Νέες πατέντες Honda, ενεργών αεροδυναμικών βοηθημάτων

Η απάντηση της Big-H στους κανονισμούς των Superbikes
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

11/12/2019

Το τελευταίο χρόνο η Honda είχε καταθέσει διάφορες πατέντες, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και τα σχέδια για τη χρήση ενεργών αεροδυναμικών βοηθημάτων για τις μοτοσυκλέτες της. Οι πατέντες έδειχναν την καινούργια CBR1000RR-R όμως κατά την παρουσίαση του νέου triple R της Honda στην EICMA, καμία απ’ τις δύο εκδόσεις δεν διέθετε ενεργά αεροδυναμικά βοηθήματα με μετακινούμενα πτερύγια. Ωστόσο, οι πατέντες της υπάρχουν και ίσως να σκόπευε να τις χρησιμοποιήσει πάνω στην αγωνιστική Superbike, κατά τη διάρκεια της νέας σεζόν.

Όμως, η FIM ανακοίνωσε τους νέους κανονισμούς για το 2020, που κάνουν ξεκάθαρο ότι οι κατασκευαστές δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν αεροδυναμικά βοηθήματα που δεν υπάρχουν στην έκδοση παραγωγής που έχει ομολογκαριστεί γι' αυτό το λόγο. Συγκεκριμένα αναφέρουν πως όσες μοτοσυκλέτες παίρνουν μέρος στο πρωτάθλημα, τα ενεργά ή μη αεροδυναμικά βοηθήματά τους θα πρέπει να είναι τα ίδια με αυτά των μοτοσυκλετών παραγωγής και μάλιστα στην περίπτωση που είναι ενεργά, το εύρος κίνησής τους να είναι ίδιο με αυτό των μοντέλων παραγωγής.

Με την προσθήκη των νέων κανονισμών, η διοργάνωση φαίνεται πως έβαλε “φρένο” στα σχέδια της Honda να εκμεταλλευτεί τις πατέντες της, αφού δεν υπάρχουν στο μοντέλο παραγωγής. Ωστόσο, η Honda δεν σταματά να επενδύει σε αυτό τον τομέα και συνεχίζει να τα εξελίσσει, όπως φάνηκε απ’ τις πιο πρόσφατες πατέντες που κατέθεσε. Στα σχέδια, υπάρχουν τρεις προτάσεις που συμβάλλουν στην ευστάθεια της μοτοσυκλέτας με διαφορετικό τρόπο και σε διαφορετικές συνθήκες.

Στην πρώτη περίπτωση, τα αεροδυναμικά βοηθήματα βρίσκονται αρκετά χαμηλά (βλ. αριθμό 80b στο ακριβώς από πάνω σχέδιο), λίγο πιο πάνω από το ύψος του άξονα του εμπρός τροχού. Οι επιφάνειές τους έχουν αρκετά μεγάλο εμβαδόν και μέσω ενός σερβομηχανισμού θα έχουν τη δυνατότητα να ανοιγοκλείνουν σαν τα φτερά ενός Tomcat F14. Σχετικά με το πώς θα κρίνεται απαραίτητη η συμβολή τους στην αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας υπάρχουν δύο ενδεχόμενα. Είτε θα συνεργάζονται με το hardware της μοτοσυκλέτας IMU, ECU κτλ λαμβάνοντας δεδομένα για την ταχύτητα της μοτοσυκλέτας, την κλίση της κ.α., και το πρόγραμμα θα κρίνει πότε είναι απαραίτητο να ανοίξουν ή να κλείσουν, είτε θα είναι στην ευχέρεια του αναβάτη αν θα τα χρησιμοποιήσει ή όχι.

Η πρόσθετη δύναμη που ασκούν τα αεροδυναμικά βοηθήματα καταπονεί ιδιαίτερα το ελαστικό επιταχύνοντας τη φθορά του, οπότε όντας ενεργά η μοτοσυκλέτα της Honda θα μειώνουν την φθορά, όταν θα είναι κλειστά.

