Zero Motorcycles – Για πρώτη φορά ηλεκτρική μοτοσυκλέτα κατακτά το Maudes Trophy

Διανύοντας 1.760 χιλιόμετρα σε 60 ώρες και πολικές θερμοκρασίες, πάνω σε δύο DSXR/X
motomagZero Motorcycles – Το Maudes Trophy πηγαίνει για πρώτη φορά σε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα
Από τον

Αλέξανδρο Λαμπράκη

7/12/2023

Η Zero κατάφερε να γίνει η πρώτη εταιρεία κατασκευής ηλεκτρικών μοτοσυκλετών που κατέκτησε το Maudes Trophy, ένα βραβείο με εκατό χρόνια ιστορίας, με δύο DSR/X και μία ομάδα 7 ατόμων.

Το Maudes Trophy ξεκίνησε από τον George Petty το 1923, όταν ο ιδιοκτήτης του συνεργείου Maudes Motor Mart στο Λονδίνο είχε την ιδέα να δημιουργήσει ένα “έπαθλο αντοχής” για μοτοσυκλέτες. Ως υπεύθυνη για τη διεξαγωγή του αγώνα σύμφωνα με τους κανόνες και την απονομή του βραβείου ορίστηκε η ACU (Auto-Cycle Union), ο διοικητικός φορέας μηχανοκίνητου αθλητισμού για μοτοσυκλέτες της Μεγάλης Βρετανίας. Το έπαθλο αυτό δεν έχει συγκεκριμένο σκοπό (π.χ. τον ταχύτερο χρόνο), αλλά η ιδέα πίσω από την δημιουργία του ήταν η γενικότερη πίεση πέρα από τα όρια, είτε αυτό σημαίνει την μέση ωριαία, είτε τη μεγαλύτερη διανυθείσα απόσταση σε ένα συγκεκριμένο χρόνο, είτε γενικότερα οτιδήποτε άλλο σχετικό με την κατάρριψη κάποιου ρεκόρ ή τη θέσπιση ενός νέου. Όπως λοιπόν καταλαβαίνετε το συγκεκριμένο έπαθλο είναι κυρίως για… την τιμή των όπλων, αναδεικνύοντας ωστόσο και τις δυνατότητες των αναβατών και των μοτοσυκλετών τους.

Zero Motorcycles – Το Maudes Trophy πηγαίνει για πρώτη φορά σε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα

Πρώτος κατασκευαστής που πήρε το βραβείο ήταν η Norton, το μακρινό 1923, ενώ για πρώτη φορά άλλαξε χέρια το 1926 πηγαίνοντας στην επίσης βρετανική BSA. Τελευταία φορά που υπάρχει κάποια καταγραφή γύρω από το Maudes Trophy είναι το 1994. Τότε 10 Νεοζηλανδοί αναβάτες κατάφεραν μέση ωριαία πάνω από 160 χ.α.ω. στην κατηγορία Supersport 600 TT με 10 τυχαία επιλεγμένες από Βρετανούς αντιπροσώπους Yamaha FZR600, στην στοκ μορφή τους.

Τώρα, 29 χρόνια αργότερα, έρχεται η Zero να γίνει ο 11ος συνολικά κατασκευαστής που θα πάρει το Maudes Trophy και ο μόνος που δεν χρησιμοποίησε ορυκτά καύσιμα για να το καταφέρει. Η εφταμελής ομάδα, με τους αναβάτες της να αλλάζουν βάρδιες κατά την διάρκεια της προσπάθειας, ήταν οι Craig Carey-Clinch (Εκτελεστικός διευθυντής του NMC/National Motorcyclists Council), Martin Fitz-Gibbons (δημοσιογράφος μοτοσυκλέτας και συνεργάτης του Visordown) και προσωπικό από διάφορες αντιπροσωπείες της Zero στη Μεγάλη Βρετανία: Andy Dalton, Matthew Drew, Macauley Perkins και Ben Grayson. Μαζί τους θα είχαν δύο ηλεκτρικά DSR/X, που θα τους βοηθούσαν να διανύσουν τα απαιτούμενα χιλιόμετρα.

Zero Motorcycles – Το Maudes Trophy πηγαίνει για πρώτη φορά σε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα

Σκοπός του τολμηρού εγχειρήματος ήταν να δοκιμαστεί η αντοχή και η αποτελεσματικότητα στην κάλυψη μεγάλων αποστάσεων των ηλεκτρικών μοτοσυκλετών, καθώς επίσης και το κατά πόσο αναπτυγμένο είναι το δίκτυο φόρτιση στο Η.Β. Η εκκίνηση δόθηκε από το Lands End ένα πρωινό Τετάρτης, με την πρώτη μέρα να κυλάει ομαλά μέχρι που έφτασαν στο ανατολικότερο σημείο της Μεγάλης Βρετανίας, το Lowestoft, που ήταν και ο τελικός τους προορισμός.

Η επόμενη μέρα όμως, δεν ήταν το ίδιο. Με κατεύθυνση βόρεια προς το Εδιμβούργο, την πρωτεύουσα της Σκωτίας, οι θερμοκρασίες άρχισαν να πέφτουν σημαντικά, ενώ στον δρόμο τους αντιμετώπισαν και σφοδρή χιονόπτωση. Αυτό τους ανάγκασε να ρίξουν τον ρυθμό τους, όμως όπως αποδείχτηκε η μπαταρία της Zero άντεξε τις ακραίες καιρικές συνθήκες και τις πρώτες πρωινές ώρες, το επταμελές πλήρωμα κατόρθωσε να φτάσει στην παγωμένη πρωτεύουσα.

Zero Motorcycles – Το Maudes Trophy πηγαίνει για πρώτη φορά σε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα

Η πρόκληση για τους 7 αναβάτες και τις δύο μοτοσυκλέτες ολοκληρώθηκε την Παρασκευή, αφού πέρασαν την περιοχή Cumbria και εισήλθαν στη Βόρεια Ουαλία για το τελευταίο checkpoint στο Holyhead. Στην συνέχεια κάλυψαν άλλα 160 χιλιόμετρα μέχρι το Liverpool, όπου παρέλαβαν το Maudes Trophy από την ACU, λίγο πριν τα βραβεία της FIM, στην ίδια πόλη.

Μετά την ολοκλήρωση του δύσκολου και θαρραλέου εγχειρήματος ο Υπεύθυνος της Zero Motorcyles για το Η.Β. δήλωσε ότι ήταν ένας αγώνας αντοχής για τους αναβάτες περισσότερο, παρά για τις μοτοσυκλέτας, λόγω των θερμοκρασιών που επικρατούσαν. Μάλιστα, για να δείξει το πόσο δύσκολα ήταν τα πράγματα, είπε ότι ακόμα κι αν τα είχαν παρατήσει κανείς δεν θα τους κρατούσε κακία.

Zero Motorcycles – Το Maudes Trophy πηγαίνει για πρώτη φορά σε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα

Όπως αποδείχτηκε το δίκτυο φόρτισης έχει αναπτυχθεί αρκετά στη Μεγάλη Βρετανία, και αυτό που λείπει είναι οι κατάλληλες εγκαταστάσεις, ειδικά για τους μοτοσυκλετιστές. Ο Craig Carey-Clinch, διευθυντής του NCU, δήλωσε ότι είναι κάτι που οι αρχές πρέπει να λάβουν υπόψη τους, προκειμένου να ενθαρρύνουν την ηλεκτρική μετάβαση, ειδικά όπου αφορά την κάλυψη μεγάλων αποστάσεων, ενώ τόνισε ότι το Εθνικό Συμβούλιο Μοτοσυκλετιστών θα ασχοληθεί περισσότερο με το θέμα αυτό.

Zero Motorcycles – Το Maudes Trophy πηγαίνει για πρώτη φορά σε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις