Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Οδική Ασφάλεια – Αλλαγές σε ΚΟΚ, ΚΤΕΟ, Σχολές Οδηγών

Παρουσιάστηκε το Στρατηγικό Σχέδιο Δράσης
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

3/2/2021

Μεγάλη ημέρα σήμερα για ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα αυτής της χώρας, την οδική ασφάλεια. Κάθε φορά που παρουσιάζεται ένα «Σχέδιο Δράσης για την Οδική Ασφάλεια» είναι μεγάλη ημέρα, απλά μικραίνουν όλες οι υπόλοιπες καθώς ελάχιστες ή και τίποτα από τις εξαγγελίες δεν πραγματοποιούνται στην πράξη. Για αυτό και πριν από την παρουσίαση του σχεδίου, όπως αυτή έγινε σήμερα στο Μουσείο Αυτοκινήτου, να σταθούμε σε μία μικρή λεπτομέρεια: Την πρόβλεψη, έως το 2030, για να αναγκαστούν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς να υλοποιήσουν συγκεκριμένες δράσεις που θα τους ανατεθούν βάση του σχεδίου. Ανεξάρτητα κυβέρνησης και πάντα σε αυτή την χώρα, έλειπε ο δεσμευτικός χαρακτήρας των εξαγγελιών. Βασική λεπτομέρεια που ακούστηκε σήμερα, είναι πως θα συσταθεί ένα όργανο συντονισμού που θα δεσμεύει σε δράση βάση του σχεδίου, τους εμπλεκόμενους φορείς.

Το «θα» είναι επίσης ένα άλλο αγκάθι, γιατί -συνήθως- δεν συνοδεύεται από πράξεις αλλά ας πούμε πως μένουμε προς το παρόν στην παραπάνω πρόβλεψη. Σημαντικό είναι πως ο Υφυπουργός Υποδομών & Μεταφορών Γιάννης Κεφαλογιάννης αναφέρθηκε συγκεκριμένα στην ακριβή καταγραφή όσων δεν φορούν κράνος, όταν παρουσίασε το στόχο για την δημιουργία Εθνικού Συστήματος καταγραφής που θα επιβλέπει το Μετσόβειο ώστε η χώρα να έχει ακριβή στατιστικά στοιχεία για να μπορεί να αποφασίσει σωστά, αλλά και να μετρήσει την εφαρμογή των μέτρων.

Το άλλο θετικό είναι πως δεν ξεκινήσαμε κατευθείαν στον στρατηγικό σχεδιασμό από τα πρόστιμα, που αποδεδειγμένα ο Έλληνας έχει συνηθίσει στην ιδέα πως ίσως τα αποφύγει, αλλά στον πυρήνα βρισκόταν το Ασφαλές Οδικό Δίκτυο. Δυστυχώς δεν έγινε επέκταση ως προς συγκεκριμένα ποιοτικά χαρακτηριστικά της ασφάλτου και μείναμε περισσότερο στις εξαγγελίες των μεγάλων έργων, αλλά είναι μία αλήθεια πως εδώ που βρισκόμαστε πρέπει να γίνει η κατασκευή των δρόμων που λείπουν και μετά η βελτίωση. Ωστόσο υπάρχει πρόβλεψη για 7.000 επικίνδυνα σημεία σε όλη την χώρα που θα γίνουν παρεμβάσεις για καλύτερη ασφάλεια.

Από εκεί και πέρα το Σχέδιο Δράσης έχει τους υπόλοιπους τομείς που εστιάζει: Εκπαίδευση & Επικοινωνία, Διακυβέρνηση & Στοχοθεσία, Καλής Ποιότητας Δεδομένα, Αποτελεσματικό σύστημα επιβολής. Με πρώτο όπως είπαμε, το Ασφαλές Οδικό Δίκτυο. Για τα πρόστιμα ακούστηκε ξεκάθαρα πως το μεγάλο πρόβλημα είναι η απίστευτη γραφειοκρατία και η έλλειψη μηχανοργάνωσης που οδηγεί στο μεγαλύτερο μέρος τους να παραγράφονται, ακυρώνοντας στην πράξη την ισχύ τους. Αυτό θα αλλάξει, σύμφωνα με τον σχεδιασμό που υπάρχει με τις κλίσεις να καταγράφονται ηλεκτρονικά και να καθίσταται δύσκολη η διαγραφή τους αλλά και να επιβάλλονται άμεσα τα πρόστιμα αντί να παραγράφονται μετά από χρόνια. Αυτή βέβαια η συνειδητοποίηση είναι ένα καλό βήμα αλλά ταυτόχρονα περιγράφει και το τεράστιο άλμα που χρειάζεται να γίνει. Καθώς η έλλειψη μηχανογράφησης δεν είναι κάτι που μπορεί να λυθεί σε σύντομο χρονικό διάστημα!

