Ρεπορτάζ: 36η Πανελλήνια Συγκέντρωση Μοτοσυκλετιστών

Όπου εστιάσει ο καθένας…
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

7/6/2017

Τελευταία ημέρα της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης Μοτοσυκλετιστών, την Δευτέρα, και το πρόσημο της διοργάνωσης μπορεί να είτε θετικό, είτε αρνητικό, ανάλογα με το που θα εστιάσει ο καθένας…

Χρόνια τώρα ενημέρωση για την Πανελλήνια Συγκέντρωση, πριν αυτή γίνει, θα βρεις μονάχα μέσα από τον ειδικό τύπο, και μάλιστα από λίγα site και παραδοσιακά από το Motomag, όπως φέτος που δώσαμε το στίγμα της 36ης Πανελλήνιας, απευθείας μόλις έληξε το δράμα με την τοποθεσία διεξαγωγής. Χρόνια τώρα τα διάφορα μεγάλα ειδησεογραφικά site θα αναφέρονται για την Πανελλήνια μονάχα στο τέλος της και μόνο μέσα από τα ατυχήματα ή τα δυστυχήματα που σημειώνονται. Δεν ξεφύγαμε δυστυχώς και φέτος, από τον παραπάνω κανόνα.

Στα μεγάλα ειδησεογραφικά site η μόνη αναφορά που θα βρεις για την φετινή Πανελλήνια, είναι για τα ατυχήματα που σημειώθηκαν, με ορισμένα από αυτά να προσπερνούν πλήρως την ίδια την Πανελλήνια και να αναφέρονται στα ατυχήματα, ως συμβάντα σε αυτοσχέδιους αγώνες…

Όχι ότι έχουν άδικο, γιατί αυτοσχέδιος αγώνας ήταν αυτό που συνέβαινε, πλήρως ανοργάνωτος με τεράστιο ρίσκο, χωρίς κάποια άλλη από τις δραστηριότητες να είναι ικανή να τραβήξει το πολυπόθητο «κλικ», ώστε να δικαιολογεί τον χρόνο για μία δημοσίευση, από την πλευρά ενός πρακτορείου ειδήσεων. Δεν υπήρξε λαοθάλασσα σε κάποια από τις συναυλίες, δεν έγινε κάτι το συνταρακτικό από πλευράς δράσεων που να αποτελεί «είδηση». Για αυτό για τον πολύ κόσμο η Πανελλήνια θα είναι γνωστή –για μία ακόμα φορά- ως τόπος αναρχίας και ατυχημάτων. Η αλήθεια όμως είναι ότι υπάρχουν πολλά περισσότερα πίσω από αυτή την εικόνα, απλά εκτός μοτοσυκλετιστικού χώρου ή για όλους όσους δεν παρευρέθηκαν η 36η Πανελλήνια έγινε κι αυτή γνωστή όπως και οι προηγούμενες, μέσα από τραγικές ειδήσεις. Το Σάββατο και την Κυριακή σημειώθηκαν δύο λίγο-πολύ παραπλήσια ατυχήματα. Πάνω στην παλιά εθνική οδό, διακόπτοντας την κυκλοφορία και καταλαμβάνοντας το οδόστρωμα, συμμετέχοντες στην Πανελλήνια Συγκέντρωση, μαζί με «εξωσχολικούς» πραγματοποιούσαν αυτοσχέδιους αγώνες με παράλληλες εκκινήσεις, έκαναν burnout, περάσματα με σούζες κτλ, ανάμεσα στους πεζούς φίλους τους σ’ ένα σκηνικό που ταυτίζεται απόλυτα με τις αντίστοιχες συγκεντρώσεις που κυνηγά η αστυνομία σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Στην συγκεκριμένη περίπτωση όμως, η αστυνομία ήταν από τελείως διακοσμητική μέχρι πλήρως απούσα.

Φεύγοντας από το χώρο, η Πανελλήνια αφήνει έναν δρόμο που μαρτυρά τι γινόταν, εκατοντάδες σκουπίδια και μερικούς τραυματίες, μερικοί από τους οποίους μπορεί να μην φτάσουν σε εκείνο το σημείο ανάνηψης που να καταφέρουν να ξεχάσουν κάποτε την 36η Πανελλήνια Συγκέντρωση..

Την Κυριακή το θέαμα ήταν αποκαρδιωτικό, όπως και το Σάββατο. Μία μοτοσυκλέτα στην διαδικασία της επιτάχυνσης ανάμεσα στον κόσμο, συνάντησε μία άλλη που έκανε αναστροφή και από την σύγκρουση τραυματίστηκαν σοβαρά οι αναβάτες αλλά και παρευρισκόμενοι θεατές. Το περιπολικό που ήρθε (και έφυγε – δεύτερος αρνητικός πόντος για την Ελληνική Αστυνομία) αφού είδε τι γινόταν, κατέγραψε το ατύχημα ως συμβάν σε αυτοσχέδιους αγώνες, πράγμα που σημαίνει ότι ακόμα κι όταν ξεπεράσουν τους τραυματισμούς τους, που το ευχόμαστε θερμότατα, οι εμπλεκόμενοι θα συνεχίσουν να ασχολούνται με το ατύχημα στις δικαστικές αίθουσες…

Μονάχα στην Καστοριά, σχετικά πρόσφατα, υπάρχει το παράδειγμα τα τελευταία χρόνια, η Ελληνική Αστυνομία να μην κλείνει τα μάτια σε όλα όσα γίνονται κατά την διάρκεια της Πανελλήνιας σε δημόσιους δρόμους. Κι αυτό γιατί πολύ απλά η πόλη έχει μεγάλη δύναμη αστυνομίας, ομάδες καταστολής κτλ, που αποφάσισε να εμπλέξει μετά την πρώτη βραδιά που έληξε με επίθεση σε περιπολικό. Έκοψε κλήσεις χιλιάδων Ευρώ την επόμενη μέρα, κατάσχεσε μοτοσυκλέτες, οδήγησε αναβάτες στο αυτόφωρο και σίγουρα απέτρεψε με αυτό τον τρόπο σοβαρά ατυχήματα. Η απουσία τους στην 36η Πανελλήνια είναι εγκληματική και φέρουν την καθολική ευθύνη καθώς μιλάμε για δημόσιους δρόμους που αφήνουν απροστάτευτους παρά τις εκκλήσεις των κατοίκων αλλά και της ΜΟΤΟΕ. Γνωρίζουν τι συμβαίνει αλλά δεν παρεμβαίνουν. Στην περίπτωση μάλιστα της 36ης Παν. Συγκέντρωσης, δεν μπορεί να ισχύσει και το επιχείρημα των αρχών για έλλειψη πόρων και προσωπικού. Με μόλις 25 λεπτά απόσταση από το αρχηγείο της αστυνομίας στην Θεσσαλονίκη, δεν υπάρχει καμία απολύτως δικαιολογία για την Ελληνική Αστυνομία.

Πολλά θα μπορούσαν να έχουν γίνει από την διοργάνωση της ΜΟΤΟΕ ώστε να μην φτάσουμε σε αυτό το σημείο. Θα μπορούσαν να απαιτήσουν εκ των προτέρων την κάλυψη της αστυνομίας, ως ένα από τα μέτρα, αλλά και πάλι η απάντηση θα ήταν η ίδια, πως δεν υπάρχουν οι πόροι.

