Yamaha - Eτοιμάζει ηλεκτρικό motocross

Ενδεχομένως να το δούμε στον νέο θεσμό MXEP που ετοιμάζει το MXGP
motomag Yamaha - Eτοιμάζει ηλεκτρικό motocross
Από τον

Γιάννη Τσινάβο

22/3/2024

H Yamaha με μία νέα κατάθεση διπλώματος ευρεσιτεχνίας κάνει γνωστό πως εργάζεται πάνω σε μία ηλεκτρική motocross μοτοσυκλέτα την οποία ενδεχομένως να δούμε να αγωνίζεται τα επόμενα χρόνια είτε στον νέο ηλεκτρικό θεσμό MXEP που ετοιμάζει το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Motocross είτε σε κάποιον άλλο ηλεκτρικό θεσμό.

Yamaha - Eτοιμάζει ηλεκτρικό motocross

Έχετε διαβάσει στο ΜΟΤΟ πως η Honda θα αγωνιστεί τη φετινή χρονιά με το CR Electric Proto στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα E-Xplorer -αφορά ηλεκτρικές MX μοτοσυκλέτες και ξεκίνησε το 2023-, με αναβάτες τον Tosha Chalayna και τη Francesca Nocera ενώ η ιαπωνική εταιρεία έχει ήδη ανταγωνιστεί βενζινοκίνητα μοντέλα motocross στο D.I.D All Japan Motocross Championship 2023. Σημειώστε πως στον πρώτο αγώνα E-Xplorer, στην Οσάκα, η ομάδα της Honda με το CR Electric Proto κέρδισε την 1η θέση στις ομάδες. 

Την ίδια γραμμή πιθανότατα σκοπεύει να ακολουθήσει και η Yamaha αν κρίνουμε από την πατέντα που μας παρουσιάζει ωστόσο η εταιρεία των τριών διαπασών θέλει να ενσωματώσει στο νέο ηλεκτρικό motocross μοντέλο κάποιες τεχνολογίες που μας έχει δείξει ήδη στο ηλεκτρικό trial της TY-E. Στο TY-E υπάρχει ένα monocoque carbon πλαίσιο στο οποίο τοποθετείται η μπαταρία, ενώ το ίδιο πλαίσιο με κάποιες παραλλαγές θα δούμε πιθανώς και στο νέο ηλεκτρικό motocross πρωτότυπο.

Yamaha - Eτοιμάζει ηλεκτρικό motocross

Στο ηλεκτρικό trial η Yamaha έχει προσθέσει έναν σφόνδυλο και συμβατικό συμπλέκτη ώστε να ομαλοποιηθεί η ροπή του ηλεκτροκινητήρα, με τον αναβάτη να έχει τον έλεγχο όσον αφορά τη συμπεριφορά της μοτοσυκλέτας. Τώρα όσον αφορά το ηλεκτρικό motocross πρωτότυπο που βλέπουμε στην πατέντα, η Yamaha πρόσθεσε έναν αποσβεστήρα κραδασμών στρέψης (Torsion Damper) στο σύστημα μετάδοσης. Ο αποσβεστήρας αποτελείται από δύο δίσκους τοποθετημένους στον ίδιο άξονα που συνδέονται μεταξύ τους με ελατήρια.

Yamaha - Eτοιμάζει ηλεκτρικό motocross

Η δύναμη του ηλεκτροκινητήρα φτάνει στον πρώτο δίσκο, ενώ αυτή καταλήγει στον πίσω τροχό μέσω του δεύτερου δίσκου. Τα ελατήρια που υπάρχουν ανάμεσα στους δίσκους μεσολαβούν της μετάδοσης της κίνησης και λειτουργούν ταυτόχρονα ως ένα μέσο αποθήκευσης ενέργειας από τις αλλαγές ταχύτητας περιστροφής του ηλεκτροκινητήρα αλλά και του πίσω τροχού. Η ενέργεια που αποθηκεύεται στους δίσκους από το απότομο άνοιγμα και κλείσιμο του γκαζιού μπορεί να απελευθερωθεί και να μετατραπεί από δυναμική σε κινητική, δίνοντας στη μοτοσυκλέτα μία σύντομη ώθηση στον πίσω τροχό.

Yamaha - Eτοιμάζει ηλεκτρικό motocross

Το σύστημα αυτό είναι σαφώς πιο ελαφρύ και μικρότερο σε διαστάσεις από τον συμπλέκτη του TY-E ενώ διατηρεί μερικά από τα οφέλη του. Στο TY-E για παράδειγμα ο συμπλέκτης είναι διαμορφωμένος για trial οδήγηση ενώ το σύστημα Torsion Damper είναι διαμορφωμένο για motocross οδήγηση. Με την κατάθεση διπλώματος ευρεσιτεχνίας η Yamaha κάνει ξεκάθαρο πως η ηλεκτροκίνηση είναι ένας κόσμος που την ενδιαφέρει ιδιαίτερα.

Ετικέτες

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις