Yamaha: Πατέντα με δικύλινδρο turbo για το ΜΤ-09

Εξετάζοντας την υπερτροφοδότηση
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

24/4/2019

Πρόσφατα η Yamaha κατέθεσε ορισμένες πατέντες στις οποίες παρουσιάζεται το (προηγούμενης γενιάς) MT-09 εξοπλισμένο με έναν δικύλινδρο κινητήρα turbo. Μετά το 2000, έχουμε δει απ’ τους υπόλοιπους ιαπωνικούς κολοσσούς αντίστοιχες πατέντες που παρουσιάζουν κινητήρες με συστήματα υπερτροφοδότησης, ενώ μόνο ένας απ’ αυτούς προχώρησε στην υλοποίησή τους, προς το παρόν. Αναφερόμαστε φυσικά στην Kawasaki και στη σειρά μοντέλων H2, όπου κάθε χρόνο παρουσιάζονται νέα μέλη απ’ το 2015. Στην περίπτωση της Kawasaki έχουμε ένα σύστημα supercharger, ενώ εδώ η Yamaha μας δείχνει ξεκάθαρα πως δουλεύει πάνω στη τεχνολογία turbo. Σε επίπεδο πρωτότυπων, "πρωτοπόρος" είναι η Suzuki με το Recursion, που φροντίζει να ανανεώνει τα σχέδιά του ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς να λέει τίποτα για το πότε και αν θα βγει στην παραγωγή, φτάνοντας στο σημείο να θυμίζει μαμούθ σίριαλ με πάνω από 500 επεισόδια. Παράλληλα όμως, αποτελεί και την επαλήθευση του άτυπου κανόνα πως: Όποια μοτοσυκλέτα βλέπουμε σε μορφή πατεντών δεν είναι σίγουρο πως θα την δούμε και στην παραγωγή μετέπειτα.

Το γεγονός ότι στα σχέδια βλέπουμε ένα ΜΤ-09 είναι εύκολα αντιληπτό, αλλά όχι δεσμευτικό για το τί είδους μοτοσυκλέτα θα έχει τον κινητήρα turbo όταν κι αν βγει στην παραγωγή. Παρά το γεγονός πως από το πλάι ο κινητήρας δείχνει να είναι ο τρικύλινδρος των 847cc του mT-09, στα υπόλοιπα σχέδια παρατηρούμε απ’ το σύστημα εξαγωγής πως πρόκειται για έναν δικύλινδρο κινητήρα. Η τακτική που οι εταιρείες καταθέτουν πατέντες χρησιμοποιώντας σχέδια από παλιότερα μοντέλα όπως στην προκείμενη περίπτωση ή άσχετα τελείως συνηθίζεται διότι υπάρχουν φορές που θέλουν να αποκρύψουν τη μορφή ενός επερχόμενου μοντέλου. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια παρατραβηγμένη θεωρία που συνοδεύει αυτή την ειδηση και λέει πως η χρήση αυτών των σχεδίων δεν είναι τυχαία, αλλά υπήρχε από τότε που σχεδιαζόταν το πρώτο MT-09 να εξοπλιστεί με κινητήρα turbo.

Κυρίαρχος λόγος που οι περισσότερες εταιρείες στρέφουν την προσοχή τους στην υπερτροφοδότηση δεν είναι άλλος πλέον, απ’ τις όλο και περισσότερο αυστηρές προδιαγραφές Euro 4/5. Το 2021 βρίσκεται δίπλα μας και τότε είναι που θα μπουν σε πλήρη ισχύ οι Euro 5 προδιαγραφές με αποτέλεσμα ο χρόνος να πιέζει τις εταιρείες να βρουν λύσεις για την μείωση των ρύπων, τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης και την διατήρηση ή αύξηση των επιδόσεων των κινητήρων τους. Οι κινητήρες turbo όπου χρησιμοποιούνται κατά κόρον απ’ τις αυτοκινητοβιομηχανίες προσφέρουν με τα χαρακτηριστικά τους τη λύση στο πρόβλημα των αυστηρών προδιαγραφών, καθώς επιτρέπουν από μικρότερου κυβισμού και λιγότερων κυλινδρων κινητήρες να έχουν την απόδοδοση ίση με κινητήρες υπερδιπλάσιου κυβισμού και κυλίνδρων. Είναι αυτό που αποκαλούν "downsizing".

Στα σχέδια της Yamaha βλέπουμε την τοποθέτηση του turbo σε δύο διαφορετικά σημεία. Στην πρώτη περίπτωση η τουρμπίνα βρίσκεται στο ύψος του στροφάλου και έχει αρκετή απόσταση από τις βαλβίδες εξαγωγής του κινητήρα. Έτσι, εξασφαλίζεται αρκετή απόσταση μεταξύ του μπροστινού τροχού και του κινητήρα, χωρίς να υπάρχει το ενδεχόμενο να έρθουν σε επαφή κατά τη βύθιση των καλαμιών. Όμως, λόγω της αυξημένης απόστασης της τουρμπίνας απ’ την κεφαλή το φαινόμενο του turbo lag (η χρονική καθυστέρηση απόκρισης της τουρμπίνας στην άνοδο των στροφών του κινητήρα) είναι πιο έντονο και δημιουργεί σκαλοπάτι στην απόδοση της ροπής και της ιπποδύναμης.  

Στο δεύτερο σχέδιο παρατηρούμε πως η τουρμπίνα είναι τοποθετημένη πιο κοντά στην κεφαλή, έχοντας μικρότερη απόσταση απ’ τις βαλβίδες εξαγωγής. Γεγονός που καθιστά λιγότερο αισθητό το turbo lag και ο κινητήρας αποκτά μια πιο προοδευτική και ομαλή λειτουργία. Αύτη η θέση –που είναι πιο κοντά στην κεφαλή του κινητήρα- χρησιμοποιείται απ’ το 2000 κι έπειτα στους περισσότερους κινητήρες αυτοκινήτων βελτιώνοντας την απόκριση της τουρμπίνας, όμως η μετάβαση αυτής της τεχνολογίας στο κόσμο των μοτοσυκλετών δημιουργεί χωροταξικά προβλήματα, καθώς η τουρμπίνα βρίσκεται πολύ κοντά στον μπροστινό τροχό με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος κατά τη βύθιση του πιρουνιού να έρθουν σε επαφή. Για την επίλυση αυτού θα πρέπει να αλλαχτεί η θέση του κινητήρα, όμως κάτι τέτοιο επηρεάζει τα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας, από την αλλαγή της κατανομής των μαζών. Επίσης, παρατηρούμε και στις δύο περιπτώσεις πως μετά την τουρμπίνα υπάρχει ο καταλύτης σε μικρή απόσταση, που τον βοηθά να θερμαίνεται γρήγορα (μόλις οι καταλύτες ζεσταθούν αρκετά τότε λειτουργούν στο 100% του δυναμικού τους).

Για το ποια λύση θα χρησιμοποιήσει η Yamaha ώστε τα μοντέλα της να πληρούν τις προδιαγραφές EURO 5-6 κ.τ.λ. είναι ακόμη άγνωστο, όμως οι νέες πατέντες δείχνουν πως είναι διαθέσιμη να περπατήσει και σε άλλα μονοπάτια.

Πάντως να θυμίσουμε, πως στα jet ski έχει κινητήρες με υπερτροφοδότηση, αντίστοιχης αρχιτεκτονικής με εκείνη της Kawasaki και είναι περίεργο που δεν προχωρά με κάτι που ήδη έχει στα χέρια της, αλλά πειραματίζεται με τα turbo.

