Οδοιπορικό στον Εύξεινο Πόντο: Στον προορισμό των Αργοναυτών

Από τον

Λάζαρο Μαυράκη

11/7/2016

Τα παρευξείνια παράλια της Τουρκίας, από την πόλη Σαμψούντα ως την Τραπεζούντα, ήταν η επόμενη διαδρομή του ταξιδιού μου με το Honda Supra-Χ. Στην Σαμψούντα, την αρχαία Αμισός, δεν υπήρχαν εναπομείνασες μαρτυρίες από την μακραίωνη παρουσία του ελληνικού-ποντιακού στοιχείου. Όλα είχαν χαθεί στην λήθη του χρόνου και κάτω από το τσιμέντο των άχαρων πολυκατοικιών. Και να σκεφτεί κανείς πως κάποτε στην Σαμψούντα υπήρχε μια αρκετά δραστήρια ελληνική κοινότητα που μετρούσε πάνω από 6.000 άτομα.


Καθοδόν για την Τραπεζούντα (320 χλμ. ανατολικά), όσα παραθαλάσσια αστικά κέντρα προσπέρασα, είχαν όλες καταγωγή από τις αποικίες που ίδρυσαν εδώ στον Πόντο οι αρχαίοι Έλληνες. Πρόκειται για πόλεις όπως η Giresun/Κερασούντα, η Ordu/ Κοτύωρα, η Tirebolu/Τρίπολη, αλλά και η Trabzon/Τραπεζούντα.


Αντίθετα απ’ ότι στην Σαμψούντα, στην Τραπεζούντα το ακούραστο Supra είχε πολλούς προορισμούς να επισκεφθεί. Την αυτοκρατορική εκκλησία της Αγίας Σοφίας, την έπαυλη του Καραγιάννη (νυν βίλα Ατατούρκ), πολλά νεοκλασικά κτίρια εύπορων Ελλήνων αστών της πόλης (της εποχής των αρχών του 20ου αιώνα) και φυσικά το διάσημο μοναστήρι της Παναγίας Σουμελά (48 χιλιόμετρα νότια της πόλης), που βρίσκεται κτισμένο από τον 4ο μ. Χ αιώνα σε μια καταπληκτική ορεινή δασώδη περιοχή. Δυστυχώς, η μονή ήταν κλειστή για συντήρηση των εγκαταστάσεών της κι έτσι έμεινα να θαυμάζω απ’ έξω το μοναστικό συγκρότημα του Πόντου.


Από τις πιο όμορφες και αξέχαστες στιγμές που είχα στην Τραπεζούντα ήταν η συνάντησή μου στην εκκλησία της Αγίας Σοφίας μ’ ένα γκρουπ Ελλήνων επισκεπτών-προσκυνητών. Με ποντιακή καταγωγή οι περισσότεροι, ήταν εμφανώς συγκινημένοι και ενθουσιασμένοι που μπόρεσαν να έρθουν στην ένδοξη γη των προγόνων τους, εκπληρώνοντας έτσι ένα από τα πιο τολμηρά όνειρά τους. Το ίδιο βράδυ περάσαμε υπέροχα σε ένα παραδοσιακό εστιατόριο της παλαιάς πόλης, ανταλλάσσοντας εμπειρίες και εικόνες από την εμπειρίας μας στην γη του Πόντου.


Μόλις 180 χιλιόμετρα ανατολικά της Τραπεζούντας ορθώνονταν τα σύνορα της Γεωργίας. Πλέον στο κοντέρ του μικρού Honda ήταν καταγεγραμμένα τα πρώτα 1.920 χλμ. του οδοιπορικού. Συνοπτικές συνοριακές διαδικασίας και μετά από μόλις 16 χιλιόμετρα το παπί έφτασε στην πόλη Batumi, που αποτέλεσε και προορισμός των Αργοναυτών (τότε λεγόταν Βαθύς Λιμήν). Τι είχα να κάνω εδώ; Διήμερη ξεκούραση και ξενάγηση στα αξιοθέατα της πόλης, που είναι το μεγαλύτερο παραθαλάσσιο κέντρο της χώρας…

Κωνσταντίνος Μητσάκης

Cutting through rocks - Η συγκινητική προσωπική επανάσταση της Ιρανής Sara Shahvedi ξεκίνησε με μια μοτοσυκλέτα [VIDEO]

Πολυβραβευμένο ντοκιμαντέρ που γυρίστηκε σε διάρκεια 8 ετών, και είναι υποψήφιο για Όσκαρ 2026
Cutting through rocks
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

6/3/2026

Για οκτώ χρόνια οι κινηματογραφιστές Mohammadreza Eyni και Sara Khaki ακολουθούσαν τη ζωή της Ιρανής Sara Shahvedi σε ένα χωριό στο βορειοδυτικό Ιράν, για να δημιουργήσουν το ντοκιμαντέρ Cutting through Rocks. Η προσωπική επανάσταση της Sara ξεκινά όταν ο πατέρας της της έμαθε να οδηγεί μοτοσυκλέτα, χαρίζοντάς της μια αίσθηση ελευθερίας που έλειπε από τα άλλα κορίτσια, και που στάθηκε η αρχή για έναν αγώνα που οδήγησε τη νεαρή αναβάτισα στο 100% ανδροκρατούμενο δημοτικό συμβούλιο της περιοχής της, κόντρα σε παραδόσεις και περιορισμούς, αναζητώντας δικαιοσύνη και ένα καλύτερο μέλλον.

