Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη!

Ένας επιπλέον μοχλός για καλύτερη πληροφόρηση και μεγαλύτερη εμπλοκή του αναβάτη με την μοτοσυκλέτα
motomagZero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη!
Από τον

Αλέξανδρο Λαμπράκη

27/2/2024

Η Zero, η οποία εξειδικεύεται εδώ και πάνω από 15 χρόνια στην κατασκευή ηλεκτρικών μοτοσυκλετών, θέλει να πάει ένα βήμα παραπέρα καταθέτοντας πατέντες με τις οποίες φαίνεται να δουλεύει πάνω στην δημιουργία ενός συστήματος που προσομοιάζει την λειτουργία της σύμπλεξης και αποσύμπλεξης, την οποία συναντάμε στην πλειονότητα των συμβατικών μοτοσυκλετών, θέλοντας να προσφέρει έναν ακόμα μοχλό πληροφόρησης, αλλά και μεγαλύτερης εμπλοκής του αναβάτη με την μοτοσυκλέτα.

Η αλήθεια είναι ότι ο συμπλέκτης είναι κάτι που δεν έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε στις ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες, καθώς δεν είναι κάτι που απαιτείται στους πολύστροφους ηλεκτροκινητήρες. Αν και οι πωλήσεις των σκούτερ και των μοντέλων με DCT συμπλέκτη της Honda δείχνουν ότι πολλοί μοτοσυκλετιστές πλέον προτιμούν την έλλειψη του παραδοσιακού συμπλέκτη, πολλοί είναι αυτοί που ακόμα τον αναζητούν σε όποια μοτοσυκλέτα ανεβαίνουν. Η Zero φαίνεται ότι θέλει να  προσθέσει έναν ακόμα μοχλό στα χειριστήρια του αναβάτη, μέσω του οποίου θα ρυθμίζεται η ροπή και η ανάκτηση ενέργειας κατά το φρενάρισμα. Με αυτόν τον τρόπο θέλει να μεταφέρει στην ηλεκτροκίνηση την αίσθηση και τον έλεγχο που προσφέρει το παραδοσιακό κιβώτιο που χρησιμοποιείται ευρέως στις μοτοσυκλέτες με κινητήρες εσωτερικής καύσης.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Θα μπορούσε κανείς να πει ότι είναι απλώς ένα κόλπο της αμερικανικής εταιρείας, με στόχο να φέρει στους κόλπους της μοτοσυκλετιστές παλαιότερων δεκαετιών, οι οποίοι έχουν μεγαλώσει με κινητήρες εσωτερικής καύσης και παραμένουν πολέμιοι της ηλεκτροκίνησης. Κάτι τέτοιο όμως, θα αδικούσε την ιδέα που βλέπουμε στις πατέντες. Άλλωστε, η λειτουργία του συμπλέκτη στις μοτοσυκλέτες με θερμικούς κινητήρες δεν είναι απλώς ένας διακόπτης που συμπλέκει και αποσυμπλέκει. Πολλές φορές τον χρησιμοποιούμε για να μας βοηθήσει με τον έλεγχο της μοτοσυκλέτας, ειδικά ανάμεσα στα μποτιλιαρισμένα αυτοκίνητα, όταν κινούμαστε αργά. Ακόμα, μέσω του συμπλέκτη μπορούμε να ρυθμίσουμε την εκκίνηση από τα φανάρια, ενώ μέχρι ένα σημείο μας δίνει και την ελευθερία να καθορίσουμε το επίπεδο φρένου του κινητήρα. Όπως καταλαβαίνουμε, αλλά και γνωρίζουμε από πρώτο χέρι όσοι έχουμε οδηγήσει μοτοσυκλέτα με συμπλέκτη, αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της οδήγησης. Επομένως, είναι λογικό που οι αναβάτες που έχουν συνηθίσει να τον χρησιμοποιούν, ψάχνουν να βρουν το αντίστοιχο σύστημα και στις ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες, παρά το ότι ο τρόπος λειτουργίας τους επιτρέπει την απουσία ενός συμβατικού κιβωτίου ταχυτήτων.

