James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Τουλάχιστον 31 εκατομμύρια ευρώ σε έναν χρόνο από πρόστιμα για κράνος – Παραβάτης ένας στους 10

Η καμπάνια ‘Μηδενική ανοχή στη μη χρήση κράνους’ συμπλήρωσε έναν χρόνο και η Αστυνομία εξέδωσε τον απολογισμό της
sym ttlbt
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

9/7/2026

Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως τον Ιούνιο του 2025 και έκτοτε έχει ξεκινήσει ένα σαφάρι μπλόκων και ελέγχων από την Αστυνομία, με τη χρήση κράνους να συνιστά μια ξεχωριστή περίπτωση, καθώς συνοδεύεται από εβδομαδιαία δελτία Τύπου με τα σχετικά ευρήματα.

Κάνοντας λοιπόν τον απολογισμό της, η ΕΛ.ΑΣ. ανακοίνωσε χτες, Τετάρτη 8 Ιουλίου 2026, πως στη διάρκεια του χρόνου αυτού έγιναν 974.582 έλεγχοι και μέσω αυτών βεβαιώθηκαν 95.603 παραβάσεις για μη χρήση κράνους.

Αυτό σημαίνει πως χοντρικά ένας στους δέκα δεν φορούσε κράνος, το 9,8% για την ακρίβεια.

Η ανάλυση των ευρημάτων μας λέει πως 84.943 παραβάσεις βεβαιώθηκαν σε αναβάτες δικύκλων – με 3.054 εξ αυτών εργαζόμενους ως διανομείς – και άλλες 10.660 αφορούσαν επιβάτες σε δίκυκλα.

Στο άθροισα συγκαταλέγονται και 15.940 αναβάτες ΕΠΗΟ (Ελαφριά Προσωπικά Ηλεκτρικά Οχήματα), για τους οποίους το κράνος είναι επίσης υποχρεωτικό, αλλά το πρόστιμο μόλις 30 ευρώ.

Με έναν απλό υπολογισμό (παραβάσεις επί πρόστιμα, υπολογίζοντας διπλά για τους συνεπιβάτες καθώς πληρώνει πρόστιμο γι’ αυτούς και ο αναβάτης), προκύπτει μια σούμα τουλάχιστον 31.582.700 ευρώ.

Λέμε ‘τουλάχιστον’ διότι δεν αποκλείεται κάποιοι εκ των παραβατών να είναι υπότροποι, κάτι που σημαίνει πως τα πρόστιμα γι’ αυτούς θα είναι πολύ αυστηρότερα. Θυμίζουμε πως βάσει του νέου ΚΟΚ, η πρώτη υποτροπή επισύρει χίλια ευρώ πρόστιμο, ενώ από τη δεύτερη και μετά πέφτουν διχίλιαρα.

Για κάθε μια από τις δεκάδες χιλιάδες παραβάσεις αυτές, οι αναβάτες έχασαν και το δίπλωμα οδήγησής τους για 30 μέρες, ενώ σε περιπτώσεις υποτροπής το διάστημα αυτό πολλαπλασιάζεται σε έξι μήνες για την πρώτη και έναν χρόνο για κάθε επόμενη. Μάλιστα από την πρώτη υποτροπή απαιτείται επανάληψη εκπαίδευσης και εξέτασης για να επιστραφεί το δίπλωμα, αυξάνοντας κι άλλο τη λυπητερή.

Από τα εβδομαδιαία δελτία Τύπου της ΕΛ.ΑΣ. μπορούμε ακόμη να δούμε πως υπάρχει μια ελαφρά περιοδική διακύμανση που δίχως άλλο συνδέεται με την εποχή του χρόνου, αλλά και την εκάστοτε συγκυρία (λ.χ. γιορτές και αργίες).

Ο αριθμός των αστυνομικών ελέγχων ακολουθεί μια ανάλογη διακύμανση, καθώς τον Χειμώνα έχουμε κατά μέσο όρο 15 με 16.000 ελέγχους, ενώ τους καλοκαιρινούς μήνες ο αριθμός αυτός ξεπερνά με συνέπεια τους 20.000.

Έτσι το ποσοστό παραβατών ανά ελέγχους επιδεικνύει μια σχετική σταθερότητα, κυμαινόμενο μεταξύ 6 και 10%, με τις μεγαλύτερες τιμές να σημειώνονται τους ζεστούς μήνες του χρόνου και τις μικρότερες τους κρύους.