Γιατί τα μαλακά ελαστικά του Lorenzo άντεξαν περισσότερο

Η θεωρία στην πράξη
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

13/8/2018

Όταν τελείωσε ο αγώνας της Αυστρίας θα έμειναν πολλοί με την απορία, πως είναι δυνατόν η μαλακή γόμα που είχε διαλέξει ο Jorge Lorenzo να αντέξει περισσότερο από την μεσαίας σκληρότητας γόμα που είχε η μοτοσυκλέτα του Dovizioso. Ο Ιταλός αναβάτης της Ducati δήλωσε ότι το πίσω ελαστικό του είχε χάσει την απόδοσή του σχεδόν 10 γύρους πριν πέσει η καρό σημαία. Καθώς φέτος όλοι οι αναβάτες έχουν διαρκώς την φράση Tire Management στο στόμα τους και την χρησιμοποιούν συνεχώς για να εξηγήσουν γιατί ο ρυθμός τους μέχρι τη μέση του αγώνα είναι πιο αργός σε σχέση με τους τελευταίους γύρους, θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Dovizioso έφθειρε νωρίς τα ελαστικά του, όταν προσπαθούσε να περάσει τον Lorenzo. Πράγματι ο Ιταλός αναβάτης είπε ότι μια πιθανή αιτία να είναι αυτή. Όμως είπε επίσης, ότι εξίσου πιθανό να είναι και η λάθος επιλογή της μεσαίας γόμας.

Κι εδώ μπαίνουμε στο ζουμί της υπόθεσης, διότι αν η μεσαία γόμα ήταν λάθος επιλογή, τότε ποια γόμα έπρεπε να είχε βάλει; Η θεωρία λέει, ότι η σκληρή γόμα αντέχει περισσότερο, οπότε αυτή είναι η απάντηση στο ερώτημα σωστά; Όχι!

Διότι αυτή είναι η μία από τις πολλές θεωρίες που υπάρχουν για τα ελαστικά, οι οποίες είναι όλες τους σωστές και όλες τους λάθος ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στην πίστα αλλά και τον σχεδιασμό της πίστας. Όπως ήδη έχουμε πει, τα ελαστικά της Michelin δεν έχουν σταθερή απόδοση κατά την διάρκεια του αγώνα και η συμπεριφορά τους επηρεάζεται έντονα από τον τρόπο που τα πιέζεις. Εδώ είναι βασικό να καταλάβουμε, ότι η πτώση της απόδοσης δεν οφείλεται στο “φάγωμα” της γόμας, αλλά στην “κόπωση” της σύνθεσης της γόμας. Δηλαδή όταν λένε οι αναβάτες ότι “έμειναν από λάστιχο” δεν εννοούν ότι βγήκαν τα λινά έξω. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δήλωση του Marguez σχετικά με την επιλογή της μεσαίας γόμας για το εμπρός ελαστικό. Ο Ισπανός είπε ότι με την σκληρή γόμα κερδίζει στα δυνατά φρένα, αλλά προτιμάει την μεσαία που τον βοηθάει περισσότερο στις μάχες μέσα στις στροφές. Πώς είναι δυνατόν η σκληρή γόμα να είναι καλύτερη στα φρένα, αφού η θεωρία λέει ότι προφέρει λιγότερη πρόσφυση, άρα έχεις μεγαλύτερες πιθανότητες να μπλοκάρεις τα φρένα; Η απάντηση βρίσκεται σε μια άλλη θεωρία, που αφορά την ΣΤΙΓΜΙΑΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΝΣΗ της γόμας, η οποία με την σειρά της ρίχνει απότομα την απόδοση πρόσφυσης του ελαστικού. Αυτό λοιπόν που λέει ο Marquez είναι ότι με την σκληρή γόμα έχεις ΚΑΛΥΤΕΡΗ πρόσφυση στα ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ φρεναρίσματα από υψηλές ταχύτητες, διότι η απόδοση του ελαστικού δεν μεταβάλλεται από την παρατεταμένη υπερθέρμανσή του. Με τις πιο μαλακές γόμες θα έχεις καλύτερη πρόσφυση στην αρχή του φρεναρίσματος, αλλά στο τέλος θα έχεις “κάψει” την γόμα και θα μπεις στην είσοδο της στροφής με ένα εμπρός ελαστικό που θα έχει μειωμένη απόδοση.

