Yamaha: Πατέντα με δικύλινδρο turbo για το ΜΤ-09

Εξετάζοντας την υπερτροφοδότηση
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

24/4/2019

Πρόσφατα η Yamaha κατέθεσε ορισμένες πατέντες στις οποίες παρουσιάζεται το (προηγούμενης γενιάς) MT-09 εξοπλισμένο με έναν δικύλινδρο κινητήρα turbo. Μετά το 2000, έχουμε δει απ’ τους υπόλοιπους ιαπωνικούς κολοσσούς αντίστοιχες πατέντες που παρουσιάζουν κινητήρες με συστήματα υπερτροφοδότησης, ενώ μόνο ένας απ’ αυτούς προχώρησε στην υλοποίησή τους, προς το παρόν. Αναφερόμαστε φυσικά στην Kawasaki και στη σειρά μοντέλων H2, όπου κάθε χρόνο παρουσιάζονται νέα μέλη απ’ το 2015. Στην περίπτωση της Kawasaki έχουμε ένα σύστημα supercharger, ενώ εδώ η Yamaha μας δείχνει ξεκάθαρα πως δουλεύει πάνω στη τεχνολογία turbo. Σε επίπεδο πρωτότυπων, "πρωτοπόρος" είναι η Suzuki με το Recursion, που φροντίζει να ανανεώνει τα σχέδιά του ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς να λέει τίποτα για το πότε και αν θα βγει στην παραγωγή, φτάνοντας στο σημείο να θυμίζει μαμούθ σίριαλ με πάνω από 500 επεισόδια. Παράλληλα όμως, αποτελεί και την επαλήθευση του άτυπου κανόνα πως: Όποια μοτοσυκλέτα βλέπουμε σε μορφή πατεντών δεν είναι σίγουρο πως θα την δούμε και στην παραγωγή μετέπειτα.

Το γεγονός ότι στα σχέδια βλέπουμε ένα ΜΤ-09 είναι εύκολα αντιληπτό, αλλά όχι δεσμευτικό για το τί είδους μοτοσυκλέτα θα έχει τον κινητήρα turbo όταν κι αν βγει στην παραγωγή. Παρά το γεγονός πως από το πλάι ο κινητήρας δείχνει να είναι ο τρικύλινδρος των 847cc του mT-09, στα υπόλοιπα σχέδια παρατηρούμε απ’ το σύστημα εξαγωγής πως πρόκειται για έναν δικύλινδρο κινητήρα. Η τακτική που οι εταιρείες καταθέτουν πατέντες χρησιμοποιώντας σχέδια από παλιότερα μοντέλα όπως στην προκείμενη περίπτωση ή άσχετα τελείως συνηθίζεται διότι υπάρχουν φορές που θέλουν να αποκρύψουν τη μορφή ενός επερχόμενου μοντέλου. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια παρατραβηγμένη θεωρία που συνοδεύει αυτή την ειδηση και λέει πως η χρήση αυτών των σχεδίων δεν είναι τυχαία, αλλά υπήρχε από τότε που σχεδιαζόταν το πρώτο MT-09 να εξοπλιστεί με κινητήρα turbo.

Κυρίαρχος λόγος που οι περισσότερες εταιρείες στρέφουν την προσοχή τους στην υπερτροφοδότηση δεν είναι άλλος πλέον, απ’ τις όλο και περισσότερο αυστηρές προδιαγραφές Euro 4/5. Το 2021 βρίσκεται δίπλα μας και τότε είναι που θα μπουν σε πλήρη ισχύ οι Euro 5 προδιαγραφές με αποτέλεσμα ο χρόνος να πιέζει τις εταιρείες να βρουν λύσεις για την μείωση των ρύπων, τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης και την διατήρηση ή αύξηση των επιδόσεων των κινητήρων τους. Οι κινητήρες turbo όπου χρησιμοποιούνται κατά κόρον απ’ τις αυτοκινητοβιομηχανίες προσφέρουν με τα χαρακτηριστικά τους τη λύση στο πρόβλημα των αυστηρών προδιαγραφών, καθώς επιτρέπουν από μικρότερου κυβισμού και λιγότερων κυλινδρων κινητήρες να έχουν την απόδοδοση ίση με κινητήρες υπερδιπλάσιου κυβισμού και κυλίνδρων. Είναι αυτό που αποκαλούν "downsizing".

Στα σχέδια της Yamaha βλέπουμε την τοποθέτηση του turbo σε δύο διαφορετικά σημεία. Στην πρώτη περίπτωση η τουρμπίνα βρίσκεται στο ύψος του στροφάλου και έχει αρκετή απόσταση από τις βαλβίδες εξαγωγής του κινητήρα. Έτσι, εξασφαλίζεται αρκετή απόσταση μεταξύ του μπροστινού τροχού και του κινητήρα, χωρίς να υπάρχει το ενδεχόμενο να έρθουν σε επαφή κατά τη βύθιση των καλαμιών. Όμως, λόγω της αυξημένης απόστασης της τουρμπίνας απ’ την κεφαλή το φαινόμενο του turbo lag (η χρονική καθυστέρηση απόκρισης της τουρμπίνας στην άνοδο των στροφών του κινητήρα) είναι πιο έντονο και δημιουργεί σκαλοπάτι στην απόδοση της ροπής και της ιπποδύναμης.  

Στο δεύτερο σχέδιο παρατηρούμε πως η τουρμπίνα είναι τοποθετημένη πιο κοντά στην κεφαλή, έχοντας μικρότερη απόσταση απ’ τις βαλβίδες εξαγωγής. Γεγονός που καθιστά λιγότερο αισθητό το turbo lag και ο κινητήρας αποκτά μια πιο προοδευτική και ομαλή λειτουργία. Αύτη η θέση –που είναι πιο κοντά στην κεφαλή του κινητήρα- χρησιμοποιείται απ’ το 2000 κι έπειτα στους περισσότερους κινητήρες αυτοκινήτων βελτιώνοντας την απόκριση της τουρμπίνας, όμως η μετάβαση αυτής της τεχνολογίας στο κόσμο των μοτοσυκλετών δημιουργεί χωροταξικά προβλήματα, καθώς η τουρμπίνα βρίσκεται πολύ κοντά στον μπροστινό τροχό με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος κατά τη βύθιση του πιρουνιού να έρθουν σε επαφή. Για την επίλυση αυτού θα πρέπει να αλλαχτεί η θέση του κινητήρα, όμως κάτι τέτοιο επηρεάζει τα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας, από την αλλαγή της κατανομής των μαζών. Επίσης, παρατηρούμε και στις δύο περιπτώσεις πως μετά την τουρμπίνα υπάρχει ο καταλύτης σε μικρή απόσταση, που τον βοηθά να θερμαίνεται γρήγορα (μόλις οι καταλύτες ζεσταθούν αρκετά τότε λειτουργούν στο 100% του δυναμικού τους).

Για το ποια λύση θα χρησιμοποιήσει η Yamaha ώστε τα μοντέλα της να πληρούν τις προδιαγραφές EURO 5-6 κ.τ.λ. είναι ακόμη άγνωστο, όμως οι νέες πατέντες δείχνουν πως είναι διαθέσιμη να περπατήσει και σε άλλα μονοπάτια.

Πάντως να θυμίσουμε, πως στα jet ski έχει κινητήρες με υπερτροφοδότηση, αντίστοιχης αρχιτεκτονικής με εκείνη της Kawasaki και είναι περίεργο που δεν προχωρά με κάτι που ήδη έχει στα χέρια της, αλλά πειραματίζεται με τα turbo.