Η Zero μοιάζει να αναγνωρίζει την λεπτότητα στους χειρισμούς που χαρίζει η ύπαρξη του συμπλέκτη, με την πατέντα που κατέθεσε να δείχνει ότι η εταιρεία θέλει να βάλει σε χρήση τα δάχτυλα του αριστερού χεριού. Όπως βλέπουμε στα σχέδια, η μανέτα θυμίζει αυτές που γνωρίζουμε από τις συμβατικές μοτοσυκλέτες.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Μέσα στην πατέντα η Zero μας εξηγεί πώς ακριβώς θα συνδέεται με τα ηλεκτρονικά συστήματα ελέγχου της μοτοσυκλέτας, διατηρώντας ταυτόχρονα παρόμοια αίσθηση με αυτή που γνωρίζει ήδη ο αναβάτης από τα παραδοσιακά κιβώτια στους κινητήρες εσωτερικής καύσης. Στην ουσία, για να γίνει αυτό, όλα τα εξαρτήματα του συμπλέκτη θα σχεδιαστούν με τέτοιον τρόπο, ώστε ο αναβάτης να αισθάνεται μία απότομη αύξηση της αντίστασης κατά την λειτουργία της μανέτας, όπως συμβαίνει όταν ο συμπλέκτης αρχίζει να συμπλέκει τους δίσκους για την αλλαγή ταχύτητας. Στην συνέχεια, η αντίσταση αυτή θα παραμένει σταθερή, χωρίς αυξομειώσεις, ενώ μέσω ελατηρίων το φορτίο θα αρχίζει να μειώνεται όταν η μανέτα επιστρέφει στην αρχική της θέση. Με λίγα λόγια, η συμπεριφορά της θα είναι ακριβώς αυτή που περιμένετε όταν αλλάζετε ταχύτητες σε μία μοτοσυκλέτα με κινητήρα εσωτερικής καύσης.

Όπως αναφέρουν τα έγγραφα που έρχονται μαζί με τα σχέδια, καθώς ο αναβάτης μειώνει την ροπή που στέλνει ο κινητήρας στον πίσω τροχό, ο εγκέφαλός του συνδέει την λειτουργία και την αίσθηση της αριστερής μανέτας με αυτή που έχει συνηθίσει από τους συμβατικούς κινητήρες. Όπως για παράδειγμα την ολίσθηση (“πατινάρισμα”) ενός πολύδισκου συμπλέκτη, όπως αυτών που συναντάμε σε πολλά οχήματα και μοτοσυκλέτες με κινητήρα εσωτερικής καύσης.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Η χρήση του συμπλέκτη όμως, δεν περιορίζεται στην διαχείριση της ροπής που φτάνει στον πίσω τροχό. Μερικές φορές τον χρησιμοποιούμε για να ανεβάσουμε τις στροφές του κινητήρα, φτάνοντας στο ωφέλιμο εύρος του χωρίς να αλλάξουμε ταχύτητα, όπως ας πούμε για παράδειγμα στις... σούζες! Η Zero έχει έρθει διαβασμένη και για αυτή την περίπτωση, έχοντας προβλέψει την λειτουργία του μηχανισμού του “ψεύτικου” συμπλέκτη της. Λαμβάνοντας στοιχεία, όπως την ταχύτητα με την οποία κινείται η μανέτα, αλλά και την θέση της, τα ηλεκτρονικά συστήματα δίνουν την εντολή, προκειμένου η μανέτα να έχει την ίδια ακριβώς απόκριση. Αν για παράδειγμα ο αναβάτης αφήσει απότομα την αριστερή μανέτα, από την θέση σύμπλεξης, τότε η ηλεκτρονική της διαχείριση θα του δώσει μία επιπλέον αύξηση της ροπής από τον κινητήρα, μεγαλύτερη από αυτή που ορίζουν οι μοίρες στις οποίες είναι ανοιχτό το “γκάζι”. Με αυτό τον τρόπο, προσομοιάζει την λειτουργία του “συμπλεκταρίσματος”, που γνωρίζουμε σε μοτοσυκλέτες με μηχανική μετάδοση και συμβατικό κιβώτιο ταχυτήτων.

