Συνεργασία Akrapovič και Honda για να απαντήσουν στον αυξημένο ανταγωνισμό στα MotoGP

Akrapovič και HRC ξανά γίνονται αχώριστοι
Akrapovič - Honda
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

17/1/2023

Η ομάδα της Repsol Honda είχε συνεργασία με την Termignoni και την SC Project τα πρόσφατα χρόνια, ωστόσο το HRC έχει στο παρελθόν δουλέψει πολύ κοντά με την Akrapovič σε σημείο που ήταν έως και περίεργο που δεν συνεργάζονταν και τώρα.

Οι «μάστορες» του τιτανίου, όπως συγκαταλέγεται η Akrapovič καθώς έχει ένα από τα ελάχιστα εξειδικευμένα χυτήρια τιτανίου αλλά και την τεχνογνωσία να κουρμπάρει σωλήνες απευθείας, τους οποίους μάλιστα έχει κατασκευάσει η ίδια, είναι κορυφαία επιλογή για τα MotoGP και είχε φτάσει σε σημείο να προμηθεύει τις περισσότερες ομάδες, μέχρι οι υπόλοιποι κατασκευαστές να επενδύσουν και αυτοί στο αγωνιστικό κομμάτι και να μπουν δυναμικά στα MotoGP εκ νέου.

Ο προμηθευτής της εξάτμισης στα MotoGP δεν είναι κάτι απλό. Όχι γιατί πρέπει να κατασκευάσει κάτι από το μηδέν και τελείως πρωτότυπο, αυτό είναι το εύκολο κομμάτι. Το πιο βασικό που αγνοεί ο περισσότερος κόσμος, είναι πως η δημιουργία της εξάτμισης συνοδεύεται και με παροχή υπηρεσιών που αγγίζει την ίδια την εξέλιξη του κινητήρα. Οι αναγνώστες του MOTO θα θυμούνται τον «Φάκελο Akrapovič» που ανοίξαμε το 2019 όταν στην διάρκεια αρκετών τευχών παρουσιάσαμε κάθε πτυχή της Akrapovič από την εξατομικευμένη και αποκλειστική ξενάγηση που είχα πραγματοποιήσει και στις δύο τοποθεσίες της στην Σλοβενία. Μία απόλυτα διαφωτιστική εμπειρία κι ένα όνειρο, που είχε γίνει πραγματικότητα χάρη στην TECNOMOTO, που ταυτόχρονα είναι και ένας από τους παλαιότερους εν ενεργεία αντιπρόσωπος της Akrapovič.

Akrapovič - Honda
Όλες οι εξατμίσεις που έχουν κατασκευάσει για τα MotoGP, έξω από το γραφείο του Igor Akrapovič.

Σε εκείνη την σειρά άρθρων λοιπόν, είχαμε εξηγήσει πως στο κεντρικό κτήριο της Akrapovič το οποίο δεν έχει καμία ταμπέλα, μόνο και μόνο για να μην σταματούν ομάδες μοτοσυκλετιστών και ζητούν να το επισκεφτούν, λειτουργεί και μία κανονική γραμμή παραγωγής όπου εκεί φτιάχνονται όλα τα πρωτότυπα και μαζί και οι εξατμίσεις του αγωνιστικού τμήματος. Το εργοστάσιο με τις γραμμές παραγωγής για τις εξατμίσεις που εμείς ξέρουμε είναι στα νότια σύνορα της χώρα, περίπου δύο ώρες μακριά από το κεντρικό κτήριο. Δεν υπάρχει άλλο σημείο στον κόσμο εκτός των circuit στο πρόγραμμα αγώνων, που οι MotoGP μοτοσυκλέτες συνυπάρχουν τόσο κοντά η μία στην άλλη, με την εταιρεία να έχει καταφέρει να διασφαλίσει προς πάσα κατεύθυνση ότι τα μυστικά κάθε ενός θα μείνουν απόλυτα διασφαλισμένα. Η εξέλιξη της ροής για την Akrapovič εκτείνεται και στις μοτοσυκλέτες μαζικής παραγωγής, συχνά οι κατασκευαστές τους στέλνουν έναν καινούριο τελείως κινητήρα όπου η ομάδα εκεί τον χαρτογραφεί για την εξάτμιση που η ίδια κατασκευάζει και έπειτα δίνει την χαρτογράφιση αλλά και σχέδια για OEM εξάτμιση που ο ίδιος ο κατασκευαστής θα κατασκευάσει ή θα δώσει σε κάποιον προμηθευτή του για να το κάνει για λογαριασμό του. Αυτή είναι μία υπηρεσία που η Akrapovič χρεώνει και είναι μία από τις πολλές που αναλαμβάνει καθώς η κατασκευή τελικών και λαιμών είναι μονάχα ένα από τα λίγα με τα οποία καταπιάνεται και σίγουρα το πιο γνωστό για το ευρύ κοινό. Για παράδειγμα δεν γνωρίζουν πολλοί πως συγκεκριμένα ιατρικά εργαλεία, όπως των οδοντοτεχνιτών, έχουν την υπογραφή της Akrapovič κάτι που οι Σλοβένοι ξεκίνησαν μόλις κατασκεύασαν το εξατομικευμένο χυτήριό τους και ανακάλυψαν πως έφτασαν σε ένα επίπεδο που δύσκολα υπάρχει εκεί έξω για το τιτάνιο. Είναι και αυτά κομμάτι του «Φάκελο Akrapovič» που δημοσιεύσαμε στο ΜΟΤΟ το 2019.

