EICMA 2023: DNA Filters – Επαναστατικό φίλτρο Rally για την ελληνική συμμετοχή στο DAKAR

Η μοτοσυκλέτα του Βασίλη Μπούδρου με την αγωνιστική τεχνολογία της DNA
1
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

7/11/2023

Λίγο πριν η Husqvarna 450 Rally Replica με την οποία θα αγωνιστεί ο Βασίλης Μπούδρος στο DAKAR του 2024 και μέγα χορηγό την DNA, ταξιδέψει στην Ιταλία για την διεθνή έκθεση του Μιλάνου, το ΜΟΤΟ βρέθηκε στο εργοστάσιο της DNA, όπου ο Μάριος και Ντίνος Νικολαϊδης μας παρουσίασαν αναλυτικά την πρωτοποριακή τεχνολογία που ανέπτυξαν για το ειδικό φίλτρο Rally του Έλληνα αναβάτη.

Σήμερα, από το περίπτερο της DNA Filters στην EICMA, ήρθε η ώρα για την ελληνική εταιρεία να δείξει στο διεθνές κοινό πως πέρα από την ισχυρή παρουσία της στην κατηγορία των custom μοτοσυκλετών και των αγωνιστικών μοτοσυκλετών δρόμου, αποτελώντας προμηθευτή φίλτρων αέρα για ομάδες της Moto3 και του AMA Superbike μεταξύ άλλων, μπορεί να αλλάξει το τεχνολογικό επίπεδο και στα φίλτρα για της μοτοσυκλέτες Rally.

2

Για να το επιτύχουν αυτό χρειάστηκε να μελετήσουν εις βάθος τα προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει ένας ιδιώτης αναβάτης και η μοτοσυκλέτα του στο DAKAR, όπου για δώδεκα ημέρες παλεύουν μέσα στην πούδρα των αμμόλοφων και μάλιστα χωρίς την τεχνική υποστήριξη που έχουν οι εργοστασιακοί αναβάτες.

Ακόμα όμως και αυτοί που έχουν πέντε-δέκα μηχανικούς να τους περιμένουν στο τέλος κάθε ημέρας, οι μοτοσυκλέτες τους έχουν να αντιμετωπίσουν τα ίδια ακριβώς προβλήματα με τους ιδιώτες. Απλώς για εκείνους είναι πιο εύκολο να αντιμετωπίσουν τις βλάβες…

Παρ’ όλα αυτά, ακόμα και οι πιο οργανωμένες ομάδες, με τους πιο ακριβοπληρωμένους αναβάτες και τους πιο έμπειρους μηχανικούς έχουν εγκαταλείψει τον αγώνα από μηχανικά προβλήματα που έχουν άμεση σχέση με το φίλτρο αέρα.

Καθώς ελάχιστοι από εμάς έχουμε προσωπική εμπειρία από έναν αγώνα DAKAR, είναι δύσκολο να καταλάβουμε πόσα αλυσιδωτά προβλήματα μπορεί να προκαλέσει στον αναβάτη και την μοτοσυκλέτα ένα κοινό φίλτρο αέρα σε αυτόν τον αγώνα.

Πρώτα απ’ όλα θα πρέπει να καταλάβουμε πως η άμμος της ερήμου δεν έχει σχέση με την νωπή αμμουδιά των ελληνικών παραλιών. Μοιάζει περισσότερο με ένα μείγμα λευκής ζάχαρης και ζάχαρης άχνη.

3

Ένα κοινό χάρτινο φίλτρο αέρα θα στουμπώσει μέσα σε λίγα λεπτά, ρίχνοντας κατακόρυφα την απόδοση του κινητήρα, καθώς το μείγμα αέρα/βενζίνης θα γίνεται συνεχώς πιο πλούσιο. Η πτώση της απόδοσης θα έχει ως συνέπεια την αύξηση της κατανάλωσης και την υπερθέρμανση του κινητήρα, κάτι που με μαθηματική ακρίβεια θα οδηγήσει στην εγκατάλειψη.

