Από τον

Κώστα Γκαζή

5/1/2024

Η μεγάλη αύξηση των θανάτων αναβατών μοτοσυκλέτας και μοτοποδηλάτου το 2023, οδηγεί τις ισπανικές αρχές σε δέσμη μέτρων για τα μηχανοκίνητα δίκυκλα, στα οποία ξεχωρίζουν η υποχρεωτική χρήση full-face ή σπαστού κράνους (και όχι Jet), η υποχρεωτική χρήση γαντιών και υποχρεωτική πρακτική εκπαίδευση σε όσους οδηγούς ΙΧ θέλουν να οδηγήσουν δίκυκλο 125.

Στις 4 Ιανουαρίου 2024, ο υπουργός Εσωτερικών Fernando Grande-Marlaska παρουσίασε τον προσωρινό απολογισμό των ατυχημάτων που καταγράφηκαν στους ισπανικούς δρόμους κατά τη διάρκεια του 2023. Εκεί, σε 1.048 δυστυχήματα έχασαν τη ζωή τους 1.145 άνθρωποι, τρεις λιγότεροι σε σχέση με το 2022, και άλλοι 4.495 άνθρωποι υπέστησαν τραυματισμούς που χρειάστηκαν νοσηλεία. Το μελανό σημείο στα στατιστικά στοιχεία ήρθε από τον κόσμο των μηχανοκίνητων δικύκλων, εκεί που είχαμε συνολικά 299 νεκρούς το 2023, που σε σχέση με τους 254 του 2022 μεταφράζεται σε αύξηση 17,7%!

Για την αύξηση των θανάτων αναβατών, σίγουρα θα πρέπει κανείς να λάβει υπόψη του και το γεγονός πως στην ισπανική αγορά δικύκλου το 2023 είχαμε διψήφια άνοδο ταξινομήσεων. Συγκεκριμένα, η ισπανική αγορά έκλεισε με 225.440 ταξινομήσεις (στοιχεία ANESDOR), που μεταφράζονται σε άνοδο κατά 11,4% σε σχέση με το 2022, η καλύτερη επίδοση της αγοράς από το 2008. Κι αν αναρωτιέστε γιατί οι ισπανικές αρχές στοχεύουν ιδιαίτερα στα 125, αυτό συμβαίνει γιατί όπως και στην Ελλάδα (αλλά όπως και σε Γαλλία και Γερμανία μεταξύ άλλων) υπάρχει δυνατότητα ισοδυναμίας διπλωμάτων, με τους οδηγούς αυτοκινήτου να μπορούν να οδηγήσουν και μηχανοκίνητα δίκυκλα έως 125 κυβικών. Όμως αντίθετα με την Ελλάδα, που έχει από τις πιο αυστηρές νομοθεσίες ισοδυναμίες διπλωμάτων Β (αυτοκινήτου) και Α1 (μηχανοκίνητων δικύκλων 125 κ.εκ.), στην Ισπανία μέχρι πρότινος... αρκούσε να έχεις στην κατοχή σου δίπλωμα αυτοκινήτου για 3 χρόνια για να μπορείς αυτόματα να αγοράσεις και να οδηγήσεις μοτοσυκλέτα 125 κ.εκ. μέχρι 15 hp, χωρίς καμία θεωρητική ή πρακτική εξέταση!

Θυμίζουμε πως στην Ελλάδα, η ισοδυναμία διπλωμάτων, έχει μεν στόχο να αυξήσει τις πωλήσεις δικύκλου αλλά με μέριμνα, ώστε μα μην προκληθεί αύξηση τροχαίων ατυχημάτων.

Πιο συγκεκριμένα, στην Ελλάδα:

• Για να οδηγήσει κανείς μοτοποδήλατο (50 κ.εκ.) με δίπλωμα B, θα πρέπει να το έχει στην κατοχή του τουλάχιστον 6 έτη, και να έχει συμπληρώσει ο ίδιος τα 27 έτη.
• Για να οδηγήσει κανείς Α1 μηχανοκίνητο δίκυκλο (έως 125 κ.εκ.) με δίπλωμα B, θα πρέπει να το έχει στην κατοχή του τουλάχιστον 6 έτη, να έχει συμπληρώσει ο ίδιος τα 27 έτη, και να κάνει υποχρεωτικά 5 μαθήματα πρακτικής εκπαίδευσης, ενώ στο δίπλωμα του θα αναγράφεται ο κωδικός “121”.

