Θέμα «γουρούνες»: Αυτός είναι ο «κυνηγός» τους!

Ιωάννης Μαστοράκης: Μεγαλείο παρανοϊκού λόγου
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

17/3/2018

Στις 14 Μαρτίου στην Αίθουσα Γερουσίας του Μεγάρου της Βουλής, συνεδρίασε η Διαρκής Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου συνεχίζοντας την εξέταση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών «Ρυθμίσεις θεμάτων μεταφορών και άλλες διατάξεις».   

Μεταξύ άλλων στη συνεδρίαση παρέστησαν ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, κ. Χρήστος Σπίρτζης, ο Υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών, κ. Νικόλαος Μαυραγάνης, και πλήθος εξωκοινοβουλευτικών προσώπων, όπως ο κος Σωτήριος Χατζίκος, Πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων και Δικύκλων (ΣΕΑΑ) και η Ευθυμία Ντίβη, γραμματέας του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων και Δικύκλων (ΣΕΑΑ).

Μένοντας στα πρόσωπα που τοποθετήθηκαν για την θεματολογία που καλύπτουμε, αν και πιστέψτε μας, τα πρακτικά της βουλής κρύβουν τεράστια ανέκδοτα στο σημείο που ο κ.Σπίρτζης προσπαθεί να καταλάβει πως δουλεύει η TAXIBEAT και το ηλεκτρονικό εμπόριο σε μία συνομιλία που προσωπικά μου θύμισε την στιγμή που εξηγούσα στην γιαγιά μου, την λειτουργία της πιστωτικής κάρτας…

Θυμηθείτε: Αποκλειστική συνέντευξη Μαυραγάνη

Μέσα σε 31.000 λέξεις λοιπόν και σε πολλά πρόσωπα κοινοβουλευτικά και εξωκοινωβουλευτικά, να σημειώσουμε στους παραπάνω που υποστήριξαν τα συμφέροντα των δικύκλων, το όνομα του κ. Κωνσταντίνου Φάρκωνα, Προέδρου της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Τουριστικών Οχημάτων που έθεσε τα αυτονόητα στον κ. Σπίρτζη και να σταθούμε –επιτέλους- στον άνθρωπο που τα ξεκίνησε όλα αυτά!

Μάλιστα, ο άνθρωπος για τον οποίο ακούμε τόσο καιρό, κατά τις δικές μας επαφές με το υπουργείο, όπως διαβάζετε στο τεύχος που κυκλοφορεί κι αναλυτικά βλέπετε κι εδώ, ο Δήμαρχος από την Κρήτη που φωνάζει πως αν απαγορέψει τις «γουρούνες» θα είναι για πάντα Δήμαρχος(!), μας επέτρεψε μέσα από την ομιλία του να του απευθύνουμε επιτέλους τον λόγο δημόσια:

ο κ. Ιωάννης Μαστοράκης Δήμαρχος Χερσονήσου, ο άνθρωπος που θέλει να απαγορευτεί τελείως μία ολόκληρη κατηγορία οχημάτων...

Κ. Μαστοράκη, σύμφωνα με το λεξικό του Καθηγητή Γ. Μπαμπινιώτη πέρα από την γνωστή ερμηνεία της λέξης «ηλίθιος» υπάρχει κι άλλη: Αυτός που χαρακτηρίζεται από λογική ανεπάρκεια ή ασυνέχεια. Πρόκειται σίγουρα για μία απολύτως ταιριαστή ερμηνεία, στον λόγο που εκπονήσατε ενάντια στα… «τριτρόχων και τετρατρόχων» οχήματα. Έπειτα από την παραβολή στοιχείων για την τεράστια τουριστική επισκεψημότητα του Δήμου Χερσονήσου Κρήτης, ακολούθησαν έξι αιτιολογικές προτάσεις για την ψυχική υγεία, την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας, το δικαίωμα χρήσης των κοινόχρηστων πραγμάτων, αναφορά στον αστικό κώδικα για τα πεζοδρόμια και τις πλατείες, όλα τους κομμάτι της αιτιολογίας μίας παλαιότερης κανονιστικής απόφασης του Δήμου Χερσονήσου, για τα δίκυκλα κάτω των 50 κυβικών, και μετά έρχεται το χάος:

Μιλώντας για έλλειψη αστυνόμευσης, για ένα πρόβλημα που αφορά τον οδηγό δηλαδή και την Τροχαία που δεν τον σταματά, ακολουθεί η πρόταση: «Από την στιγμή που ένα όχημα κρίνεται επικίνδυνο, για να κυκλοφορεί στους ασφαλτοστρωμένους δρόμους και θα πρέπει να τους διασχίζει μόνο κάθετα, θεωρούμε, ότι δεν υπάρχει λόγος αυτό το όχημα να μισθώνεται»!

