Πατέντα Yamaha με αυτοδιάγνωση πλαισίου!

Φωτίζεται και προειδοποιεί!
Από τον

Λάζαρο Μαυράκη

6/12/2019

Η Yamaha κατέθεσε πριν μερικές εβδομάδες μια πατέντα, που πραγματικά μοιάζει να έρχεται από ταινία επιστημονικής φαντασίας, η οποία αφορά ένα carbon πλαίσιο που… μελανιάζει όταν υποστεί ζημιά, ακόμη κι αν απλώς πέσει σταματημένο. Η συγκεκριμένη πατέντα θα μπορούσε να είναι το μέλλον για τα πλαίσια των μοτοσυκλετών, που ήδη βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο κάπου μέσα στα απόρρητα εργαστήρια του Iwata.

Οι μηχανολόγοι της Yamaha κατέθεσαν την πατέντα μέσα σε ένα πλαίσιο μυστικότητας και συγκάλυψης στο αντίστοιχο γραφείο στις Η.Π.Α., καθώς ο τίτλος της ήταν "όχημα που πλαγιάζει" ώστε να μην προσελκύσουν την προσοχή πάνω στο project που δουλεύουν, αλλά από την στιγμή που αποκαλύφθηκε από τα αμερικανικά μέσα, οι λεπτομέρειες που ήρθαν στην επιφάνεια μας άφησαν πραγματικά με το στόμα ανοιχτό.

Στα έγγραφα της πατέντας (των 29 σελίδων παρακαλώ!) απεικονίζεται ένα FJR1300 (το οποίο όπως είδαμε στην φετινή EICMA διανύει την τελευταία χρονιά της παραγωγής του, αλλά αυτή η πατέντα ίσως να αποτελεί κι ένα στοιχείο για την συνέχεια του μοντέλου) που διαθέτει πλαίσιο και υποπλαίσιο από ανθρακονήματα, με το τελευταίο να είναι αφαιρούμενο. Σύμφωνα με την Yamaha, στις μοτοσυκλέτες παραγωγής υπάρχουν θέματα με τις ελαστικότητες των πλαισίων, τα οποία πρέπει να έχουν ένα συγκεκριμένο ποσοστό ακαμψίας. Αυτό όμως σημαίνει ότι τόσο το πλαίσιο όσο και το υποπλαίσιο, μπορεί να πάθουν ζημιές όταν πέσει η μοτοσυκλέτα, ακόμη και σταματημένη, οι οποίες όμως δεν είναι πάντοτε ορατές κρύβοντας κινδύνους για τον αναβάτη. Η λύση στο συγκεκριμένο πρόβλημα, λοιπόν, βρίσκεται σε αυτό που έχει κατοχυρώσει η Yamaha.

Αρχικά, το carbon πλαίσιο διαθέτει εσωτερικά ένα ηλεκτρικό καλώδιο το οποίο έχει τοποθετηθεί κατά την διάρκεια της κατασκευής του. Αυτό το καλώδιο έχει ελαφρώς μικρότερη αντίσταση στην κρούση απ' ό,τι το ανθρακονημάτινο πλαίσιο και μόλις η μοτοσυκλέτα πέσει –ακόμη και με μηδενική ταχύτητα- το καλώδιο "τραυματίζεται" και στη συνέχεια στέλνει σήμα στην μονάδα ελέγχου ζημιών (DDCU, Damage Detection Control Unit). Στη συνέχεια, η DDCU ενημερώνει τον αναβάτη για την ζημιά στο πλαίσιο, καθώς όπως φαίνεται στα έγγραφα, η Yamaha έχει εστιάσει την προσοχή της σε ρωγμές και σπασίματα στο εσωτερικό του πλαισίου, όπου δεν είναι εύκολα ορατά αν δεν λύσεις ολόκληρη την μοτοσυκλέτα. Μέσα στην πατέντα περιγράφονται και μερικές εναλλακτικές επιλογές, όπως για παράδειγμα η χρήση οπτικής ίνας αντί καλωδίου, η οποία θα ελέγχει κι αυτή το πλαίσιο και το υποπλαίσιο.

Το σήμα που θα στέλνει όμως το καλώδιο –ή η οπτική ίνα- δεν θα είναι η μοναδική προειδοποίηση προς τον αναβάτη, καθώς και το χρώμα του πλαισίου θα αλλάζει, μέσω ενός ρελέ που θα είναι συνδεδεμένο με το καλώδιο μέσα στο πλαίσιο. Ουσιαστικά θα είναι κάτι σαν να… μελανιάζει η περιοχή η οποία έχει υποστεί τη ζημιά. Επιπλέον, υπάρχει και μια ακόμη πρόταση μέσα στην πατέντα, σχετικά με μία ειδική βαφή που θα είναι περασμένη στο πλαίσιο, η οποία θα εκπέμπει φως σε περίπτωση που πάθει ζημιά. Η ιδέα είναι, ολόκληρο το πλαίσιο να είναι περασμένο με αυτή την βαφή, έτσι ώστε όταν προκληθεί ζημιά, έστω και μικρή, στην εξωτερική επίστρωση, να επιτρέπει στο φως να περάσει ούτως ώστε να είναι εύκολα διακριτό το σημείο που έχει πρόβλημα. Μάλιστα, η Yamaha λέει πως αυτή η τελευταία επιλογή, έχει και το μικρότερο κόστος σε σύγκριση με τις παραπάνω.

