεται μόνη της δείχνουν νέες πατέντες

Σύστημα που υποβοηθά στην αποφυγή σύγκρουσης και στους δύο τροχούς θέλουν οι Ιάπωνες
Πατέντα Honda 2025 ARAS σύστημα αποφυγής σύγκρουσης
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

30/12/2025

Πιο προηγμένα συστήματα υποβοήθησης αναβάτη υπόσχεται πατέντα που κατέθεσε η ιαπωνική εταιρεία με στόχο την αποφυγή σύγκρουσης ή έστω τη μείωση των συνεπειών της.

Η Honda ασχολείται εδώ και καιρό και στους δύο τροχούς με συστήματα που πλέον εφαρμόζονται μαζικά στα αυτοκίνητα με στόχο να μειώσει την πιθανότητα τροχαίου ατυχήματος.

Αν και υπολείπονται σε σχέση με τα αντίστοιχα των αυτοκινήτων τα Advanced Rider Assistance Systems (ARAS για συντομία), τα ηλεκτρονικά συστήματα υποβοήθησης του αναβάτη γίνονται σιγά-σιγά όλο και καλύτερα. Η BMW για παράδειγμα έχει πλέον ένα εξαιρετικό ενεργό cruise control, το οποίο συνεργάζεται και με το σύστημα προειδοποίησης πρόσθιας σύγκρουσης, χρησιμοποιώντας το ίδιο hardware με αυτό και το γνωρίσαμε κατά την πρώτη μας επαφή στο Μόναχο με τη νέα R 1300 RT (τεύχος #668).

Η Honda θέλει να πάει τα πράγματα στο επόμενο επίπεδο και να τα φέρει πιο κοντά στα δεδομένα των τεσσάρων τροχών, όπως φαίνεται και από τη νέα πατέντα που κατέθεσε για ένα σύστημα υποβοήθησης αποφυγής σύγκρουσης, το και επεμβαίνει στο τιμόνι, κάτι που ακούγεται έως και τρομακτικό για οποιονδήποτε αναβάτη έχει συνηθίσει να έχει τον απόλυτο έλεγχο της κατεύθυνσης της μοτοσυκλέτας του, ακόμη και αν έχει οδηγήσει δίτροχο που επιταχύνει και επιβραδύνει "μόνο του".

Πατέντα Honda 2025 ARAS σύστημα αποφυγής σύγκρουσης

Από τη Honda έχουμε δει μοτοσυκλέτα που ισορροπεί μόνη της από το 2017, έστω και ως μοντέλο επίδειξης μόνο, ενώ το 2021 έκαναν την εμφάνισή τους και οι πρώτες πατέντες με ένα μικρό ηλεκτρικό μοτέρ να συνδέεται με το τιμόνι της μοτοσυκλέτας (μια Gold Wing στις πατέντες) αλλά και με την IMU της μοτοσυκλέτας. Τότε το σύστημα άφηνε περισσότερα ερωτήματα από απαντήσεις και έμοιαζε με ένα πιο περίπλοκο σταμπιλιζατέρ, το οποίο μπορούσε να επέμβει ενεργά στο τιμόνι εφόσον "ένιωθε" ότι η μοτοσυκλέτα δεν έκανε αυτό που ήθελε ο αναβάτης της -π.χ. tank slapping.

Στις νέες πατέντες της ιαπωνικής εταιρείας ένα παρόμοιο σύστημα συλλέγει δεδομένα και από το ραντάρ/κάμερες της μοτοσυκλέτας δείχνοντας πιο ολοκληρωμένο, ενώ έτσι μπορεί να ανακατευθύνει έστω και ελαφρά τη μοτοσυκλέτα αν υπάρχει επικείμενη σύγκρουση.

ARAS Honda πατέντα 2025

Στα αυτοκίνητα η ανακατεύθυνση για διάφορους λόγους είναι πλέον κοινός τόπος, με πιο διαδεδομένο το σύστημα Διατήρησης Λωρίδας, που επαναφέρει το αυτοκίνητο στο κέντρο της λωρίδας αν οι τροχοί τους πλησιάσουν προς τις διαχωριστικές γραμμές. Επόμενο είναι το πιο προηγμένο σύστημα αποφυγής σύγκρουσης (Collision Avoidance System -CAS), το οποίο υποβοηθά τον οδηγό να αποφύγει μια σύγκρουση "συμπληρώνοντας" τις κινήσεις που κάνει με το τιμόνι και επεμβαίνοντας στα φρένα ή έστω να μειώσει τις συνέπειές της. Θα παραθέσω μόνο ένα από τα βίντεο της Nissan που εξελίσσει ένα τέτοιο σύστημα για να καταλάβετε καλύτερα τι εννοώ, στο πιο εντυπωσιακό ίσως σενάριο με τον κίνδυνο να εμφανίζεται κυριολεκτικά από το πουθενά και τις πιθανότητες για σωστή αντίδραση από την πλευρά του οδηγού να είναι μηδενικές στον χρόνο που έχει στη διάθεσή του.

Η πατέντα της Honda αφορά μια τέτοια εφαρμογή, λογικά σε πιο ήπια μορφή αναφορικά με την παρέμβαση στο τιμόνι. Ωστόσο η ύπαρξη πλέον καμερών και ραντάρ και στους δύο τροχούς την κάνει εφικτή -εφόσον υπάρχει και το σωστό λογισμικό-, ενώ δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι ο οδηγός μπορεί να παρακάμψει τη λειτουργία του συστήματος οποιαδήποτε στιγμή ασκώντας παραπάνω δύναμη στο τιμόνι από εκείνη του συστήματος. 

Οι Ιάπωνες αναφέρουν δύο διαφορετικά σενάρια. στο πρώτο το σύστημα καταλαβαίνει ότι ο αναβάτης έχει αντιληφθεί τον κίνδυνο και προσπαθεί να πραγματοποιήσει ελιγμό και έτσι υποβοηθά τις κινήσεις του. Στο δεύτερο σενάριο το σύστημα καταλαβαίνει ότι ο αναβάτης δεν έχει αντιληφθεί τον κίνδυνο και η επέμβαση στο τιμόνι είναι πιο έντονη.

Εκτός από τις κάμερες και το ραντάρ που του δείχνουν την απόσταση του κινδύνου, το σύστημα ενημερώνεται για την απόφαση που θα πάρει λαμβάνοντας υπόψη μια σειρά από παραμέτρους, παρόμοιες με εκείνες που αναλύει και η IMU, όπως το άνοιγμα το γκαζιού, την ταχύτητα και την πίεση στα φρένα.