Από την άλλη μεριά, ένα κλασσικό off-road φίλτρο από σφουγγάρι με λάδι, έχει το πλεονέκτημα του εύκολου καθαρισμού, όμως δεν μπορεί να κρατήσει την λεπτή πούδρα, αφήνοντας μεγάλες ποσότητες μικροσωματιδίων να περάσουν μέσα στο θάλαμο καύσης του κινητήρα. Αργά ή γρήγορα, αυτά τα μικροσωματίδια μετατρέπουν το λάδι του κινητήρα σε… αλοιφή γυαλίσματος όλων των μετάλλων (τοιχώματα κυλίνδρου, έμβολο, ελατήρια, έδρες βαλβίδων, κουζινέτα στροφάλου κ.τ.λ.) καταστρέφοντας τον κινητήρα πριν προλάβεις να το καταλάβεις. Οι τακτικές αλλαγές λαδιών είναι μια λύση και τα φίλτρα από σφουγγάρι είναι ΟΚ για αγώνες enduro και motocross, αλλά όχι τόσο κατάλληλη για να κάνεις αλλαγές λαδιών στη μέση της ερήμου.

Τα φίλτρα αέρα με ίνες και λάδι, τα οποία επίσης μπορείς να πλύνεις, είναι μακράν η καλύτερη λύση για οποιονδήποτε χρήση που απαιτείς υψηλές επιδόσεις για μεγάλα χρονικά διαστήματα και ταυτόχρονα μεγάλο ποσοστό φιλτραρίσματος του αέρα.

6

Βέβαια και σε αυτή την κατηγορία φίλτρων, η τεχνολογία και τα υλικά κάθε εταιρείας παίζουν τεράστιο ρόλο στο αποτέλεσμα. Το πιο εύκολο πράγμα για όλους είναι να φτιάξουν ένα φίλτρο με στόχο μόνο την απόδοση. Αν και εδώ θα πρέπει να ξέρεις πώς να ελέγξεις την ροή του αέρα ώστε να επιτύχεις τη σωστή αναλογία μείγματος, τις περισσότερες φορές αρκεί να αφήσεις να περνάνε βατράχια μέσα στο κινητήρα και θα δεις στο δυναμόμετρο κάποια αύξηση της ιπποδύναμης και της ροπής σε κάποιο φάσμα στροφών.

Εκείνο που είναι δύσκολο και απαιτεί πολύ δουλειά και έρευνα, είναι να φτιάξεις ένα φίλτρο που αυξάνει την απόδοση προστατεύοντας τον κινητήρα.

Αυτό το είχε ήδη επιτύχει η DNA από το 2012, στην πρώτη της συμμετοχή στο Rally DAKAR, με την μοτοσυκλέτα να δουλεύει άψογα έως το τέλος του αγώνα.

Αυτή τη φορά, στόχος ήταν να σχεδιάσουνε ένα φίλτρο, το οποίο θα κάνει την ζωή του αναβάτη πιο εύκολη, ειδικά του ιδιώτη αναβάτη που δεν έχει το ίδιο επίπεδο τεχνικής υποστήριξης με τους εργοστασιακούς.

9

Χρειάστηκαν έξι μήνες και τέσσερα διαφορετικά σχέδια για να φτάσουν στο τελικό αποτέλεσμα. Έχοντας στα χέρια τους την λίστα με ένα-ένα τα προβλήματα που αντιμετώπισε ο Βασίλης Μπούδρος από τη συμμετοχή του στο DAKAR, το φίλτρο για της μοτοσυκλέτες Rally της DNA δεν χρειάζεται κανένα εργαλείο για να το αλλάξεις ή να το πλύνεις, ενώ την ίδια στιγμή, καταλαμβάνει τον ελάχιστο δυνατό χώρο, ώστε να μπορεί ο αναβάτης να βάλει περισσότερα εργαλεία κάτω από την σέλα. Φυσικά για να επιτευχθεί αυτό το αποτέλεσμα, έχει επανασχεδιαστεί ολόκληρο το “φιλτροκούτι”, αν μπορούμε πλέον να το αποκαλούμε έτσι…

Ένα “έργο τέχνης” όπως το χαρακτήρισε ο Βασίλης Μπούδρος όταν είδε το τελικό πρωτότυπο από κοντά, κάτι σύνηθες για την DNA που μας έχει συνηθίσει στο να συνδυάζει την υψηλή τεχνολογία και την κορυφαία απόδοση με την… γλυπτική!    