Από εκεί και πέρα, όταν όλα αυτά γίνουν, οι παραβάσεις του ΚΟΚ θα βεβαιώνονται και θα καταχωρούνται σε πραγματικό χρόνο και σε περίπτωση των ραντάρ ταχύτητας, θα βαρύνουν κατευθείαν τον κάτοχο, ενώ θα υπάρχει δυνατότητα πληρωμής μέσω e-banking πριν την βεβαίωση στο TAXISnet.

Βασικός στόχος ωστόσο του προγράμματος είναι η μείωση των νεκρών και των σοβαρά τραυματιών κατά 50% ώστε να πλησιάσει τον Ευρωπαϊκό στόχο το 2050 που θέλει μηδενικά θύματα τροχαίων, κάτι τουλάχιστον δύσκολο να γίνει. Όχι τόσο από εμάς, αλλά και ο Ευρωπαϊκός στόχος μοιάζει πολύ μακριά. Βέβαια η παρουσίαση ξεκίνησε παρουσιάζοντας την Ελλάδα να έχει την μεγαλύτερη μείωση στην Ευρώπη σε νεκρούς από τροχαία την περίοδο 2010-2019, της τάξης του 43% χωρίς όμως να εξαιρέσει το γεγονός πως συνεχίζουμε να έχουμε από τους υψηλότερους αριθμούς νεκρών ανά εκατομμύριο κατοίκους στην Ευρώπη. Είμασταν πολύ χάλια και γίναμε λιγότερο, είναι το πραγματικό συμπέρασμα, με στόχο να φτάσουμε τουλάχιστον τον μέσο όρο.

Κάτι που θα έχει και οικονομικό όφελος, χωρίς ποτέ να μπορεί να μετρήσει κανείς την ανθρώπινη ζωή με νούμερα, προφανώς. Γεγονός όμως είναι πως τα τροχαία αποτελούν το 1,5% του ΑΕΠ.

Για την εκπαίδευση ανακοινώθηκαν ριζικές αλλαγές, που ξεκινούν από την διδασκαλία και καταλήξουν στις εξετάσεις. Αλλάζουν τα κείμενα και τα εγχειρίδια και καταργούνται οι ερωτήσεις με τις προκαθορισμένες απαντήσεις με δημιουργία τράπεζας θεμάτων από όπου αντλούνται τα θέματα, αναγκάζοντας έτσι τους υποψήφιους σε μελέτη και τους εκπαιδευτές σε διδασκαλία. Μπαίνουν νέες προϋποθέσεις για τους εκπαιδευτές με ελάχιστη ηλικία και κατοχή άδειας οδήγησης για άσκηση επαγγέλματος, καθώς και δικαίωμα άσκησης βάση συγκεκριμένων ειδικοτήτων σπουδών.

Άλλο βασικό το οποίο ακούστηκε είναι πως κανείς δεν ελέγχει τα ΚΤΕΟ. Στην Ελλάδα κόβονται 4,5% των οχημάτων και στην Γερμανία το 35% που είναι ένας δείκτης μακριά από την πραγματικότητα και την εικόνα στους δρόμους. Για αυτό θα γίνονται τυχαίοι έλεγχοι στα οχήματα που βγαίνουν από τα ΚΤΕΟ για να δουν αν όντως περνούν τον έλεγχο κι έπειτα θα επιβάλλονται πρόστιμα που θα φτάνουν μέχρι και στην ακύρωση της λειτουργίας του εκάστοτε ΚΤΕΟ.

