Μπαγκλαντές - Χωρίς κράνος, δεν σου βάζουν βενζίνη!

Νέο εθνικό νομοσχέδιο για την προώθηση της χρήσης κράνους
Μπαγκλαντές - No helmet, no fuel
Από τον

Αλέξανδρο Λαμπράκη

21/5/2024

 Σε μία προσπάθεια να μειώσει τους θανάτους μοτοσυκλετιστών, η κυβέρνηση του Μπαγκλαντές προωθεί μία νέα νομοθετική ρύθμιση με την ονομασία “no helmet, no gas”, σύμφωνα με την οποία αν δεν φοράς κράνος τότε θα τα βρεις σκούρα στον ανεφοδιασμό, καθώς το βενζινάδικο δεν θα σου γεμίζει το ρεζερβουάρ!

Όπως φαίνεται δεν έχουμε πρόβλημα με το κράνος μονάχα εδώ στην Ελλάδα. Τα ίδια προβλήματα αντιμετωπίζουν και άλλες χώρες, όπου μάλιστα η μοτοσυκλέτα αποτελεί σε πολλές περιπτώσεις -κυρίως σε Ασία και Αφρική- το βασικό μέσο μετακίνησης. Μία εξ αυτών είναι και το Μπαγκλαντές, με την κυβέρνηση και το Υπουργείο Μεταφορών να κάνουν βήματα μπροστά, θέλοντας να αλλάξουν την κατάσταση που επικρατεί αυτή την στιγμή στους δρόμους.

Μπαγκλαντές – Αν δεν έχεις κράνος μένεις και από βενζίνη!

Αν και ο νόμος είναι ξεκάθαρος και ορίζει ότι τόσο αναβάτης όσο και συνεπιβάτης οφείλουν να φορούν κράνος, πολλοί είναι αυτοί που δεν τον τηρούν. Αυτή ήταν η αιτία, που το Υπουργείο Μεταφορών της χώρας, αποφάσισε να προχωρήσει στην αυστηροποίηση των μέτρων, όσον αφορά τη χρήση κράνους. Σύμφωνα με τα στοιχεία της χώρας για το 2023, το 32,43% των συνολικών ατυχημάτων περιλάμβαναν την εμπλοκή μοτοσυκλέτας. Οι μοτοσυκλετιστές απαρτίζουν το 27,23% των θανάτων και το 12,9% των τραυματισμών, υψηλά ποσοστά, που η κυβέρνηση ελπίζει ότι θα καταφέρει να μειώσει με τον νέο νόμο.

Η ανακοίνωση για την εισαγωγή του νέου νομοθετικού πλαισίου έγινε από τον Υπουργό Μεταφορών Obaidul Quader, στην πρωτεύουσα του Μπαγκλαντές, Ντάκα, στις 5 Μαίου, με την πρώτη ημέρα εφαρμογής του να είναι η 15η Μαΐου, αφήνοντας μικρό περιθώριο προσαρμογής. Σύμφωνα με τον Quader, τα ατυχήματα και ο αριθμός των θανάτων και τραυματιών συνέχισε να εμφανίζει μεγάλους αριθμούς και τους πρώτους μήνες του 2024, ιδιαίτερα πριν και μετά το Eid, την γιορτή για το τέλος του ραμαζανιού -κάτι σαν το δικό μας Πάσχα.

Μπαγκλαντές – Αν δεν έχεις κράνος μένεις και από βενζίνη!

Όπως συμβαίνει παντού, έτσι και στο Μπαγκλαντές, τα ατυχήματα στον δρόμο επηρεάζουν όχι μόνο τους εμπλεκόμενους, αλλά ολόκληρο τον πληθυσμό. Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία, οι μοτοσυκλέτες και τα rickshaw (τρίκυκλα ταξί), εμπλέκονται σε μεγάλο αριθμό δυστυχημάτων. Λογικό αν σκεφτεί κανείς ότι μιλάμε για μία χώρα, που το ποσοστό που έχει στην κατοχή του μοτοσυκλέτα είναι μεγαλύτερο από αυτό που χρησιμοποιεί αυτοκίνητα! Από την άλλη, τα rickshaw είναι ένας ιδιαίτερα δημοφιλής και φτηνός τρόπος μεταφοράς, μεταφέροντας κάποιες φορές... 7 ή 8 επιβάτες μαζί (!), μετατρέποντας εύκολα ένα συμβάν σε πολύνεκρο δυστύχημα.