Ένα παρόμοιο αποτέλεσμα μπορεί να επιτευχθεί και από τη δεύτερη πρόταση της Honda. Για την δημιουργία της θα μπορούσαμε να πούμε πως οι μηχανικοί της Big-H άντλησαν την έμπνευσή τους από τα Concorde. Για όσους δεν θυμούνται, η μύτη των Concorde διέθετε έναν μηχανισμό που της επέτρεπε να ανεβοκατεβαίνει, συγκεκριμένα ευθυγραμμιζόταν με την άτρακτο του αεροσκάφους όταν ήθελε να φτάσει ταχύτητες πολλών Mach, αποκτώντας ένα πιο αεροδυναμικό σχήμα με χαμηλότερο συντελεστή οπισθέλκουσας. Η ίδια φιλοσοφία αντικατοπτρίζεται στις πατέντες, με τη “μύτη” του μούτρου να “σπάει” προς τα κάτω. Όπως αναφέρεται και μέσα στο κείμενο των πατεντών, το σχήμα του φαίρινγκ μιας “συμβατικής” Superbike -χωρίς αεροδυναμικά βοηθήματα- φορτίζει αρκετά τον εμπρός τροχό. Ο βασικός στόχος αυτής της λύσης που προτείνει η Honda, είναι να επηρεάσει τη συμπεριφορά της μοτοσυκλέτας στις στροφές χωρίς να επηρεάζει την ευστάθεια στις ευθείες. Βάζοντας την “μύτη” στην κάτω θέση μειώνεται η δύναμη που ασκείται στον εμπρός τροχό και σε μεγάλες ταχύτητες και κλίσεις. Λόγω των διευθύνσεων των δυνάμεων που ασκούνται σε αυτές τις συνθήκες, πολλές φορές η μοτοσυκλέτα έχει την τάση να αλλάζει πορεία μέσα στην στροφή και αυτό θέλει να εκμηδενίσει η Honda. Σχετικά με το πότε και πόσο θα παραμένει στην κάτω θέση, θα είναι κάτι που θα αποφασίζεται μέσα απ’ την ανάλυση των δεδομένων της IMU, ενώ για τη λειτουργία της θα επιστρατεύεται λογικά πάλι ένας σερβομηχανισμός.

Το τρίτο και τελευταίο σχέδιο της Honda με μια πρώτη ματιά δεν παρουσιάζει κάτι νέο, κάτι που να…”βγάζει” μάτι. Ωστόσο, είναι πολύ απλή και έξυπνη λύση. Τα αεροδυναμικά βοηθήματα αυτή τη φορά δεν έχουν την “συμβατική” εμφάνιση που έχουμε συνηθίσει αλλά στους τρεις κύκλους (71A, 71B, 71C) που εντοπίζονται ανάμεσα και πάνω απ’ τους προβολείς, θα εφαρμόζονται εσωτερικά τρεις μηχανισμοί που παράγουν δονήσεις και θα λειτουργούν όπως οι αντίστοιχοι στα κινητά τηλέφωνα και στα χειριστήρια των παιχνιδομηχανών. Όταν παράγονται οι δονήσεις (που δεν θα είναι ορατές με το μάτι), θα διακόπτεται η ροή του αέρα πάνω στο φαίρινγκ κι έτσι θα μειώνεται η κάθετη δύναμη. Αλλάζοντας την ταχύτητα των δονήσεων θα αλλάζει και η συχνότητά τους ούτως ώστε να διαθέτουν σε κάθε συνθήκη την ιδανική ρύθμιση. Αντίστοιχα θα μπορούν να τοποθετηθούν τέτοιοι μηχανισμοί και στα πλαϊνά τμήματα του φαίρινγκ για να αυξάνεται η αντίσταση και να μειώνεται η αεροδυναμική σταθερότητα, με αποτέλεσμα να πλαγιάζει η μοτοσυκλέτα πιο γρήγορα στις στροφές.

Κατά πόσο κάποιο από τα σχέδια της Honda θα περάσει στην παραγωγή παραμένει τελείως άγνωστο. Η έντονη ενασχόλησή της όμως με τον τομέα της βελτίωσης της αεροδυναμικής των μοτοσυκλετών της, σημαίνει πως κάποια στιγμή η Big-H ενδεχομένως να αποφασίσει ποια είναι η χρυσή τομή για να τη δούμε στις μοτοσυκλέτες που θα οδηγούμε.

Ετικέτες

Yamaha - Απλοποιεί το αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων Y-AMT

Στόχος να μπορεί να τοποθετηθεί και σε οικονομικότερα, εισαγωγικά μοντέλα
Yamaha
Από τον

Παύλο Καρατζά

22/1/2026

Ένα πρόσφατο δίπλωμα ευρεσιτεχνίας που κατέθεσε η Yamaha, παρουσιάζει μια απλούστερη εκδοχή του γνωστού συστήματος αυτόματου κιβωτίου της ιαπωνικής εταιρείας, με χαμηλότερο κόστος, που μπορεί να εγκατασταθεί σε σχεδόν οποιαδήποτε συμβατική μοτοσυκλέτα.