Πώς δηλαδή και από ποιον κρίνεται ένα όχημα επικίνδυνο με βάση την χρήση που του επιφυλάσσει η μειοψηφία και η οποία υπάρχει γιατί δεν γίνεται καμία αστυνόμευση; Ο μόνος σε όλο τον κόσμο που το κάνει αυτό, είναι ο Υπουργός κ. Σπίρτζης που πρώτα επικαλέστηκε τα στοιχεία της Τροχαίας, και μετά είπε πως τα στοιχεία αυτά είναι ελλιπή και δεν πρέπει να τους δίνουμε σημασία, και πλέον βασίζεται στα στοιχεία της Γερμανίας και των ΗΠΑ. Ας ξεχάσουμε, όπως τόνισε και ο κ. Φάρκωνας τα στοιχεία των ΗΠΑ, γιατί αφορούν οχήματα τελείως διαφορετικά, τι γίνεται όμως στην Γερμανία για να την επικαλεστεί ο Υπουργός; Μπορεί μία χώρα με 150.000 Quad (πρέπει επίσης να πούμε στον Υπουργό πως ο όρος «γουρούνα» είναι πιο παλιός και από το ΠΑΣΟΚ που εκπροσωπούσε) και 448 ατυχήματα την τριετία 2009-2012 να θεωρηθεί παράδειγμα για την δική μας; Αν ο Υπουργός παρατηρήσει την αύξηση των τροχαίων με QUAD στην Γερμανία, παράλληλα με την αύξηση του στόλου των οχημάτων, θα δει πως τα ατυχήματα στην Γερμανία πρακτικά μειώνονται σε ποσοστό ΔΕΝ ΑΥΞΑΝΟΝΤΑΙ, αυτή την θεώρηση μπορείς να την σχηματίσεις μονάχα αν κοιτάξεις ένα νούμερο και τίποτα περισσότερο.

ο κος Σωτήριος Χατζίκος, Πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων και Δικύκλων (ΣΕΑΑ) απάντησε απευθείας στον Υπουργό, προσπαθώντας να εξηγήσει το αυτονόητο για μία ακόμα φορά, σε ότι αφορά τα διπλώματα οδήγησης των Quad: "Δεν είναι θέμα ερμηνείας. Δεν ξέρω γιατί τίθεται ερώτημα. Είναι σαφές". 

Αν λοιπόν ο Υπουργός θεωρεί πως εδώ στην Ελλάδα δεν κάνουμε σωστές μετρήσεις και δεν έχουμε σωστή αντίληψη, αυτός είναι άλλος ένας λόγος να χρησιμοποιήσει το παράδειγμα των χωρών που ο ίδιος επικαλείται (μα είναι αληθινά παρανοϊκό, δεν είναι;) και να μην σκαλίζει άδειες για οχήματα που βάζουμε στοίχημα πως δεν έχει δει από κοντά. Αλλιώς δεν θα έκανε ερώτηση προς τον κ. Χατζίκο, για το αν είναι ικανός να τα οδηγήσει με δίπλωμα αυτοκινήτου! Προσπάθησε σε δεύτερο χρόνο ο κ. Χατζίκος να εξηγήσει τα αυτονόητα, αλλά θεωρούμε πως αυτός είναι μάταιος κόπος. Διότι άνθρωποι με κομματικό συμφέρον, όπως ο κ. Μαστοράκης, προσπαθούν να φέρουν την καθολική απαγόρευση αντί απλά να βοηθήσουν να βρεθούν οι πόροι, ώστε να αυξηθεί η αστυνόμευση στην περιοχή τους, ΤΟ ΜΟΝΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ.

όπως άλλωστε του τόνισε ο Προέδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Τουριστικών Οχημάτων, κ. Κωνσταντίνος Φάρκωνας 

"Κύριε δήμαρχε, δεν είμαστε πλέον στο μεσαίωνα και έχουμε φύγει από αυτή την εποχή. Τα οχήματα δεν κινούνται μόνα τους, δεν καταλαμβάνουν πεζοδρόμια μόνα τους, δεν μολύνουν μόνα τους, αλλά έχουν οδηγούς. Οι οδηγοί, βεβαίως, χρειάζονται αστυνόμευση. Βεβαίως, συμφωνώ.

Θέλετε να ψηφίσετε νόμους, οι οποίοι θα είναι πιο αυστηροί; Πολύ ευχαρίστως. Δεν φταίει το όχημα για όλες τις παρατυπίες που μπορεί να λαμβάνουν χώρα στο δήμο σας."

Συνολικά η συνεδρίαση κράτησε 4 ώρες και 12 λεπτά, και είναι ένα μεγαλείο παράνοιας τα όσα ακούγονται κατά διαστήματα, από την αδυναμία ανθρώπων με τεράστια την ευθύνη της εξουσίας, να κατανοήσουν πώς –για παράδειγμα- δουλεύουν οι πιστωτικές κάρτες, μέχρι φυσικά τις «γουρούνες» και το πρόβλημα αστυνόμευσης σε έναν δήμο, με την καθολική απαγόρευση σε όλη την χώρα, πατώντας νόμους που βρίσκονται σε ισχύ. Εστιάζοντας ωστόσο στον άνθρωπο που ήρθε από την Κρήτη, να στηρίξει την πολιτική καριέρα του Υπουργού κ. Σπίρτζη, τον Δήμαρχο κ. Μαστοράκη, παραθέτουμε όσα –επί λέξει- ανέφερε στην συνεδρίαση και θα επανέλθουμε με τον υπέροχο και μοναδικό, Υπουργό, κ. Σπίρτζη…

Και κάτι τελευταίο: Πέρα από τα όσα "όμορφα" ακούσαμε να λέει ο Υπουργός και ο Δήμαρχος, ας πάμε στο σημαντικότερο. Οι καθολικές απαγορεύσεις που συζητά αυτές τις ημέρες ο Υπουργός και που ο Υφυπουργός είναι απόλυτα αντίθετος, φέρνοντας ρήξη μέσα στο Υπουργείο, δεν μπορούν να σταθούν απέναντι στο Νομικό Συμβούλιο από το οποίο και αναγκαστικά θα περάσουν, αν βέβαια παραμείνουν ως έχουν..

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΑΣΤΟΡΑΚΗΣ (Δήμαρχος Χερσονήσου):

Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε.

Κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι βουλευτές, σας ευχαριστώ για την πρόσκληση. Είμαι ο Ιωάννης Μαστοράκης, δήμαρχος Χερσονήσου Κρήτης.

Να πω δύο λόγια, για τον δήμο μας. Είναι ο πλέον τουριστικός δήμος στην Κρήτη και ένας από τους μεγαλύτερους τουριστικούς προορισμούς της χώρας, με πάνω από 85.000 κλίνες καταγεγραμμένες, 1,5 εκατομμύριο επισκέπτες κάθε χρόνο και περίπου 8.500.000 διανυκτερεύσεις. Για να αντιληφθείτε με ποιον δήμο έχετε να κάνετε και με τι πρόβλημα στη ουσία ερχόμαστε.

 Και θα ευχαριστήσουμε και θα συγχαρούμε το Υπουργείο για την πρωτοβουλία του επιτέλους να βάλει περιορισμούς και όρους στη χρήση των τριτρόχων και τετρατρόχων οχημάτων με το άρθρο 31, του κώδικα που προτείνετε.

Θα αναγνώσω έξι αιτιολογικές προτάσεις, που είναι καταγεγραμμένες στην κανονιστική μας απόφαση, για να αντιληφθείτε γιατί μιλάμε.

Η προστασία του πολίτη και οι προσβολές του ιδιωτικού εννόμου αγαθού της ψυχικής υγείας και της σημαντικής ακεραιότητας, διασφαλίζονται από το ισχύον νομικό πλαίσιο.

Το άρθρο 57 του αστικού κώδικα κατοχυρώνει την έκφραση της προσωπικότητας. Το δικαίωμα του ανθρώπου να βιώνει σε ένα υγιές και ισορροπημένο περιβάλλον είναι προϋπόθεση για την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας.

Από την προσωπικότητα απορρέει το δικαίωμα της χρήσης των κοινοχρήστων πραγμάτων.

Κατά τα άρθρα 966, 67 και 68 του αστικού κώδικα οι οδοί, τα πεζοδρόμια και οι πλατείες είναι κοινά τοις πάσι.

Το περιβάλλον είναι ζωτικός χώρος. Αναπτύσσεται η πρωτοβουλία του ανθρώπου.

Η χρήση του ζωτικού χώρου δεν πρέπει να προσβάλλει το δικαίωμα χρήσης του άλλου.

Η εκπομπή θορύβων και μη εκκωφαντικών προσβάλλει την ψυχική υγεία των ατόμων.

Κατά τα άρθρα 2 και 24 του Συντάγματος, εγείρεται αξίωση προστασίας κάθε στοιχείου του ζωτικού χώρου που είναι απαραίτητος για την ελεύθερη ανάπτυξη προσωπικότητας.

Το δικαίωμα χρήσης των κοινοχρήστων χωρών, αποτελεί έκφραση προσωπικότητας.

Αυτές οι προτάσεις είναι κομμάτι της αιτιολογίας της κανονιστικής απόφασης που ο δήμος Χερσονήσου από το 2012 έχει βάλει σε ισχύ, για την ρύθμιση της άδειας λειτουργίας των καταστημάτων εκμίσθωσης τετρατρόχων και δικύκλων κάτω των 50 κυβικών και της γνωμοδότησης που πρέπει να παρέχει στις αδειοδοτήσεις από τον Ε.Ο.Τ..

Αυτά προκύπτουν δυστυχώς από μια ασύδοτη χρήση η οποία γίνεται εδώ και πάρα πολλά χρόνια, με το κράτος να αδυνατεί να αστυνομεύσει, να ελέγξει και τους επιχειρηματίες να λειτουργούν ασύδοτα και περισσό θράσος σχεδόν στο σύνολό της τουριστικής μας περιοχής, αμαυρώνοντας καταρχήν την εικόνα του τουριστικού προϊόντος, βάζοντας την αξιοπρέπεια των ανθρώπων και των κατοίκων της περιοχής σε δεύτερο βαθμό και υποβαθμίζοντας την και δημιουργώντας επικινδυνότητα σε όλα τα σημεία της πόλης με την ανεξέλεγκτη χρήση αυτών των οχημάτων.

Εμείς αυτό που ζητάμε, είναι, να μπουν περιορισμοί. Από την στιγμή που ένα όχημα κρίνεται επικίνδυνο για να κυκλοφορεί στους ασφαλτοστρωμένους δρόμους και θα πρέπει να τους διασχίζει μόνο κάθετα, θεωρούμε, ότι δεν υπάρχει και λόγος αυτό το όχημα να μισθώνεται.

Άρα, στην ουσία, θα πρέπει να απαγορευθεί η μίσθωση των οχημάτων κάτω των 125 κυβικών και σαφώς, να βγει η υπουργική απόφαση, που θα καθορίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις εκπαίδευσης για τους οδηγούς αυτών των οχημάτων.

Θα ήθελα να πω χαρακτηριστικά ότι στον οικισμό των Μαλίων, ο οποίος αριθμοί περίπου τους 2000 μόνιμους κατοίκους ή και κάτι λιγότερους, αυτή την στιγμή δραστηριοποιούνται και εκμισθώνονται πλέον των 2.000 τετράτροχων. Αντιλαμβάνεστε, λοιπόν, ότι είναι πάνω από 2000, τα οποία είναι καταγεγραμμένα με νόμιμες άδειες που είχαν δοθεί και τις οποίες έχουμε αφαιρέσει σύμφωνα με την κανονιστική μας, αλλά τα καταστήματα συνεχίζουν να λειτουργούν, χωρίς να σέβονται το οτιδήποτε, είτε την τοπική κοινωνία, τη νομοθεσία και το δικαίωμα των συνανθρώπων μας και των επισκεπτών μας, ώστε να κυκλοφορούνε με ασφάλεια στους δρόμους.

Για την Κρήτη, για την Χερσόνησο, για τα Μάλια, το τετράτροχο δεν είναι ένα όχημα μεταφοράς, αλλά είναι ένα όχημα το οποίο μεταβάλλεται σε όχημα λούνα-πάρκ, κάνοντας την πόλη ένα απέραντο αγώνα δρόμου, ένα απέραντο στάδιο επιδείξεων όλων των δεξιοτήτων όποιων τις χρησιμοποιούν. Ένα όχημα μισθώνετε είτε από έναν οδηγό, ο οποίος όμως το μεταβιβάζει στην παρέα του και δεν σταματάει στην κυριολεξία στο εικοσιτετράωρο, σε καμιά περίπτωση. Όσοι έχετε επισκεφθεί τα Μάλια και την περιοχή μας, θα τα έχετε δει.

Έχω μαζί μου ένα φάκελο, κυρία Πρόεδρε, με όλη την αλληλογραφία που έχει γίνει εδώ και πάρα πολλά χρόνια από όλους τους δημάρχους διαχρονικά, με δημοσιεύματα που υπάρχουν στον τύπο, με Επερωτήσεις στη Βουλή από Βουλευτές όλων των Κομμάτων και ένα βίντεο, το οποίο είναι πάρα πολύ κατατοπιστικό, δηλαδή, για το πώς αυτό το όχημα χρησιμοποιείται από τους επισκέπτες και κυρίως από τους νέους.

Σε κάθε περίπτωση η φέρουσα ικανότητα της περιοχής δεν διασφαλίζεται με τον τρόπο που μισθώνονται, δεν έχει συνδεθεί ποτέ και είναι ένα πολύ μεγάλο έλλειμμα της νομοθεσίας η άδεια λειτουργίας με τους όρους ταξινόμησης αυτών των οχημάτων. Ξεκινάει ένα κατάστημα το οποίο λειτουργεί νόμιμα με μία άδεια με 20 οχήματα, στη συνέχεια αγοράζει και ταξινομεί χωρίς να ελέγχεται η άδεια λειτουργίας που θα πρέπει να συνοδεύει άλλα 100 οχήματα. Για παράδειγμα, μπορεί ένα ειδικό όχημα, όπως είναι το ταξί που το κατέχω εγώ να πάρω δεύτερο όχημα, εφόσον δεν αποσύρει το πρώτο;

Γιατί, λοιπόν, δεν ισχύει αυτό στις περιπτώσεις της μισθώσεως όλων των οχημάτων; Όχι μόνον των τετράτροχων, αλλά και των δίτροχων και των αυτοκινήτων, θα πρέπει να συνδέονται απόλυτα με την άδεια λειτουργίας.

Θα ήθελα να κλείσω με κάτι σημαντικό, κυρία Πρόεδρε. Το σημαντικό που υπάρχει στο άρθρο 31, είναι η επιβολή των προστίμων στους οδηγούς και στους μισθωτές των οχημάτων που δίνουν τα οχήματα χωρίς δίπλωμα, είτε στους οδηγούς που το οδηγούν χωρίς δίπλωμα. Εμείς, αυτό το έχουμε κάνει και με δική μας κανονιστική και εφαρμόζεται και έχω βεβαιώσει το τελευταίο διάστημα πάνω από 100.000 € για τέτοιες παραβάσεις, είτε μη ύπαρξης διπλώματος, είτε ασφαλιστηρίου, είτε άδειας κυκλοφορίας για το όχημα και θα πρέπει να σας πω ότι είμαστε πάρα πολύ αυστηροί σε αυτό. Αλλά σε καμία περίπτωση, εάν δεν συνδεθεί η παράβαση με ένα στοιχείο είσπραξης ειδικά στις περιπτώσεις των αλλοδαπών χρηστών επισκεπτών, δεν θα μπορέσουνε να εισπράξουνε οι Δήμοι τα πρόστιμα.

Άρα, θα χάσει το ελληνικό δημόσιο και οι Ο.Τ.Α. πάρα πολλά έσοδα.

Επίσης, δεν υπάρχει το αίσθημα της τιμωρίας. Υπάρχει μία ατιμωρησία, μιας και ο καθένας παίρνει ένα πρόστιμο και αμέσως μπροστά στον αστυνομικό το σκίζει, γιατί ξέρει ό,τι κανείς δεν θα το απαιτήσει. Θα πρέπει, λοιπόν, να καταγράφεται η πιστωτική κάρτα πάνω στην κλίση, για να μπορεί ο δήμος να εισπράττει αυτό το πρόστιμο που έχει επιβληθεί στον πολίτη.

Σας ευχαριστώ πολύ.

--------

"Για την Κρήτη, για την Χερσόνησο, για τα Μάλια, το τετράτροχο δεν είναι ένα όχημα μεταφοράς, αλλά είναι ένα όχημα το οποίο μεταβάλλεται σε όχημα λούνα-πάρκ, κάνοντας την πόλη ένα απέραντο αγώνα δρόμου, ένα απέραντο στάδιο επιδείξεων όλων των δεξιοτήτων όποιων τις χρησιμοποιούν. Ένα όχημα μισθώνετε είτε από έναν οδηγό, ο οποίος όμως το μεταβιβάζει στην παρέα του και δεν σταματάει στην κυριολεξία στο εικοσιτετράωρο, σε καμιά περίπτωση"

Πουθενά σε αυτό το επιχείρημα δεν υπάρχει έστω και η παραμικρή ευθύνη στο ίδιο το όχημα. Αν απαγορευτούν τα quad και την επόμενη μέρα νοικιάζουν scooter και αυτοκίνητα, τότε τι πρέπει να γίνει να απαγορευτούν τα αυτοκίνητα και τα scooter σε όλη την χώρα;

"...για το πώς αυτό το όχημα χρησιμοποιείται από τους επισκέπτες και κυρίως από τους νέους": Στην πλειοψηφία της υπόλοιπης χώρας δεν γίνεται τίποτα από όλα αυτά, μήπως κάπου αλλού βρίσκεται η λύση στο πρόβλημα που αντιμετωπίζετε εκεί στον Δήμο Χερσονήσου;

 

 

Η ιστορική εκστρατεία των “Τριών Όχι” κατά της μοτοσυκλέτας στην Ιαπωνία

Μην βγάζεις άδεια οδήγησης μοτοσυκλέτας, μην αγοράζεις μοτοσυκλέτα, μην οδηγείς μοτοσυκλέτα
Η καμπάνια των Τριών Όχι
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

26/2/2026

Ποιος θα περίμενε πως η Ιαπωνία των τεσσάρων μεγάλων κατασκευαστών, Honda, Yamaha, Suzuki και Kawasaki, θα αποθάρρυνε για τρεις δεκαετίες την επαφή των νέων με τη μοτοσυκλέτα, με μια ιδιαίτερα επιτυχημένη καμπάνια στα σχολεία, που έγινε γνωστή ως το Κίνημα / η Καμπάνια των Τριών Όχι: Μην βγάζεις άδεια οδήγησης μοτοσυκλέτας, μην αγοράζεις μοτοσυκλέτα, μην οδηγείς μοτοσυκλέτα. Μια καμπάνια που συνεχιζόταν σε πολλές περιφέρειες της χώρας, μέχρι και το 2012…

Η εκστρατεία “Tρία Όχι” (κυριολεκτικά “Κίνημα των Τριών Όχι”) ήταν μια εκτεταμένη πρωτοβουλία που εστίασε στα σχολεία της Ιαπωνίας, ξεκίνησε περίπου το 1982 και στόχευε στη δραστική μείωση των ατυχημάτων με μοτοσυκλέτες μεταξύ μαθητών λυκείου, αποθαρρύνοντας -και συχνά απαγορεύοντας- τη χρήση μηχανοκίνητων δίτροχων.

Η εκστρατεία αποτέλεσε απάντηση στη ραγδαία αύξηση των παπιών, scooter και μοτοσυκλετών κατά τη δεκαετία του 1970 και τις αρχές της δεκαετίας του 1980, η οποία οδήγησε σε έξαρση των τροχαίων ατυχημάτων και στη δημιουργία των γνωστών συμμοριών μοτοσυκλέτας γνωστών ως Bosozoku.

Η γέννηση των τριών όχι

Bosozoku

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το ποιος ήταν υπεύθυνος για την καμπάνια αποθάρρυνσης των νέων να ασχοληθούν με τη μοτοσυκλέτα, καθώς αυτή ξεκίνησε γύρω στο 1982 ως κίνημα βάσης (grassroots), που συχνά επιβαλλόταν από τις σχολικές αρχές, τα συνδικάτα εκπαιδευτικών και τις ενώσεις γονέων (PTA), και όχι ως κεντρική εντολή από την κυβέρνηση! Να πούμε εδώ πως η καμπάνια είχε αρχικά στόχο και το αυτοκίνητο, αν και το περισσότερο επικίνδυνο προφίλ της μοτοσυκλέτας έστρεψε τους υπεύθυνους κυρίως εναντίον των δυο τροχών.

Bosozoku

Η εκστρατεία των τριών όχι αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική στον περιορισμό της οδήγησης μοτοσυκλέτας από εφήβους, συμβάλλοντας σε απότομη πτώση της δημοτικότητας των μοτοσυκλετών στις νεότερες γενιές της Ιαπωνίας και σε αντίστοιχη πτώση στις πωλήσεις μοτοσυκλετών στο εσωτερικό της χώρας. Την ίδια ώρα οι 4 μεγάλοι κατασκευαστές μοτοσυκλετών της Ιαπωνίας γνώριζαν μεγάλες δόξες, κυρίως στο εξωτερικό, με τα μοντέλα τους.

Οι επικριτές της καμπάνιας υποστήριξαν -δικαίως κατά τη γνώμη μας- ότι η πολιτική των τριών όχι ενθάρρυνε την άκριτη υπακοή, περιόριζε την ελευθερία των νέων και δεν παρείχε ουσιαστική εκπαίδευση για ασφαλή οδήγηση, ενώ παράλληλα απέκλειε τη νέα γενιά από όλα τα πλεονεκτήματα της οδήγησης μοτοσυκλέτας.

Η εκστρατεία διήρκεσε για δεκαετίες, αλλά άρχισε να χάνει αρκετή από τη δημοτικότητά της τη δεκαετία του 2000, όμως η οριστική της απόρριψη πήρε πολύ παραπάνω, με την καμπάνια να παίρνει επίσημα τέλος μόλις το 2017, για να αντικατασταθεί από σεμινάρια και σχολές ασφαλούς οδήγησης.

Υπεύθυνοι κατασκευαστές, συντηρητική κοινωνία

Road safety, Japan

Αξίζει να σημειωθεί πως αν η καμπάνια των τριών όχι ξεκίνησε το 1982, οι Ιάπωνες κατασκευαστές μοτοσυκλετών όπως η Honda και η Yamaha είχαν ξεκινήσει να ασχολούνται με την ασφαλή οδήγηση μοτοσυκλέτας πολύ πιο πριν, και συγκεκριμένα κατά τη δεκαετία του 1970, ενώ και το ιαπωνικό κράτος θέσπισε νόμους για την ασφάλεια των αναβατών μοτοσυκλέτας.

Συγκεκριμένα, το 1975 εισήχθησαν ξεχωριστές άδειες οδήγησης μοτοσυκλέτας στην Ιαπωνία, ανάλογα με τον κυβισμό του κινητήρα, ενώ η χρήση κράνους κατέστη υποχρεωτική σε όλους τους δρόμους, ενώ προηγουμένως ίσχυε μόνο στους αυτοκινητοδρόμους.

The nicest people

Η Honda, η οποία είχε αναπτύξει σημαντικά τη δραστηριότητά της και ήταν δημοφιλέστατη και στο εσωτερικό της χώρας, αντιμετώπισε το ζήτημα με την πεποίθηση ότι η υγιής ανάπτυξη της μοτοσυκλετιστικής κουλτούρας και η διάδοση γνώσεων και τεχνικών ασφαλούς οδήγησης αποτελούσαν το κλειδί για την πρόληψη των ατυχημάτων. Έτσι, το 1970 ξεκίνησε τις δικές της δραστηριότητες προώθησης οδικής ασφάλειας.

Soichiro Honda

Από την αρχή του "Κινήματος των Τριών Όχι", ο ιδρυτής της Honda Motor Co., Soichiro Honda, έγραψε στο βιβλίο του «My Hands Speak» ότι: "αντί να απομακρύνουμε τις μοτοσυκλέτες από τους μαθητές λυκείου στο όνομα της εκπαίδευσης, δεν θα έπρεπε η σχολική εκπαίδευση να αφορά τη διδασκαλία των κανόνων και των κινδύνων της οδήγησης μοτοσυκλέτας;"

Για την περαιτέρω ενίσχυση της ασφαλούς οδήγησης, η Honda ίδρυσε το 1973 το Motor Recreation Promotion Center, με στόχο την προώθηση “υγιών τρόπων οδήγησης”. Οι πρωτοβουλίες αυτές αντικατόπτριζαν την πρόθεση της Honda να αναλάβει την ευθύνη που της αναλογούσε απέναντι στην ασφάλεια των πελατών της.

TL

Την ίδια χρονιά παρουσιάστηκε το πρώτο ιαπωνικό trial μοντέλο, Honda Bials TL125. Στο πλαίσιο της διάδοσης του μηχανοκίνητου αθλητισμού, η Honda δημιούργησε περισσότερα από είκοσι Bials Parks σε όλη την Ιαπωνία, όπου μπορούσαν να διεξάγονται αγώνες trial με έμφαση στην τεχνική οδήγηση και όχι στην ταχύτητα. Παράλληλα, κατασκευάστηκαν πάρκα ασφάλειας σε διάφορες περιοχές της χώρας ως χώροι για την ασφαλή απόλαυση του motocross. Με αυτά τα βήματα, η Honda επιδίωξε να διευρύνει τη βάση μιας υγιούς μοτοσυκλετιστικής κουλτούρας, αποστασιοποιημένης από την επικίνδυνη οδήγηση και τους bosozoku που σπίλωναν την εικόνα της μοτοσυκλέτας στην Ιαπωνία, και με τη συντηρητική προσέγγιση της κοινωνίας οδήγησαν στην καμπάνια των τριών όχι.

Το 1975, η Honda εγκαινίασε το σύστημα Safety Sports Shop (SSS) στα καταστήματα μοτοσυκλετών της. Οι αντιπρόσωποι SSS παρείχαν υπηρεσία επιλογής κατάλληλου μοντέλου για κάθε πελάτη, βάσει κριτηρίων που αξιολογούσαν την εμπειρία και τις δεξιότητες οδήγησής του. Παράλληλα η εταιρεία διοργάνωνε σεμινάρια ασφαλούς οδήγησης σε όλη τη χώρα, τα οποία προωθούσαν την οδική ασφάλεια. Επιπλέον, δημιουργήθηκαν πολυάριθμες λέσχες σε όλη την Ιαπωνία, κυρίως από αντιπροσωπείες, οι οποίες συγκεντρώνονταν μία φορά τον χρόνο στην πίστα της Suzuka, προσφέροντας ευκαιρίες στους φίλους της μοτοσυκλέτας να βρεθούν μαζί και να απολαύσουν οδήγηση σε ένα ασφαλές περιβάλλον.

Honda Motorcyclist school

Το 1978 η ίδια εταιρεία ξεκίνησε τα προγράμματα Honda Motorcyclist School (HMS), που απευθύνονταν σε χρήστες μεσαίων και μεγάλων μοτοσυκλετών για την εκμάθηση τεχνικών ασφάλειας και σωστής οδικής συμπεριφοράς. Τα μαθήματα πραγματοποιούνταν σε κέντρα κυκλοφοριακής αγωγής στη Suzuka, στην Okegawa και στη Fukuoka. Το μονοήμερο αυτό σχολείο επεκτάθηκε αργότερα σε εθνικό επίπεδο και διοργανωνόταν από αντιπροσώπους και γραφεία πωλήσεων της Honda, συμπεριλαμβανομένων των διανομέων, απευθυνόμενο και σε όσους σχεδίαζαν να οδηγήσουν σκούτερ ή οικογενειακά δίκυκλα.

Yamaha

Από τη μεριά της η Yamaha ανέπτυσσε τα δικά της εκπαιδευτικά προγράμματα για τη μοτοσυκλέτα σε εθνική κλίμακα. Το 1970, οι Ιάπωνες κατείχαν συνολικά 8,85 εκατομμύρια μοτοσυκλέτες και μοτοποδήλατα -αριθμός υπερδεκαπλάσιος σε σύγκριση με το 1955, έτος ίδρυσης της εταιρείας των τριών διαπασών. Οι συνθήκες αυτές ενίσχυσαν την κοινωνική ανησυχία σχετικά με την ασφαλή οδήγηση μοτοσυκλέτας.

Στόχος των δραστηριοτήτων της Yamaha ήταν η ενίσχυση της ασφάλειας, μέσω της διδασκαλίας του σωστού τρόπου οδήγησης μοτοσυκλέτας, καθώς και η διεύρυνση του κύκλου των φίλων της μοτοσυκλέτας. Το αρχικό πρόγραμμα περιλάμβανε τα μαθήματα ασφαλούς οδήγησης της Yamaha και το Yamaha Trail School, τα οποία ξεκίνησαν τον Απρίλιο του 1968.

Yamaha DT-1

Όταν η εταιρεία άρχισε να διαθέτει στην αγορά το trail μοντέλο DT1 το 1968, η δημοτικότητα των εκτός δρόμου δραστηριοτήτων αυξήθηκε κατακόρυφα. Κορυφαίοι αναβάτες ανέλαβαν ρόλο εκπαιδευτών στο Yamaha Trail School, το οποίο συνέβαλε στη διάδοση της off-road οδήγησης, μέσω βασικής εκπαίδευσης στην οδήγηση στο χώμα. Το σχολείο προσέφερε επίσης μαθήματα ελέγχου και συντήρησης μοτοσυκλετών. Τον Σεπτέμβριο του 1970, η Yamaha δημιούργησε 35 χώρους Yamaha Trail Land σε ολόκληρη την Ιαπωνία, όπου το κοινό μπορούσε να γνωρίσει τη χαρά της εκτός δρόμου οδήγησης.

Τον Μάιο του 1969, η Yamaha ίδρυσε επίσης τα Yamaha Moped License Schools, ενθαρρύνοντας το κοινό να αποκτήσει άδεια οδήγησης μοτοποδηλάτου κατηγορίας 1. Τα σχολεία αυτά βασίστηκαν στο πρότυπο των Yamaha Music Studios που είχε δημιουργήσει η Nippon Gakki (σημερινή Yamaha Corporation)! Με την ιδέα της μεταφοράς της φιλοσοφίας των μουσικών μαθημάτων στη δημιουργία σχολών μοτοσυκλέτας, τα Moped License Schools αναπτύχθηκαν σε όλη τη χώρα. Τον πρώτο κιόλας χρόνο λειτουργίας τους προσέλκυσαν περισσότερους από 160.000 μαθητές.

Yamaha Festival 1972

Η εταιρεία από την Iwata, ανέπτυξε επίσης εκδηλώσεις με στόχο τους φίλους της μοτοσυκλέτας. Μία από αυτές ήταν το 1ο Yamaha Grand Sports Festival (YGSF), που πραγματοποιήθηκε στο Fuji Speedway στις 5–6 Αυγούστου 1972. Ήταν μια μεγάλη διοργάνωση στην οποία μπορούσαν να συμμετάσχουν όλοι οι λάτρεις της μοτοσυκλέτας και τελικά προσέλκυσε συνολικά 80.000 άτομα! Συμμετείχαν 1.500 αναβάτες σε αγώνες motocross, kart και ταχύτητας δρόμου. Στον χώρο της εκδήλωσης συγκεντρώθηκαν 380 λεωφορεία, 3.800 αυτοκίνητα και 5.000 μοτοσυκλέτες. Το 2ο YGSF πραγματοποιήθηκε τον Αύγουστο του 1973 και ήταν ακόμη μεγαλύτερης κλίμακας, προσελκύοντας περίπου 95.000 άτομα μέσα σε δύο ημέρες!

Το απρόσμενο, εκπληκτικό συμπέρασμα στην επαρχία Gunma

Safety Courses

Και ερχόμαστε στο 2026, όπου σε άρθρο του ιαπωνικού περιοδικού μοτοσυκλέτας Young Machine, διαβάζουμε κάτι το εκπληκτικό. Η επαρχία Gunma στην Ιαπωνία θεωρεί πως η εκστρατεία των "τριών όχι" απέτυχε παταγωδώς, καθώς… συνέβαλε στην αύξηση τροχαίων ατυχημάτων!

Σημειώνουμε εδώ πως η συγκεκριμένη επαρχία είναι γνωστή και ως “το βασίλειο του αυτοκινήτου” καθώς έχει ανεπαρκείς δημόσιες συγκοινωνίες, κατά μέσο όρο κάθε νοικοκυριό έχει 1,5+ αυτοκίνητα, ενώ εδώ έχουν έδρα και διάφορα εργοστάσια της Subaru. Κάπως έτσι η επαρχία Gunma κατατάσσεται σταθερά στον πάτο των επαρχιών όσον αφορά στην οδική ασφάλεια, με αριθμό ρεκόρ τροχαίων ατυχημάτων και τραυματισμών, με αντίστοιχα κακές επιδόσεις στο ποσοστό μαθητών λυκείου που εμπλέκονται σε ατυχήματα με ποδήλατο αλλά και στο ποσοστό ατυχημάτων νέων οδηγών.

