Η τεχνική του drift στους αγώνες και οι κίνδυνοι στο δρόμο – Η διαφορετική προσέγγιση του Casey Stoner!

Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

5/9/2016

Είναι εξαιρετικά δύσκολο να βάλεις έναν αναβάτη των MotoGP, να σου αναλύσει πτυχές της τεχνικής του στην οδήγηση. Το πρόβλημα δεν είναι η διάθεση: Ακόμα κι όταν καταφέρεις να βρεις τον τόπο και τον χρόνο για μία συζήτηση, δεν είναι απόλυτα σίγουρο ότι θα μπορέσει να σου αναλύσει με σειρά κινήσεων όλα όσα κάνει. Η αδυναμία εξήγησης είναι γενικότερο πρόβλημα των αθλητών και ο βασικός λόγος που δεν γίνονται όλοι δάσκαλοι και προπονητές όταν παρέλθει η αγωνιστική τους δράση. Είναι επίσης λόγος που συναντά κανείς προπονητές και δάσκαλους που μπορούν να εκπαιδεύσουν κάποιον για να φτάσει να διεκδικεί το παγκόσμιο πρωτάθλημα, την στιγμή που οι ίδιοι δεν έχουν το επίπεδο οδήγησης που απαιτείται.

Ο παραπάνω πρόλογος είναι απαραίτητος για να αντιληφθεί κανείς, παρακάτω στο κείμενο, την δυσκολία του Stoner να εξηγήσει την τεχνική του, όταν χρόνια πριν, βρέθηκε ο τόπος και ο χρόνος για τέτοιου είδους συζήτηση… Πρέπει επίσης να γίνει κατανοητό ότι δεν υπάρχει ταλέντο και όλα διδάσκονται και αποκτούνται - απλά υπάρχουν άνθρωποι με μία έμφυτη κατανόηση για ένα άθλημα που τους επιτρέπει να προσπεράσουν τα πρώτα βήματα και να συνεχίσουν να μαθαίνουν πιο γρήγορα από τους άλλους. Συνήθως αυτοί είναι που δεν μπορούν να σου αναλύσουν την κάθε τους κίνηση. Είναι γιατί δεν την διδάχτηκαν εξ αρχής… Φυσικά τίποτα από τα παραπάνω δεν υφίσταται σε απόλυτο βαθμό, και οι εξαιρέσεις είναι αρκετές, με πιο εύκολα αναγνωρίσιμο το παράδειγμα του Rossi. Είναι από τους λίγους ανθρώπους που μπορούν να εξηγήσουν την αιτία πίσω από κάθε κίνηση των μυών, εκπαιδεύοντας άλλους αναβάτες και ταυτόχρονα να αναλύσουν την μηχανική της κίνησης της μοτοσυκλέτας, βοηθώντας και κατευθύνοντας τους μηχανικούς για την εξέλιξή της. Ο Rossi είναι μία δική του κατηγορία.

Σε επέκταση των προηγούμενων όμως, θεωρώ τον Stoner έναν από τους καλύτερους αναβάτες στην συνολική ιστορία της μοτοσυκλέτας, από την εποχή των ξύλινων πλαισίων - και «superman» στο drift! Μονάχα που δεν κάνει για δάσκαλος, παρόλο που είναι εξαιρετικός ως βοήθεια στους μηχανικούς για την εξέλιξη της μοτοσυκλέτας. Στο αχανές αρχείο του MOTO, υπάρχουν σημειώσεις από μία συζήτηση του Stoner με δημοσιογράφους στο Qatar, πίσω στην εποχή της Repsol Honda, όταν το θέμα συζήτησης στα MotoGP, ήταν αυτό ακριβώς: ο απίθανος έλεγχος του Stoner και ο τρόπος που έστριβε σε ορισμένες στροφές, κερδίζοντας σημαντικό χρόνο έναντι των υπολοίπων οδηγών.. Όπως ακριβώς το “whip” στο motocross, που στο τέλος όλοι το κάνουν αλλά χρειάζεται κάποιος να το αναδείξει αρχικά, έτσι και το drift είναι πλέον κοινός τόπος με τον Marquez καλύτερο εκφραστή αυτή την στιγμή, όταν στην πιο σύγχρονη εποχή ο Stoner ήταν που το ανέδειξε. Κοιτώντας πιο πίσω θα βρει κανείς αναβάτες που έκαναν απίστευτα drift σε μία εποχή χωρίς ηλεκτρονικά, όπως ο επίσης Αυστραλός Garry McCoy, αλλά σκοπός δεν είναι να δούμε τον καλύτερο, παρά μονάχα την σημερινή πρακτική - Και πριν αρχίσει κανείς να λέει ότι το drift είναι τώρα ευκολότερο εξαιτίας των ηλεκτρονικών, να ξέρει ότι κάνει λάθος. Γιατί τα ηλεκτρονικά είναι εδώ για να ελέγξουν την διαφορετική απόδοση, στις νέες ταχύτητες που επιτρέπει η αλματώδεις εξέλιξη των ελαστικών και των αναρτήσεων. Άλλωστε είναι ο Stoner που έχει σημειώσει μία από τις ταχύτερες εισόδους με drift, πράγμα που δεν θα μπορούσε να γίνει σε μία περασμένη εποχή…

 

Αν και δεν υπάρχει ένας τρόπος και μία τεχνική, η βασική αρχή είναι πως μεταφέρεις το βάρος της μοτοσυκλέτας στον εμπρός τροχό, φρενάροντας δυνατά με το εμπρός φρένο. Με γυροσκοπικό φαινόμενο δίνεις κλίση στη μοτοσυκλέτα, ελέγχοντας ταυτόχρονα με την μετατόπιση του σώματος την κλίση και τον ρυθμό της. Ο πίσω τροχός, έχοντας πλέον μικρότερη πρόσφυση από την μεταφορά βάρους, βγαίνει προς το εξωτερικό της στροφής και με το εμπρός φρένο πλέον ελέγχει ο αναβάτης το μέγεθος του drift. Ο Stoner μετατόπιζε πάρα πολύ το σώμα του στην σέλα, για να αντισταθμίσει την μικρότερη κλίση της μοτοσυκλέτας κατά το drift. Μικρότερη κλίση, σήμαινε μεγαλύτερη πρόσφυση στον εμπρός τροχό που με τη σειρά του, του επέτρεπε περισσότερη δύναμη στα φρένα. Με την δυνατότητα να φρενάρει περισσότερο, ο Stoner μπορούσε να ξεκινήσει το φρενάρισμα πιο αργά, κερδίζοντας μέτρα αλλά και ταχύτητα μέσα στην στροφή. Το drift τελικά του χάριζε καλύτερο έλεγχο, καθώς πλάγιαζε λιγότερο και του επέτρεπε να κερδίζει δέκατα μέσα στην στροφή, την στιγμή που διατηρούσε τις στροφές του κινητήρα ψηλότερα και την ταχύτητα της μοτοσυκλέτας μεγαλύτερη.

Τα παραπάνω καλύπτουν την είσοδο της στροφής με έλεγχο του εμπρός φρένου και όχι τις περιπτώσεις που το drift γινόταν μέσα στην στροφή με το γκάζι. Εκεί είναι που διαφοροποιείται ο Stoner από τους υπόλοιπους, αν και δεν μπορεί να απαντήσει για το πώς το κάνει: «μου έχουν κάνει τόσοι πολλοί την ίδια ερώτηση, που έχω σκεφτεί την απάντηση πολλές φορές, αλλά και πάλι δεν μπορώ να εξηγήσω ακριβώς πώς το κάνω. Το μόνο που μπορώ να πω, είναι ότι χρειάζεται να έχεις τεράστιο θράσος και μεγάλη εμπιστοσύνη στην μοτοσυκλέτα σου. Ξεχνάς τελείως την ύπαρξη του πίσω φρένου και ρίχνεις το βάρος μπροστά, φρενάροντας με το εμπρός. Εκείνη την στιγμή ανοίγεις το γκάζι, τόσο όσο χρειάζεται για να νικήσεις την πρόσφυση, ανάλογα και με τις στροφές του κινητήρα αλλά όχι πάρα πολύ γιατί θα πέσεις. Αν από την άλλη ξεκινήσεις το drift και δεν νικήσεις την πρόσφυση, τότε θα σπρώξεις τον εμπρός τροχό, θα διπλώσει και θα πέσεις… Είναι πραγματικά πολύ δύσκολο να το εξηγήσω».

Ο Stoner μπορεί να μην είναι ο πλέον κατάλληλος για τέτοια ανάλυση, όμως η πλαγιολίσθηση με γκάζι έτσι κι αλλιώς δεν μπορεί να μπει σε πλαίσια και κανόνες. Οι περισσότεροι αναβάτες στους αγώνες ντριφτάρουν στην είσοδο, φρενάροντας με το εμπρός φρένο για να μετατοπίσουν το κέντρο βάρους, ελέγχοντας έπειτα με το ίδιο φρένο τον πίσω τροχό. Ωστόσο ο Stoner δεν είχε ποτέ σταθερό τρόπο και πολύ συχνά ανάγκαζε τον τροχό να πλαγιολισθήσει στο δεύτερο μισό της στροφής, ελέγχοντας με το γκάζι. Σίγουρα το στήσιμο της μοτοσυκλέτας, τα ηλεκτρονικά, ο έλεγχος του φρένου του κινητήρα είναι όπλα που έχει υπέρ του, και διαφέρουν από αναβάτη σε αναβάτη, στο τέλος όμως είναι καθαρά υπόθεση εξαιρετικού ελέγχου…

Το άλλο κακό που έχουν οι αναβάτες αυτής της κατηγορίας, είναι ότι οι οδηγίες δεν είναι ποτέ γενικευμένες, αλλά απόλυτα εξειδικευμένες σε κάθε στροφή. Ο Stoner λοιπόν δεν εξηγούσε γενικά, αλλά αναφερόταν πάντα ειδικά στις στροφές, με κορυφαία παραδείγματα τα εσάκια της Valencia και του Philip Island. Εκεί οι δεξιές που ακολουθούν τις αριστερές, είναι η απόλυτη μαγεία για drift, καθώς ο αναβάτης μπορεί να κερδίσει το προβάδισμα αν ντριφτάρει κρατώντας την ταχύτητά του, αντί να χρειαστεί να κόψει για να αλλάξει κατεύθυνση. Αν γίνει σωστά, και με την προϋπόθεση ότι η πίστα είναι στεγνή, τότε σύμφωνα με τον Stoner το drift σου χαρίζει δέκατα και ταυτόχρονα έχεις καλύτερο έλεγχο. Τα πράγματα γίνονται επικίνδυνα αν η πλαγιολίσθηση ξεκινήσει χωρίς να την θέλεις και κυρίως αν γίνει με πίσω φρένο, πράγμα που κατά πάσα πιθανότητα θα οφείλεται σε λάθος, καθώς οι αναβάτες δεν χρησιμοποιούν ποτέ το πίσω φρένο για να ντριφτάρουν. Υπάρχουν περιπτώσεις στροφών που η μοτοσυκλέτα από μόνη της θέλει να ντριφτάρει και οι περισσότεροι προσπαθούν να την ελέγξουν, όπως στην Sepang, που ο Stoner διάλεγε πολύ προσεκτικά την πλαγιολίσθηση, σε μία ακολουθία που θύμιζε πατινάζ. Τελικά, όπως καταλήγει ο ίδιος: «Δεν μπορώ να δώσω ακριβή τεχνική, γιατί δεν υπάρχει ένας τρόπος και ούτε μία στροφή. Κάθε περίπτωση είναι διαφορετική, κάθε στροφή θέλει άλλη προσέγγιση».

Ωστόσο, μέσα από όλα αυτά μπορεί κανείς να εξάγει έναν κανόνα, έστω και πολύ γενικό: Η πλαγιολίσθηση δεν γίνεται ποτέ με πίσω φρένο. Ξεκινά με την μετατόπιση του βάρους της μοτοσυκλέτας μπροστά, φρενάροντας τον εμπρός τροχό δυνατά. Δίνοντας μικρή κλίση στην μοτοσυκλέτα, ο πίσω τροχός που έχει χάσει πρόσφυση εξαιτίας της μετατόπισης βάρους, αρχίζει να πλαγιολισθαίνει και ο αναβάτης κρατά τον έλεγχο με το φρένο του εμπρός τροχού.

Αρκετά από τα παραπάνω ισχύουν και για τον δρόμο, εκεί που συχνά βλέπουμε αναβάτες να μπλοκάρουν το πίσω φρένο εσκεμμένα, σε μία προσπάθεια να εξαναγκάσουν την μοτοσυκλέτα σε πλαγιολίσθηση, η οποία όμως δεν είναι ελεγχόμενη. Σε αντίθεση με την πίστα, η απόλυτη εξάρτηση από την πρόσφυση του εμπρός φρένου, είναι επίσης επικίνδυνη στους αστάθμητους παράγοντες που ισχύουν σε δημόσιο δρόμο. Σε μειωμένη πρόσφυση το φρένο του κινητήρα, σε συνδυασμό με το εμπρός φρένο, είναι μία καλή λύση: Κατεβάζοντας δύο ταχύτητες, φρενάρεις πολύ πιο προοδευτικά τον πίσω τροχό, απ’ ότι με την χρήση του πίσω φρένου. Άλλωστε και ο Stoner είχε δηλώσει ότι το φρένο του κινητήρα, είναι βασικό βοήθημα για την έναρξη της πλαγιολίσθησης… Ξεχνώντας λοιπόν το πίσω φρένο, φρενάροντας το δυνατόν περισσότερο με το εμπρός - σε συνάρτηση πάντα με την πρόσφυση και κατεβάζοντας σχέσεις στο κιβώτιο, η πλαγιολίσθηση γίνεται ελεγχόμενη και πολύ πιο ασφαλής ως τακτική!

 

Ο Marquez έχει χαρίσει τις εντυπωσιακότερες λήψεις, σώζοντας πλαγιολισθήσεις που άλλοι θα είχαν χάσει:

Ετικέτες

MotoGP: Απογοητευμένος από τους χρόνους του στο Sepang Test ο Toprak Razgatlioglu

“ Η ομάδα μου λέει συνεχώς να οδηγώ πιο ομαλά, αλλά είναι πιο εύκολο να το λες παρά να το κάνεις. ”
toprak3
Από τον

Παύλο Καρατζά

6/2/2026

Το τριήμερο τεστ της Sepang έφτασε στο τέλος του και ήταν πραγματικά καταστροφικό για την Yamaha, με τους Ιάπωνες να χάνουν μία ολόκληρη ημέρα λόγω του προβλήματος που προέκυψε με τους κινητήρες της, ενώ οι αναβάτες της “καπάρωσαν” τον πάτο στον πίνακα με τους ταχύτερους χρόνους.

Ο rookie της διοργάνωσης και πολυπρωταθλητής Superbike, Toprak Razgatlioglu πήρε σήμερα την 18η θέση και την 19η στα συνδυασμένα αποτελέσματα των τριών ημερών και όπως είναι αναμενόμενο δεν ήταν καθόλου ευχαριστημένος με το αποτέλεσμα.

Ας δούμε τις δηλώσεις του που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον:

“Έχω μάθει κάποια πράγματα, αλλά όχι πολλά. Προσπαθώ να αλλάξω το στυλ οδήγησής μου και δεν μπορώ να το αρνηθώ: το πρωί ήμουν θυμωμένος γιατί δεν κατάφερα τον χρόνο που ήλπιζα. Με τη ρύθμιση και τα καινούργια ελαστικά βρήκαμε μια καλή βάση το απόγευμα και νιώθω λίγο καλύτερα. Αυτό που θέλω να τονίσω είναι ότι δεν πειράξαμε την ανάρτηση όσον αφορά τη ρύθμιση. Στο Buriram θα δοκιμάσουμε νέα εξαρτήματα γιατί χρειαζόμαστε διαφορετική ρύθμιση για πρόσφυση και ταχύτητα μέσα στις στροφές.

toprak2

Με τα καινούργια ελαστικά ακολούθησα τον Miller για να καταλάβω πώς συμπεριφέρονται στις στροφές. Είναι ιδιαίτερα δυνατός στις ανοιχτές στροφές. Στο φρενάρισμα πάντως πάει καλά: είμαι δυνατός, μπορώ να φρενάρω καλά και να σταματήσω τη μοτοσυκλέτα. Το πρόβλημα είναι ότι στις ανοιχτές στροφές ακόμα δυσκολεύομαι να τις αντιμετωπίσω γιατί δεν μπορώ να διατηρήσω την ταχύτητα. Επιπλέον πρέπει να μάθω να χρησιμοποιώ καλύτερα το φρένο – χρειάζομαι περισσότερο χρόνο.

Στο Buriram νομίζω πως θα δοκιμάσουμε άλλη ρύθμιση, γιατί εδώ δεν πειράξαμε πολύ την ανάρτηση. Θα δοκιμάσουμε μόνο νέα μέρη και θα εστιάσουμε κυρίως στην οδήγηση. Προς το παρόν φαίνεται πως χρειαζόμαστε διαφορετική ρύθμιση - χρειάζομαι περισσότερη ταχύτητα στην είσοδο και μέσα στις στροφές.

Ήλπιζα ότι θα έκανα 1:57, 1:57:7 ή 1:57:6, αλλά ήταν πολύ δύσκολο. Το κίνητρο μου μειώθηκε όταν είδα πως δεν ερχόταν ο χρόνος. Στην αρχή της μέρας βρήκα λίγο ρυθμό, αλλά χρησιμοποίησα δύο καινούργια ελαστικά. Έκανα 1:58:3. Αν έβλεπα 1:57 θα ήταν καλό για μένα, αλλά χρειάζομαι χρόνο.

Όταν οδηγώ με καινούργια ελαστικά είναι πολύ δύσκολο να καταλάβω πότε να ανοίξω το γκάζι. Στα Superbike χρησιμοποιώ πάντα το πίσω ελαστικό, τόσο στην είσοδο όσο και στην επιτάχυνση. Στο MotoGP όμως είναι το αντίθετο. Πρέπει να οδηγώ περισσότερο όπως στη Moto2, με πολύ απαλό άνοιγμα γκαζιού, γιατί τα Michelin είναι πολύ ευαίσθητα. Όπως είπα, προσπαθώ να προσαρμοστώ, αλλά μετά από τα Superbike δεν είναι εύκολο. Η ομάδα μου λέει συνεχώς να οδηγώ πιο ομαλά, αλλά είναι πιο εύκολο να το λες παρά να το κάνεις.

Οδηγώ με στυλ Superbike. Νιώθω άνετα με το πίσω ελαστικό, αλλά το πρόβλημα είναι ότι δυσκολεύομαι στις γρήγορες στροφές και στην ταχύτητα ανάμεσα σε αυτές, οπότε το στυλ μου δεν βοηθάει. Ο Bulega θα οδηγούσε καλύτερα από εμένα γιατί είναι πολύ δυνατός στις ανοιχτές στροφές.

Δεν είναι εύκολο να με βλέπω τόσο χαμηλά, ειδικά μετά τα αποτελέσματα που είχα στα Superbike. Αλλά προσπαθώ να μάθω όσο πιο γρήγορα μπορώ. Ελπίζω να βελτιωθώ, δεν ξέρω πώς ακόμα, αλλά προσπαθώ να πιέζω κάθε μέρα.

Τα ελαστικά είναι πολύ διαφορετικά από εκείνα της Pirelli. Οι άλλοι αναβάτες ήδη το γνωρίζουν, οπότε είναι πιο εύκολο για αυτούς, αλλά για μένα είναι περίπλοκο γιατί μου λείπει η εμπειρία.

Σε σχέση με τα Superbike, απολαμβάνω επίσης το φρενάρισμα, αλλά η ταχύτητα είναι δύσκολη. Το πρωί είδα τον Alex Marquez: η μοτοσυκλέτα του στρίβει απίστευτα καλά και έχει δυνατή επιτάχυνση, εκμεταλλευόμενη την πρόσφυση στο έπακρο. Είναι δύσκολο για μένα να επαναλάβω αυτό το στυλ, ειδικά στους πρώτους 4-5 γύρους. Προφανώς θα ήθελα να οδηγώ όπως αυτός, αλλά η μοτοσυκλέτα δεν σταματά όπως θα ήθελα και χάνουμε κάτι. Είναι επίσης θέμα ρύθμισης, όχι μόνο στυλ οδήγησης. Έτσι πρέπει να βρούμε λύση για τον αγώνα.

Πρέπει ακόμα να καταλάβω καλύτερα τα ελαστικά, ειδικά στις προσομοιώσεις αγώνα. Ακόμα δεν ξέρω τι δυνατότητα έχουν μετά από 12 γύρους. Στη Ταϊλάνδη ίσως δοκιμάσω μια προσομοίωση αγώνα.

Δοκίμασα τα πίσω φτερά πριν δυο μέρες και θα τα δοκιμάσω ξανά στο Buriram. Η αίσθηση είναι καλή γιατί σε βοηθούν να καταλάβεις τη συμπεριφορά της μοτοσυκλέτας. Με τη χαμηλή σέλα νιώθω πιο άνετα, ειδικά στις στροφές, και καταλαβαίνω τη μοτοσυκλέτα. Όταν είμαι στη ψηλή θέση είναι διαφορετικό. Τη στιγμή αυτή η Yamaha μου είναι σαν τουριστική μοτοσυκλέτα.

Στο Superbike είναι εύκολο να κάνεις πολλούς γύρους, αλλά εδώ είναι διαφορετικό, ειδικά με τη ζέστη. Είμαι κουρασμένος. Αλλά γενικότερα περίμενα αυτές τις δυσκολίες.”

rins

Ο Alex Rins τερμάτισε 12ος σήμερα και 14ος στα συνδυαστικά αποτελέσματα. Στις δηλώσεις του για το πρόβλημα που προέκυψε και δεν είχαν την ευκαιρία να οδηγήσουν χτες είπε: “Μας είπαν ότι δεν μπορούμε να οδηγήσουμε, επειδή ο κινητήρας του Fabio και του Toprak χάλασε. Για λόγους ασφαλείας ήταν καλύτερο να τα ελέγξουν όλα. Φαίνεται ότι εντόπισαν το πρόβλημα, γι' αυτό μας επέτρεψαν να οδηγήσουμε ξανά.

Ευτυχώς, όλα τα σημαντικά πράγματα που έπρεπε να δοκιμάσουμε τα κάναμε τις πρώτες ημέρες – κατά τη διάρκεια του shakedown και την πρώτη ημέρα των επίσημων δοκιμών.

Δεν θέλω όμως να πω ότι δεν άλλαξε τίποτα το γεγονός ότι δεν μας επέτρεψαν να οδηγήσουμε, γιατί κάθε φορά που βγαίνεις στην πίστα, μπορείς να αποκτήσεις εμπειρία. Δεν πρέπει να χάνουμε χρόνο – ειδικά τώρα που δεν έχουμε κάνει ακόμα ρυθμίσεις στη μοτοσυκλέτα. Το σχέδιο για χθες και σήμερα ήταν να δοκιμάσουμε μόνο λίγα εξαρτήματα. Το θέμα ήταν περισσότερο να κάνουμε πολλούς γύρους και να δοκιμάσουμε, για παράδειγμα, διαφορετικές ρυθμίσεις στο πλαίσιο και την ανάρτηση.

Τελικά χθες δεν μπορέσαμε να το κάνουμε λόγω του προβλήματος. Ευτυχώς, σήμερα μπορέσαμε να οδηγήσουμε. Η Yamaha μας είπε ότι μπορούμε να οδηγήσουμε, αλλά πρέπει να είμαστε προσεκτικοί και να μην κάνουμε πολλούς γύρους. Σήμερα, όμως, μπορέσαμε να δοκιμάσουμε ξανά την εργονομία και το απόγευμα έκανα μια προσομοίωση σπριντ – αυτό ήταν όλο. Στην Ταϊλάνδη θα έχουμε στη διάθεσή μας περισσότερους κινητήρες, οπότε θα μπορούμε να οδηγήσουμε πιο ελεύθερα”.