Κυνηγούν τις μοτοσυκλέτες στην Αφρική! – Πρόβλημα για την Bajaj στο Λάγος! [video]

Ζήτημα νοοτροπίας…
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

29/2/2020

Πέρσι το καλοκαίρι η πρωτεύουσα της Αιθιοπίας, Αddis Αbaba, αποφάσισε να απαγορεύσει την κίνηση των μοτοσυκλετών σε ολόκληρη την μητροπολιτική περιοχή για να περιορίσει το έγκλημα καθώς στις ληστείες χρησιμοποιούνταν μοτοσυκλέτες ως μέσο διαφυγής. Αυτό δεν είναι νέα είδηση, το μέτρο μπήκε σε ισχύ στις 7 Ιουλίου 2019 και ενώ αρχικά προέβλεπε να αφήσει εκτός τους ντελιβεράδες, τελικά αυτοί ήταν οι πρώτοι που επηρεάστηκαν χάνοντας τις δουλείες τους. Οι αρχές στην Αιθιοπία σκέφτηκαν πως το τεράστιο πρόβλημα κίνησης που αντιμετωπίζουν θα ήταν το καλύτερο αποτρεπτικό μέτρο. Ο μόνος τρόπος να ξεφύγεις θα ήταν πλέον με τα πόδια, αν δεν είχες μοτοσυκλέτα για να περάσεις ανάμεσα από τα αυτοκίνητα. Θυμίζει λίγο την απαγόρευση όλων των ηλεκτρονικών παιχνιδιών στην Ελλάδα, ακόμη και των φλίπερ, γιατί δεν μπορούσαν να σταματήσουν τον ηλεκτρονικό τζόγο, και ακριβώς αυτό ήταν το μόνο δεν σταμάτησαν…

Η αναφορά λοιπόν στην Αddis Αbaba γίνεται γιατί τώρα στο Λάγος στην μεγαλύτερη πόλη της Αφρικής, που αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο πρόβλημα κίνησης παγκοσμίως, αποφασίστηκε να απαγορευτούν τα μοτο-ταξί! Την μόνη λύση που είχε ο κόσμος για να φτάσει στο κέντρο. Μένει το περπάτημα, καθώς οι δρόμοι είναι μονίμως καλυμμένοι από σταματημένα αυτοκίνητα.

Το 2006 το Λάγος είχε επτά εκατομμύρια κατοίκους, το 2011 ήταν κιόλας η μεγαλύτερη πόλη της Υποσαχάριας Αφρικής και πλέον η μεγαλύτερη πόλη της Αφρικής με την ανεπίσημη καταμέτρηση να φτάνει τα 22 εκατομμύρια. Επίσημη καταμέτρηση είναι δύσκολο να υπάρχει, όταν δημιουργούνται ολόκληροι οικισμοί με παραγκουπόλεις και μεγαλώνουν μήνα με τον μήνα…

Η ανακοίνωση της απόφασης για την απαγόρευση στο Λάγος...

 

 

Το Λάγος, η παλιά πρωτεύουσα της Νιγηρίας και το τωρινό οικονομικό κέντρο για ολόκληρη την δυτική Αφρική, ήταν κάποτε το κέντρο του δουλεμπορίου, τώρα ακμάζει από την εξαγωγή πετρελαίου… Η ραγδαία αυτή πληθυσμιακή αύξηση, που ενέχει χαρακτήρα βιαιότητας καθώς προσθέτει πλέον ένα εκατομμύριο κατοίκους τον χρόνο, στηρίζει την μετακίνησή της στην μοτοσυκλέτα. Και συγκεκριμένα στους Οκάντα και στους Κέκε.

Οι Οκάντα πήραν το όνομά τους από μία πολύ δημοφιλή και σε εμάς έκφραση, καθώς πήγαιναν «αεροπορία ανάμεσα στα αυτοκίνητα»! Η λέξη αεροπορία οδήγησε τους αναβάτες να λέγονται πιλότοι και μετά από λίγο έμεινε το «Οκάντα» γιατί έτσι λεγόταν ο εθνικός αερομεταφορέας πριν πτωχεύσει… Όλοι αυτοί κινούνταν αποκλειστικά σχεδόν με Bajaj! Φοιτητές και νέοι κυρίως, αγόραζαν ή χρεωνόντουσαν με ενοίκιο τις μοτοσυκλέτες και πάντα τις ίδιες, με βάση «αυτό που έχει και ο δίπλα». Το αποτέλεσμα ήταν να φτάσει το Λάγος να γίνει ο μεγαλύτερος εισαγωγέας της Bajaj, πράγμα ασύλληπτο γιατί μιλάμε για μία εταιρεία που παράγει εκατομμύρια μοτοσυκλέτες.