Ετικέτες

ΗΠΑ: Αρνητικές εξελίξεις στην προστασία των δασικών εκτάσεων

H αμερικανική κυβέρνηση ανοίγει δρόμο στην ιδιωτική εκμετάλλευση
Roadless Rule
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

24/8/2026

Η κυβέρνηση των ΗΠΑ προχωρά στη διαδικασία κατάργησης του Roadless Rule, ενός κανονισμού που περιορίζει κυρίως τη δημιουργία νέων δρόμων και την υλοτομία σε συγκεκριμένες δασικές εκτάσεις και όχι, αυτό δεν σημαίνει ότι οι μοτοσυκλετιστές αποκτούν αυτόματα πρόσβαση σε αυτές τις εκτάσεις.

Στις ΗΠΑ βρίσκεται σε εξέλιξη μια σημαντική αλλαγή στη διαχείριση των δημόσιων δασικών εκτάσεων. Το Υπουργείο Γεωργίας της χώρας, μέσω της Δασικής Υπηρεσίας, έχει ξεκινήσει τη διαδικασία για την κατάργηση του λεγόμενου Roadless Rule.

Τι είναι το Roadless Rule;

O σχετικός νόμος που θεσπίστηκε το 2001 και αφορά συγκεκριμένες δασικές εκτάσεις που χαρακτηρίζονται ως περιοχές Roadless. Πρόκειται για μεγάλες περιοχές δημόσιων δασών στις οποίες υπάρχουν περιορισμοί κυρίως στην κατασκευή δρόμων και στην εμπορική υλοτομία.

Roadless Rule

Στην αμερικανική νομοθεσία αυτό είναι διαφορετικό από τις παντελώς προστατευμένες περιοχές άγριας ζωής (Wilderness), οπού απαγορεύεται η πρόσβασή στο κοινό και κάθε δραστηριότητα.

Στις περιοχές που χαρακτηρίζονται ως roadless οι υπάρχοντες δρόμοι και οι υπάρχουσες διαδρομές παραμένουν, ενώ δραστηριότητες όπως πεζοπορία, κατασκήνωση, κυνήγι, ψάρεμα και άλλες μορφές αναψυχής επιτρέπονται. Υπάρχουν επίσης εξαιρέσεις που επιτρέπουν σε συγκεκριμένες περιπτώσεις έργα διαχείρισης δασών, υποδομές και άλλες παρεμβάσεις.

Και πού είναι το πρόβλημα;

Η αμερικανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η κατάργηση θα λύσει τα χέρια της Δασικής Υπηρεσίας, δίνοντάς της μεγαλύτερη ελευθερία να διαχειρίζεται τα δάση, να περιορίζει την καύσιμη ύλη και να αντιμετωπίζει προβλήματα όπως οι πυρκαγιές, οι ασθένειες και η υπερβολικά πυκνή βλάστηση.

Roadless Rule

Οι επικριτές της αλλαγής υποστηρίζουν ότι η κατάργηση θα διευκολύνει περισσότερο την ανάπτυξη δρόμων και την πρόσβαση σε δραστηριότητες όπως υλοτομία, εξορύξεις πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς και άλλες μορφές εκμετάλλευσης, μέχρι ενδεχομένως και της οικιστικής.

Εδώ βρίσκεται και το βασικό σημείο της αντιπαράθεσης, καθώς η κατάργηση του Roadless Rule δεν μετατρέπει αυτές τις εκτάσεις σε ελεύθερη ζώνη για κάθε χρήση. Απλώς αφαιρεί έναν σημαντικό περιορισμό από τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να διαχειριστούν και προστατευτούν στο μέλλον.

Και τι σημαίνει αυτό για το off-road;

Εδώ υπάρχει μια συχνή παρεξήγηση, καθώς η κατάργηση του ανωτέρου νόμου δεν συνεπάγεται ελεύθερη πρόσβαση σε αυτές για off-road  οχήματα όπως μοτοσυκλέτες, ATV ή side-by-side, επιχείρημα που φαίνεται να κερδίζει την υποστήριξη σημαντικής μερίδας κόσμου στην άλλη μεριά του Ατλαντικού.