Οι παραβάσεις του ΚΟΚ θα μπουν σε κατηγορίες βάση της σοβαρότητας που έχουν με τα στατιστικά των τροχαίων στην χώρα μας και η υπερβολική ταχύτητα, με την χρήση ζώνης και κράνους, την επήρεια αλκοόλ και την χρήση κινητού, πηγαίνουν άλλο ένα σκαλί πιο πάνω. Το όριο στις πόλεις μειώνεται ακόμη περισσότερο, κάτι αναμενόμενο με βάση το σχέδιο που υπάρχει για την μικροκινητικότητα και ενδεχομένως την ταυτόχρονη κίνηση των ηλεκτρικών πατινιών και των ποδηλάτων στους ίδιους δρόμους με τα αυτοκίνητα. Για αυτό και το όριο θα μειωθεί στα 30χλμ/ώρα από τα 50 που ισχύει τώρα στο ευρύτερο αστικό δίκτυο.

FEMA - Τα ΚΤΕΟ ΔΕΝ σώζουν ζωές!

Απάντηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή που θέλει ΚΤΕΟ παντού από τα 50 κ.εκ. και άνω
Τα ΚΤΕΟ δεν σώζουν ζωές
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

15/1/2026

Σκληρή απάντηση δίνει η Ομοσπονδία των Ευρωπαϊκών Ενώσεων Μοτοσυκλέτας FEMA στον ισχυρισμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής πως οι περιοδικοί έλεγχοι σε ΚΤΕΟ έχουν πλεονεκτήματα για την οδική ασφάλεια. “Ψευδής δήλωση” αναφέρει η FEMA (σσ. που μας βρίσκει 100% σύμφωνους σε σχέση με τον τρόπο που “ελέγχονται” οι μοτοσυκλέτες στην Ελλάδα) και συνεχίζει παραθέτοντας και τεκμηριώνοντας την άποψή της με στοιχεία που δείχνουν πως τα όποια τεχνικά προβλήματα αποτελούν ένα εξαιρετικά μικρό ποσοστό στις αιτίες πρόκλησης ατυχημάτων.

Η FEMA αναφέρει τα εξής: "Ο εισηγητής Jens Gieseke προχωρά σε ακόμα πιο ακραίες θέσεις μετά την εσφαλμένη δήλωση που αναπαράγεται στο προσχέδιο της πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για υποχρεωτικούς ελέγχους μοτοσυκλετών άνω των 126 κ.εκ. σε ΚΤΕΟ για όλα τα κράτη της Ε.Ε., υποστηρίζοντας πως τα ΚΤΕΟ πρέπει να είναι υποχρεωτικά για όλες τις μοτοσυκλέτες από 50 κ.εκ. και πάνω!

Τους τελευταίους μήνες, οι ομάδες υπεράσπισης των Ευρωπαίων μοτοσυκλετιστών έχουν υποβάλει επίσημα έγγραφα θέσης και τεχνικές εκθέσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τα έγγραφα αυτά υπογραμμίζουν ένα συνεπές εύρημα σε μελέτες της ΕΕ και σε εθνικές μελέτες: τα τεχνικά ελαττώματα προκαλούν μόνο ένα πολύ μικρό ποσοστό των ατυχημάτων με μοτοσυκλέτες.

Μελέτες μεγάλης κλίμακας για τα αίτια των ατυχημάτων διαπιστώνουν με συνέπεια ότι οι μηχανικές βλάβες (που είναι πιθανό να εντοπιστούν μέσω των ΚΤΕΟ) ευθύνονται μόνο για ένα μικρό ποσοστό των ατυχημάτων με μοτοσικλέτες. Η μελέτη MAIDS απέδωσε την κύρια αιτία σε τεχνικές βλάβες μόνο στο 0,7% των ατυχημάτων με μοτοσυκλέτες. Ομοίως, η βάση δεδομένων GIDAS εντόπισε τέτοιες βλάβες στο 3% των περιπτώσεων, και τα στοιχεία της NTSB/MCCS από τις ΗΠΑ υποστηρίζουν αυτή την τάση. Ακόμη και όταν υπάρχουν τεχνικά προβλήματα, αυτά συχνά εντοπίζονται μετά το ατύχημα και δεν αποτελούν αποδεδειγμένους αιτιολογικούς παράγοντες. Αντίθετα, ανθρώπινοι παράγοντες όπως η συμπεριφορά του αναβάτη, η αδυναμία των άλλων χρηστών του δρόμου να εντοπίσουν τις μοτοσυκλέτες και τα προβλήματα ορατότητας ευθύνονται για έως και το 87% των ατυχημάτων που αφορούν μηχανοκίνητα δίκυκλα.

Πρώτο διάγραμμα

Αναλύοντας τα στατιστικά στοιχεία, το πρώτο διάγραμμα (πάνω) απεικονίζει τους θανάτους από τροχαία ατυχήματα με μοτοσυκλέτες στην ΕΕ ανά κράτος μέλος, με την κατάσταση σχετικά με τα ΚΤΕΟ να αναγράφεται για κάθε κράτος μέλος. Τα κράτη μέλη που δεν διαθέτουν ΚΤΕΟ για μοτοσυκλέτες επισημαίνονται με πορτοκαλί χρώμα. Από αυτό, μπορεί να διαπιστωθεί σαφώς ότι το ΚΤΕΟ έχει ελάχιστη έως μηδενική επίδραση στους συνολικούς θανάτους. Δύο από τις τρεις χώρες με τους λιγότερους θανάτους δεν διαθέτουν υποχρεωτικό ΚΤΕΟ.

Δεύτερο διάγραμμα

Το δεύτερο διάγραμμα παρουσιάζει τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς και τη Σερβία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Νορβηγία και την Ελβετία.

Αντί να αντιτίθενται στις προσπάθειες για την ασφάλεια, η FEMA και η FIM συνεχίζουν να προωθούν στοχευμένα, τεκμηριωμένα μέτρα που πραγματικά σώζουν ζωές, όπως εστιασμένες επιθεωρήσεις μόνο σε περιοχές όπου τα εθνικά στοιχεία δείχνουν κίνδυνο, βελτιωμένη εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση για όλους τους χρήστες του οδικού δικτύου, καθώς και σχεδιασμό και συντήρηση υποδομών που λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες των μοτοσυκλετιστών.

Τονίζουμε ότι παραμένουμε προσηλωμένοι στον εποικοδομητικό διάλογο με τα θεσμικά όργανα της ΕΕ. Υποστηρίζουμε αποτελεσματικές πολιτικές οδικής ασφάλειας, αλλά η Ευρώπη πρέπει να αποφύγει συμβολικά μέτρα που επιβαρύνουν τους μοτοσυκλετιστές χωρίς να βελτιώνουν τα αποτελέσματα στην ασφάλεια.

Οι ισχύοντες κανόνες της ΕΕ επιτρέπουν ήδη αποτελεσματικές εθνικές εναλλακτικές λύσεις αντί των υποχρεωτικών επιθεωρήσεων, τις οποίες έχουν εφαρμόσει με επιτυχία πολλά κράτη μέλη. Μια υποχρεωτική προσέγγιση σε επίπεδο ΕΕ καταργεί την ευελιξία χωρίς να προσφέρει αποδεδειγμένη προστιθέμενη αξία στην οδική ασφάλεια.

Η υποχρεωτική ΚΤΕΟ σε επίπεδο ΕΕ για τις μοτοσυκλέτες θα επιβάρυνε με κόστος χωρίς αποδεδειγμένα οφέλη και θα υπονόμευε την επικουρικότητα.

Η αρχή της επικουρικότητας ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 3 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στόχος της είναι να εξασφαλίζει ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται στο εγγύτερο δυνατό επίπεδο προς τον πολίτη, και ότι διενεργούνται διαρκείς έλεγχοι ώστε να εξακριβώνεται ότι η δράση σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) είναι δικαιολογημένη δεδομένων των διαθέσιμων δυνατοτήτων σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο.

Πιο συγκεκριμένα, είναι η αρχή δυνάμει της οποίας η ΕΕ δεν αναλαμβάνει δράση (εκτός από τους τομείς που εμπίπτουν στην αποκλειστική της αρμοδιότητα), παρά μόνο εφόσον η δράση αυτή είναι πιο αποτελεσματική από την αντίστοιχη δράση σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο.

Όλα τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θα πρέπει να υποστηρίξουν μια ευέλικτη, τεκμηριωμένη προσέγγιση που θα επιτρέπει στα κράτη μέλη να αποφασίζουν τον καλύτερο τρόπο βελτίωσης της ασφάλειας των μοτοσικλετών.”

Ετικέτες