Όργανα με τρισδιάστατη απεικόνιση της Bosch

Η επόμενη γενιά οργάνων
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

11/9/2019

Η είδηση ότι η γερμανική εταιρεία Bosch, που είναι ιδιαίτερα γνωστή για τα συστήματα ABS που κατασκευάζει, στρέφει την προσοχή της στη δημιουργία νέων οργάνων δεν αφορά άμεσα τον κόσμο της μοτοσυκλέτας, καθώς προορίζονται -προς το παρόν- για αυτοκίνητα. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει πως δεν θα τα δούμε και σε μοτοσυκλέτες στο κοντινό μέλλον, καθώς η ιστορία έχει αποδείξει πως πολλές φορές τεχνολογίες από τον κόσμο των αυτοκινήτων περνούν και στις μοτοσυκλέτες, όπως το ABS, το traction control και τα ραντάρ. Όσο για το τελευταίο δεν έχει περάσει πολύς καιρός από τότε που είδαμε την KTM να δοκιμάζει ραντάρ στη ναυαρχίδα των adventure μοτοσυκλετών της, ενώ και η Ducati μπήκε ανταγωνιστικά στο παιχνίδι ανακοινώνοντας πως θα παρουσίασει φέτος τα νέα μοντέλα της νωρίτερα απ' την EICMA ώστε να είναι η πρώτη που θα εισάγει τα ρανταρ στις μοτοσυκλέτες παραγωγής.

Τα όργανα των αυτοκινήτων δεν αποτελούν άγνωστο έδαφος για την Bosch. Για την ακρίβεια ήταν η πρώτη εταιρεία που κατασκεύασε ψηφιακού τύπου όργανα το 1994 για το Quatro της Audi. Συνεπώς, το να καταπιαστεί με την εξέλιξη της επόμενης γενιάς τους είναι φυσικό και επόμενο. Η καινοτομία που θέλει να εισάγει είναι η τρισδιάστατη απεικόνιση των ενδείξεων και όχι μόνο, ώστε ο οδηγός να τις παρατηρεί πιο άμεσα. Έτσι, όταν φερ’ ειπείν πέφτει η θερμοκρασία του περιβάλλοντος κατακόρυφα κατά την ανάβαση μιας ορεινής διαδρομής, θα προβάλλεται μπροστά στον οδηγό η ένδειξη χαμηλής θερμοκρασίας ή παγετού –ανάλογα- ενημερώνοντάς τον άμεσα. Το ίδιο θα ισχύει και για τις υπόλοιπες απαραίτητες πληροφορίες. Επίσης, η 3-D απεικόνιση δεν θα περιορίζεται μόνο εκεί αλλά θα κάνει το ίδιο και για το GPS. Αυτό ίσως να είναι και το πιο ενδιαφέρον, καθώς σήμερα μέσα από μια TFT οθόνη πολλοί οδηγοί δυσκολεύονται να κατανοήσουν το πότε ακριβώς πρέπει να στρίψουν και πολλές φορές χάνουν τη στροφή, ιδίως αν είναι νέοι και δεν έχουν εξοικειωθεί ακόμη με τη χρήση του GPS ή δεν μπορούν να προσανατολιστούν εύκολα. Με την τρισδιάστατη τεχνολογία τα πράγματα ενδεχομένως να γίνουν πιο εύκολα, καθώς η απεικόνιση των χαρτών θα αποκτήσει “βάθος” και η σύγκριση του χάρτη με το περιβάλλον θα είναι πιο εύκολη όπως και ο προσανατολισμός.