Τόσο η Γαλλία, όσο και η Γερμανία υποχρεώνουν τους οδηγούς αυτοκινήτου σε επιπλέον εξετάσεις για να οδηγήσουν δίκυκλο, κάτι που πλέον θα είναι υποχρεωτικό και στην Ισπανία. Σημειώστε πως για την ώρα το Υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας δεν έχει ανακοινώσει λεπτομέρειες για την ακριβή εκπαίδευση που θα πρέπει να περάσουν οι οδηγοί αυτοκινήτου για να οδηγήσουν 125.

Ένας επιπλέον λόγος που οι Ισπανοί στοχεύουν τα 125 είναι το τεράστιο μερίδιο της αγοράς τους, που το 2023 έφτασε το… 52%!

Τα μέτρα που ετοιμάζεται να πάρει η Ισπανία για να μειώσει τους θανάτους αναβατών μηχανοκίνητων δικύκλων από τροχαία δυστυχήματα είναι τα εξής:

1. Επικαιροποίηση του περιεχομένου των μαθημάτων ανάκτησης διπλωμάτων από όσους αναβάτες το έχουν χάσει, για τους οποίους θα προγραμματιστούν μαθήματα ασφαλούς και αποτελεσματικής οδήγησης.
2. Καθιέρωση υποχρεωτικού κύκλου μαθημάτων για οδηγούς που έχουν για 3 έτη στην κατοχή τους άδεια οδήγησης Β και θέλουν να οδηγήσουν μοτοσικλέτες μέχρι 125 κυβικά εκατοστά.
3. Υποχρεωτική χρήση ολόσωμου ή σπαστού κράνους και εγκεκριμένων γαντιών για τους αναβάτες μοτοσυκλέτας στον δρόμο.

Αξίζει να σημειωθεί πως η πρώτη αντίδραση του ANESDOR (του δικού μας ΣΕΜΕ) απέναντι στα μέτρα ήταν τουλάχιστον διστακτική, καθώς σε δελτίο τύπου του ο Σύνδεσμος των Εισαγωγέων Δικύκλου της Ισπανίας ξεκινά μεν εκφράζοντας τη λύπη του για τους αυξημένου θανάτους, συνεχίζει όμως με κριτική, αναφέροντας πως “δεν έχει δοκιμαστεί επί μακρόν το πρότυπο των εξετάσεων σε Γερμανία και Γαλλία” και καταλήγει εκφράζοντας φόβο πως οι πωλήσεις θα πέσουν. Ναι, πιθανώς οι πωλήσεις θα πέσουν, όμως δεν ήταν, ούτε και είναι ποτέ λογικό να οδηγούν οι οδηγοί ΙΧ μοτοσυκλέτες 125 κυβικών χωρίς κανένα μάθημα.

Όσον αφορά στην υποχρεωτική χρήση εγκεκριμένων γαντιών, να θυμίσουμε πως αυτό το πολύ θετικό για τραυματισμούς αν και όχι για θανάτους μέτρο ισχύει ήδη στη Γαλλία από το μακρινό 2016 (!), με τους παραβάτες να πληρώνουν χρηματικό πρόστιμο και να δέχονται βαθμούς point system στο δίπλωμα τους.

Ένα μέτρο που βλέπουμε για πρώτη φορά είναι αυτό της υποχρεωτικής χρήσης full-face ή σπαστού (modular) κράνους, και μένει να δούμε αν θα ισχύσει για όλους τους δρόμους, ή μόνο για αυτοκινητόδρομους και δρόμους ταχείας κυκλοφορίας. Τα μέσα του ισπανικού ειδικού τύπου διχάζονται ως προς το πού θα ισχύσει το μέτρο, όμως η ιστοσελίδα του Υπουργείου Εσωτερικών της Ισπανίας δεν κάνει διακρίσεις σε δρόμους, κάνοντας λόγο για κάθετη εφαρμογή του από όλους τους αναβάτες μηχανοκίνητων δικύκλων!

Εκτός από τη συμμόρφωση με τις νομικές απαιτήσεις, οι οδηγοί ενθαρρύνονται από τις ισπανικές αρχές να συμμετέχουν ενεργά σε μαθήματα ασφαλούς οδήγησης και να υιοθετούν πρόσθετες πρακτικές που βελτιώνουν την ασφάλειά τους στο δρόμο.

Συνολικά τα μέτρα των Ισπανών κινούνται σαφέστατα προς τη σωστή κατεύθυνση, ενώ το μέτρο για τα full-face κράνη είναι σίγουρα μια αναβάθμιση ασφάλειας για όλους, που πρώτη φορά βλέπουμε να εισάγεται ως υποχρεωτικό, καθιστώντας αβέβαιο το μέλλον των jet / ανοιχτών κρανών στη χώρα.