Yamaha: Εξελίσσει το δικό της ηλεκτρικό turbo - Κατατέθηκαν οι πρώτες πατέντες

Με στόχο την εξάλειψη του turbo lag και τη μείωση των εκπομπών CO2 - Ηλεκτρικά υποβοηθούμενος ο υπερσυμπιεστής καυσαερίων
Yamaha Turbo πατέντα
Από το

motomag

23/5/2025

Η Yamaha κατέθεσε πρόσφατα αρκετές πατέντες που σχετίζονται με μοτοσυκλέτα η οποία χρησιμοποιεί ηλεκτρικό υπερσυμπιεστή για την αύξηση της απόδοσης του κινητήρα της.

Η Yamaha ερευνά εδώ και αρκετά χρόνια τις δυνατότητες υπερτροφοδότησης στις σύγχρονες μοτοσυκλέτες, ενώ είχε παρουσιάσει turbo μοτοσυκλέτα στα ‘80s, την ίδια περίοδο που το έκαναν οι Honda, Kawasaki και Suzuki. Μάλιστα όπως είχαμε γράψει το 2020 δοκίμαζε τότε τον 3κύλινδρο CP3 κινητήρα των 847 κυβικών με turbo πάνω σε ένα τροποποιημένο πλαίσιο MT-10. Αυτό γινόταν για να διερευνήσει εκ νέου τις δυνατότητες του turbo, το οποίο μπορεί υπό προϋποθέσεις να πετύχει και χαμηλότερη κατανάλωση -κατά συνέπεια και χαμηλότερες εκπομπές CO2- λόγω της μικρότερης χωρητικότητάς του μοτέρ.

Ο κινητήρας αυτός απέδιδε 180 ίππους και 18  kg.m ροπής, ενώ παράλληλα οι εκπομπές CO2 παρουσιάζονταν μειωμένες κατά 30% σε σχέση με αντίστοιχης απόδοσης αλλά μεγαλύτερης χωρητικότητας ατμοσφαιρικό κινητήρα. Αυτό το φαινόμενο του “downsizing”, όπως αποκαλείται, παρατηρείται εδώ και δύο δεκαετίες στην αυτοκινητοβιομηχανία, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τα turbo μοτέρ των 1.000-1.200 κ.εκ. που έχουν αντικαταστήσει επί της ουσίας τους δίλιτρους ατμοσφαιρικούς. Εκεί υπάρχει σημαντικό κέρδος στην συνολική απόδοση, πολύ περισσότερο στη ροπή στις χαμηλές στροφές, ενώ και στην κατανάλωση το κέρδος είναι υπαρκτό, αν και μικρότερο από όσο φαντάζεται κανείς ακούγοντας τη χωρητικότητα του μοτέρ να πέφτει στο μισό.

Το θέμα των turbo είναι φυσικά πιο περίπλοκο για τις μοτοσυκλέτες, καθώς υπάρχει περιορισμός ως προς τον χώρο και το βάρος του συστήματος υπετροφοδότησης (turbo, intercooler, σωληνώσεις κλπ.) που αν αυξηθεί πολύ γίνεται κατευθείαν πρόβλημα, πρώτα από όλα για την “τακτοποίηση” όλων των μερών σε σχέση με ένα αυτοκίνητο.

Yamaha Turbo πατέντα

Το σημαντικότερο πρόβλημα είναι το lag, η υστέρηση δηλαδή που παρουσιάζεται από τη χρονική στιγμή που ο αναβάτης ανοίξει το γκάζι και “δώσει” την εντολή μέχρι η φτερωτή του υπερσυμπιεστή να φτάσει στον απαιτούμενο αριθμό στροφών που της έχει ζητηθεί πιέζοντας περισσότερο αέρα στην εισαγωγή, κάτι που εξαρτάται από την ταχύτητα των καυσαερίων της εξάτμισης -πρώτα πρέπει να αυξηθεί αυτή. 

Η Yamaha προσπαθεί να δώσει λύση στα παραπάνω προβλήματα με τις νέες αιτήσεις ευρεσιτεχνίας της για ηλεκτρικά υποβοηθούμενο υπερσυμπιεστή, το οποίο προσφέρει και "απείρως" μεγαλύτερη ακρίβεια στον έλεγχο της ταχύτητας της φτερωτής. Παραδείγματα τέτοια υπάρχουν ήδη και στην αυτοκινητοβιομηχανία, ενώ η Honda παρουσίασε το δικό της concept σκοπεύοντας να το βάλει στην παραγωγή, στην περασμένη EICMA. Το σύστημα της Honda φαίνεται να είναι ένα βήμα μπροστά αφού ο υπερυμπιεστής ελέγχεται μόνο ηλεκτρικά και δεν εξαρτάται από τα καυσαέρια της εξάτμισης. 

Στην εφαρμογή της Yamaha η τοποθέτηση ηλεκτρικού μοτέρ για την κίνηση της φτερωτής, δεν “αποσυνδέει” το turbo από την εξάτμιση αλλά υποβοηθά στο αρχικό στάδιο το στροφάρισμα της φτερωτής -στις χαμηλές στροφές-, μέχρι η ροή των καυσαερίων να φτάσει στο βέλτιστο επίπεδο.