Στις ΗΠΑ η πρόσβαση στα δημόσια εδάφη καθορίζεται από πολλούς διαφορετικούς ομοσπονδιακούς και τοπικούς κανονισμούς. Το αν μια συγκεκριμένη διαδρομή η περιοχή επιτρέπει την πρόσβαση σε μοτοσυκλέτες εξαρτάται από το σχέδιο διαχείρισης της συγκεκριμένης περιοχής, τη Δασική Υπηρεσία, τους τοπικούς κανονισμούς και τη χρήση για την οποία έχει χαρακτηριστεί ο δρόμος ή το μονοπάτι.

Η νομική αλλαγή αυτή επιτρέπει λοιπόν τη δημιουργία νέων δρόμων για άλλες χρήσεις, αλλά αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα και πρόσβαση σε μοτοσυκλέτες.

Roadless Rule

Ο δούρειος ίππος της προστασίας

Ένα ακόμη βασικό επιχείρημα αφορά τις πυρκαγιές. Η κυβερνητική αφήγηση υποστηρίζει ότι οι περιορισμοί δυσκολεύουν τη διαχείριση της δασικής βλάστησης και την πρόσβαση των συνεργείων αποψίλωσης και πυρόσβεσης σε ορισμένες περιοχές.

Αντιδράσεις έχουν ξεσηκωθεί θεωρώντας ότι η δημιουργία περισσότερων δρόμων μέσα σε απομονωμένες δασικές περιοχές δεν αποτελεί από μόνη της λύση για τις πυρκαγιές, αντίθετα, η διευκόλυνση της ανθρώπινης πρόσβασης και εντατικοποίηση της παρουσίας και δραστηριότητας θα αυξήσει σημαντικά και τον κίνδυνο ανάφλεξης.

Το ζήτημα παραμένει ιδιαίτερα σημαντικό στις ΗΠΑ, όπου μεγάλο μέρος των δασικών πυρκαγιών προκαλείται από ανθρωπογενή δραστηριότητα.

Roadless Rule

Στις ΗΠΑ υπάρχει μια βασική διαφορά σε σχέση με την Ευρώπη, τεράστιες εκτάσεις γης ανήκουν στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση και διαχειρίζονται από οργανισμούς όπως η Δασική Υπηρεσία και το Γραφείο Διαχείρισης Εκτάσεων.

Αποχαρακτηρίζοντας τις συγκεκριμένες λοιπόν, χάνεται μια γραμμή άμυνας που περιείχε σαφείς απαγορεύσεις σε σχέση με την ανθρώπινη δραστηριότητα και ανοίγει την κερκόπορτα της αξιοποίησης.

Roadless Rule

Η κατάργηση δεν γίνεται από τη μία ημέρα στην άλλη. Η κυβέρνηση πρέπει να ακολουθήσει την προβλεπόμενη διαδικασία και να δώσει στο κοινό τη δυνατότητα να υποβάλει σχόλια και αντιρρήσεις.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στις ΗΠΑ, επειδή οι ομοσπονδιακές υπηρεσίες συνήθως πρέπει να δημοσιοποιούν τέτοιες προτάσεις και να εξετάζουν τις αντιδράσεις του κοινού πριν ληφθεί η τελική απόφαση.

Roadless Rule

Και για τους φίλους του Off-Road, το σημαντικότερο είναι να μη συγχέονται δύο διαφορετικά πράγματα, καθώς είναι διαφορετικό θέμα η πρόσβαση και διαχείριση δημοσίων εκτάσεων και ξεχωριστό η δημιουργία ή η νομιμοποίηση και διάνοιξη εκτός δρόμου διαδρομών.

Roadless Rule

Η κατάργηση του Roadless Rule μπορεί να αλλάξει σημαντικά το πρώτο, αλλά δεν συνεπάγεται αυτόματα το δεύτερο.