Safety Courses

Κάπως έτσι το 2014 ιδρύθηκε Ειδική Επιτροπή για τα Μέτρα Οδικής Ασφάλειας και, σε συνεργασία με το τμήμα τροχαίας πολιτικής της επαρχίας και την Αστυνομική Διεύθυνση, διερεύνησαν και ανέλυσαν τα αίτια των ατυχημάτων. Κατέληξαν στο κοινό συμπέρασμα ότι “η Εκστρατεία των Τριών Όχι διαδραματίζει σημαντικό ρόλο ως παράγοντας που συμβάλλει στο πρόβλημα”!

Βλέπετε, όταν η Gunma εφάρμοζε αυστηρά την Εκστρατεία “Τρία Όχι” για την αποθάρρυνση της χρήσης μοτοσυκλέτας, ένα από τα αποτελέσματα της καμπάνιας ήταν να αποξενωθούν οι μαθητές λυκείου από την ουσιαστική κυκλοφοριακή αγωγή, οδηγώντας σε επιδείνωση της οδικής συμπεριφοράς και αύξηση ατυχημάτων.

Μετά από συνεδριάσεις, ανταλλαγές απόψεων με σχετικούς φορείς, μελέτες και διαλέξεις ειδικών στην ανάλυση τροχαίων ατυχημάτων, η Ειδική Επιτροπή προχώρησε στη διαμόρφωση νέου σχεδίου για τα τροχαία ατυχήματα και νέο ΚΟΚ που τέθηκε σε ισχύ στις 22 Δεκεμβρίου 2014.

Στόχος ήταν -και είναι- η παροχή κυκλοφοριακής αγωγής σε ευρύ φάσμα ηλικιών -από μαθητές λυκείου μέχρι παιδιά και ηλικιωμένους, ώστε να εξελιχθούν όλοι σε υπεύθυνα μέλη της κοινωνίας, αποκτώντας δεξιότητες και γνώσεις ασφαλούς οδήγησης ποδηλάτου και μοτοσυκλέτας.

Safety Courses

Κύρια μέτρα που λαμβάνει η επαρχία Gunma μετά το 2014:

  • Μαθήματα κυκλοφοριακής αγωγής στο σχολείο και ειδικές δραστηριότητες.
  • Σεμινάρια από την αστυνομία και την Ένωση Οδικής Ασφάλειας.
  • Δημιουργία και διανομή φυλλαδίων για ασφαλή ποδηλασία.
  • Τεστ γνώσεων για ποδήλατο.
  • Σεμινάρια οδικής συμπεριφοράς για κατόχους άδειας μοτοσυκλέτας.
  • Σεμινάρια επιμόρφωσης εκπαιδευτικών στο Γενικό Κέντρο Κυκλοφορίας της Gunma.

Αργότερα, με την αναθεώρηση του κανονισμού και την κατάρτιση του 11ου Σχεδίου Οδικής Ασφάλειας, το πρόγραμμα ανανεώθηκε ως “Δεύτερο Πρόγραμμα Δράσης” (Μάρτιος 2021).

Το δεύτερο πρόγραμμα (2021–2025) στοχεύει ειδικά στους μαθητές λυκείου και εισάγει νέα μέτρα για ασφαλή ποδηλασία, όπως η προώθηση της χρήσης κράνους, ενώ συνεχίζει τις δράσεις για τις μοτοσυκλέτες.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι η κατάργηση της Εκστρατείας “Τρία Όχι” δεν οδήγησε σε απότομη αύξηση της απόκτησης άδειας οδήγησης από τους μαθητές, ή των ατυχημάτων με μοτοσυκλέτα.

Safety courses

Στο σεμινάριο ασφαλούς οδήγησης του 2025, αρκετοί μαθητές ανέφεραν ότι οδηγούν επειδή είναι αναγκαίο για να πηγαίνουν στο σχολείο. Η πλειονότητα των νέων της Gunma δεν ασχολείται με σπορ οδήγηση ή τουρισμό, απλώς καλύπτει πρακτικές ανάγκες μέσω της μοτοσυκλέτας.

Ο κανονισμός προβλέπει επίσης την προώθηση των δημόσιων συγκοινωνιών· δεν σημαίνει ότι πρέπει όλοι να οδηγούν μοτοσυκλέτα. Όμως, σε περιπτώσεις όπου οι συνθήκες μετακίνησης ή οικογενειακές ανάγκες το επιβάλλουν, η διατήρηση των “Τριών Όχι” στους σχολικούς κανονισμούς μειώνει την ποιότητα ζωής μαθητών και γονέων.

Safety courses

Αντίστοιχα, στις 9 Φεβρουαρίου 2018, η Επιτροπή για την Οδική Ασφάλεια Μοτοσυκλετών υπέβαλε έκθεση στο Εκπαιδευτικό Συμβούλιο της επαρχίας Saitama, συνοψίζοντας προτάσεις όπως η θέσπιση κατευθυντήριων γραμμών που θα αντικαθιστούσαν την Εκστρατεία "Τρία Όχι".

Πόσος χρόνος χάθηκε για τη μοτοσυκλέτα στην Ιαπωνία τόσες δεκαετίες που τα συντηρητικά “Τρία Όχι” μεσουρανούσαν, για να καταλήξουμε σε μελέτες που συμφωνούν πως η αποθάρρυνση των νέων στη χρήση μοτοσυκλέτας οδήγησαν όχι μόνο σε μείωση της ποιότητας ζωής τους, αλλά και στην αύξηση των τροχαίων ατυχημάτων!

Με πληροφορίες από το Young Machine και από την ιστορία των Honda και Yamaha