Η ίδια ιδέα εφαρμόζεται και κατά την διάρκεια της επιβράδυνσης, όταν ο “συμπλέκτης” μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την μείωση ή την αύξηση του επιπέδου ανάκτησης ενέργειας. Όταν μιλάμε για ανάκτηση ενέργειας, στην ουσία εννοούμε ότι ο ηλεκτροκινητήρας λειτουργία σαν ένα είδος γεννήτριας, που δίνει ρεύμα στις μπαταρίες, ενώ ταυτόχρονα φρενάρει το όχημα. Η ηλεκτρονική διαχείριση της αριστερής μανέτας, αναγνωρίζει την γωνία στην οποία βρίσκεται και την πίεση που ασκείται πάνω της, ενώ ταυτόχρονα λαμβάνει υπόψιν και την ταχύτητα με την οποία αυτά αλλάζουν. Στην συνέχεια, αποφασίζει πόσο “φρένο κινητήρα” θα εφαρμόσει. Για παράδειγμα, μία γρήγορη κίνηση μπορεί να σημαίνει ότι ο αναβάτης θέλει την μέγιστη ανάκτηση ενέργειας σε ένα φρενάρισμα, ας πούμε πανικού. Αντιθέτως, μία ήρεμη και ομαλή και πιο αργή κίνηση της αριστερής μανέτας, μπορεί να υποδηλώνει ότι ο αναβάτης θέλει μία λιγότερη δραστική επέμβαση της ανάκτησης.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Η πατέντα της Zero δεν προβλέπει αυτή την στιγμή την ύπαρξη κάποιου μοχλού και στο αριστερό πόδι, χωρίς όμως να το αποκλείει, δηλώνοντας ότι το εν λόγω σύστημα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί μαζί με ένα αυτόματο κιβώτιο. Στις εικόνες βλέπουμε τον “συμπλέκτη” πάνω σε μία μοτοσυκλέτα που θυμίζει το SR/F της Zero, υποδεικνύοντας εν μέρει και το ποιο θα είναι το πρώτο μοντέλο που θα μπει, αν και όταν το σύστημα βγει στην παραγωγή. Η επιλογή της συγκεκριμένης μοτοσυκλέτας δεν είναι τυχαία, καθώς το γυμνό SR/F αποτελεί αυτή την στιγμή μία από τις ισχυρότερες προτάσεις στην γκάμα της Zero, με τους επίδοξους αγοραστές να έχουν ως κριτήριο την οδηγική ευχαρίστηση, που σε μεγάλο ποσοστό των αναβατών έχει συνδεθεί με την άμεση εμπλοκή τους με την μοτοσυκλέτα.

Honda: Virtual συμπλέκτης για ηλεκτρικά! - Έρχεται για να προσφέρει έλεγχο ακριβείας

Θα κάνει τη διαφορά πρώτα στους αγώνες - Τι δείχνουν οι πατέντες
Virtual συμπλέκτης για ηλεκτρικά
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

8/5/2026

Η Honda θέλει να δώσει απόλυτο έλεγχο στον αναβάτη αναφορικά με τον έλεγχο της ροπής που παράγει ένας ηλεκτρικός κινητήρας σε όλες τις ταχύτητες κίνησης και από στάση, με τις πατέντες να δείχνουν ότι εξελίσσει εικονικό συμπλέκτη ακριβώς για αυτόν τον σκοπό.

Το "πώς και δεν το είχε σκεφτεί κανείς" μέχρι τώρα είναι η πρώτη σκέψη κοιτάζοντας τις πατέντες της Honda, όμως αυτό δεν είναι ακριβώς αλήθεια αφού πριν από την ιαπωνική εταιρεία παρόμοια συστήματα φαίνεται να εξετάσουν και οι KYMCO και Zero. Η ιαπωνική εταιρεία που "πολεμά" τη μανέτα του συμπλέκτη σχεδόν από την ίδρυσή της ώστε να φτιάξει όσο το δυνατό πιο φιλικές προς όλους μοτοσυκλέτες, τώρα θέλει να το επαναφέρει, τουλάχιστον στα ηλεκτρικά.