Akrapovič - Honda
Στην Akrapovič λειτουργεί ένα υπερσύγχρονο δυναμόμετρο που έχει την ικανότητα να εκμεταλλεύεται το ram-air που σημαίνει πως μπορεί να στείλει στην εισαγωγή της μοτοσυκλέτας αέρα 300χαω. Μαζί καταγράφει και τον ήχο στον οποίο δίνουν μεγάλη σημασία, αλλά αυτό αφορά τις μοτοσυκλέτες παραγωγής κυρίως.

Η εξέλιξη μίας εξάτμισης MotoGP έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία βέβαια καθώς ο κατασκευαστής μπορεί να προτείνει νέες λύσεις στους μηχανικούς της ομάδας που θα τους επιτρέψουν να βελτιώσουν την απόδοση. Όπως για παράδειγμα αντοχή σε υψηλότερες θερμοκρασίες που μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετική καύση με ότι αυτό συνεπάγεται. Εντός της ομάδας της Akrapovič υπάρχουν Χημικοί και επιστήμονες διαφόρων ειδικοτήτων με ένα πλήρως εξοπλισμένο εργαστήριο που συνεχώς αναζητούν το κατάλληλο κράμα για κάθε περίσταση. Κατά την διάρκεια της επίσκεψης εκεί, μου επέτρεψαν να μπω και στο τμήμα εξέλιξης των πρωτότυπων αφότου πρώτα είχαν αφαιρέσει όσες μοτοσυκλέτες δεν έπρεπε να βγουν στο φως και είχαν καλύψει και διάφορα εργαλεία που επίσης δεν έπρεπε να φωτογραφηθούν.

Akrapovič - Honda
Αυτό το κομμάτι είναι το πλέον σημαντικό και βασικός λόγος που οι κατασκευαστές θέλουν να στραφούν στην Akrapovič: Το εξοπλισμένο εργαστήριο που αναφέρουμε στο κείμενο

Το τμήμα αυτό είναι κάτω ακριβώς από το γραφείο του Igor Akrapovič ενώ στον ίδιο χώρο υπάρχει και μία σειρά από όλες τις εξατμίσεις που έχουν κατασκευάσει για τις MotoGP μοτοσυκλέτες, πλην εκείνων που χρησιμοποιούνται εκείνη την στιγμή. Μπαίνουν δηλαδή ως έκθεμα αφότου ολοκληρωθεί η θητεία τους, με την διαφορά πως στον χώρο εκεί δεν περιφέρεται και κανείς εκτός εργοστασίου, πράγμα που δείχνει και την εμμονή που έχουν με το να διατηρούν τα μυστικά κάθε κατασκευαστή.

Στο γραφείο του Igor στο μεταξύ, υπάρχει και η Honda RC51 του Colin Edwards με την οποία η Akrapovič πήρε τον πρώτο της παγκόσμιο τίτλο το 2000. Από τότε έχουν περάσει 23 χρόνια που πολλές διαφορετικές μοτοσυκλέτες πήραν παγκόσμια πρωταθλήματα φορώντας εξατμίσεις της Akrapovič ή ακόμη καλύτερα με τους Σλοβένους επιστήμονες να έχουν συμβάλλει στην εξέλιξη του κινητήρα τους. Η Honda είχε αφήσει κενό, πράγμα που στεναχωρούσε τους Σλοβένους από την στιγμή που ήταν ο πρώτος μεγάλος κατασκευαστής που είχε πιστέψει στο νέο εγχείρημα του Igor (ήταν ήδη κομμάτι της Scorpion που λόγω διαφωνιών το άφησε ξεκινώντας νέο εργοστάσιο, εξ ου και το λογότυπο της Akrapovič). Τώρα πλέον τα MotoGP της Honda επιστρέφουν στην αγκαλιά της Akrapovič με στόχο να τους βοηθήσουν να εκμεταλλευτούν τον κινητήρα τους ακόμη καλύτερα και να γίνουν περισσότερο ανταγωνιστικοί στην επόμενη σεζόν, που ήδη χαρακτηρίζεται από άλλους -εδώ- ως η πιο ανταγωνιστική στην πορεία του αθλήματος.

Μέσα στο γραφείο του Igor Akrapovič με την μοτοσυκλέτα που τους έδωσε τον πρώτο παγκόσμιο τίτλο. Η επιστροφή της Honda είναι ιδιαίτερα σημαντική και για τις δύο πλευρές:

Akrapovič - Honda

Ο εξοπλισμός του εργαστηρίου επιτρέπει στην Akrapovič να εφαρμόζει εξειδικευμένες λύσεις που είναι και το πλέον σημαντικό για τα MotoGP

Στην Akrapovič λειτουργεί ένα υπερσύγχρονο δυναμόμετρο που έχει την ικανότητα να εκμεταλλεύεται το ram-air που σημαίνει πως μπορεί να στείλει στην εισαγωγή της μοτοσυκλέτας αέρα 300χαω. Μαζί καταγράφει και τον ήχο στον οποίο δίνουν μεγάλη σημασία, αλλά αυτό αφορά τις μοτοσυκλέτες παραγωγής κυρίως.

Yamaha: Κατέθεσε πατέντα για ψαλίδι μεταβλητής γεωμετρίας

Ρυθμιζόμενο εν κινήσει ψαλίδι - Καλύτερη πρόσφυση και συμπεριφορά σε κάθε συνθήκη
Yamaha Swing Arm Patent
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

10/2/2026

Μέσα από μια νέα πατέντα, η Yamaha αποκαλύπτει μια ριζοσπαστική ιδέα όπου το ψαλίδι της μοτοσυκλέτας αλλάζει γεωμετρία ανάλογα με τις συνθήκες, προσαρμοζόμενο στις απαιτήσεις επιτάχυνσης, φρεναρίσματος και κλίσης.

Η γεωμετρία και η ακαμψία του ψαλιδιού αποτελούν έναν από τους πιο κρίσιμους τομείς στον σχεδιασμό πλαισίου, ειδικά στον κόσμο των αγώνων όπου κάθε χιλιοστό και κάθε βαθμός παραμόρφωσης μπορεί να μεταφραστεί σε χρόνο στην πίστα. Το πρόβλημα είναι ότι οι απαιτήσεις για μέγιστη ταχύτητα στα ευθύγραμμα τμήματα της πίστας συγκρούονται με εκείνες για σταθερότητα και αίσθηση στο μέσο της στροφής. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να λύσει η Yamaha με την πατέντα ενός ψαλιδιού μεταβλητής γεωμετρίας.

Τα τελευταία χρόνια, τα MotoGP έχουν δείξει πόσο σημαντική μπορεί να είναι η αλλαγή στη γεωμετρία. Τα συστήματα ρύθμισης ύψους εμπρός και πίσω (ride height devices), που ξεκίνησαν ως απλές μηχανικές διατάξεις holeshot για τις εκκινήσεις, κλειδώνοντας προσωρινά τη μπροστινή ανάρτηση στη χαμηλή θέση της, χαμηλώνοντας έτσι το κέντρο βάρους της μοτοσυκλέτας και αποτρέποντας τις ανυψώσεις του εμπρός τροχού στα πρότυπα των συσκευών που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια στoυς off-road αγώνες, εξελίχθηκαν σε ενεργοποιητές που χαμηλώνουν τη μοτοσυκλέτα στην έξοδο των στροφών, αυξάνοντας την πρόσφυση και περιορίζοντας τις σούζες. Παρότι τα μπροστινά συστήματα ride height απαγορεύτηκαν από το 2023 και όλα τα αντίστοιχα συστήματα θα απαγορευτούν πλήρως το 2027, η πατέντα της Yamaha δείχνει πού θα μπορούσε να φτάσει αυτή η τεχνολογία αν υπήρχε η σχετική ελευθερία.