8

 

Ετικέτες

Πατέντα Kawasaki για τροφοδοσία με υγροποιημένο υδρογόνο - Ο πεντακύλινδρος κινητήρας του H2 HySE

Οι Ιάπωνες επιμένουν πως το υδρογόνο είναι προτιμότερη λύση από τις μπαταρίες
kawasaki h2 hyse
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

27/4/2026

Σε ένα από τα ισχυρότερα αναχώματα στην προτεινόμενη λαίλαπα της βεβιασμένης Ηλεκτροκίνησης εξελίσσεται η χρήση υδρογόνου ως καύσιμο στους κινητήρες εσωτερικής καύσης και οι Ιάπωνες πρωτοπορούν στο θέμα αυτό, έχοντας στήσει εδώ και μερικά χρόνια την κοινοπραξία HySE με συμμετοχή των περισσότερων κατασκευαστών μοτοσυκλετών και αυτοκινήτων της χώρας.

Η Kawasaki είναι μια από τις πιο δραστήριες εταιρείες στον τομέα αυτόν, όσον αφορά στη Μοτοσυκλέτα τουλάχιστον, έχοντας ήδη παρουσιάσει το λειτουργικό πρωτότυπο H2 HySE που έκανε γύρους επίδειξης στις πίστες των Le Mans και Suzuka στα περιθώρια των αγώνων Endurance σε Γαλλία και Ιαπωνία πέρυσι.

kawasaki-h2-hyse

Αυτό το φουτουριστικό πρωτότυπο ωστόσο επιδεικνύει με μια ματιά το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η τεχνολογία υδρογόνου: την αποθήκευσή του. Οι γιγάντιες βαλίτσες του H2 HySE είναι απαραίτητες για να φιλοξενήσουν κάμποσα κάνιστρα υδρογόνου υπό πολύ υψηλή πίεση μα, ακόμη κι έτσι, η αυτονομία της μοτοσυκλέτας αυτής φέρεται να είναι ακόμη μη ανταγωνιστική συγκριτικά με μιας βενζινοκίνητης.

Η χρήση αερίου υδρογόνου έχει τα προβλήματά της, γι’ αυτό στο Akashi εξετάζουν ως λύση το υγροποιημένο υδρογόνο, καθώς έτσι θα μπορεί να χωρέσει περισσότερο στη μοτοσυκλέτα. Αυτό ακριβώς είναι και το αντικείμενο της πιο πρόσφατης ευρεσιτεχνίας που κατοχύρωσε η Kawasaki στην Ιαπωνία.

kawasaki-h2-hyse
Η ευρεσιτεχνία της Kawasaki μπορεί να εφαρμοστεί σε διάφορους τύπους κινητήρων, όπως λ.χ. σε έναν V8 που θα μοιάζει με V10

Στο σχέδιο βλέπουμε έναν κινητήρα που μοιάζει πεντακύλινδρος σε σειρά, ωστόσο στην πραγματικότητα είναι τετρακύλινδρος – ως ήταν εξαρχής ο κινητήρας του H2 HySE με τον υπερσυμπιεστή. Μόνο που ο ακριανός κύλινδρος στη δεξιά πλευρά του κινητήρα δεν λειτουργεί όπως οι υπόλοιποι τέσσερεις και αντί να ωθεί τον στρόφαλο, παίρνει κίνηση απ’ αυτόν για να αντλήσει καύσιμο.

Εξηγούμαι αναλυτικότερα, γιατί τα νούμερα που συνοδεύουν την πατέντα της Kawasaki έχουν ιδιαίτερο τεχνικό ενδιαφέρον.

Στα χαρτιά, το υδρογόνο έχει μεγαλύτερη ενεργειακή πυκνότητα από τη βενζίνη ανά μονάδα μάζας. Αυτό σημαίνει πως ένα κιλό υδρογόνου έχει περίπου τριπλάσια αποθηκευμένη ενέργεια από ένα κιλό βενζίνης. Αν όμως μιλήσουμε για ενέργεια ανά μονάδα όγκου, τότε η κατάσταση αντιστρέφεται ραγδαία, καθώς στον ίδιο όγκο η (υγρή) βενζίνη έχει ασύγκριτα περισσότερη ενέργεια από το (αέριο) υδρογόνο. Ενδεικτικά, αναφέρει πως ακόμη κι αν συμπιέσουμε το υδρογόνο στα 700 bar (πάνω από 10.000 psi), στο ίδιο όγκο η βενζίνη έχει εξαπλάσια ενέργεια αποθηκευμένη.

kawasaki-h2-hyse

Και το πρόβλημα στη μοτοσυκλέτα είναι πως ο δεσμευτικός παράγοντας δεν είναι τόσο το βάρος, όσο ο διαθέσιμος χώρος για αποθήκευση του υδρογόνου, δηλαδή ο όγκος.

