Θερμαινόμενοι δρόμοι που δροσίζουν τις πόλεις

Μια έξυπνη ιδέα με... εύκολη και φτηνή εφαρμογή
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

4/2/2021

Η EUROVIA είναι μια ισπανική εταιρεία κατασκευής δρόμων που πρόσφατα παρουσίασε ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα διαχείρισης της θερμότητας, με στόχο το λειώσιμο του χιονιού και του πάγου από τους δρόμους τον χειμώνα, αλλά και την μεταφορά της ζέστης από την καυτή άσφαλτο το καλοκαίρι προς τα σπίτια και τα κτήρια για την θέρμανση του νερού που χρησιμοποιούν, κάτι που θα έχει ως αποτέλεσμα την μείωση της θερμοκρασίας περιβάλλοντος.

Πως θα γίνουν όλα αυτά; Η τεχνολογία υπάρχει ήδη και χρησιμοποιείται σε όλα τα μεγάλα αεροδρόμια, τα οποία έχουν θερμαινόμενους αεροδιαδρόμους. Κάτω από την επιφάνεια της ασφάλτου περνάνε σωλήνες με νερό. Τον χειμώνα, ζεσταίνοντας το νερό που περνά κάτω από την άσφαλτο η θερμοκρασία της ασφάλτου είναι πάνω από 0⁰C οπότε το χιόνι και ο πάγος δεν κολλάνε πάνω της και δεν χρειάζεται να πέσει αλάτι. Όσο πιο ζεστό είναι το νερό στους σωλήνες, τόσο πιο ζεστή είναι η άσφαλτος και στην περίπτωση των αεροδιαδρόμων το χιόνι λιώνει πριν προλάβει να δημιουργήσεις στρώμα πάνω της. Φυσικά όσο αυξάνεται η θερμότητα του νερού στους σωλήνες, τόσο μεγαλύτερη ενέργεια θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για να το ζεστάνουμε. Παρ’ όλα αυτά, αυτή η ενέργεια που ξοδεύουμε τον χειμώνα για την θέρμανση του δρόμου μπορούμε να την πάρουμε πίσω εύκολα το καλοκαίρι, καθώς η θερμότητα που αναπτύσσεται στην επιφάνεια της ασφάλτου περνά στο νερό που έχουν οι σωλήνες από κάτω της. Αυτό το ζεστό νερό μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τα σπίτια και τα υπόλοιπα κτήρια της περιοχής. Όσο περισσότερο ζεστό νερό χρησιμοποιούν τα κτήρια, τόσο περισσότερο κρυώνουν οι δρόμοι, αφού οι σωλήνες γεμίζουν με φρέσκο κρύο νερό, το οποίο ζεσταίνουν και πάει λέγοντας.

Προφανώς είναι εξαιρετικά δύσκολο και πανάκριβο να ξηλώσουμε την άσφαλτο σε χιλιάδες χιλιόμετρα εθνικών οδών και να περάσουμε από κάτω τους σωλήνες με νερό.

Όμως στα κέντρα των μεγάλων πόλεων όπως της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης, της Πάτρας κ.τ.λ. είναι πολύ πιο εύκολο και οικονομικά λογικό να ξεκινήσουν τμηματικά οι εργασίες και να συνδεθούν με το σύστημα τα κοντινά κτήρια. Επίσης τα οφέλη στα κέντρα των πόλεων θα είναι πολύ μεγαλύτερα, διότι η συσσώρευση της θερμοκρασίας πάνω στην άσφαλτο είναι μεγαλύτερη και η ψύξη των δρόμων θα μειώσει την κατανάλωση ενέργειας των κλιματιστικών, αλλά και θα κάνει πιο ανθρώπινη τη ζωή μας σε συνθήκες καύσωνα.

Το ίδιο μπορούμε να πούμε και για τα νησιά μας, όπου το καλοκαίρι αντιμετωπίζουν συχνά διακοπές ρεύματος λόγω υπερβολικού φορτίου από την χρήση κλιματιστικών στο full.

Με άλλα λόγια, μπορεί η ιδέα των θερμαινόμενων δρόμων να μην αποτελεί άμεση ανάγκη για μια χώρα όπως η Ελλάδα, για να λιώνουμε τα χιόνια, όμως τα οφέλη που έχει το καλοκαίρι έχουν μεγάλο ενδιαφέρον.   

Yamaha: Πατέντα για εξάτμιση που λειτουργεί ως jet-αεροτομή

Aλλαγή κατεύθυνσης και πίεσης καυσαερίων μέσω πεταλούδας - Για τη βελτίωση της συμπεριφοράς
yamaha
Από τον

Παύλο Καρατζά

5/12/2025

Η Yamaha έχει υποβάλει δύο νέες αιτήσεις για πατέντες στην Ιαπωνία, οι οποίες δείχνουν ότι διερευνά τις δυνατότητες χρήσης βαλβίδων στο εσωτερικό μιας εξάτμισης για την ανακατεύθυνση των καυσαερίων ώστε αυτά να λειτουργήσουν προς όφελος της συμπεριφοράς και των επιδόσεων καθώς βγαίνουν από το τελικό.

Τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας που κατέθεσε η ιαπωνική εταιρεία "χρησιμοποιούν" ένα MT-07 για να παρουσιάσουν την ιδέα, κάτι που δεν λέει και πολλά από μόνο του για τη μοτοσυκλέτα που θα μπορούσε να χρησιμοποιεί το συγκεκριμένο σύστημα. Υπάρχουν δύο διαφορετικές πατέντες, η μία με σκοπό να δείξει πώς μπορεί να χρησιμοποιηθεί η εξάτμιση για τη μείωση της ανύψωσης του εμπρός τροχού και τη βελτίωση της επιτάχυνσης, και η άλλη με έμφαση στη συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας στις στροφές.

yamaha

Και οι δύο πατέντες χρησιμοποιούν πεταλούδες στο εσωτερικό της εξάτμισης για να ανακατευθύνουν τη ροή των καυσαερίων. Στην έκδοση του συστήματος που θέλει να αποτρέψει τη σούζα, η εξάτμιση χωρίζεται σε δύο μέρη: ένα μεγαλύτερο, χαμηλά τοποθετημένο σωλήνα και ένα μικρότερο σωλήνα που βγαίνει από το κυρίως σώμα του τελικού και έχει κλίση προς τα πάνω. Ο πάνω σωλήνας είναι και εκείνος που λειτουργεί στην ουσία σαν anti-wheelie ωθώντας τα καυσαέρια προς τα πάνω για να κρατήσει τον εμπρός τροχό στο έδαφος.

Λογικά θα υπάρχει κάποια μικρή βελτίωση πίσω από αυτή τη θεωρία για να κρατηθεί ο εμπρός τροχός στο έδαφος ίσως και για αυτό μοτοσυκλέτες του MotoGP και WSBK να έχουν εφαρμόσει την τεχνική αυτή, βέβαια εκεί γίνεται για πιο σημαντικούς λόγους που έχουν να κάνουν τόσο με τη βελτίωση της αεροδυναμικής, όσο και με την κατανομή του βάρος και εξίσου σημαντικά με τη διαχείριση της θερμότητας που ελκύει το σύστημα εξαγωγής. Με αυτή τη πατέντα, η απόλυτη ισχύς θυσιάζεται για την πρόσφυση προς στιγμήν λόγω εκτροπής των καυσαερίων σε σωλήνα διαφορετικής διατομής και μόλις η ταχύτητα αυξηθεί η βαλβίδα κλείνει και τα καυσαέρια περνάνε πάλι από τον κάτω σωλήνα.

yamaha

Η έκδοση του συστήματος που εστιάζει στις στροφές είναι παρόμοια ως προς την ιδέα όμως εγείρει ερωτήματα ως προς την λειτουργία της και την απόδοσή της. Αντί να κατευθύνει τα καυσαέρια σε μια υψηλότερη εξάτμιση που αποτρέπει τη σούζα, ωθεί τα καυσαέρια μέσω ενός στενού σωλήνα που βλέπει κατευθείαν προς τα κάτω όταν η μοτοσυκλέτα είναι όρθια. Όταν βρίσκεται όμως σε μεγάλη κλίση —και πάλι δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει όλη την ισχύ του κινητήρα— τα καυσαέρια εκτρέπονται προς τον σωλήνα που "κοιτάζει" πλέον πλάγια και αυτό δεν βγάζει πολύ νόημα για το πώς θα βοηθήσει με την πρόσφυση του πίσω τροχού ή έστω με τη βελτίωση της κατευθυντικότητας της μοτοσυκλέτας. Για να βοηθούσε με την πρόσφυση του ελαστικού θα έπρεπε το "τζετ" να βρίσκεται προς τα πάνω με τη μοτοσυκλέτα πλαγιασμένη, όπως συνέβαινε και με τo σύστημα που εξέλισσε η ΚΤΜ και η Bosch, το οποίο όμως δεν πέρασε ποτέ στην παραγωγή.

Slip Mitigation System KTM

Μια δεύτερη, πιο σύνθετη εκδοχή της ιδέας προσθέτει δύο γωνιακές εξόδους που επιτρέπουν την κατεύθυνση των καυσαερίων προς τα αριστερά ή τα δεξιά, προσφέροντας μεγαλύτερη ώθηση στις στροφές, ακόμη και αν η κλίση δεν είναι τόσο μεγάλη.

yamaha

Αν και υπάρχουν δύο ξεχωριστά διπλώματα ευρεσιτεχνίας για τις εξατμίσεις κατά του wheelie και για τις στροφές, ο τελικός στόχος είναι να συνδυαστούν τα πλεονεκτήματα και των δύο σε ένα σύστημα πολλαπλών εξόδων με διάφορες βαλβίδες για την ανακατεύθυνση των καυσαερίων.

Τα οφέλη μπορεί να είναι μικρά σε μοτοσυκλέτες δρόμου, αλλά σε αγώνες όπου κάθε λεπτομέρεια μετράει, ίσως και να είναι σημαντικά, ειδικά με τους μελλοντικούς κανόνες σε MotoGP και WSBK που θα περιορίσουν τα σταθερά αεροδυναμικά βοηθήματα, τα οποία γίνονται όλο και μεγαλύτερα.