Σε αυτό το χάος της Αφρικανικής πόλης, εκατοντάδες Bajaj εμπλέκονταν σε ατυχήματα καθημερινά. Εκατοντάδες καθημερινά. Με μηδενική πιθανότητα για τα θύματα των τροχαίων να μεταφερθούν εγκαίρως σε νοσοκομείο σε δρόμους γεμάτους με αυτοκίνητα. Ταυτόχρονα υπήρχε και εδώ το ίδιο πρόβλημα με την πρωτεύουσα της Αιθιοπίας, όπως και με άλλες αφρικανικές πόλεις, οι ληστές κινούνταν αποκλειστικά με μοτοσυκλέτες…

Η ξαφνική αυτή απαγόρευση που μπήκε σε ισχύ την 1η Φεβρουαρίου 2020, οδήγησε σε ξαφνική τεράστια μείωση των εξαγωγών της Bajaj και την μετοχή της να χάνει 5% αξίας… Όλα αυτά γιατί απαγορεύονται οι Οκάντα, το μοτο-ταξί στο κέντρο του Λάγος…

Στην Αφρική δεν υπάρχει μοτοσυκλετιστική κουλτούρα, παρά μονάχα στην Νότιο Αφρική κι αυτό σε συγκεκριμένες πόλεις της μεγάλης αυτής χώρας. Στην ενδοχώρα οι μοτοσυκλέτες καλύπτουν μεταφορικές ανάγκες σε οικογένειες που ξεφεύγουν από τον μέσο όρο, και φυσικά μέχρι την στιγμή που μπορούν να αποκτήσουν αυτοκίνητο. Ο μοτοσυκλετισμός υπάρχει μονάχα στις μεγάλες πόλεις και για την ευκολία μετακίνησης ανάμεσα στα αυτοκίνητα που προσφέρει. Όταν τον σταματούν και από εκεί, καταδικάζουν την ανάπτυξή του…

Στην Αddis Αbaba το ντελίβερι φαγητού επιτράπηκε τελικά, αλλά μονάχα με ειδικές πινακίδες και με εγκατάσταση GPS που σημαίνει πως δεν γινόταν πλέον καθένας να κάνει αυτή την δουλειά, παρά μόνο μεγάλες εταιρείες με δικά τους οχήματα… Τουλάχιστον μία ώρα πρέπει πλέον να περιμένει κανείς για την παραγγελία του, στην κατά τ’ άλλα καλπάζουσα σε ρυθμό ανάπτυξης αφρικανική πόλη…

 

Έξι χρόνια μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στα κράνη στο 13% και ο λόγος που δεν γίνεται 0%

Η ΕΕ επιβάλει το ΦΠΑ να είναι πάνω από 12%
Έξι χρόνια μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στα κράνη στο 13% και ο λόγος που δεν γίνεται 0%
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

20/1/2026

Μερίδα του κόσμου εξακολουθεί να αγνοεί πως το ΦΠΑ στα κράνη έχει μειωθεί εδώ και έξι χρόνια και πως από 1/1/2020 είναι στο 13% αντί του 24%. Βασική αιτία είναι πως δεν έχει δει την διαφορά να μεταβιβάζεται στην τελική τιμή πώλησης, και λιγότερο το ότι δεν παρακολουθεί στενά την ειδησεογραφία της μοτοσυκλέτας. Η μείωση του ΦΠΑ ήρθε σε μία περίοδο που τα πάντα σταδιακά ακρίβυναν και προφανώς το κέρδος από την μείωση του ΦΠΑ είναι πως η άνοδος των τιμών συγκρατήθηκε, ωστόσο ο αντίκτυπος θα ήταν μεγαλύτερος αν αυτό είχε γίνει νωρίτερα.

Η πραγματική ευκαιρία όμως χάθηκε το 1991, ήταν τότε που μπορούσαμε να βάλουμε μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, ήταν τότε που φώναζε το MOTO πως πρέπει να γίνει η κίνηση γιατί δεν θα μπορούμε να την κάνουμε αργότερα.

Πως το ξέραμε αυτό; Παρατηρώντας τι είχε κάνει η Αγγλία, η οποία όσο ήταν εντός ΕΕ ήταν η μόνη χώρα που είχε μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη. Τώρα η Αγγλία εξακολουθεί να είναι η μόνη στον Ευρωπαϊκό χώρο που έχει μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, αλλά τώρα έχει και την ελευθερία να καθορίζει την φορολογία όπως αυτή θέλει. Όσο ήταν εντός ΕΕ δεν μπορούσε να μηδενίσει τον ΦΠΑ, εκτός και αν το είχε μηδέν πριν την ένταξή της. Και οι Άγγλοι ήταν οι πρώτοι που το σκέφτηκαν και μερίμνησαν για αυτό. Για αυτό φωνάζαμε τότε, γιατί ήταν η ευκαιρία να έχει η Ελλάδα μηδενικό φόρο στα κράνη, κι αν περισσότεροι εκείνη την εποχή τα φορούσαν και τους ενδιέφερε το θέμα, θα το είχαμε κερδίσει. Εντός ΕΕ μπορείς να φτάσεις στο 13% γιατί επιβάλλεται να είναι το ΦΠΑ πάνω από 12% και όχι παρακάτω καθώς ο μηδενισμός δημιουργεί προβλήματα ανταγωνισμού. Υπάρχει εξαίρεση για ορισμένα βασικά αγαθά, όπως τρόφιμα, νερό, φάρμακα όπου ένα κράτος-μέλος μπορεί να έχει μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ, ακόμη και μηδενικούς. Μαντέψτε. Είμαστε τόσο ανοργάνωτοι που δεν έχουμε ενσωματώσει δύο βασικές οδηγίες, την 2022/542 και την 2020/285 που αφορούν τους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ.