Ο "ηλεκτρονικός" συμπλέκτης της Honda δεν είναι ηλεκτρονικός ούτε συμπλέκτης, όπως ίσως διαβάσετε  αλλού, αλλά virtual, με το λογισμικό να έχει εδώ τον πρώτο ρόλο στην προσομοίωση της συμπεριφοράς του συμπλέκτη ενός συμβατικού κινητήρα εσωτερικής καύσης.

Virtual συμπλέκτης για ηλεκτρικά

Οι πατέντες δείχνουν το σύστημα να έχει εφαρμοστεί στο ηλεκτρικό concept Honda CR Electric Proto της HRC, την ηλεκτρική MX των Ιαπώνων με τους μηχανικούς της Honda να έχουν σκεφτεί κάθε μικρή λεπτομέρεια για να φέρουν την αίσθηση που λαμβάνει ο αναβάτης πιο κοντά σε εκείνη μιας συμβατικής μοτοσυκλέτας. 

Στα αριστερά του τιμονιού βλέπουμε να υπάρχει κανονικά μανέτα μόνο που δεν ενώνεται φυσικά με συμπλέκτη, αφού ο τελευταίος όπως είπαμε δεν υπάρχει. Αυτό που κάνει η μανέτα είναι να ελέγχει τη ροή του ρεύματος ανεξάρτητα από το πόσο περιστρέφει ο αναβάτης το δεξιό γκριπ, όπως δηλαδή ελέγχει τη ροπή που φτάνει στον πίσω τροχό ένας συμβατικός συμπλέκτης.

Στις πατέντες η Honda πάει και ένα βήμα παραπέρα με την εγκατάσταση μικρών ηλεκτρικών μοτέρ στο τιμόνι για τη δημιουργία τεχνητών κραδασμών ώστε η αίσθηση που έχει ο αναβάτης να είναι ακόμη πιο κοντά σε εκείνη μιας συμβατικής μοτοσυκλέτας όταν χειρίζεται τη μανέτα του συμπλέκτη και του "γκαζιού".

Αυτό που επίσης έχει μεγάλη σημασία, και ο εικονικός συμπλέκτης της Honda προσπαθεί να προσομοιώσει, είναι να δίνει τη δυνατότητα στον αναβάτη να "στροφάρει" τον κινητήρα και έπειτα να απελευθερώνει τη μανέτα για γρήγορες "συμβατικές" εκκινήσεις, οι οποίες τουλάχιστον στους αγώνες παίζουν μεγάλο ρόλο. 

Virtual συμπλέκτης για ηλεκτρικά

Η ιαπωνική εταιρεία έχει ήδη πειραματιστεί στην πράξη τοποθετώντας συμβατικό συμπλέκτη και βολάν στην ηλεκτρική της trial μοτοσυκλέτα, για βελτίωση της ισορροπίας μέσω της μεγάλης περιστρεφόμενης μάζας του βολάν, αφού δεν υπάρχει κάτι που να περιστρέφεται σε έναν ηλεκτρικό κινητήρα όταν η μοτοσυκλέτα δεν κινείται, αλλά και για έξτρα ώθηση-κλωτσιά από χαμηλά όταν ο αναβάτης επιθυμήσει κάτι τέτοιο για να ξεπεράσει ένα εμπόδιο. Με το νέο ηλεκτρονικό της σύστημα θέλει να το κάνει αυτό χωρίς βολάν και φυσικό συμπλέκτη.

Το σύστημα θα μπορούσε να έχει εφαρμογή και σε μοτοσυκλέτες δρόμου μαζικής παραγωγής προσφέροντας τις υπηρεσίες του τόσο σε περιβάλλον πόλης όσο και στην εκτός δρόμου οδήγηση.

Virtual συμπλέκτης για ηλεκτρικά

Πηγή: MCNA