Μπαριέρες που σώζουν ζωές [video]

Με επιτυχία το project στην Ιταλία
Από τον

Λάζαρο Μαυράκη

27/12/2018

Η Anas, η δεύτερη μεγαλύτερη κατασκευαστική εταιρεία προστατευτικών στηθαίων στην Ιταλία, έχει τοποθετήσει μέχρι στιγμής ειδικά προστατευτικά πρόσθετα για τους μοτοσυκλετιστές (DR 46), σε μπαριέρες μήκους 250 χιλιομέτρων που βρίσκονται ως επί το πλείστον σε δευτερεύοντες δρόμους, αλλά και σε αυτοκινητόδρομους της Νότιας Ιταλίας. Πλέον, έχει επιτευχθεί το πλήρωμα του χρόνου για την εξαγωγή των πρώτων στατιστικών, τα οποία μιλούν για διπλασιασμό των τροχαίων με μοτοσυκλέτες –στα συγκεκριμένα τμήματα των δρόμων- με δραματική όμως μείωση των θανάτων και των τραυματισμών!

Τα αποτελέσματα αυτά ανακοινώθηκαν στο Palermo από τον Nicola Dinnella, επικεφαλής του τομέα προστατευτικών στηθαίων της Anas στην Ρώμη, κατά την διάρκεια σεμιναρίου που διοργανώθηκε από τον Σύλλογο Μηχανικών του Palermo. Τα στοιχεία που συγκέντρωσε η εταιρεία δείχνουν ότι στο πρώτο εξάμηνο το 2018, συγκριτικά με το πρώτο εξάμηνο του 2017, τα ατυχήματα γενικότερα είχαν μια αύξηση της τάξης το 20%, με το ποσοστό αυτών που είχαν εμπλοκή μοτοσυκλέτας να διπλασιάζεται καθώς πλέον φτάνει από το 2% στο 4%. Το θετικό αποτέλεσμα όμως αντανακλάται σε ένα άλλο νούμερο, αυτό που δείχνει ότι ο αριθμός των θανατηφόρων ατυχημάτων με αυτοκίνητα παρέμεινε σταθερός, ενώ ο αντίστοιχος για τις μοτοσυκλέτες μειώθηκε κατά 18%! Η αιτία κρύβεται πίσω από τα πρόσθετα προστατευτικά που μπαίνουν κάτω από τις μπαριέρες και εμποδίζουν την πρόσκρουση του μοτοσυκλετιστή με τους ορθοστάτες, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι και για ένα μεγάλο ποσοστό ακρωτηριασμών… Η Anas ανακοίνωσε μάλιστα ότι μετά από αυτά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, θα αυξήσει το μήκος του δικτύου με τέτοια προστατευτικά στα 600 χιλιόμετρα μέχρι το 2021.
Δείτε στο video που ακολουθεί τα crash test και τον τρόπο λειτουργίας των ειδικών προστατευτικών  DR 46:


Αυτά συμβαίνουν σε μια χώρα που υπάρχει μια έντονη ευαισθησία και βαθιά ριζωμένη μοτοσυκλετιστική κουλτούρα, όπου οι υπεύθυνοι δεν καλύπτονται πίσω από το μίνιμουμ που προστάζει ο νόμος, αλλά προχωρούν στην ουσία. Διότι αυτό που ισχύει μέχρι σήμερα, είναι ότι υπάρχει μια αντίστοιχη ευρωπαϊκή οδηγία, η οποία έχει προχωρήσει στο να γίνει ευρωπαϊκός νόμος, αλλά ακόμη δεν είναι υποχρεωτική η εναρμόνισή του στις εθνικές νομοθεσίες της κάθε χώρας-μέλους της Ε.Ε. Γι' αυτό ακριβώς το λόγο δεν υπάρχει και η αντίστοιχη πιστοποίηση για όλα αυτά τα προστατευτικά, καθώς αρκετά είδη τέτοιων προστατευτικών δεν έχουν περάσει τις ιδιαίτερα δύσκολες και αυστηρές δοκιμές που απαιτούνται. Μια πολύ σημαντική παράμετρος είναι, όχι μόνο η κάλυψη των επικίνδυνων ορθοστατών από τις μπαριέρες, αλλά και η δυνατότητα απορρόφησης της κρούσης με την μικρότερη δυνατή ζημιά που μπορεί να προκληθεί στον αυχένα του αναβάτη. Οι κατασκευάστριες εταιρείες στην Ελλάδα, όπως η Unisteel που έχει κατασκευάσει ένα μεγάλο μέρος στηθαίων και προστατευτικών στο μεγαλύτερο τμήμα των οδικών αξόνων της χώρας μας, διαθέτουν τέτοια ειδικά προστατευτικά τα οποία μάλιστα έχουν περάσει από τις δοκιμές και φέρουν την αντίστοιχη πιστοποίηση, όπως μας εξηγεί ο CEO της εταιρείας, κ. Κωνσταντίνος Πανάρετος με τον οποίο επικοινωνήσαμε για το ζήτημα.

Το θέμα είναι ότι επειδή ακριβώς δεν είναι υποχρεωτική η εναρμόνιση με την ευρωπαϊκή νομοθεσία (τουλάχιστον προς το παρόν) το ελληνικό κράτος που αναθέτει το έργο δεν ζητά την τοποθέτησή τους. Αντίστοιχα, δεν είναι υποχρεωτικό ούτε στην Κύπρο, ούτε και στις σκανδιναβικές χώρες που δραστηριοποιείται η εταιρεία, αλλά και στις δύο αυτές περιπτώσεις έχουν τοποθετηθεί τα πρόσθετα προστατευτικά εδώ και πολλά χρόνια, καθώς φαίνεται ότι εκεί παίζει μεγαλύτερο ρόλο η ανθρώπινη ζωή από το να τηρείται το μίνιμουμ των προδιαγραφών και να διατηρείται το κόστος χαμηλά. Σύμφωνα όμως με τις τελευταίες πληροφορίες, υπάρχει μεγάλη πίεση από την FEMA (την ευρωπαϊκή ομοσπονδία μοτοσυκλετιστικών λεσχών) προς το αρμόδιο τμήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μέσα στην επόμενη χρονιά η εναρμόνιση των εθνικών νομοθεσιών με την ευρωπαϊκή νομοθεσία πάνω στο συγκεκριμένο ζήτημα θα γίνει υποχρεωτική.
 

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις