Απεβίωσε o Ed Lojak, θρύλος των χωμάτινων αγώνων στις ΗΠΑ

Με μετάλλια στο ISDE ο πολυπρωταθλητής AMA Hare Scramble και ΑΜΑ GNCC
ED Lojak Θάνατος 2024
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

9/7/2024

Με πολλές επιτυχίες και μεγάλη αγάπη για το enduro και τους χωμάτινους αγώνες cross country, ο Αμερικανός Ed Lojak απεβίωσε στις σε ηλικία 63 ετών.

Οι Αμερικανοί θρηνούν τον θάνατο του Ed Lojak, του θρύλου του Enduro στην άλλη μεριά του Ατλαντικού, που θεωρείται από πολλούς ως ο πρώτος "χωμάτινος" GOAT (Greatest Of All Time) στις ΗΠΑ, πριν ακόμη o συγκεκριμένος όρος γίνει μόδα στον μηχανοκίνητο αθλητισμό.

Έπειτα και από ασθένεια που "δεν τον ταλαιπώρησε πολύ", σύμφωνα και με τη σχετική ανακοίνωση, ο Lojak πέθανε στον ύπνο του στις 8 Ιουλίου στο σπίτι του στο Tarentum της Pennsylvania, εκεί όπου έζησε όλη του τη ζωή.

ED Lojak Θάνατος 2024

Γεννημένος τη 18η Δεκεμβρίου του 1960, ο Edward W. Lojak στράφηκε από τα οχτώ του χρόνια στο enduro επηρεασμένος από τους θείους του, Ron και Joe, που έτρεχαν σε αγώνες cross country και στα 10 του ξεκίνησε τους αγώνες. 

Στα 16 του χρόνια ο Lojak αγωνιζόταν ήδη με την εργοστασιακή ομάδα της Husqvarna -οι θείοι του ήταν έμποροι της εταιρείας και έπειτα αυτός "κληρονόμησε" την επιχείρησή τους- με την αγωνιστική σχέση μεταξύ των δύο πλευρών να κρατά από το 1976 έως και το 1988.

Ο Αμερικανός δεν άργησε να αποδείξει τις δυνατότητές του και σε ηλικία 22 είχε ήδη κερδίσει τέσσερεις συνολικά τίτλους σε εθνικό επίπεδο, ενώ είχε λάβει μέρος, με επιτυχία και στο International Six Days Enduro (ISDE).

Ο Lojak συμμετείχε στο ISDE μεταξύ 1979–83 και το 1985 με την ομάδα των ΗΠΑ και κατάφερε να αποσπάσει δύο χρυσά και δύο ασημένια μετάλλια στις πρώτες του τέσσερεις σερί συμμετοχές.

ED Lojak Θάνατος 2024

Ο Αμερικανός ήταν εννέα φορές πρωταθλητής ΑΜΑ Grand National Cross Country (GNCC), στους αγώνες τύπου MX/Cross Country που έχουν διάρκεια έως και τρεις ώρες (όταν έτρεχε ο Lojak έως και έξι ώρες) και σιρκουί διαδρομή έως και 20 περίπου χιλιομέτρων.

Ήταν επίσης τρεις φορές πρωταθλητής AMA Hare Scrambles, με δύο νίκες στον γενικής στον φημισμένο για τη δυσκολία του αγώνα "Blackwater 100" και όταν αποσύρθηκε από τους αγώνες συνέχισε να στηρίζει το αγαπημένο του άθλημα υποστηρίζοντας νέους αναβάτες. Τα επιτεύγματά του αναγνωρίστηκαν με πάθε επισημότητα το 2017 όταν ο Lojak τιμήθηκε με την εισαγωγή του στο AMA Motorcycle Hall of Fame.

ED Lojak Θάνατος 2024

Η Παγκόσμια Πρωταθλήτρια Suzuki RG500 του Barry Sheene στο σφυρί

Η μοτοσυκλέτα του δεύτερου και τελευταίου Παγκοσμίου Τίτλου του Βρετανού θρύλου
Suzuki RG500 Gamma Barry Sheene
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

3/3/2026

Η Suzuki RG500 XR14 με την οποία ο Βρετανός θρύλος των αγώνων μοτοσυκλέτας Barry Sheene κατέκτησε τον δεύτερο Παγκόσμιο τίτλο του το 1977, βγαίνει σε δημοπρασία στις 26 Απριλίου από τον Οίκο Bonhams στο Spring Stafford Sale, σε τιμή… λογική θα λέγαμε για τη συλλεκτική της αξία.

Η μοτοσυκλέτα του τίτλου του Sheene ήταν σχεδόν άφαντη όσον αφορά στην αγορά συλλεκτικών μοντέλων για σχεδόν 40 χρόνια, καθώς βρίσκεται στην ιδιοκτησία του τρέχοντος συλλέκτη από το 1987. Η μοτοσυκλέτα δίδεται σε “as last raced” κατάσταση, που σημαίνει πως χρήζει ριζικής αναπαλαίωσης αν ο νέος της ιδιοκτήτης θελήσει να τη δει να βγάζει και πάλι λευκό καπνό από τα 4 τελικά της.

“Η πώληση της RG500 του Barry Sheene είναι μια πραγματικά μοναδική ευκαιρία”, δήλωσε ο Ben Walker, Διευθυντής Διεθνούς Τμήματος Συλλεκτικών Μοτοσυκλετών της Bonhams. “Μοτοσυκλέτες αυτού του επιπέδου σπάνια εμφανίζονται, πόσο μάλλον μια που ανήκε στον αείμνηστο μεγάλο Barry Sheene.”

Sheene

Η μοτοσυκλέτα φέρει τον αριθμό πλαισίου 1201 και τον κινητήρα RR1202RG500, επιβεβαιώνοντας την αυθεντικότητα της ως μοτοσυκλέτα του 1977. Τα σωζόμενα σύγχρονα εργοστασιακά αρχεία αγώνων της Suzuki καταγράφουν μόνο δύο πλαίσια XR14 που χρησιμοποιήθηκαν από τον Sheene εκείνη τη σεζόν: τα πλαίσια 1201 και 1202, με τρεις κινητήρες -1201, 1202 και 1204.

Barry Sheene

Καβάλα στη συγκεκριμένη μοτοσυκλέτα ο Sheene ήταν ο απόλυτος κυρίαρχος στη σεζόν του 1977, αντιμετωπίζοντας την εργοστασιακή ομάδα της Yamaha με τους έτερους θρύλους Giacomo Agostini, Johnny Cecotto και Steve Baker.

Κατά τη διάρκεια εκείνης της χρονιάς, ο Sheene κέρδισε 6 από τους 11 γύρους, τερμάτισε δεύτερος και έκτος σε άλλους δύο, και στέφθηκε για 2η -και τελευταία- φορά Παγκόσμιος Πρωταθλητής. Ο Βρετανός κατέκτησε το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα τερματίζοντας με μεγάλη βαθμολογική διαφορά μπροστά από τον δεύτερο στην κατάταξη, Baker.

Barry Sheene

Επιπλέον, η νίκη του Sheene στο Βελγικό GP του 1977 κατεγράφη ως το ταχύτερο Grand Prix στην ιστορία, με τη μέση ταχύτητα αγώνα του αναβάτη του RG να βρίσκεται στα… 217,369 χλμ/ώρα! Την επόμενη χρονιά, η διαδρομή στο Spa-Francorchamps αντικαταστάθηκε από μια μικρότερη και ασφαλέστερη πίστα, γεγονός που σημαίνει ότι το ρεκόρ του Sheene θα παρέμενε ακατάρριπτο!

Barry Sheene

Πέρα από τις αγωνιστικές του δάφνες και την εκρηκτική του προσωπικότητα, ο Sheene ξεχώρισε και για έναν διαφορετικό αγώνα που έδωσε, για την αυξημένη ασφάλεια των αναβατών. Στον δεύτερο γύρο της σεζόν του 1977, που διεξήχθη στην πίστα Salzburgring, σημειώθηκε ένα σοβαρό δυστύχημα στον αγώνα των 350 κ.εκ., με τον Hans Stadelmann να χάνει τη ζωή του, και με τους  Johnny Cecotto, Dieter Braun και Patrick Fernandez να τη γλιτώνουν με σοβαρούς τραυματισμούς. Η έλλειψη ιατρικών εγκαταστάσεων στον χώρο επιδείνωσε την κατάσταση και αποκάλυψε την αδιαφορία και την ψυχρότητα των διοργανωτών απέναντι στην ασφάλεια των ανταγωνιστών. Ο Sheene και οι περισσότεροι αναβάτες της κατηγορίας 500 αρνήθηκαν να αγωνιστούν, παρά την προσφορά των διοργανωτών να πληρωθούν διπλάσια από την κανονική αμοιβή εκκίνησης. Για τις ενέργειές του, η FIM εξέδωσε επίσημες προειδοποιήσεις ειδικά προς τον Sheene αλλά και προς άλλους αναβάτες.

Barry Sheene

Η RG500 που θα βγει στο σφυρί στη δημοπρασία του βρετανικού οίκου διατηρεί την εμβληματική κόκκινη, κίτρινη και λευκή βαφή της Suzuki, μαζί με τον κίτρινο-μαύρο αριθμό 7, τον τυχερό αριθμό του Sheene. Με τον εμβληματικό square four κινητήρα και τέσσερις εξατμίσεις, συμβατικό πιρούνι, ατσάλινο σωληνωτό πλαίσιο και δυο δίσκους στα φρένα μπροστά με… μονοπίστονες (!) δαγκάνες, η εργοστασιακή μοτοσυκλέτα της δημοπρασίας παραμένει πιστή στην αυθεντική αγωνιστική της μορφή. Κομπλέ με τους χορηγούς στο φαίρινγκ: Texaco-Heron, Champion, Forward Trust, Michelin, Brut, Faberge στην ουρά, και με τα αυτοκόλλητα Team Titan, Hamamatsu.

Και μιας και πιάσαμε τους χορηγούς απολαύστε την σουρεαλιστική τηλεοπτική διαφήμιση που είχε γυρίσει τότε ο Barry Sheene, προωθώντας την κολόνια Brut, κάνοντας… ντους με αυτήν!

RG 500

Η μοτοσυκλέτα προσφέρεται χωρίς όριο τιμής και σύμφωνα με Βρετανούς εκτιμητές αναμένεται να φτάσει περίπου στις 160.000–200.000 βρετανικές λίρες, δηλαδή κοντά στα 184.000–230.000 ευρώ με την τρέχουσα ισοτιμία. Γνώμη μας είναι πως μια τέτοια μοτοσυκλέτα θα έπρεπε να πωληθεί σε πολύ υψηλότερη τιμή, ενώ αναμένουμε να δούμε αν και οι συλλέκτες θα έχουν την ίδια άποψη.

Sheene

Σημειώστε τέλος πως φέτος συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον πρώτο τίτλο του Sheene το 1976, και οι εορτασμοί περιλαμβάνουν μοναδικά γεγονότα στο Goodwood, όπου δεκάδες αγωνιστικές μοτοσυκλέτες από την καριέρα του Βρετανού Πρωταθλητή θα εμφανιστούν ζωντανά στην πίστα.