Η αλήθεια είναι ότι η νέα νομοθεσία, η οποία δεν περιορίζεται μόνο στον πρωτεύουσα του Μπαγκλαντές, αλλά έχει εθνική ισχύ, μπορεί να έχει ένα μερικό αποτέλεσμα, όμως είναι εύκολο να καταλάβουμε ότι υπάρχουν παραθυράκια. Ξεκινώντας από το προφανές, ο οποιοσδήποτε δεν θέλει να φορέσει κράνος, μπορεί να το φοράει στο χέρι, να το βάλει λίγο πριν το βενζινάδικο και στη συνέχεια να το ξαναβγάζει από το κεφάλι του όταν φεύγει. Ελπίζουμε να αποδειχθεί αποτελεσματικό ως μέτρο, πρέπει όμως να συνδυαστεί με αυξημένους ελέγχους της τροχαίας και επιβολή των ποινών, μπας και τελικά το βάλουν καλά στο κεφάλι τους…

Ετικέτες

Έξι χρόνια μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στα κράνη στο 13% και ο λόγος που δεν γίνεται 0%

Η ΕΕ επιβάλει το ΦΠΑ να είναι πάνω από 12%
Έξι χρόνια μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στα κράνη στο 13% και ο λόγος που δεν γίνεται 0%
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

20/1/2026

Μερίδα του κόσμου εξακολουθεί να αγνοεί πως το ΦΠΑ στα κράνη έχει μειωθεί εδώ και έξι χρόνια και πως από 1/1/2020 είναι στο 13% αντί του 24%. Βασική αιτία είναι πως δεν έχει δει την διαφορά να μεταβιβάζεται στην τελική τιμή πώλησης, και λιγότερο το ότι δεν παρακολουθεί στενά την ειδησεογραφία της μοτοσυκλέτας. Η μείωση του ΦΠΑ ήρθε σε μία περίοδο που τα πάντα σταδιακά ακρίβυναν και προφανώς το κέρδος από την μείωση του ΦΠΑ είναι πως η άνοδος των τιμών συγκρατήθηκε, ωστόσο ο αντίκτυπος θα ήταν μεγαλύτερος αν αυτό είχε γίνει νωρίτερα.

Η πραγματική ευκαιρία όμως χάθηκε το 1991, ήταν τότε που μπορούσαμε να βάλουμε μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, ήταν τότε που φώναζε το MOTO πως πρέπει να γίνει η κίνηση γιατί δεν θα μπορούμε να την κάνουμε αργότερα.

Πως το ξέραμε αυτό; Παρατηρώντας τι είχε κάνει η Αγγλία, η οποία όσο ήταν εντός ΕΕ ήταν η μόνη χώρα που είχε μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη. Τώρα η Αγγλία εξακολουθεί να είναι η μόνη στον Ευρωπαϊκό χώρο που έχει μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, αλλά τώρα έχει και την ελευθερία να καθορίζει την φορολογία όπως αυτή θέλει. Όσο ήταν εντός ΕΕ δεν μπορούσε να μηδενίσει τον ΦΠΑ, εκτός και αν το είχε μηδέν πριν την ένταξή της. Και οι Άγγλοι ήταν οι πρώτοι που το σκέφτηκαν και μερίμνησαν για αυτό. Για αυτό φωνάζαμε τότε, γιατί ήταν η ευκαιρία να έχει η Ελλάδα μηδενικό φόρο στα κράνη, κι αν περισσότεροι εκείνη την εποχή τα φορούσαν και τους ενδιέφερε το θέμα, θα το είχαμε κερδίσει. Εντός ΕΕ μπορείς να φτάσεις στο 13% γιατί επιβάλλεται να είναι το ΦΠΑ πάνω από 12% και όχι παρακάτω καθώς ο μηδενισμός δημιουργεί προβλήματα ανταγωνισμού. Υπάρχει εξαίρεση για ορισμένα βασικά αγαθά, όπως τρόφιμα, νερό, φάρμακα όπου ένα κράτος-μέλος μπορεί να έχει μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ, ακόμη και μηδενικούς. Μαντέψτε. Είμαστε τόσο ανοργάνωτοι που δεν έχουμε ενσωματώσει δύο βασικές οδηγίες, την 2022/542 και την 2020/285 που αφορούν τους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ.