Για να καταλάβετε πόσο πολύ επηρεάζει την πρόσφυση η μεταβολή της θερμοκρασίας, πολλοί αναβάτες φεύγουν νωρίτερα από το slip-streaming για να κρυώσουν το εμπρός ελαστικό τους. Αυτό δίνει μια απάντηση στο γιατί ο Lorenzo με το μαλακό εμπρός ελαστικό παρακολουθούσε από απόσταση τον Marquez στους πρώτους γύρους και δεν κόλλησε πίσω του. Προσπαθούσε δηλαδή να κρατήσει όσο πιο κρύο γινόταν το εμπρός ελαστικό του, ώστε να μπορεί να φρενάρει αρκετά δυνατά χωρίς να το υπερθερμάνει. Γιατί έμβαλε μαλακό εμπρός; Διότι ήθελε την επιπλέον πρόσφυση στις στροφές που ήταν πιο αργός από τους άλλους δύο αντιπάλους του.

Κρατώντας λοιπόν στη μία άκρη του μυαλού μας τι συμβαίνει με την μεταβολή της θερμοκρασίας των ελαστικών και πως αυτή επηρεάζει το επίπεδο της πρόσφυσης είναι πιο εύκολο να εξηγήσουμε γιατί το Tire Management στο οποίο αναφέρονται οι αναβάτες ΔΕΝ αφορά την φθορά της γόμμας, αλλά την διαχείριση ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ που έχουν στη διάθεση τους να οδηγήσουν με τα ελαστικά σε υψηλά επίπεδα θερμοκρασίας. Έτσι εξηγείται και γιατί μπορούν να κάνουν γρήγορους γύρους στο τέλος του αγώνα παρά το γεγονός έχουν φθείρει εν μέρει τα ελαστικά τους. Διότι το πραγματικό πρόβλημά τους είναι η υπερθέρμανση και αν τα “βράσεις” στους πρώτους γύρους, μετά δεν έχεις την πολυτέλεια να τα κρυώσεις και να τα ξαναφέρεις στη θερμοκρασία ιδανικής λειτουργίας.  

Η πίστα της Αυστρίας έχει σχεδιαστεί πρωτίστως για την Formula 1 και ακολουθεί την φιλοσοφία stop and go, ώστε να επιτρέπει τις προσπεράσεις των αυτοκινήτων στα φρένα και να ακούγονται στην τηλεόραση οι αλλαγές των ταχυτήτων. Οι περισσότερες στροφές είναι γωνίες και ο χρόνος που η μοτοσυκλέτα είναι τέρμα πλαγιασμένη είναι ο μικρότερος που υπάρχει σε πίστα του πρωταθλήματος MotoGP. Άρα και ο χρόνος που το γκάζι είναι τέρμα ανοιχτό με την μοτοσυκλέτα πλαγιασμένη είναι σύντομος. Η πιθανότητα στιγμιαίας υπερθέρμανσης είναι η μικρότερη δυνατή. Πάνω σε αυτό βασίστηκε η απόφαση του Jorge Lorenzo να βάλει μαλακό ελαστικό πίσω.

Όμως πως κατάφερε να το διατηρήσει ως τον τελευταίο γύρο, όταν Dovizioso έκαψε το μεσαίας σκληρότητας πίσω ελαστικό του πολλούς γύρους πριν.

Η απάντηση βρίσκεται στο σπινάρισμα και στον χρόνο. Ο Dovizioso άνοιγε πιο νωρίς το γκάζι στις εξόδους των στροφών όταν ήταν πίσω από τον Lorenzo για να βρεθεί δίπλα του στην ευθεία, οπότε αυξανόταν ο χρόνος που το πίσω ελαστικό του ήταν εκτεθειμένο στην υπερθέρμανση. Ταυτόχρονα όμως ο πίσω τροχός του Dovizioso είχε μικρότερο ποσοστό πρόσφυσης λόγω της σκληρότερης γόμας από του Ισπανού και σπίναρε περισσότερη ώρα.

Το σπινάρισμα αυτό αύξανε ακόμα περισσότερο το επίπεδο της θερμοκρασίας του πίσω ελαστικού του. Με άλλα λόγια, το υψηλό κράτημα του μαλακού ελαστικού που είχε ο Lorenzo μείωνε τον χρόνο που ήταν εκτεθειμένο στην υπερθέρμανση, ενώ το μεσαίας γόμας πίσω ελαστικό του Dovizioso ήταν περισσότερη ώρα εκτεθειμένο.  

Αν η χάραξη της πίστας ήταν διαφορετική, η επιλογή του Lorenzo θα ήταν στα όρια της παράνοιας. Όμως για την πίστα της Αυστρίας και με τα χαρακτηριστικά που έχουν τα ελαστικά της Michelin ήταν λογικότατη.   

Toprak Razgatlioglu: Ο πολλά υποσχόμενος rookie του MotoGP [VIDEO]

Έρχεται με φόρα με δύο σερί Παγκόσμια Πρωταθλήματα αλλά το στοίχημα προσαρμογής είναι δύσκολο
toprak
Από τον

Παύλο Καρατζά

14/1/2026

Ο "El Turco" έχει γίνει πολύ αγαπητός στο παγκόσμιο στερέωμα της μοτοσυκλέτας, χάρη στα τρία του Παγκόσμια Πρωταθλήματα WSBK, το ιδιαίτερο στυλ οδήγησης, τα εντυπωσιακά endo που συνηθίζει να κάνει αλλά και τις προσγειωμένες δηλώσεις του.

Ο Toprak ξεκίνησε το motocross μετά από παρακίνηση του πατέρα του και παρά το γεγονός πως κατέκτησε τέσσερα εθνικά πρωταθλήματα, άλλαξε τερέν και στα 11 του χρόνια ασχολήθηκε με την ταχύτητα. Το 2013 και το 2014 συμμετείχε στο Red Bull MotoGP Rookies Cup, ενώ την ίδια χρονιά θα τρέξει σε έναν αγώνα του πρωταθλήματος FIM European Superstock 600 και θα κερδίσει στο ντεμπούτο του. Την επόμενη σεζόν συμμετέχει κανονικά στον θεσμό και κατακτά τον τίτλο, κάτι που του δίνει το εισιτήριο για την συμμετοχή του στο FIM Superstock 1000 Cup, όπου ήρθε πέμπτος, και το 2017 έτρεξε στο European Superstock 1000 Championship τερματίζοντας δεύτερος. Το 2018 η ομάδα Puccetti Racing του δίνει την ευκαιρία να τρέξει στο WSBK, και ξεκινά να αναδεικνύεται το ταλέντο του σε παγκόσμια κλίμακα.

Toprak

Από φέτος θα βλέπουμε τον Toprak στο MotoGP με τα χρώματα της Prima Pramac Yamaha MotoGP που μόλις παρουσίασε την ομάδα της για τη νέα σεζόν. Ο Razgatlioglu έγινε ο πρώτος Παγκόσμιος Πρωταθλητής από την γειτονική Τουρκία και αυτό έγινε με εκκωφαντικό τρόπο καθώς το 2021 συμμετείχε στον θεσμό με την ομάδα Pata Yamaha, καταφέρνοντας να εκθρονίσει τον έξι σερί φορές Παγκόσμιο Πρωταθλητή Jonathan Rea. Σημειώστε πως αυτός ήταν ο πρώτος τίτλος της Yamaha μετά από εκείνον του Ben Spies το 2009. Στο παρακάτω βίντεο μπορείτε να δείτε και την ανασκόπηση της σεζόν του 2021.

Υπάρχει και ένα μικρό ντοκιμαντέρ με τίτλο The Final Stunt του WSBK για τον Toprak και τον πρώτο του Παγκόσμιο τίτλο που μπορείτε να δείτε παρακάτω:

Τη σεζόν του 2024, ο Toprak κάνει μία αμφιλεγόμενη τότε κίνηση και αφήνει την Yamaha για να πάει στην BMW Motorrad WorldSBK Team που τον ήθελε διακαώς για να κατακτήσει τον πρώτο της Παγκόσμιο τίτλο. Πολλοί αμφισβήτησαν την κίνηση αυτή τότε, όμως ο Toprak έκανε μία εξαιρετική σεζόν με 18 νίκες συνολικά και 13 συνεχόμενες που είναι και ρεκόρ, που μάλιστα ισοφάρισε το 2025. Με αυτό τον τρόπο ο Razgatlioglu έγινε ένας από τους τρεις μόλις αναβάτες που κατέκτησαν τίτλο Superbike με δύο διαφορετικούς κατασκευαστές. Οι άλλοι δύο είναι ο Troy Corser το 1996 και το 2005 με τη Ducati και τη Suzuki και ο James Toseland το 2004 και το 2007 με τη Ducati και τη Honda.

Βέβαια, δεν ήταν όλα ρόδινα, καθώς μετά από τις 13 συνεχόμενες νίκες, ο Toprak είχε ένα σοβαρό ατύχημα στο Magny-Cours, το οποίο τον έθεσε εκτός αγώνων για δύο γύρους με τον Bulega να απειλεί να του "κλέψει" τον τίτλο. Όμως ο Τούρκος επέστρεψε το ίδιο διψασμένος -και ικανός- για νίκες, παίρνοντας τον τίτλο, με τον Ιταλό και την Ducati να αρκούνται στη δεύτερη θέση. Περισσότερα για την σεζόν του 2024 μπορείτε να δείτε στο παρακάτω ντοκιμαντέρ The greatest stunt.

Το 2025 ο El Turco υπερασπίστηκε τον τίτλο του με επιτυχία, κάνοντας ένα εκπληκτικό δεύτερο μισό της σεζόν, προσπερνώντας τον Nicolo Bulega στην βαθμολογία και κάνοντας για δεύτερη σερί σεζόν, 13 συνεχόμενες νίκες! Αυτός λοιπόν είναι ο Toprak και για κλείσιμο δεν μπορούμε να μην αναφερθούμε στον πατέρα του, τον Arif Razgatlioglu που τον έβαλε στον κόσμο της μοτοσυκλέτας, καθώς και ο ίδιος ήταν stunt rider. Το όνειρο του Arif ήταν να δει τον γιο του στο MotoGP. Ο Arif έφυγε από την ζωή σε τροχαίο δυστύχημα το 2017, όμως ο Toprak τα κατάφερε και από το 2026 θα συμμετέχει στον κορυφαίο θεσμό.

ΟΙ ΚΑΛΥΤΕΡΕΣ ΝΙΚΕΣ ΤΟΥ TOPRAK: από την πρώτη νίκη έως τον ήρωα του WorldSBK

Toprak vs Rea

Είναι αυτονόητο ότι η μεγαλύτερη έλξη του Toprak είναι ο τρόπος που οδηγεί, προσελκύοντας πλήθος οπαδών από όλο τον κόσμο που έρχονται μόνο και μόνο για να δουν το εξαιρετικό φρενάρισμα και την μοναδική αποφασιστικότητά του. Μαζί με αυτό, έχει μια δυνατή προσωπικότητα, δεν φοβάται να προκαλέσει αντιδράσεις, να λέει αυτό που σκέφτεται και πάντα να ανταμοίβει τους φαν με θέαμα, κάτι που φυσικά τον κάνει αγαπητό στο κοινό. Μερικές από τις καλύτερες νίκες του ήταν επικές ανατροπές, όπως η πρώτη του νίκη εναντίον του Jonathan Rea το 2019 στο Magny-Cours στον Αγώνα 1, ενώ ένα από τα πιο αμφίρροπα βάθρα του WorldSBK κατακτήθηκε από τον Τούρκο αστέρα στο ντεμπούτο του με τη Yamaha το 2020 στο Phillip Island. Το 2021 είχε αμέτρητες κλασικές στιγμές, με δύο από αυτές να είναι η μάχη του Most με τον Scott Redding στον Αγώνα 1 και ο αγώνας που του χάρισε τον τίτλο στη Mandalika.

Toprak - Alvaro

Το 2022 έχασε τον τίτλο, ενώ η σεζόν του 2023 προσέφερε μερικές από τις καλύτερες μάχες εναντίον του Alvaro Bautista της Ducati, ακόμα κι αν έπρεπε να αρκεστεί στη δεύτερη θέση. Ο τίτλος του 2024 είχε πολλά αξιοσημείωτα στιγμιότυπα, ξεκινώντας από την πρώτη του νίκη με τη BMW στη Βαρκελώνη -και, για την ακρίβεια, τον αγώνα Tissot Superpole Race την επόμενη μέρα. Άλλα αξιοσημείωτα γεγονότα ήταν η 13η συνεχόμενη νίκη του, η πρώτη του νίκη μετά τον τραυματισμό του στο Estoril και οι ξεχωριστές στιγμές του πρώτου τίτλου της BMW στο Jerez.

Toprak

Μένει να δούμε αν ο Toprak δικαιώσει τις προσδοκίες των οπαδών του, καταφέρνοντας να παλέψει κάποια στιγμή για τις κορυφαίες θέσεις στο MotoGP, όπως έκανε στο WorldSBK. Για την ώρα όμως το στοίχημα δείχνει δύσκολο, τόσο γιατί ο Τούρκος πρέπει να προσαρμοστεί σε ένα εντελώς διαφορετικό πακέτο μοτοσυκλέτας, με υψηλότερη ιπποδύναμη, φρένα που είναι "αλλού" και ανταγωνιστές τους κορυφαίους αναβάτες του κόσμου, ενώ παράλληλα με την εξέλιξή του θα εξελίσσεται και η νέα V4 μοτοσυκλέτα της Yamaha που στις πρώτες δοκιμές δεν έχει αφήσει θετικές εντυπώσεις, με τον Quartararo να ασκεί σκαιώδη κριτική στη Yamaha.