Πρόκειται για το πιο βλακώδες επιχείρημα, αφού σε τόσο κοντινή απόσταση από την Θεσσαλονίκη είναι πολύ εύκολο να ενισχυθούν οι δυνάμεις της αστυνομίας. Αδιαφορία των αρχών λοιπόν είναι η μόνη εξήγηση… Στην πράξη δεν γίνεται να απαιτείς την συλλογική ευθύνη από την διοργάνωση για κάτι που γινόταν εκτός δικού της χώρου σε δημόσιο δρόμο. Θα έπρεπε ίσως να βρεθούν τρόποι ώστε να αυξηθεί η συμμετοχή και άλλων λεσχών, να προσελκύσουν συμμετέχοντες με μοτοσυκλετιστικό πνεύμα και.. αντιμετώπιση προς τους δύο τροχούς, αντί για τα ίδια άτομα με τις ίδιες συμπεριφορές. Υπάρχουν πάντα μοτοσυκλέτες που φεύγουν από την Πανελλήνια με λιγότερα άλογα από αυτά που είχα, καθώς ο αναβάτης τους, συνήθως χωρίς κράνος, χωρίς παπούτσια ακόμα, τις δουλεύει στον κόφτη για να κάνει σαματά. Για παράδειγμα τα λίγα ονομαστικά άλογα ενός Fazer που δουλεύει μονάχα ρελαντί στον κόφτη, δεν θα είναι πλέον τα ίδια μετά από μέρες τέτοιας συμπεριφοράς… Όπως δεν θα είναι ίδια και η ακοή του αναβάτη, αλλά αυτά μάλλον αποτελούν λεπτομέρειες..

Μέσα στον χώρο της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης υπήρχε μεγαλύτερη προσέλευση από τις προηγούμενες χρονιές, και μάλιστα περισσότερος ο κόσμος που φιλοξενήθηκε μέσα στο Apollonia Spa με σωστές παροχές και οργανωμένο κλίμα.

 

Στα Λουτρά της Νέας Απολλωνίας υπάρχει δομή φιλοξενίας μεταναστών, που είχαν συνηθίσει στην ήρεμη ζωή δίπλα στην λίμνη και τα ιαματικά λουτρά. Με την ολοκλήρωση της Εγνατίας Οδού που μετέφερε την κίνηση από την άλλη πλευρά της λίμνης και την οικονομική κρίση που μείωσε την επισκεψημότητα στα κάποτε διάσημα λουτρά, τα Λουτρά Νέας Απολλωνίας γνώρισαν ξανά ζωή μέσα από την δομή φιλοξενίας των μεταναστών.

 

 

Στην ηρεμία της περιοχής θα έπρεπε να γίνει ένα φασαριόζικο  διάλειμμα από δυνατό θόρυβο εξατμίσεων και φυσικά από όλα όσα συνέβαιναν 150-200 μέτρα ψηλότερα, στην παλιά εθνική. Από την ΜΚΟ που ελέγχει τις παροχές, κι αφού ενημερώθηκαν πλήρως από την ΜΟΤΟΕ, έφεραν δική τους πρόσθετη ασφάλεια στην περιοχή, εξήγησαν στους μετανάστες τι θα έπρεπε να περιμένουν και φρόντισαν να μην τρέχουν τα παιδιά στους δρόμους, όπως γινόταν μόλις την προηγούμενη ημέρα.

Στο τέλος η συμβίωση ήταν άψογη και για τις δύο πλευρές. Με όσους μετανάστες συνομιλήσαμε, όπως και με τους ανθρώπους των ΜΚΟ αντιμετώπισαν την Πανελλήνια Συγκέντρωση σαν ένα ευχάριστο διάλειμμα και έκαναν υπομονή απέναντι στην φασαρία βλέποντας τις μοτοσυκλέτες, συνομιλώντας με τους αναβάτες, ζώντας ένα πάρτι μετά από πολύ καιρό, όπως χαρακτηριστικά τόνισε ένα νεαρός με την παρέα του, που χάζευαν μια – μία τις μοτοσυκλέτες.

Με εξαίρεση λοιπόν το γνωστό πρόβλημα με τα ατυχήματα και την παραβατική συμπεριφορά, η Πανελλήνια Συγκέντρωση έγινε σε έναν όμορφο χώρο, με περισσότερες από 600 μοτοσυκλέτες να περνούν την πύλη της, και εκατοντάδες ακόμη να την επισκέπτονται. Το γιατί δεν έγινε νοτιότερα, κάπου πιο κεντρικά στην Ελλάδα, είναι ένα θέμα που μας έχει απασχολεί, και το έχουμε αναπτύξει εδώ, οπότε δεν θα μπούμε σε επανάληψη.

Τα Λουτρά Νέας Απολλωνίας προσέφεραν έναν όμορφο χώρο στην Πανελλήνια, στην όχθη της λίμνης, και με πρόσβαση σε κοντινές παραλίες στον Σταυρό, Ασπροβάλτα και Ολυμπιάδα, αλλά και σε πανέμορφες διαδρομές μέχρι τον Χολομώντα κι από εκεί στο δεύτερο πόδι της Χαλκιδικής ή κατά μήκος του Στριμονικού κόλπου μέχρι το Άγιο Όρος, σε μία εκπληκτική διαδρομή γεμάτη στροφές, με καλή άσφαλτο και χωρίς κίνηση.

Την Παρασκευή μάλιστα την είχαν ανακαλύψει συνάδελφοι δημοσιογράφοι από την Ελβετία, που έκαναν το δικό τους συγκριτικό για μεγάλα on-off και πήγαιναν πάνω – κάτω στα μικρά χωριά της Χαλκιδικής. Με λίγα λόγια θα μπορούσε η τοποθεσία σε προδιέθετε να εξερευνήσεις την περιοχή γράφοντας χιλιόμετρα σε διαδρομές απόλυτα κατάλληλες για μοτοσυκλέτα, φτάνοντας μέχρι κάποια παραλία ή μένοντας ψηλά στο βουνό.

Το Σάββατο μπορούσες να δεις παρέες μοτοσυκλετών με τα αυτοκόλλητα της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης κολλημένα στις ζελατίνες τους, σε όλο το δεύτερο πόδι, και φυσικά στις παραλίες του Στριμονικού κόλπου. Όλοι τους με κράνη και εξοπλισμό, όλοι τους με σωστή συμπεριφορά στο δρόμο. Αυτό είναι το κρυμμένο νόημα της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης, που επισκιάζεται από τα επεισόδια που δημιουργούνται. Πως πρόκειται για μία ευκαιρία, μία αφορμή, για να πάρεις την μοτοσυκλέτα σου να βρεθείς με φίλους ή να κάνεις καινούριους και με αφετηρία την πύλη της, να πραγματοποιήσεις τις καλύτερες βόλτες. Για την πλειοψηφία των συμμετεχόντων αυτό ήταν το νόημα της Πανελλήνιας κι όχι τα εκατό ή εκατό πενήντα άτομα που δημιουργούσαν τα επεισόδια. Περιμένουμε την επόμενη φορά να δραστηριοποιηθούν και οι λέσχες από την υπόλοιπη Ελλάδα για να γίνει η Πανελλήνια Συγκέντρωση σε πιο κεντρικό σημείο και να υπάρχει καθολική απαίτηση από τις αρχές για σωστή αστυνόμευση, με λίγα λόγια να παρακαλέσουν για το αυτονόητο οι άνθρωποι της ΜΟΤΟΕ, καθώς δεν είναι σε θέση να υποχρεώσουν την αστυνομία να κάνει την δουλειά της. Από εκεί και πέρα με δεδομένο ότι πρόκειται για τα ίδια άτομα κάθε χρονιά, μπορούν απλά να προσπαθήσουν να τους προσεγγίσουν, ευελπιστώντας σε μία αλλαγή συμπεριφοράς.

Πρόσφατα το MRCG, ένα από τα πιο δραστήρια μοτοσυκλετιστικά γκρουπ στο Facebook που ξεκίνησε ο συνεργάτης του MOTO, Λάζαρος Αλεξάκης, πραγματοποίησε την 5η κατά σειρά συγκέντρωση των μελών του, μαζεύοντας τον διπλάσιο αριθμό συμμετοχών από την Πανελλήνια Συγκέντρωση, χωρίς το παραμικρό συμβάν ή το παραμικρό επεισόδιο, πραγματοποιώντας ταυτόχρονα κοινωνική προσφορά, έχοντας αγκαλιάσει ιδρύματα, προσφέροντας τεράστιο φιλανθρωπικό έργο. Μπορεί η 36η συγκέντρωση του MRCG να είναι χαώδης, όπως αντίστοιχα παλιότερα, τελείως πολιτισμένος ήταν και ο θεσμός της Πανελλήνιας…