Τώρα στο ερώτημα για το πόσο σύντομα θα το δούμε στον κόσμο των μοτοσυκλετών, η απάντηση είναι πως ήδη το έχουμε δει… σχεδόν. Ήταν πριν από 27 χρόνια, για την ακρίβεια το 1992, τότε που η Honda αποφάσισε να "ρεφάρει" από τις αποτυχημένες της προσπάθειες στο παγκόσμιο πρωτάθλημα Grand Prix με το NR500, συγκλονίζοντας τον κόσμο της μοτοσυκλέτας με τη δημιουργία του NR750. Εκείνη την εποχή, το ΜΟΤΟ είχε φροντίσει να αγοράσει ένα από τα πρώτα NR750 που κατέφθασαν στην Ευρώπη και ήταν από τα ελάχιστα μέσα του ειδικού Τύπου, που όχι μόνο είχε το άρθρο της δοκιμής του αλλά είχε κάνει και μια ιδιαίτερα ενδελεχή τεχνική ανάλυση, ανακαλύπτοντας όλες τις πτυχές του. Μέχρι και σήμερα παραμένει η μοναδική μοτοσυκλέτα παραγωγής με τετρακύλινδρο κινητήρα διάταξης V με οβάλ έμβολα και οκτώ βαλβίδες σε κάθε κύλινδρο. Αυτά είναι τα πιο γνωστά χαρακτηριστικά της, ωστόσο η Honda την δημιούργησε χωρίς κανένα απολύτως περιορισμό στο κόστος κι ακόμη και τα όργανα της NR ήταν δεκαετίες μπροστά από την εποχή τους. Είχαν μια LCD οθόνη όπου σε συνδυασμό με έναν καθρέφτη έκανε τις ενδείξεις να “επιπλέουν” και να δείχνουν “τρισδιάστατες”. Σήμερα, η Bosch δουλεύει πάνω στην ίδια ιδέα αλλά η εκτέλεση και οι τεχνολογίες που εφαρμόζει δεν περιορίζονται σε έναν καθρέπτη και μια LCD οθόνη, αλλά χρησιμοποιεί έναν προτζέκτορα με καλύτερη ευκρίνεια και περισσότερη προσοχή στη λεπτομέρεια, δίνοντας μια πιο “ρεαλιστική” αίσθηση. Το αν η τεχνολογία της τρισδιάστατης απεικόνισης των ενδείξεων θα περάσει και στις μοτοσυκλέτες είναι άγνωστο. Αλλά αν έρθει το ερώτημα είναι το εξής: Θα βοηθήσει τους αναβάτες ή θα αποτελεί άλλον έναν παράγοντα που θα αποσπά την προσοχή τους;

Brembo: Λέει "άντε γεια" σε ABS και υδραυλικό κύκλωμα με το σύστημα Sensify

Με τεχνητή νοημοσύνη Brake-by-Wire, έρχεται στα αυτοκίνητα - Και στο βάθος μοτοσυκλέτα
Brembo Sensify 2026 τέλος στο ABS
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

27/5/2026

Η Brembo ανακοίνωσε πως είναι έτοιμη να προχωρήσει στη μαζική παραγωγή του συστήματος Sensify, το οποίο φέρνει μεγάλες αλλαγές στα φρένα των αυτοκινήτων αρχικά, με σημαντικότερες την κατάργηση της μονάδας του ABS και του παραδοσιακού υδραυλικού κυκλώματος για την ενεργοποίηση των δαγκανών.

Με ένα τεχνολογικό άλμα που περνά κυριολεκτικά πάνω από τα παραδοσιακά συστήματα πέδησης, η Brembo έκανε λόγο για πρώτη φορά για το Sensify το 2021, το οποίο και ήθελε να φέρει στην μαζική παραγωγή στα αυτοκίνητα τρία χρόνια αργότερα, το 2024. Ωστόσο, οι γεωπολιτικές εξελίξεις σε παγκόσμιο επίπεδο πριν από αυτήν την ημερομηνία, όπως και όσα επακολούθησαν, οδήγησαν αναμενόμενα σε καθυστέρηση, με τη Brembo να παρουσιάζεται πλέον έτοιμη για το επόμενο βήμα που περνά το σύστημα της από τη θεωρία στην πράξη. Μάλιστα, οι Ιταλοί θέλουν να επιταχύνουν τις εξελίξεις ανακοινώνοντας και σχετική κοινοπραξία με την κινέζικη Ningbo Huaxiang Electronic Co., μια από τις μεγάλες εταιρείες ηλεκτρονικών συστημάτων της Κίνας (ίδιος κλάδος με Bosch και Continental) που παρέχει τα προϊόντα της σε εγχώριους κατασκευαστές αυτοκινήτου.

H Brembo παράγει ήδη μαζικά το σύστημά της για μεγάλο κατασκευαστή αυτοκινήτου τον οποίο και δεν κατονομάζει, ενώ αναφέρει, ίσως και για λόγους μάρκετινγκ ότι και άλλα συμβόλαια έχουν πάρει τον δρόμο των υπογραφών.

Με όνομα που προκύπτει από το ουσιαστικό "Sense" (Αίσθηση) και το ρήμα Simplify (Απλοποιώ), το Sensify κάνει τα πλήρως ηλεκτρονικά/ηλεκτρικά ελεγχόμενα φρένα πραγματικότητα, ενώ καταργεί επί της ουσίας το ABS, η λειτουργία του οποίου ενσωματώνεται μόνο ως λογισμικό στην κεντρική μονάδα ελέγχου του συστήματος. 