Το ερώτημα βέβαια που τίθεται, είναι το πότε θα μπορούσε να περάσει μια τέτοια τεχνολογία στις μοτοσυκλέτες παραγωγής στις κανονικές συνθήκες. Δυστυχώς η απάντηση δεν είναι εύκολη. Πρόκειται για μια καινοτόμα και ριζοσπαστική λύση, χωρίς αντίστοιχο προηγούμενο, για ένα τέτοιους είδους ανθρακονημάτινο πλαίσιο και υποπλαίσιο σε μοτοσυκλέτα παραγωγής. Η εφαρμογή της θα μπορούσε να πάρει αρκετά χρόνια, αν ποτέ φτάσει στο στάδιο της παραγωγής, αλλά αποτελεί μια δυνατή ένδειξη σχετικά με τις τεχνολογίες του αύριο γενικότερα, και ειδικότερα την κατεύθυνση που έχει στρέψει την προσοχή της η Yamaha.

 

 

Αλγόριθμος της Ducati προβλέπει και προσαρμόζει δυναμικά τη συντήρηση της Desmo450 MX

Καινοτομία των Ιταλών στο off-road με σύστημα που προσαρμόζει τα service ανάλογα με τη χρήση της μοτοσυκλέτας
Ducati Desmo 450MX Adaptive maintenance
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

29/4/2026

Ένας αλγόριθμος της Ducati Corse αλλάζει τα δεδομένα υπολογίζοντας τη φθορά του κινητήρα σε πραγματικό χρόνο και παραμετροποιώντας τα διαστήματα συντήρησης αναλόγως.

Η Ducati εισάγει μια σημαντική καινοτομία στον κόσμο του off-road, παρουσιάζοντας σύστημα “πρόβλεψης” της συντήρησης για τη Ducati Desmo450 MX. Με την εφαρμογή προηγμένων ηλεκτρονικών στο motocross, όπως traction control που υπολογίζει με ακρίβεια την ολίσθηση του πίσω τροχού, η ιταλική εταιρεία κάνει το επόμενο βήμα, εστιάζοντας πλέον στη βελτιστοποίηση της συντήρησης.

Η τεχνολογία εξελίχθηκε από τη Ducati Corse, αξιοποιώντας εμπειρία από τα πρωταθλήματα Superbike και MotoGP. Στην καρδιά του συστήματος βρίσκεται ένας νέος αλγόριθμος που υπολογίζει σε πραγματικό χρόνο έναν δείκτη καταπόνησης του κινητήρα, λαμβάνοντας υπόψη παραμέτρους λειτουργίας αλλά και τις συνθήκες χρήσης, όπως το τερέν στο οποίο κινείται η μοτοσυκλέτα.

Ο δείκτης αυτός τροφοδοτεί έναν “μετρητή φθοράς” που αυξάνεται δυναμικά και καθορίζει τα διαστήματα συντήρησης, αντικαθιστώντας τα παραδοσιακά, σταθερά διαστήματα service. Έτσι, η συντήρηση προσαρμόζεται πλήρως στο οδηγικό προφίλ του αναβάτη, πιο συχνή για έντονη ή αγωνιστική χρήση, πιο αραιή για ερασιτεχνική οδήγηση.

Ducati Desmo 450 MX Adaptive maintenance

Όλες οι πληροφορίες εμφανίζονται σε πραγματικό χρόνο μέσω της εφαρμογής Ducati X-Link, διαθέσιμης για iOS και Android, επιτρέποντας στον αναβάτη να παρακολουθεί εύκολα πότε απαιτείται service. Η ενεργοποίηση του συστήματος γίνεται με δωρεάν αναβάθμιση λογισμικού στην ECU μέσω του επίσημου δικτύου της Ducati.

Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα είναι η δυνατότητα επέκτασης των διαστημάτων συντήρησης όταν η χρήση είναι πιο ήπια από το προβλεπόμενο. Το αρχικό πλάνο έχει βασιστεί στη χρήση της μοτοσυκλέτας από τον Alessandro Lupino, κάτι που σημαίνει ότι για λιγότερο απαιτητική οδήγηση, ο ιδιοκτήτης μπορεί να καθυστερήσει το service, μειώνοντας το κόστος χρήσης.

Στην πράξη, το μεσαίο service, που περιλαμβάνει αντικατάσταση πιστονιού και έλεγχο βαλβίδων, μπορεί να πραγματοποιηθεί μεταξύ 45 και 60 ωρών λειτουργίας, ανάλογα με τη φθορά. Αντίστοιχα, το πλήρες service κινητήρα τοποθετείται μεταξύ 90 και 120 ωρών.

Με αυτή την τεχνολογία, η Ducati επιχειρεί να αλλάξει ριζικά τη φιλοσοφία συντήρησης στις off-road μοτοσυκλέτες, εισάγοντας πιο “έξυπνες” λύσεις που προσαρμόζονται σε πραγματικές μετρήσιμες συνθήκες χρήσης και όχι σε θεωρητικά σενάρια και ωρόμετρα.