Όμως μάλλον εδώ κρύβεται κάτι που θα μπορούσε να βοηθήσει: Η ενασχόληση των μελών της ΜΟΤΟΕ σε συχνότερη βάση με κοινές δράσεις, η συχνή επικοινωνία των διαφορετικών μικρών λεσχών που την απαρτίζουν ίσως είναι ενέργεις που θα δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις και για μία καλύτερη, πολυπληθέστερη και με νέα ταυτότητα Πανελλήνια Συγκέντρωση στο μέλλον… Η 36η στη σειρά, αν εξαιρέσεις τα επεισόδια που τεράστια ευθύνη φέρει η αδιαφορία της αστυνομίας, κλείνει με θετικό πρόσημο για όλο τον κόσμο που ήταν εκεί και πέρασε όμορφα, κάνοντας τις βόλτες του στην Χαλκιδική, από τα βουνά μέχρι τις παραλίες…

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Ο δρόμος που φαλίρισε μία χώρα! Πληγή στην καρδιά των Βαλκανίων με επιπτώσεις-ντόμινο μέχρι την Ελλάδα

Η ιστορία του αυτοκινητόδρομου Bar – Boljare που σχεδόν πτώχευσε το Μαυροβούνιο
Montenegro
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

15/1/2026

Ένα μεγάλο έργο υποδομής, κινέζικες κατασκευαστικές στα Βαλκάνια, αυτοκινητόδρομος μέσα από τα μοναδικά δάση βροχής των Βαλκανίων και η οικονομική ομηρία του Μαυροβούνιου που αποκάλυψε όχι μόνο γεωγραφικές αλλά και πολιτικές συγκρούσεις με συνέπειες μέχρι και για την ελληνική οικονομία.

Το σχέδιο για τον αυτοκινητόδρομο Bar–Boljare προέβλεπε μια σύγχρονη σύνδεση από το λιμάνι του Bar στις ακτές της Αδριατικής μέχρι τη Σερβία, διατρέχοντας ολόκληρη την χώρα και περνώντας μέσα από την πρωτεύουσα της, Podgorica. Ένα μεγαλόπνοο έργο υποδομής που, με την ολοκλήρωση του, θα μπορούσε να φέρει πρόσβαση στην Ριβιέρα του Μαυροβουνίου, σε μεγάλο μέρος τουριστών από την Σερβία που δεν διαθέτει πρόσβαση σε θάλασσα, απομακρύνοντας τους από τις ακτές του Ιονίου και τις Χαλκιδικής με ότι αυτό συνεπάγεται οικονομικά για τον τουριστικό κλάδο της βορείου Ελλάδος, τονώνοντας την οικονομική και εμπορική δραστηριότητα μεταξύ των δύο κρατών της πρώην Γιουγκοσλαβίας και όχι μόνο.Montenegro

Το έργο δεν προχώρησε με τους αρχικούς διαγωνισμούς, στους οποίους συμμετείχε και ο γνωστός σε εμάς, όμιλος ΑΚΤΩΡ σε κοινοπραξία με την Ισραηλινή εταιρεία Housing & Construction Holding, αλλά τελικά χρηματοδοτήθηκε από μια αμφιλεγόμενη και σκιώδη συμφωνία με το Πεκίνο, για δανεισμό από την Export-Import Bank of China, ύψους σχεδόν ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων. Ο όρος ήταν η κατασκευή να γίνει από την China Road and Bridge Corporation (CRBC). Από την αρχή έγινε ξεκάθαρο ότι κάτι τέτοιο ανοίγει την πόρτα όχι απλώς σε υποδομές, αλλά σε στρατηγική κινεζική παρουσία στα Δυτικά Βαλκάνια μια περιοχή ήδη αρκετά ταλανισμένη από τα συμφέροντα και τις παρεμβάσεις ξένων δυνάμεων.

Montenegro

Δάνειο, χρέος και “παγίδα”

To Μαυροβούνιο, χώρα μόλις 620.000 κατοίκων, εισχώρησε με την συμφωνία αυτή σε ένα ευμέγεθες χρέος με αντιστοιχία σε μεγάλο μέρος του κρατικού προϋπολογισμού, και για μεγάλο διάστημα εξαρτήθηκε ουσιαστικά από έναν δανειστή. Η αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης αποδείχτηκε εξαιρετικά δύσκολη, με την κυβέρνηση να προχωράει σε έκκληση της ΕΕ, να αναχρηματοδοτήσει ή να ρυθμίσει μέρος του χρέους, γεγονός που έφερε στο φως τον κίνδυνο οικονομικής εξάρτησης από την Κίνα.

Montenegro

Τεχνικές δυσκολίες, κρίσεις και κόστη

Το έργο είναι ένα από τα πιο τεχνικά απαιτητικά οδικά έργα στην Ευρώπη, όχι λόγω μήκους αλλά εξαιτίας του ιδιαίτερα εντόνου ανάγλυφου του Μαυροβουνίου που αποτελείται από βουνά, χαράδρες, ποταμούς και εκπληκτικά δάση όπως το Biogradska Gora που είχαμε περάσει στο MEGA TEST ON-OFF του 2013, κάτω από τους μόλις δύο πρώτους πυλώνες του ανύπαρκτου ακόμη δρόμου. Εκείνη η θεμελίωση ήταν πριν τα κινέζικα κεφάλαια, σε μία πρώτη προσπάθεια να φτιαχτεί ο δρόμος αυτός με δικά τους κεφάλαια.

Τότε είχαν μόλις ξεκινήσει τα έργα και εμείς είχαμε μείνει με την απορία, πρώτα για το μέγεθος της κατασκευής που πραγματοποιεί το μικρό αυτό κράτος και έπειτα για το που ακριβώς φτιάχνουν αυτό το νέο δρόμο, κυριολεκτικά στην μέση του πουθενά! Δεν είναι ότι δεν το χρειαζόταν η περιοχή, στις παρακάτω φωτογραφίες θα καταλάβετε τι έβλεπε τότε κανείς, ταξιδεύοντας προς την κωμόπολη Kolasin. Ήταν ένας όμορφος επαρχιακός για εμάς τους ταξιδευτές, αλλά μία κόλαση για τους ντόπιους που τον έκαναν καθημερινά:
 

Μαυροβούνιο η χώρα που φαλίρισε από ένα δρόμο
Ο παλαιός δρόμος προς το Kolasin είναι παράδεισος για τους ταξιδευτές αλλά Κόλαση για τους ντόπιους

Το πρώτο και μοναδικό μέχρι σήμερα ολοκληρωμένο τμήμα, από το Smokovac έως το Mateševo, μήκους περίπου 41 χιλιομέτρων, παραδόθηκε στην κυκλοφορία το 2022 και διασχίζει ορεινή περιοχή με βαθιές χαράδρες, απότομες κλίσεις και ασταθή γεωλογία.

Η απορία που είχαμε τότε, περνώντας από ένα από τα πλέον πράσινα σημεία της Ευρώπης, είναι πως τα μικρά χωριά δεν μπορούν να υποστηρίξουν ένα τόσο μεγάλο έργο, ενώ αν γίνει με παραχώρηση, πολύ δύσκολα θα καλυφθεί τόσο η κατασκευή, όσο και η συντήρησή του με την μορφή των διοδίων. Στο μεταξύ ο στόχος του, όπως αποκαλύφθηκε αργότερα και αναφέρουμε πιο πάνω, είναι να ενώσει την πρωτεύουσα με την Σερβία, τον αδερφό λαό του Μαυροβουνίου. Το μέρος όμως που θα έμπαινε στην Σερβία είναι το μοναδικό δάσος της βροχής στην Ευρώπη, ένα από τα πιο αραιοκατοικημένα της Σερβίας! Το είχαμε διασχίσει σε πρόσφατο MEGA TEST ON-OFF αν θυμάστε και παραμένει, τώρα, ένας πράσινος παράδεισος χωρίς πολλούς ανθρώπους.

Μαυροβούνιο η χώρα που φαλίρισε από ένα δρόμο
Σε ορισμένα σημεία ο δρόμος είναι εδώ και δέκα χρόνια, σύγχρονος

Οπότε εκτός της δύσκολης κατασκευής, η πρόκληση είναι να γεμίσεις έναν τέτοιο αυτοκινητόδρομο που χωρίς σημεία ενδιαφέροντας ενδοιάμεσα ή μπόλικο ντόπιο πληθυσμό, θα έχει κίνηση μόλις για λίγες ημέρες τον χρόνο!

Μαυροβούνιο η χώρα που φαλίρισε από ένα δρόμο
Οι συχνές καταλισθήσεις απαιτούν συνέχεια να γίνονται έργα

Περίπου το 60% της διαδρομής που έχει τελειώσει εδώ και μία τριετία, αποτελείται από γέφυρες και σήραγγες! Περισσότερες από 20 σήραγγες και σχεδόν 40 γέφυρες και ανισόπεδους κόμβους! Ξεχωρίζει η γέφυρα Moračica, ύψους άνω των 200 μέτρων, μία από τις ψηλότερες οδικές γέφυρες στα Βαλκάνια που παρέκαμψε τον παλιό απαιτητικό δρόμο του “φαραγγιού του θανάτου” της Morača, οπου είχαν σημειωθεί αρκετά ατυχήματα με τραγικότερο την πτώση μιας παλιάς γέφυρας το 2013 με αποτέλεσμα 18 θανάτους και 29 τραυματισμούς.

Montenegro

Το συγκεκριμένο τμήμα θεωρείται ένα από τα ακριβότερα στον κόσμο ανά χιλιόμετρο λόγω του δύσκολου γεωγραφικού ανάγλυφου. Οι κατασκευαστικές δυσκολίες, οι συνεχείς κατολισθήσεις, η ανάγκη ειδικών αντισεισμικών λύσεων και το υψηλό κόστος συντήρησης σε τόσο σκληρό περιβάλλον ήταν από την αρχή γνωστοί παράγοντες ρίσκου, που τελικά επιβάρυναν τόσο το χρονοδιάγραμμα όσο και τα δημόσια οικονομικά του Μαυροβουνίου και σε συνδυασμό με τις παγκόσμιες κρίσεις της πανδημίας Covid και της Ρώσσο-Ουκρανικής σύρραξης, έκαναν τον αρχικό προϋπολογισμό που της κινεζικής εταιρείας CRBC από τα περίπου 809,6 εκατομμύρια ευρώ, να εκτινάσσεται στο τελικό κόστος, σύμφωνα με εκτιμήσεις, στα 1,28 δισεκατομμύρια ευρώ. (μέχρι τις αρχές του 2026, μαζί με πρόσθετα έργα και τόκους).

Montenegro

Κινεζικοί στρατηγικοί δανεισμοί - Ο νέος δρόμος του μεταξιού

Παράλληλα, η συμφωνία ήταν δομημένη ορίζοντας ότι, η όποια διαφορά εξελισσόταν σε νομική διαμάχη, να λύνεται στα δικαστήρια του Πεκίνου, κάτι που πολλοί θεωρούν ως έναν τρόπο ενίσχυσης της κινεζικής επιρροής και διασφάλισης ελέγχου περιουσιακών στοιχείων ή αποφάσεων μιας ευρωπαϊκής χώρας.

Η εμπλοκή της Κίνας δεν περιορίζεται στο συγκεκριμένο έργο. Η στρατηγική της χρηματοδότησης υποδομών με δάνεια αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης τακτικής που πολλοί αναλυτές περιγράφουν ως “παγίδα χρέους” προσφέροντας κεφάλαια που είναι δύσκολο να αποπληρωθούν πλήρως και με όρους που ευνοούν την ίδια ή τις εταιρείες της, κερδίζοντας έτσι επιρροή στις πολιτικές και οικονομικές αποφάσεις άλλων κρατών.

Montenegro

Η ευρωπαϊκή λύση – Μια δεύτερη μαχαιριά στην οικονομία της μικρής χώρας

Η ευρωπαϊκή παρέμβαση ήρθε όταν το ρίσκο του κινεζικού δανείου άρχισε να μεταφράζεται σε άμεση δημοσιονομική απειλή. Το 2018 το Μαυροβούνιο, σε μια προσπάθεια να προστατευθεί από τη συναλλαγματική έκθεση του δανείου της σε δολάρια, προχώρησε σε συμφωνία αντιστάθμισης κινδύνου με τέσσερις μεγάλες δυτικές τράπεζες, τις Deutsche Bank, Société Générale, Merrill Lynch και JP Morgan. Όμως η ισχυροποίηση του δολαρίου μετέτρεψε το δίχτυ ασφαλείας σε πρόσθετο βάρος, αυξάνοντας το πραγματικό κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.

Η Ευρώπη τα έκανε ακόμη χειρότερα!

Έτσι, μια λύση που σχεδιάστηκε για να μειώσει το ρίσκο, κατέληξε να το επιτείνει, οδηγώντας τελικά στην ευρωπαϊκά υποστηριζόμενη αναχρηματοδότηση και στο πρόωρο “σπάσιμο” της συμφωνίας. Αν και η κίνηση απέτρεψε μια άμεση κρίση, άφησε πίσω της ένα μάθημα, η χρηματοδότηση μεγάλων υποδομών χωρίς θεσμικό ευρωπαϊκό πλαίσιο μπορεί να μετατρέψει ένα τεχνικό έργο σε πολιτικό και οικονομικό βάρος με μακροχρόνιες συνέπειες

Montenegro

Στην Ελλάδα μπορούμε να είμαστε υπερήφανοι για το παράδειγμα προς αποφυγή που έχουμε γίνει για συμβάσεις Παραχώρησης καταστροφικές για τον λαό και ιδιαίτερα επικερδής για τον εργολάβο. Η μεγαλύτερη ζημιά έχει γίνει στην Αττική Οδό, καθώς έχει πληρωθεί πολλαπλάσια του κόστους κατασκευής ενώ στις Εθνικές Οδούς έχουμε κάνει το εξής φανταστικό. Έχουμε παραχωρήσει έτοιμους σταθμούς διοδίων τρία χρόνια πριν ξεκινήσουν τα έργα αναβάθμισης ενός δρόμου που ήδη υπήρχε, ουσιαστικά βοηθώντας την δημιουργία κεφαλαίου και έπειτα εγγυηθήκαμε την απώλεια ζημιάς σε περίπτωση μειωμένης διέλευσης και το πήγαμε και ακόμη παραπέρα. Εγγυηθήκαμε και το κέρδος του εργολάβου και έτσι όταν κλείνει ο δρόμος από φυσικές καταστροφές μέχρι διαμαρτυρίες ή από μέτρα, όπως αυτά που λήφθηκαν κατά την πανδημία, το κράτος επιδοτεί ακόμη και το κέρδος που έπρεπε να έχει ο εργολάβος εκείνη την περίοδο! Εμείς είχαμε τονίσει από το 2008 το πρόβλημα που των Συμβάσεων που είχε υπογράψει τότε ο Σουφλιάς, τονίζοντας την κατάφορη επίσης αδικία που γίνεται και στις μοτοσυκλέτες, καθώς υπολογίζουν την φθορά του οδοστρώματος έως ύψος 70% του αυτοκινήτου! Όταν θα έπρεπε να είναι το ανάποδο! Δεν υπάρχει μοτοσυκλέτα που να προκαλεί στον δρόμο φθορά ως 70% ενός αυτοκινήτου για να χρεώνεται με το αντίστοιχο αντίτοιμο διοδίων τελών. Είμαστε μία μοναδική περίπτωση, υπάρχουν βέβαια και χειρότερα. Μαζί με το παράδειγμα της Ελλάδα, τα ξένα Πανεπιστήμια μελετούν ήδη και την περίπτωση του Μαυροβουνίου.