Το "Simplify" προκύπτει επίσης από την ουσιαστική απλοποίηση του συστήματος αφού καταργείται και το υδραυλικό κύκλωμα που μεταφέρει τη δύναμη από την τρόμπα που βρίσκεται έπειτα από το πεντάλ του φρένου στις δαγκάνες και τα τακάκια - μην ξεχνάτε ότι προς το παρόν μιλάμε για αυτοκίνητα. Η Brembo αναφέρει και τα περιβαλλοντικά οφέλη που προκύπτουν από αυτήν την κατάργηση αφού η αλλαγή των υγρών των φρένων και τα σωληνάκια του κυκλώματος περνάνε στην ιστορία, κάτι που μειώνει και το κόστος συντήρησης. Οφέλη προκύπτουν και στην ασφάλεια σύμφωνα με τους Ιταλούς αφού δεν υπάρχουν υγρά στο σύστημα που μπορεί να βράσουν σε σκληρή χρήση και να μείνει το αυτοκίνητο από φρένα, δεν υπάρχουν σωληνάκια που μπορεί να διαβρωθούν και να σπάσουν, ενώ μειώνεται και η φθορά στα τακάκια αφού δεν ακουμπάνε διαρκώς πάνω στη δισκόπλακα και έτσι φθείρονται λιγότερο.

Brembo Sensify

Στο Sensify ένα ποτενσιόμετρο αναλαμβάνει να μεταφέρει την επιθυμία του οδηγού στα φρένα με τις δαγκάνες να ενεργοποιούνται ηλεκτρομηχανικά μέσω ενεργοποιητών, ενώ αισθητήρες καταγράφουν σε πραγματικό χρόνο τις συνθήκες και τα δεδομένα -όπως κάνει για παράδειγμα μια IMU στις μοτοσυκλέτεςς. 

Στα αρχικά της σχέδια πριν από πέντε χρόνια η Brembo έδειχνε ότι το κύκλωμα δεν καταργείται εντελώς, με τους ενεργοποιητές να βρίσκονται κοντά στις δαγκάνες και όχι πάνω σε αυτές, ενώ στις τελευταίες εικόνες που έχει δώσει στη δημοσιότητα, απουσιάζει αυτή η "λεπτομέρεια". Εδώ πρέπει να αναφέρει ότι το σύστημα της Brembo είναι προσαρμόσιμο ως προς την κλίμακα/μέγεθος και την εφαρμογή του όντας σχεδιασμένο και για μελλοντικά αυτοκίνητα που θα φέρουν αμιγώς ηλεκτρομηχανικά φρένα με συστήματα αυτόνομης οδήγησης. Παρόλο που έχει σχεδιαστεί κυρίως για αυτά τα μοντέλα που καθορίζονται από το λογισμικό τους (Software Defined Vehicles), ήτοι οχήματα που βελτιώνονται ποικιλοτρόπως μόνο με αναβάθμιση του λογισμικού τους (ηλεκτρικά κυρίως), είναι σε θέση να προσαρμοστεί και σε συμβατικά συστήματα πέδησης. Για αυτό σε κάποιες εκδόσεις του διατηρεί και μικρά σωληνάκια με υγρό φρένων που παρεμβάλλονται μεταξύ ενεργοποιητή και δισκόφρενου, κάτι που ωστόσο αναιρεί σε ένα βαθμό το περιβαλλοντικό όφελος και το όφελος που προκύπτει στον τομέα της ασφάλειας. Από αυτά που καταλαβαίνουμε στα ηλεκτρικά μοντέλα μπορεί ακόμη και να χρησιμοποιήσει τους ηλεκτροκινητήρες που βρίσκονται σε κάθε άξονα για να επιβραδύνει τους τροχούς μέσω του συστήματος ανάκτησης ενέργειας. Στο βίντεο που ακολουθεί φαίνεται καλύτερα η λειτουργία του συστήματος που μπορεί να είναι και μικτή, "υβριδική", με ηλεκτρομηχανικές δαγκάνες στους πίσω τροχούς, και υδραυλικούς ενεργοποιητές μπροστά.