Το αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων Y-AMT της Yamaha -που αλλάζει σχέσεις και με κουμπιά στο τιμόνι στην ημί-αυτόματη λειτουργία του- είναι ήδη διαθέσιμο σε διάφορα μοντέλα της εταιρείας με τρικύλινδρους και δικύλινδρους κινητήρες. Μάλιστα στο επόμενο τεύχος MOTO (#675) θα έχετε την ευκαιρία να διαβάσετε για την δοκιμή του νέου Tracer 7 με κιβώτιο Y-AMT.

Η εταιρεία των τριών διαπασών όμως δεν σταματάει εκεί και φαίνεται πως έχει στη φαρέτρα της μια απλούστερη και φθηνότερη έκδοση του συστήματος που θα μπορούσε να βοηθήσει το Y-AMT να επεκταθεί σε ακόμη περισσότερες μοτοσυκλέτες.

Yamaha

Όπως αποκαλύπτεται σε νέες αιτήσεις πατέντας, το απλοποιημένο ημιαυτόματο σύστημα καταφέρνει να εξαλείψει έναν από τους δύο ενεργοποιητές που χρησιμοποιούνται στην υπάρχουσα διάταξη Y-AMT, επιτρέποντας την ταυτόχρονη λειτουργία του συμπλέκτη και του κιβωτίου ταχυτήτων από έναν μόνο ηλεκτρομηχανικό σερβομηχανισμό.

Ο σερβομηχανισμός αυτός συνδέεται με ένα εντελώς συμβατικό χειροκίνητο κιβώτιο ταχυτήτων και είναι τοποθετημένος εξωτερικά, οπότε αντικαθιστά απλά τον λεβιέ αλλαγής ταχυτήτων. Ένας σύνδεσμος περιστρέφει τον άξονα που συνήθως συνδέεται με τον λεβιέ ταχυτήτων, επιτρέποντας στον σερβομηχανισμό να εκτελεί την ίδια εργασία που συνήθως εκτελεί το αριστερό σας πόδι. Ένας δεύτερος σύνδεσμος έχει αναλάβει τον συμπλέκτη, αποσυμπλέκοντάς τον προσωρινά την ίδια στιγμή που κινεί τον λεβιέ ταχυτήτων και συμπλέκοντας ξανά αμέσως μόλις ολοκληρωθεί η αλλαγή ταχυτήτων.

Ενώ αυτή η απλοποιημένη ρύθμιση σημαίνει ότι οι αλλαγές ταχυτήτων μπορούν να γίνουν όπως και στο υπάρχον σύστημα με το πάτημα ενός κουμπιού ή πλήρως αυτόματα, ανάλογα με το λογισμικό της ηλεκτρονικής μονάδας ελέγχου που λειτουργεί το κάθε σύστημα, δεν αντιμετωπίζει το πώς η μοτοσυκλέτα μπορεί να σταματήσει με ταχύτητα ή να ξεκινήσει από στάση. Εκεί είναι που μπαίνει σε δράση το δεύτερο στοιχείο του νέου σχεδιασμού της Yamaha, με τη μορφή ενός φυγοκεντρικού συμπλέκτη. Παρόμοια με τους συμπλέκτες που βλέπουμε σε σκούτερ και σε ορισμένες άλλες μοτοσυκλέτες της νέας γενιάς αυτόματων κιβωτίων -με πιο χαρακτηριστική την νέα F450GS της BMW- ο φυγοκεντρικός συμπλέκτης της Yamaha απεμπλέκεται όταν οι στροφές πέφτουν στο ρελαντί και συμπλέκεται ξανά όταν ανοίγει το γκάζι, επιτρέποντας ομαλές εκκινήσεις και φρενάρισμα χωρίς σβήσιμο του κινητήρα.

Yamaha

Στην πατέντα αναφέρεται πως το σύστημα προορίζεται να εγκατασταθεί σε υπάρχοντες κινητήρες και κιβώτια ταχυτήτων, χωρίς σημαντικές αλλαγές στον σχεδιασμό τους, επιτρέποντας στα αυτόματα μοντέλα να εξαπλωθούν πιο γρήγορα σε ένα ευρύτερο φάσμα. Οι εικόνες της πατέντας δείχνουν έναν τυπικό παράλληλο δικύλινδρο κινητήρα, όμως αν το κόστος αποδειχθεί σχετικά μικρό, είναι εύκολο να φανταστεί κανείς μικρές μονοκύλινδρες μοτοσυκλέτες που απευθύνονται σε αρχάριους αναβάτες να αποτελούν τον κύριο στόχο του νέου, απλοποιημένου Y-AMT.