“Πόσες από εσάς είστε ευτυχισμένες;" ρωτά η Sara Shahverdi τις γυναίκες που την ακούν σε μια προεκλογική συγκέντρωση, στο ντοκιμαντέρ. Καμία δεν απαντά. Και κάπως έτσι ξεκινά η προσπάθειά της για να εκλεχθεί στο δημοτικό συμβούλιο της περιοχής της, και να βοηθήσει να αλλάξει τη δυστυχία που χαρακτηρίζει τη ζωή των γυναικών στο Ιράν, με την καταπίεση από όλες τις πλευρές, τους γάμους από πολύ μικρή ηλικία, την κατάφορη αδικία στις κληρονομιές υπέρ των αρσενικών μελών της οικογένειας, κ.α. Παράλληλα, η Sara μαθαίνει με τη σειρά της στα νεαρά κορίτσια να οδηγούν μοτοσυκλέτα, και όπως αναφέρουν οι δημιουργοί του ντοκιμαντέρ, ενώ εκείνη ήταν η πρώτη γυναίκα που οδήγησε μοτοσυκλέτα στην περιοχή, πλέον μεγάλη μερίδα των γυναικών βρίσκονται καθημερινά στη σέλα!

Sara

Η Sara είναι επίμονη, θαρραλέα και δεν σηκώνει μύγα στο σπαθί της, αλλά μια από τις μεγάλες της νίκες είναι πως πέρα από τις γυναίκες, καταφέρνει να πείσει και πολλούς άντρες για την ανάγκη να αλλάξουν τα πράγματα. Γεννημένη σε πολυμελή οικογένεια, παντρεύτηκε στα δώδεκα χρόνια της, αλλά βρήκε το θάρρος να πάρει διαζύγιο και να ζήσει μόνη, να γίνει η μαμή του χωριού της, και τελικά να θέσει, με επιτυχία, υποψηφιότητα για το δημοτικό συμβούλιο.

Sara

Ως η πρώτη γυναίκα που επιχείρησε να ακολουθήσει πολιτική πορεία στο χωριό, κατάφερε να συγκεντρώσει τις περισσότερες ψήφους, ξεπερνώντας άνδρες και ηλικιωμένους που συνήθως είναι οι μόνο υποψήφιοι!

Sara

Η Sara θα χρησιμοποιήσει αυτή τη δύναμη για να υπερασπιστεί τα δικαιώματα των γυναικών, βοηθώντας πολύ νεαρά κορίτσια να συνεχίσουν τις σπουδές τους και να αποφύγουν τους πρόωρους γάμους.

Sara

Ωστόσο, οι αγώνες και οι νίκες της δεν έρχονται χωρίς κινδύνους και κόστος: θα βρεθεί αντιμέτωπη με σοβαρές κατηγορίες στο τοπικό δικαστήριο, το οποίο φτάνει μέχρι και να αμφισβητήσει το φύλο της.

Βραβεία

Έχοντας αποσπάσει βραβεία σε πολλά φεστιβάλ, όπως το Visions du Réel 2025, το San Francisco International Film Festival 2025 και το Hot Docs Canadian International Documentary Festival 2025, το Cutting Through Rocks κέρδισε επίσης το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στο Sundance Film Festival 2025 και το βραβείο Best Gex Doc Documentary στο Giffoni Film Festival 2025. Επιπλέον, είναι πλέον υποψήφιο για βραβείο Οσκαρ 2026 για το καλύτερο ντοκιμαντέρ! Τι ειρωνεία όμως... η Ιρανή πρωταγωνίστρια του φιλμ δεν θα μπορέσει να παρευρεθεί στα Όσκαρ, αφού υπάρχει απαγόρευση εισόδου των υπηκόων του Ιράν στις ΗΠΑ, που αυτή τη στιγμή διεξάγει πόλεμο εναντίον της χώρας.

Sara

Το Cutting Through Rocks είναι ένας ύμνος στη δύναμη του ανθρώπου να αλλάξει ότι δεν λειτουργεί στον κόσμο, πηγαίνοντας κόντρα σε έθιμα, παραδόσεις και καταπιέσεις που έχουν βαθιές ρίζες στην κοινωνία, κάνοντας μια προσωπική επανάσταση που στο πέρασμά της γκρεμίζει τείχη και στεγανά. Πάντα με τεράστιους κινδύνους που φτάνουν μέχρι και να απειλήσουν τη ζωή τους. Και εδώ η ιστορία μας, ξεκινά με κάτι τόσο απλό, όσο η οδήγηση μιας μοτοσυκλέτας.

Δείτε παρακάτω το τρέιλερ του ντοκιμαντέρ.