Ένα όφελος που προκύπτει ακόμη αφορά την εξάλειψη της ανάδρασης στο πεντάλ από την εξάλειψη του ABS αλλά και τον σημαντικά μικρότερο χρόνο που χρειάζεται για να πιάσουν δουλειά οι δαγκάνες που ενεργοποιούνται από ηλεκτρικά μοτέρ. Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για τα αυτοματοποιημένα συστήματα πέδησης που φέρουν τα σύγχρονα αυτοκίνητα τα οποία επεμβαίνουν αυτόνομα στα φρένα αν ανιχνεύσουν επικείμενη σύγκρουση με ζώο, πεζό, ποδηλάτη ή μοτοσυκλετιστή σε ταχύτητες πόλης. Κάθε χιλιοστό του δευτερολέπτου μετρά στην αποφυγή μιας σύγκρουσης.

Τα οφέλη δεν τελειώνουν εδώ αφού ειδικά στο αυτοκίνητο το Sensify μπορεί να επηρεάσει θετικά και τη δυναμική συμπεριφορά με το φρένο που βρίσκεται σε κάθε τροχό να λειτουργεί ανεξάρτητα. Αυτό γίνεται ήδη στα συμβατικά συστήματα πέδησης μέσω του συστήματος δυναμικής ευστάθειας ESP που φέρουν τα αυτοκίνητα (και αυτό ενσωματώνεται ως λογισμικό στην κεντρική μονάδα), όμως εδώ ο βαθμός ανεξαρτησίας είναι ακόμη μεγαλύτερος και όπως είπαμε νωρίτερα σημαντικά μικρότερος είναι και ο χρόνος. Ανάλογα με τον τροχό που φρενάρει σε ένα αυτοκίνητο μπορεί να μεταβληθεί η ταχύτητα που μπαίνει σε μια στροφή, να σταθεροποιηθεί το αυτοκίνητο κατά τη διάρκεια της στροφής αλλά και να μειωθεί η πιθανότητα να γλιστρήσει με τα τέσσερα, να υποστρέψει ή να υπερστρέψει.

Με μία μόνο κεντρική μονάδα για το σύστημα που ενσωματώνει στο λογισμικό της και τεχνητή νοημοσύνη το Sensify μαθαίνει επίσης τις συνήθειες του οδηγού και προσαρμόζει το φρενάρισμα ανάλογα με το πάτημα στο πεντάλ -πότε, πού, πώς γίνεται αυτό και με ποια συχνότητα-, ενώ παρέχει και τη δυνατότητα παραμετροποίησης της αίσθησης ανάλογα με τα κέφια του οδηγού: στη σπορ οδήγηση για παράδειγμα το πεντάλ γίνεται πιο σκληρό και άμεσο και το αντίθετο σε πιο "τουριστική" χρήση. Μπορεί επίσης να προσαρμόσει την απόδοσή του ανάλογα με το αποθηκευμένο προφίλ του χρήστη του οχήματος για πλήρη εξατομίκευση.

Εξίσου σημαντικό είναι ότι το Sensify διενεργεί διαρκώς έλεγχο για την κατάστασή του και έτσι μπορεί να προβλέψει ακόμη και βλάβη πριν αυτή γίνει πραγματικότητα, ενώ σε περίπτωση δυσλειτουργίας υπάρχει και δευτερεύον σύστημα που αναλαμβάνει δράση άμεσα, αν το κυρίως αποτύχει. Τέλος, ακόμη και κάποιος από τους τέσσερεις ενεργοποιητές (ένας για κάθε τροχό) σταματήσει να λειτουργεί, υπάρχουν οι υπόλοιποι για να σταματήσει το αυτοκίνητο με ασφάλεια με τη δύναμη της πέδησης ακόμη και σε αυτή την περίπτωση να κατανέμεται ελεγχόμενα και ανάλογα με την ανάγκη σε κάθε τροχό.

Για τη μοτοσυκλέτα η Brembo δεν κάνει φυσικά κανένα λόγο σε αυτό το σημείο, ίσως γιατί απαιτείται ακόμη μπόλικη εξέλιξη για να προκύψουν οφέλη για τους δύο τροχούς. Από τη στιγμή πάντως που με το σύστημα ασχολείται η Brembo, η ανακοίνωση του και για τον κόσμο της μοτοσυκλέτας είναι μάλλον θέμα χρόνου, εφόσον και το βάρος του συστήματος είναι τέτοιο που δεν επηρεάζει αρνητικά τη συμπεριφορά. Μιλάμε φυσικά για τις ηλεκτρομηχανικές δαγκάνες, οι οποίες τα τελευταία χρόνια εξελίσσονται με γοργό ρυθμό και όχι για την έκδοση με το υδραυλικό κύκλωμα, οι οποίες ενσωματώνουν και όλα τα οφέλη του Sensify. Οψόμεθα!