Yamaha Turbo πατέντα

Το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας υποδηλώνει ότι θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν και πυκνωτές αντί για μπαταρία, εάν υπάρχει ανάγκη αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας για τη λειτουργία του turbo, με το σύστημα να λειτουργεί στα 48V.

Όπως και με όλες τις πατέντες που βλέπουν το φως της δημοσιότητας κανείς δεν ξέρει αν η εφαρμογή της Yamaha φτάσει στην παραγωγή. Ωστόσο, έπειτα και από την κίνηση της Honda οι πιθανότητες να δούμε και από τη Yamaha αντίστοιχη μοτοσυκλέτα είναι μεγάλες.

Η Ten Kate Racing εξέλιξε Yamaha YZF-R6 με crossplane στρόφαλο [VIDEO]

Ένα εντελώς διαφορετικό R6 Crossplane με ήχο που θυμίζει MotoGP και πολύ βελτιωμένη απόδοση
ten kate r6 crossplane
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

17/3/2026

Η τεχνολογία Crossplane αναπτύχθηκε από τη Yamaha στο MotoGP και έχει περάσει σε αρκετές μοτοσυκλέτες παραγωγής της, ξεκινώντας από τη superbike R1 το 2009 πριν εξαπλωθεί και σε άλλους κινητήρες της ιαπωνικής εταιρείας, όπως τον δικύλινδρο CP2 και τον τρικύλινδρο CP3.

Πρόκειται για μια αρχιτεκτονική κατά την οποία οι εδράσεις των μπιελών στον στρόφαλο τοποθετούνται σε γωνίες 90 μοιρών μεταξύ τους, δημιουργώντας μια σειρά ανάφλεξης που ενισχύει τη ροπή, κάνει την απόδοση γραμμικότερη και βοηθά το πίσω λάστιχο να βρίσκει περισσότερη πρόσφυση, ενώ παράλληλα δημιουργεί έναν χαρακτηριστικό, βραχνό ήχο.

Η ολλανδική Ten Kate Racing συνεργάζεται με τη Yamaha στο WSBK από το 2019 και στα πλαίσια αυτής της σύμπραξης έτρεξε για αρκετά χρόνια με R6 στην κατηγορία Supersport, γεγονός που της έδωσε την ιδέα να εξερευνήσει την crossplane τεχνολογία και για την τετρακύλινδρη εξακοσάρα μοτοσυκλέτα.

Το αποτέλεσμα πολλής δουλειάς από την Ten Kate είναι ένας πρωτότυπος crossplane στρόφαλος ειδικά σχεδιασμένος για το R6, ο οποίος κουμπώνει ως έχει κατευθείαν στον κινητήρα της Yamaha, απαιτώντας μόνο προσαρμογές σε επίπεδο χαρτογραφήσεων για να δουλέψει σωστά με τη στάνταρ GYTR R6 ECU.

 

ten kate crossplane r6

Ελλείψει αντικραδασμικού άξονα από το R6, οι Ολλανδοί ενσωμάτωσαν αντίβαρα από βολφράμιο στον στρόφαλο ώστε να αποσβέσουν τους όποιους κραδασμούς θα μπορούσε να γεννήσει η νέα αρχιτεκτονική του άξονα.

Το αποτέλεσμα δείχνει ήδη από το δυναμόμετρο κάποια πρώτα οφέλη: οι 118 ίπποι του R6 ανέρχονται σε περίπου 128 στο R6 Crossplane, ενώ και η ροπή ωφελείται σε απόλυτη τιμή ελαφρώς, από 6,3 kgm σε 6,6 και με το μέγιστό της να έχει σκαρφαλώσει κατά σχεδόν 4.000 στροφές ψηλότερα (14.200 από 10.500).

Ωστόσο, όπως τονίζει η Ten Kate, η ουσία δεν βρίσκεται στις μέγιστες τιμές, αλλά στην αίσθηση της οδήγησης που προσφέρει η μοτοσυκλέτα: αμεσότερη απόκριση στο γκάζι, αυξημένη πρόσφυση, περισσότερη εμπιστοσύνη στον αναβάτη.

Επί του παρόντος η Ten Kate δηλώνει πως δεν έχει πλάνα να διαθέσει εμπορικά τον στρόφαλο ή τη μοτοσυκλέτα, ισχυριζόμενη πως θα διατηρήσει το ένα και μοναδικό Ten Kate Yamaha YZF-R6 Crossplane πρωτότυπο ως δείγμα της τεχνολογικής ικανότητά της. Παρόλα αυτά στην ιστοσελίδα της έχει προσθέσει μια τιμή €49.900 (χωρίς ΦΠΑ) κάτω από τη φωτογραφία της μοτοσυκλέτας της, μαζί με έναν σύνδεσμο για επικοινωνία.

Σε κάθε περίπτωση, αξίζει να απολαύσετε στο σχετικό βίντεο τον ήχο αυτής της R6 Crossplane που δεν μοιάζει με καμιά τετρακύλινδρη supersport που έχετε ακούσει στο παρελθόν.