Η προθεσμία για την ενσωμάτωση της 2022/542 έληξε πριν από ένα χρόνο, την 1/1/2025, μας έδωσαν περιθώριο μέχρι πριν από 3 μήνες να κάνουμε την αλλαγή και πλέον περιμένουμε να μας επιβληθεί πρόστιμο επειδή δεν μειώνουμε ΦΠΑ σε ορισμένα βασικά αγαθά. Δηλαδή χρεωνόμαστε ως πολίτες περισσότερο από αυτό που περιμένει η ΕΕ και πλέον η Πολιτεία θα πρέπει να δίνει και μερίδιο αυτής της πρόσθετης φορολογίας έξω, όταν θα μπορούσε να τονώσει την αγορά κάνοντας ότι και οι υπόλοιπες χώρες. Δεν περιμένει κανείς κάτι διαφορετικό βέβαια από την Πολιτεία, όταν για χρόνια εισπράττει πρόσθετη φορολογία επιπλέον του ΦΠΑ σε κάθε νέο όχημα και έπειτα πληρώνει πρόστιμο για αυτή την πρακτική, μένοντας ικανοποιημένη με την διαφορά που απομένει στο τέλος! Κλείνοντας αυτή την παρένθεση, η ενημέρωση που έχουμε είναι πως η ΕΕ θα κάνει μέσα στο 2026 τόσο δυσβάσταχτο το κόστος του προστίμου από το Ειδικό Τέλος Ταξινόμησης, που η Ελλάδα δεν θα μπορεί παρά να το μηδενίσει. Στις μοτοσυκλέτες είναι ένα σημαντικό νούμερο, που από τα 900 κυβικά και πάνω αγγίζει το 15% με το πρόσθετο πρόβλημα ότι μπαίνει συνολικά και στα μεταφορικά και στην καθαρή αξία, ανεβάζει δηλαδή το κόστος σημαντικά. Φανταστείτε πως η πρόσθετη αυτή φορολογία είναι μεγαλύτερη από το ποσοστό που έχει το κατάστημα που κάνει την πώληση, για να αναλογίστετε τον ακτίκτυπο που θα μπορούσε να έχει στην αγορά. Θα κλείσω την παρένθεση εδώ και θα δούμε στην πορεία του πρώτου τριμήνου τις εξελίξεις για το συγκεκριμένο αυτό τομέα.

Το συμπέρασμα είναι πως η Πολιτεία έχει πολύ αργά αντανακλαστικά όταν είναι να μειωθεί ο συντελεστής ΦΠΑ και μάλιστα δεν το κάνει πράξη αν δεν επιβληθεί υψηλό πρόστιμο.

Στα κράνη ΔΕΝ ΓΙΝΕΤΑΙ από πλευράς Ευρωπαϊκής Ένωσης να μειωθεί ο ΦΠΑ στο 0%, μπορεί να φτάσει μόνο στο κατώτερο που επιτρέπεται για οτιδήποτε εκτός τους ειδικού κανονισμού που αναφέρεται στις άνω Ευρωπαϊκές Οδηγίες και εδώ και 6 χρόνια είναι σε αυτό το επίπεδο.

Το μόνο παράθυρο που βλέπω να υπάρχει για περεταίρω μείωσή του ή και μηδενισμό ακόμη, είναι να μπουν τα κράνη μοτοσυκλέτας σε μία από τις 7 ειδικές κατηγορίες που η ΕΕ εξαιρεί από τον κανονισμό και επιτρέπει στα κράτη-μέλη να έχουν μειωμένους συντελεστές, ακόμη και μηδενικό ΦΠΑ. Για παράδειγμα το γάλα και άλλα αγαθά, βασικά για την διατροφή έχουν 0% σε ορισμένες χώρες της ΕΕ, κάτι που όπως είπαμε θα έπρεπε να είχε κάνει και η χώρα μας εδώ και μήνες, αν και βάση ιστορικότητας στον τρόπο που λαμβάνονται οι αποφάσεις αυτές, αποκλείεται να επιλέξει τον μηδενισμό του ΦΠΑ παρότι μπορεί να το κάνει. Μία από αυτές τις 7 κατηγορίες επιτρέπει μειωμένους συντελεστές σε εξοπλισμό ασφαλείας σε νοσοκομεία κτλ πράγμα που δεν μπορεί να συνδεθεί αυτόματα με τα μοτοσυκλετιστικά κράνη. Είναι όμως το πιο κοντινό μονοπάτι για όποιον προσπαθήσει να φέρει σε διαβούλευση στην ΕΕ το ζήτημα αυτό. Με τον τρόπο που συμβαίνουν τα πράγματα στη χώρα μας, είναι μάλλον δύσκολο να ξεκινήσει αυτό από εμάς, ενώ αν γίνει από άλλη χώρα, θα περάσει εδώ μετά από πρόστιμο της ΕΕ…