James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Σε κακή κατάσταση τα οικονομικά του VW Group – Αυξάνουν οι πιθανότητες πώλησης της Ducati

Η καλή τιμή που πιάνει στην αγορά η ιταλική εταιρεία ίσως κριθεί σημαντικότερη από τη σταθερή της κερδοφορία
ducati
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

11/8/2026

Ο Όμιλος Volkswagen (VW Group) κολυμπά σε θολά νερά αυτόν τον καιρό, καθώς οι πληροφορίες που βγαίνουν από τον γερμανικό Τύπο ακούγονται ιδιαίτερα ανησυχητικές. Η αλληλουχία που ξεδιπλώθηκε με αφετηρία το σκάνδαλο Dieselgate και συνέχισε με τις τεράστιες επενδύσεις στην Ηλεκτροκίνηση, ιδιαίτερα την περίοδο 2017-2019 και πριν η άφιξη του Covid ανατρέψει την κατάσταση, έχουν φέρει σε οικονομικές δυσκολίες τον Όμιλο, ενώ η σαρωτική είσοδος των Κινέζων κατασκευαστών στις δυτικές αγορές τρίτωσε το κακό για τους Γερμανούς.

Τώρα η εικόνα έχει επιδεινωθεί, καθώς η Porsche Automobilholding SE έχει μπει για τα καλά στα κόκκινα με απώλειες 2,2 δισεκατομμυρίων ευρώ μόνο στο πρώτο εξάμηνο του 2026. Το πρόβλημα ακουμπά ολόκληρο τον Όμιλο VW, καθώς η Porsche αντιστοιχεί σε κάτι παραπάνω από τους μισούς ψήφους στο διοικητικό συμβούλιο του Ομίλου, συνεπώς οι εξελίξεις σε αυτό το κομμάτι έχουν αμεσότερες και βαρύτερες συνέπειες στη λήψη αποφάσεων.

Παρότι λοιπόν η περσινή χρονιά έκλεισε με κέρδη 6,9 δισεκατομμυρίων ευρώ συνολικά για το VW Group, ήδη έχει αφαιρέσει περίπου 3 δις από τη φετινή πρόβλεψη και βλέπει ακόμη μεγαλύτερες απώλειες από την κερδοφορία του χάρη σε μια σειρά προβλημάτων όπως οι αμερικανικοί δασμοί και η κακή εικόνα της παγκόσμιας αγοράς  υπό τη σκιά πολέμων και της αβεβαιότητας που προκαλούν στον ενεργειακό τομέα.

Όταν ξαναγράφαμε για την ιστορία αυτή στα τέλη Ιουνίου 2026, η VW εξέταζε την απόλυση 100.000 εργαζομένων σε όλον τον κόσμο – περίπου το ένα έκτο του παγκόσμιου δυναμικού του – και το κλείσιμο τεσσάρων εργοστασίων στη Γερμανία.

Πλέον η εικόνα έχει διαμορφωθεί ως εξής: τα τέσσερα γερμανικά εργοστάσια ακόμη μετρούν αντίστροφα για το λουκέτο χωρίς εμφανές παράθυρο αισιοδοξίας, ενώ ήδη η VW έχει κλείσει ή πουλήσει τρία εργοστάσιά της στην Κίνα. Παράλληλα, μιλά πια ανοικτά για 50.000 απολύσεις στη Γερμανία μόνο!

Κάπως έτσι ξαναφτάνουμε στη Ducati, η οποία φερόταν και παλιότερα έτοιμη για πούλημα, ωστόσο η VW αποφάσισε να μην χάσει ένα από τα πιο πετυχημένα ενεργητικά του Ομίλου. Στο μεταξύ όμως έχει ήδη πουλήσει την κατασκευάστρια μεγάλων ντιζελομηχανών Everllence, καθώς και τη Bugatti, εισπράττοντας κάμποσα απαραίτητα δισεκατομμύρια.

Η Lamborghini είναι επίσης εταιρεία που ακούγεται πως ίσως πουληθεί, μόνο που αυτή έχει ένα σημαντικό προσόν: συνέβαλλε στο άθροισμα κερδών του Ομίλου κατά 768 εκατομμύρια ευρώ πέρυσι, γεγονός που την κάνει αρκετά πολύτιμη για να βγαίνουν όμορφα τα νούμερα για τους μετόχους.

Η Ducati από την άλλη, όσο κι αν βρίσκεται στη μάλλον καλύτερη περίοδο της εκατονταετούς ιστορίας της με απανωτά ρεκόρ πωλήσεων και πρωταγωνιστική θέση στο κορυφαίο επίπεδο αγώνων, ως κατασκευάστρια δικύκλων μοιραία εμφανίζει πολύ μικρότερη κερδοφορία σε απόλυτα νούμερα. Τα 52 εκατομμύρια ευρώ που προσέφερε στα κέρδη του Ομίλου VW πέρυσι μοιάζουν με σταγόνα στον ωκεανό σε μια συζήτηση που γίνεται σε τάξη μεγέθους δισεκατομμυρίων.

Και εδώ ακριβώς είναι που η πώληση της Ducati αρχίζει να φαντάζει ολοένα και πιο ελκυστική για το διοικητικό συμβούλιο του VW Group. Όντας στην αφρό του κύματος τώρα η Ducati μπορεί να φέρει δισεκατομμύρια, την ώρα που η διατήρησή της στο εταιρικό σχήμα προσφέρει άφθονη δόξα και προβολή, αλλά σχεδόν τίποτα σε χρήμα. Και η VW αυτή τη στιγμή δεν καίγεται για αγωνιστικές δάφνες, μετρητό χρειάζεται.

Είναι ακριβώς αυτό που γράφαμε προ μερικών εβδομάδων, αλλιώς πουλάς όταν θες να αναδιοργανωθείς υγιώς προς το καλύτερο κι αλλιώς όταν οι πιστωτές σου βαρούν πόρτες και παράθυρα.

Διά του λόγου το αληθές, μόλις πρόσφατα έγινε γνωστό το ενδιαφέρον της ιταλικής εταιρείας Patritalia για εξαγορά της Ducati από τον Όμιλο VW και τώρα μαθαίνουμε το προτεινόμενο αντίτιμο. Η Patritalia έχει προτείνει στη VW 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ για τη Ducati, τιμή υπερτριπλάσια από τα περίπου 800 εκατομμύρια που είχε κοστίσει στη VW η αρχική αγορά της Ducati το 2012.

Ίσως λοιπόν γι’ αυτό, όταν αμερικανικό μέσο απευθύνθηκε πρόσφατα στον Όμιλο VW ρωτώντας αν σκέφτεται όντως να πουλήσει τη Ducati, το γραφείο Τύπου άφησε όλα τα ενδεχόμενα ανοικτά με γενικόλογες απαντήσεις του τύπου, “αναθεωρούμε τακτικά τη δομή του Ομίλου” και “θέλουμε να επικεντρωθούμε στην κεντρική μας δουλειά στον χώρο των αυτοκινήτων”.

Ακόμη κι αν δεν το σκέφτονταν καν πριν έναν μήνα, τώρα φαίνεται πως το βλέπουν πολύ πιο ζεστά το θέμα εκεί στο Wolfsburg.