Yamaha Swing Arm Patent

Πώς λειτουργεί το νέο σύστημα

Στις σημερινές μοτοσυκλέτες MotoGP, το πίσω σύστημα ride height λειτουργεί μέσω ενός υδραυλικού "άξονα" που αντικαθιστά έναν από τους συνδέσμους της ανάρτησης. Όταν ο αναβάτης χρησιμοποιήσει το σχετικό χειριστήριο στην επιτάχυνση, το σύστημα "κλειδώνει" το πίσω μέρος χαμηλά για μέγιστη πρόσφυση, ενώ στο φρενάρισμα απελευθερώνεται ώστε το πίσω μέρος να σηκωθεί ξανά για καλύτερη είσοδο στη στροφή.

Η Yamaha όμως προχωρά πολύ πιο πέρα. Στη νέα πατέντα, το υδραυλικά κινούμενο στοιχείο δεν βρίσκεται στους συνδέσμους της ανάρτησης, αλλά μέσα στο ίδιο το ψαλίδι. Το ψαλίδι χωρίζεται σε δύο τμήματα με μια άρθρωση στο κέντρο του. Το εμπρός τμήμα συνδέεται κανονικά με την ανάρτηση, ενώ το πίσω τμήμα, όπου και βρίσκεται ο τροχός, μπορεί να μετακινηθεί ανεξάρτητα πάνω ή κάτω μέσω του υδραυλικού μηχανισμού.

Το υδραυλικό στοιχείο ενεργοποιείται ωθώντας ένα έκκεντρο που αλλάζει το μήκος και τη γωνία του κάτω τμήματος του ψαλιδιού, επιτρέποντας στη γεωμετρία να μεταβάλλεται δυναμικά, με την περιστροφή γύρω από τον άξονα της άρθρωσης, ανάλογα με το αν η μοτοσυκλέτα επιταχύνει, στρίβει ή φρενάρει.

Yamaha Swing Arm Patent

Μακριά από τους αγώνες ή την παραγωγή

Σε αντίθεση με τα σημερινά συστήματα ride height, η πατέντα της Yamaha περιγράφει ένα σύστημα που ελέγχεται από ηλεκτρονικό ενεργοποιητή και αισθητήρες διαδρομής και φορτίου. Το σύστημα διαβάζει τι κάνει η μοτοσυκλέτα - αν δηλαδή επιταχύνει, αν βρίσκεται υπό κλίση ή αν επιβραδύνει - με την χρήση μιας αδρανειακής μονάδας ελέγχου (IMU) και προσαρμόζει ανάλογα τη γεωμετρία του ψαλιδιού σε πραγματικό χρόνο.

Αυτό το επίπεδο ηλεκτρονικού ελέγχου δεν είναι επιτρεπτό υπό τους τρέχοντες κανονισμούς των MotoGP (πόσο μάλλον του WSBK, που στηρίζεται σε μοντέλα παραγωγής), κάτι που δείχνει ότι η πατέντα δεν στοχεύει άμεσα σε αγωνιστική εφαρμογή, αλλά μάλλον σε πειραματική έρευνα και συλλογή δεδομένων. Η Yamaha προσπαθεί να κατανοήσει τα οφέλη μιας μοτοσυκλέτας αν το ψαλίδι της πάψει να είναι ένα στατικό εξάρτημα και γίνει ένα δυναμικά προσαρμοζόμενο στοιχείο.

Yamaha Swing Arm Patent

Η ίδια η πατέντα αναφέρεται επίσης στις δυνάμεις της αλυσίδας κατά την επιτάχυνση και την επιβράδυνση και στο πώς ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να τις εκμεταλλευτεί για βελτιστοποίηση της πρόσφυσης και της σταθερότητας.

Υπερβολικά πολύπλοκο; Σχεδόν σίγουρα. Όμως, ακόμη και αν δεν δούμε ποτέ ένα τέτοιο ψαλίδι σε αγωνιστική ή παραγωγής μοτοσυκλέτα, τα δεδομένα που μπορεί να συλλέξει η Yamaha από μια τέτοια ιδέα ίσως επηρεάσουν καθοριστικά τον τρόπο με τον οποίο θα σχεδιάζονται και θα εξελίσονται τα πλαίσια του μέλλοντος.