Η ιδέα της Kawasaki είναι προφανέστατη: το υγροποιημένο υδρογόνο απαιτεί πολύ μικρότερο όγκο για την αποθήκευσή του, άρα θα μπορούμε να φορτώσουμε μεγαλύτερη ποσότητα στη μοτοσυκλέτα χωρίς να απαιτεί βαλίτσες σε μέγεθος μικρής καλύβας. Μόνο που δεν είναι τόσο απλό το θέμα.

Το υγροποιημένο υδρογόνο έχει τα δικά του προβλήματα. Πρώτον, πρέπει να διατηρείται σε εξαιρετικά χαμηλή θερμοκρασία για να μην εξαερωθεί, άρα το δοχείο αποθήκευσής του θα πρέπει να είναι άριστα μονωμένο για να διατηρεί το υδρογόνο σε υγρή φάση.

​ kawasaki h2 hyse
Στο σχέδιο της Kawasaki το υγρό υδρογόνο ψεκάζεται μέσω δύο μπεκ τόσο απευθείας στον θάλαμο καύσης (29) όσο και στην εισαγωγή του αέρα (28)

Μετά προκύπτει ένα θέμα με την πίεση που δεν θα έχουμε πλέον στο δοχείο του. Στα 700 και 1000 bar, μόλις ανοίξει δίοδος στο κύκλωμα τροφοδοσίας το αέριο θα εκτοξευτεί με μεγάλη πίεση. Δεν θα συμβεί το ίδιο με το υγρό όμως, οπότε τώρα χρειαζόμαστε τρόμπες για να δημιουργήσουν την απαιτούμενη πίεση στη γραμμή τροφοδοσίας.

Η προτεινόμενη λύση της Kawasaki στο θέμα είναι ένα δίδυμο από αντλίες, μια παραδοσιακή σαν αυτή που έχουν οι περισσότεροι κινητήρες της αγοράς ήδη για τη βενζίνη και μια δεύτερη την οποία στα σχέδια των Ιαπώνων υποδύεται το πέμπτο πιστόνι στον τετρακύλινδρο κινητήρα. Η Kawasaki λέει πως αυτός ο έξτρα κύλινδρος μπορεί να δημιουργήσει πίεση τουλάχιστον 1500 psi για να οδηγήσει το υγρό υδρογόνο στον θάλαμο καύσης.

Τα παραπάνω προφανώς και δεν λύνουν όλα τα ζητήματα της Υδρογονοκίνησης, αλλά αν μη τι άλλο δείχνουν πως οι Ιάπωνες επιμένουν πολύ ζεστά στο θέμα. Η Kawasaki μάλιστα δείχνει πολύ πρόθυμη να αναλάβει ρόλο πρωτοπόρου, καθώς εκτός από τη μοτοσυκλέτα κι ένα UTV που θα φορέσει τον ίδιο κινητήρα, έχει αναλάβει να εξελίξει ένα πλοίο ειδικά σχεδιασμένο για τη μεταφορά υγροποιημένου υδρογόνου, το οποίο υπολογίζεται να έχει ολοκληρωθεί ως το τέλος του 2026.

​ kawasaki h2 hyse

Αυτή τη στιγμή πάντως δεν είμαστε ακόμη κοντά στο σημείο που το υδρογόνο μπορεί να αντικαταστήσει το πετρέλαιο και τη βενζίνη στις μεταφορές, ειδικά όταν βάλουμε στην εξίσωση και όλους τους χωροταξικούς περιορισμούς που ισχύουν στα δίκυκλα. Πλησιάζουμε όμως και η δουλειά που κάνει η κοινοπραξία HySE βρίσκεται στην πρώτη γραμμή τεχνολογικής καινοτομίας.

Μετά, θα απομένει το πιο δύσκολο βήμα απ’ όλα: το δίκτυο ανεφοδιασμού, το πρόβλημα που πια ξεφεύγει από τον έλεγχο των εργοστασίων και της επιστήμης για να κυλιστεί στη λάσπη πολιτικών και επιχειρηματικών λογικών.