Η προθεσμία για την ενσωμάτωση της 2022/542 έληξε πριν από ένα χρόνο, την 1/1/2025, μας έδωσαν περιθώριο μέχρι πριν από 3 μήνες να κάνουμε την αλλαγή και πλέον περιμένουμε να μας επιβληθεί πρόστιμο επειδή δεν μειώνουμε ΦΠΑ σε ορισμένα βασικά αγαθά. Δηλαδή χρεωνόμαστε ως πολίτες περισσότερο από αυτό που περιμένει η ΕΕ και πλέον η Πολιτεία θα πρέπει να δίνει και μερίδιο αυτής της πρόσθετης φορολογίας έξω, όταν θα μπορούσε να τονώσει την αγορά κάνοντας ότι και οι υπόλοιπες χώρες. Δεν περιμένει κανείς κάτι διαφορετικό βέβαια από την Πολιτεία, όταν για χρόνια εισπράττει πρόσθετη φορολογία επιπλέον του ΦΠΑ σε κάθε νέο όχημα και έπειτα πληρώνει πρόστιμο για αυτή την πρακτική, μένοντας ικανοποιημένη με την διαφορά που απομένει στο τέλος! Κλείνοντας αυτή την παρένθεση, η ενημέρωση που έχουμε είναι πως η ΕΕ θα κάνει μέσα στο 2026 τόσο δυσβάσταχτο το κόστος του προστίμου από το Ειδικό Τέλος Ταξινόμησης, που η Ελλάδα δεν θα μπορεί παρά να το μηδενίσει. Στις μοτοσυκλέτες είναι ένα σημαντικό νούμερο, που από τα 900 κυβικά και πάνω αγγίζει το 15% με το πρόσθετο πρόβλημα ότι μπαίνει συνολικά και στα μεταφορικά και στην καθαρή αξία, ανεβάζει δηλαδή το κόστος σημαντικά. Φανταστείτε πως η πρόσθετη αυτή φορολογία είναι μεγαλύτερη από το ποσοστό που έχει το κατάστημα που κάνει την πώληση, για να αναλογίστετε τον ακτίκτυπο που θα μπορούσε να έχει στην αγορά. Θα κλείσω την παρένθεση εδώ και θα δούμε στην πορεία του πρώτου τριμήνου τις εξελίξεις για το συγκεκριμένο αυτό τομέα.

Το συμπέρασμα είναι πως η Πολιτεία έχει πολύ αργά αντανακλαστικά όταν είναι να μειωθεί ο συντελεστής ΦΠΑ και μάλιστα δεν το κάνει πράξη αν δεν επιβληθεί υψηλό πρόστιμο.

Στα κράνη ΔΕΝ ΓΙΝΕΤΑΙ από πλευράς Ευρωπαϊκής Ένωσης να μειωθεί ο ΦΠΑ στο 0%, μπορεί να φτάσει μόνο στο κατώτερο που επιτρέπεται για οτιδήποτε εκτός τους ειδικού κανονισμού που αναφέρεται στις άνω Ευρωπαϊκές Οδηγίες και εδώ και 6 χρόνια είναι σε αυτό το επίπεδο.

Το μόνο παράθυρο που βλέπω να υπάρχει για περεταίρω μείωσή του ή και μηδενισμό ακόμη, είναι να μπουν τα κράνη μοτοσυκλέτας σε μία από τις 7 ειδικές κατηγορίες που η ΕΕ εξαιρεί από τον κανονισμό και επιτρέπει στα κράτη-μέλη να έχουν μειωμένους συντελεστές, ακόμη και μηδενικό ΦΠΑ. Για παράδειγμα το γάλα και άλλα αγαθά, βασικά για την διατροφή έχουν 0% σε ορισμένες χώρες της ΕΕ, κάτι που όπως είπαμε θα έπρεπε να είχε κάνει και η χώρα μας εδώ και μήνες, αν και βάση ιστορικότητας στον τρόπο που λαμβάνονται οι αποφάσεις αυτές, αποκλείεται να επιλέξει τον μηδενισμό του ΦΠΑ παρότι μπορεί να το κάνει. Μία από αυτές τις 7 κατηγορίες επιτρέπει μειωμένους συντελεστές σε εξοπλισμό ασφαλείας σε νοσοκομεία κτλ πράγμα που δεν μπορεί να συνδεθεί αυτόματα με τα μοτοσυκλετιστικά κράνη. Είναι όμως το πιο κοντινό μονοπάτι για όποιον προσπαθήσει να φέρει σε διαβούλευση στην ΕΕ το ζήτημα αυτό. Με τον τρόπο που συμβαίνουν τα πράγματα στη χώρα μας, είναι μάλλον δύσκολο να ξεκινήσει αυτό από εμάς, ενώ αν γίνει από άλλη χώρα, θα περάσει εδώ μετά από πρόστιμο της ΕΕ…