Ετικέτες

Αγωνιστική Honda VFR750R RC30 των Joey Dunlop και Steve Hislop σε δημοπρασία

Μία RC30 με τεράστια ιστορία από Isle of Man TT, Ulster GP και βρετανικά πρωταθλήματα αναζητά νέο ιδιοκτήτη αυτό το Καλοκαίρι
RC30
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

5/5/2026

Μία αγωνιστική Honda VFR750R RC30 που έχει συνδεθεί με τους θρύλους των αγώνων δρόμου Joey Dunlop και Steve Hislop θα βγει στο σφυρί τον Ιούλιο, προσφέροντας στους συλλέκτες μια σπάνια ευκαιρία με αγωνιστική κληρονομιά και όχι απλώς ιστορική αξία.

Βαμμένη στα κλασικά πράσινα και λευκά χρώματα της Castrol, η συγκεκριμένη RC30 κουβαλά μια διαδρομή που ξεκινά από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 και περιέχει μερικά από τα σημαντικότερα ονόματα των βρετανικών και ιρλανδικών αγώνων δρόμου. Το 1991 χρησιμοποιήθηκε από τον Hislop σε αγώνες του βρετανικού πρωταθλήματος BSB, με σημαντικότερο αποτέλεσμα τη δεύτερη θέση στο Oulton Park πίσω από τον Carl Fogarty.

RC30

Την επόμενη χρονιά η μοτοσυκλέτα πέρασε στα χέρια του Nick Jefferies, ο οποίος τη χρησιμοποίησε σε διάφορες διοργανώσεις, κατακτώντας την τέταρτη θέση στους αγώνες των κατηγοριών Formula Ι και Senior του Isle of Man TT. Το 1993 η RC30 πέρασε στην κατοχή του αξέχαστου Joey Dunlop, ο οποίος τη χρησιμοποίησε σε αγώνες στη Βόρεια Ιρλανδία, με κορυφαίο αποτέλεσμα τη δεύτερη θέση στο Ulster Grand Prix.

RC30

Η συγκεκριμένη μοτοσυκλέτα ξεκίνησε τη ζωή της το 1991 σε μορφή παραγωγής στις Ηνωμένες Πολιτείες, πριν μεταφερθεί στη Βρετανία και μετατραπεί σε αγωνιστική από την εργοστασιακή ομάδα της Honda στο Louth. Εξοπλίστηκε με αγωνιστικά κιτ της Honda, απέκτησε πλαίσιο προδιαγραφών Formula Ι ΤΤ, flat-slide καρμπυρατέρ και ανάλογα ρυθισμένο κινητήρα.

RC30

Στην καρδιά της βρίσκεται ο θρυλικός V4 της RC30 με εκκεντροφόρους που λαμβάνουν κίνηση από γρανάζια, σε συνδυασμό με εξατάχυτο κιβώτιο, αλουμινένιο περιμετρικό πλαίσιο δυο δοκών και τετραπίστονες εμπρός δαγκάνες, χαρακτηριστικά που έκαναν την RC30 μία από τις σημαντικότερες superbike της εποχής της. Άλλωστε η Honda τη δημιούργησε με μοναδικό στόχο την κατάκτηση του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Superbike, κάτι που πέτυχε το 1988 και το 1989 με τον Fred Merkel.

RC30

Παρότι ο Dunlop δεν σημείωσε νίκη με τη συγκεκριμένη μοτοσυκλέτα, η ιστορία της και μόνο την καθιστά ξεχωριστή, αν αναλογιστεί κανείς πως ο Βορειοϊρλανδός παραμένει ένας από τους κορυφαίους αναβάτες στην ιστορία του Isle of Man TT με 26 νίκες.

RC30

Η ιστορική RC30 θα δημοπρατηθεί από την Iconic Auctioneers στο πλαίσιο της διοργάνωσης The Iconic Motorcycle Sale at Kempton Park 2026, η οποία θα πραγματοποιηθεί στις 18 Ιουλίου στη Μεγάλη Βρετανία και οι εκτιμήσεις για την τιμή που θα πιάσει φτάνουν ως τις παρυφές των 100 χιλιάδων ευρώ.