Ρεπορτάζ: 36η Πανελλήνια Συγκέντρωση Μοτοσυκλετιστών

Όπου εστιάσει ο καθένας…
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

7/6/2017

Τελευταία ημέρα της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης Μοτοσυκλετιστών, την Δευτέρα, και το πρόσημο της διοργάνωσης μπορεί να είτε θετικό, είτε αρνητικό, ανάλογα με το που θα εστιάσει ο καθένας…

Χρόνια τώρα ενημέρωση για την Πανελλήνια Συγκέντρωση, πριν αυτή γίνει, θα βρεις μονάχα μέσα από τον ειδικό τύπο, και μάλιστα από λίγα site και παραδοσιακά από το Motomag, όπως φέτος που δώσαμε το στίγμα της 36ης Πανελλήνιας, απευθείας μόλις έληξε το δράμα με την τοποθεσία διεξαγωγής. Χρόνια τώρα τα διάφορα μεγάλα ειδησεογραφικά site θα αναφέρονται για την Πανελλήνια μονάχα στο τέλος της και μόνο μέσα από τα ατυχήματα ή τα δυστυχήματα που σημειώνονται. Δεν ξεφύγαμε δυστυχώς και φέτος, από τον παραπάνω κανόνα.

Στα μεγάλα ειδησεογραφικά site η μόνη αναφορά που θα βρεις για την φετινή Πανελλήνια, είναι για τα ατυχήματα που σημειώθηκαν, με ορισμένα από αυτά να προσπερνούν πλήρως την ίδια την Πανελλήνια και να αναφέρονται στα ατυχήματα, ως συμβάντα σε αυτοσχέδιους αγώνες…

Όχι ότι έχουν άδικο, γιατί αυτοσχέδιος αγώνας ήταν αυτό που συνέβαινε, πλήρως ανοργάνωτος με τεράστιο ρίσκο, χωρίς κάποια άλλη από τις δραστηριότητες να είναι ικανή να τραβήξει το πολυπόθητο «κλικ», ώστε να δικαιολογεί τον χρόνο για μία δημοσίευση, από την πλευρά ενός πρακτορείου ειδήσεων. Δεν υπήρξε λαοθάλασσα σε κάποια από τις συναυλίες, δεν έγινε κάτι το συνταρακτικό από πλευράς δράσεων που να αποτελεί «είδηση». Για αυτό για τον πολύ κόσμο η Πανελλήνια θα είναι γνωστή –για μία ακόμα φορά- ως τόπος αναρχίας και ατυχημάτων. Η αλήθεια όμως είναι ότι υπάρχουν πολλά περισσότερα πίσω από αυτή την εικόνα, απλά εκτός μοτοσυκλετιστικού χώρου ή για όλους όσους δεν παρευρέθηκαν η 36η Πανελλήνια έγινε κι αυτή γνωστή όπως και οι προηγούμενες, μέσα από τραγικές ειδήσεις. Το Σάββατο και την Κυριακή σημειώθηκαν δύο λίγο-πολύ παραπλήσια ατυχήματα. Πάνω στην παλιά εθνική οδό, διακόπτοντας την κυκλοφορία και καταλαμβάνοντας το οδόστρωμα, συμμετέχοντες στην Πανελλήνια Συγκέντρωση, μαζί με «εξωσχολικούς» πραγματοποιούσαν αυτοσχέδιους αγώνες με παράλληλες εκκινήσεις, έκαναν burnout, περάσματα με σούζες κτλ, ανάμεσα στους πεζούς φίλους τους σ’ ένα σκηνικό που ταυτίζεται απόλυτα με τις αντίστοιχες συγκεντρώσεις που κυνηγά η αστυνομία σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Στην συγκεκριμένη περίπτωση όμως, η αστυνομία ήταν από τελείως διακοσμητική μέχρι πλήρως απούσα.

Φεύγοντας από το χώρο, η Πανελλήνια αφήνει έναν δρόμο που μαρτυρά τι γινόταν, εκατοντάδες σκουπίδια και μερικούς τραυματίες, μερικοί από τους οποίους μπορεί να μην φτάσουν σε εκείνο το σημείο ανάνηψης που να καταφέρουν να ξεχάσουν κάποτε την 36η Πανελλήνια Συγκέντρωση..

Την Κυριακή το θέαμα ήταν αποκαρδιωτικό, όπως και το Σάββατο. Μία μοτοσυκλέτα στην διαδικασία της επιτάχυνσης ανάμεσα στον κόσμο, συνάντησε μία άλλη που έκανε αναστροφή και από την σύγκρουση τραυματίστηκαν σοβαρά οι αναβάτες αλλά και παρευρισκόμενοι θεατές. Το περιπολικό που ήρθε (και έφυγε – δεύτερος αρνητικός πόντος για την Ελληνική Αστυνομία) αφού είδε τι γινόταν, κατέγραψε το ατύχημα ως συμβάν σε αυτοσχέδιους αγώνες, πράγμα που σημαίνει ότι ακόμα κι όταν ξεπεράσουν τους τραυματισμούς τους, που το ευχόμαστε θερμότατα, οι εμπλεκόμενοι θα συνεχίσουν να ασχολούνται με το ατύχημα στις δικαστικές αίθουσες…

Μονάχα στην Καστοριά, σχετικά πρόσφατα, υπάρχει το παράδειγμα τα τελευταία χρόνια, η Ελληνική Αστυνομία να μην κλείνει τα μάτια σε όλα όσα γίνονται κατά την διάρκεια της Πανελλήνιας σε δημόσιους δρόμους. Κι αυτό γιατί πολύ απλά η πόλη έχει μεγάλη δύναμη αστυνομίας, ομάδες καταστολής κτλ, που αποφάσισε να εμπλέξει μετά την πρώτη βραδιά που έληξε με επίθεση σε περιπολικό. Έκοψε κλήσεις χιλιάδων Ευρώ την επόμενη μέρα, κατάσχεσε μοτοσυκλέτες, οδήγησε αναβάτες στο αυτόφωρο και σίγουρα απέτρεψε με αυτό τον τρόπο σοβαρά ατυχήματα. Η απουσία τους στην 36η Πανελλήνια είναι εγκληματική και φέρουν την καθολική ευθύνη καθώς μιλάμε για δημόσιους δρόμους που αφήνουν απροστάτευτους παρά τις εκκλήσεις των κατοίκων αλλά και της ΜΟΤΟΕ. Γνωρίζουν τι συμβαίνει αλλά δεν παρεμβαίνουν. Στην περίπτωση μάλιστα της 36ης Παν. Συγκέντρωσης, δεν μπορεί να ισχύσει και το επιχείρημα των αρχών για έλλειψη πόρων και προσωπικού. Με μόλις 25 λεπτά απόσταση από το αρχηγείο της αστυνομίας στην Θεσσαλονίκη, δεν υπάρχει καμία απολύτως δικαιολογία για την Ελληνική Αστυνομία.

Πολλά θα μπορούσαν να έχουν γίνει από την διοργάνωση της ΜΟΤΟΕ ώστε να μην φτάσουμε σε αυτό το σημείο. Θα μπορούσαν να απαιτήσουν εκ των προτέρων την κάλυψη της αστυνομίας, ως ένα από τα μέτρα, αλλά και πάλι η απάντηση θα ήταν η ίδια, πως δεν υπάρχουν οι πόροι.

Πρόκειται για το πιο βλακώδες επιχείρημα, αφού σε τόσο κοντινή απόσταση από την Θεσσαλονίκη είναι πολύ εύκολο να ενισχυθούν οι δυνάμεις της αστυνομίας. Αδιαφορία των αρχών λοιπόν είναι η μόνη εξήγηση… Στην πράξη δεν γίνεται να απαιτείς την συλλογική ευθύνη από την διοργάνωση για κάτι που γινόταν εκτός δικού της χώρου σε δημόσιο δρόμο. Θα έπρεπε ίσως να βρεθούν τρόποι ώστε να αυξηθεί η συμμετοχή και άλλων λεσχών, να προσελκύσουν συμμετέχοντες με μοτοσυκλετιστικό πνεύμα και.. αντιμετώπιση προς τους δύο τροχούς, αντί για τα ίδια άτομα με τις ίδιες συμπεριφορές. Υπάρχουν πάντα μοτοσυκλέτες που φεύγουν από την Πανελλήνια με λιγότερα άλογα από αυτά που είχα, καθώς ο αναβάτης τους, συνήθως χωρίς κράνος, χωρίς παπούτσια ακόμα, τις δουλεύει στον κόφτη για να κάνει σαματά. Για παράδειγμα τα λίγα ονομαστικά άλογα ενός Fazer που δουλεύει μονάχα ρελαντί στον κόφτη, δεν θα είναι πλέον τα ίδια μετά από μέρες τέτοιας συμπεριφοράς… Όπως δεν θα είναι ίδια και η ακοή του αναβάτη, αλλά αυτά μάλλον αποτελούν λεπτομέρειες..

Μέσα στον χώρο της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης υπήρχε μεγαλύτερη προσέλευση από τις προηγούμενες χρονιές, και μάλιστα περισσότερος ο κόσμος που φιλοξενήθηκε μέσα στο Apollonia Spa με σωστές παροχές και οργανωμένο κλίμα.

 

Στα Λουτρά της Νέας Απολλωνίας υπάρχει δομή φιλοξενίας μεταναστών, που είχαν συνηθίσει στην ήρεμη ζωή δίπλα στην λίμνη και τα ιαματικά λουτρά. Με την ολοκλήρωση της Εγνατίας Οδού που μετέφερε την κίνηση από την άλλη πλευρά της λίμνης και την οικονομική κρίση που μείωσε την επισκεψημότητα στα κάποτε διάσημα λουτρά, τα Λουτρά Νέας Απολλωνίας γνώρισαν ξανά ζωή μέσα από την δομή φιλοξενίας των μεταναστών.

 

 

Στην ηρεμία της περιοχής θα έπρεπε να γίνει ένα φασαριόζικο  διάλειμμα από δυνατό θόρυβο εξατμίσεων και φυσικά από όλα όσα συνέβαιναν 150-200 μέτρα ψηλότερα, στην παλιά εθνική. Από την ΜΚΟ που ελέγχει τις παροχές, κι αφού ενημερώθηκαν πλήρως από την ΜΟΤΟΕ, έφεραν δική τους πρόσθετη ασφάλεια στην περιοχή, εξήγησαν στους μετανάστες τι θα έπρεπε να περιμένουν και φρόντισαν να μην τρέχουν τα παιδιά στους δρόμους, όπως γινόταν μόλις την προηγούμενη ημέρα.

Στο τέλος η συμβίωση ήταν άψογη και για τις δύο πλευρές. Με όσους μετανάστες συνομιλήσαμε, όπως και με τους ανθρώπους των ΜΚΟ αντιμετώπισαν την Πανελλήνια Συγκέντρωση σαν ένα ευχάριστο διάλειμμα και έκαναν υπομονή απέναντι στην φασαρία βλέποντας τις μοτοσυκλέτες, συνομιλώντας με τους αναβάτες, ζώντας ένα πάρτι μετά από πολύ καιρό, όπως χαρακτηριστικά τόνισε ένα νεαρός με την παρέα του, που χάζευαν μια – μία τις μοτοσυκλέτες.

Με εξαίρεση λοιπόν το γνωστό πρόβλημα με τα ατυχήματα και την παραβατική συμπεριφορά, η Πανελλήνια Συγκέντρωση έγινε σε έναν όμορφο χώρο, με περισσότερες από 600 μοτοσυκλέτες να περνούν την πύλη της, και εκατοντάδες ακόμη να την επισκέπτονται. Το γιατί δεν έγινε νοτιότερα, κάπου πιο κεντρικά στην Ελλάδα, είναι ένα θέμα που μας έχει απασχολεί, και το έχουμε αναπτύξει εδώ, οπότε δεν θα μπούμε σε επανάληψη.

Τα Λουτρά Νέας Απολλωνίας προσέφεραν έναν όμορφο χώρο στην Πανελλήνια, στην όχθη της λίμνης, και με πρόσβαση σε κοντινές παραλίες στον Σταυρό, Ασπροβάλτα και Ολυμπιάδα, αλλά και σε πανέμορφες διαδρομές μέχρι τον Χολομώντα κι από εκεί στο δεύτερο πόδι της Χαλκιδικής ή κατά μήκος του Στριμονικού κόλπου μέχρι το Άγιο Όρος, σε μία εκπληκτική διαδρομή γεμάτη στροφές, με καλή άσφαλτο και χωρίς κίνηση.

Την Παρασκευή μάλιστα την είχαν ανακαλύψει συνάδελφοι δημοσιογράφοι από την Ελβετία, που έκαναν το δικό τους συγκριτικό για μεγάλα on-off και πήγαιναν πάνω – κάτω στα μικρά χωριά της Χαλκιδικής. Με λίγα λόγια θα μπορούσε η τοποθεσία σε προδιέθετε να εξερευνήσεις την περιοχή γράφοντας χιλιόμετρα σε διαδρομές απόλυτα κατάλληλες για μοτοσυκλέτα, φτάνοντας μέχρι κάποια παραλία ή μένοντας ψηλά στο βουνό.

Το Σάββατο μπορούσες να δεις παρέες μοτοσυκλετών με τα αυτοκόλλητα της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης κολλημένα στις ζελατίνες τους, σε όλο το δεύτερο πόδι, και φυσικά στις παραλίες του Στριμονικού κόλπου. Όλοι τους με κράνη και εξοπλισμό, όλοι τους με σωστή συμπεριφορά στο δρόμο. Αυτό είναι το κρυμμένο νόημα της Πανελλήνιας Συγκέντρωσης, που επισκιάζεται από τα επεισόδια που δημιουργούνται. Πως πρόκειται για μία ευκαιρία, μία αφορμή, για να πάρεις την μοτοσυκλέτα σου να βρεθείς με φίλους ή να κάνεις καινούριους και με αφετηρία την πύλη της, να πραγματοποιήσεις τις καλύτερες βόλτες. Για την πλειοψηφία των συμμετεχόντων αυτό ήταν το νόημα της Πανελλήνιας κι όχι τα εκατό ή εκατό πενήντα άτομα που δημιουργούσαν τα επεισόδια. Περιμένουμε την επόμενη φορά να δραστηριοποιηθούν και οι λέσχες από την υπόλοιπη Ελλάδα για να γίνει η Πανελλήνια Συγκέντρωση σε πιο κεντρικό σημείο και να υπάρχει καθολική απαίτηση από τις αρχές για σωστή αστυνόμευση, με λίγα λόγια να παρακαλέσουν για το αυτονόητο οι άνθρωποι της ΜΟΤΟΕ, καθώς δεν είναι σε θέση να υποχρεώσουν την αστυνομία να κάνει την δουλειά της. Από εκεί και πέρα με δεδομένο ότι πρόκειται για τα ίδια άτομα κάθε χρονιά, μπορούν απλά να προσπαθήσουν να τους προσεγγίσουν, ευελπιστώντας σε μία αλλαγή συμπεριφοράς.

Πρόσφατα το MRCG, ένα από τα πιο δραστήρια μοτοσυκλετιστικά γκρουπ στο Facebook που ξεκίνησε ο συνεργάτης του MOTO, Λάζαρος Αλεξάκης, πραγματοποίησε την 5η κατά σειρά συγκέντρωση των μελών του, μαζεύοντας τον διπλάσιο αριθμό συμμετοχών από την Πανελλήνια Συγκέντρωση, χωρίς το παραμικρό συμβάν ή το παραμικρό επεισόδιο, πραγματοποιώντας ταυτόχρονα κοινωνική προσφορά, έχοντας αγκαλιάσει ιδρύματα, προσφέροντας τεράστιο φιλανθρωπικό έργο. Μπορεί η 36η συγκέντρωση του MRCG να είναι χαώδης, όπως αντίστοιχα παλιότερα, τελείως πολιτισμένος ήταν και ο θεσμός της Πανελλήνιας…

Όμως μάλλον εδώ κρύβεται κάτι που θα μπορούσε να βοηθήσει: Η ενασχόληση των μελών της ΜΟΤΟΕ σε συχνότερη βάση με κοινές δράσεις, η συχνή επικοινωνία των διαφορετικών μικρών λεσχών που την απαρτίζουν ίσως είναι ενέργεις που θα δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις και για μία καλύτερη, πολυπληθέστερη και με νέα ταυτότητα Πανελλήνια Συγκέντρωση στο μέλλον… Η 36η στη σειρά, αν εξαιρέσεις τα επεισόδια που τεράστια ευθύνη φέρει η αδιαφορία της αστυνομίας, κλείνει με θετικό πρόσημο για όλο τον κόσμο που ήταν εκεί και πέρασε όμορφα, κάνοντας τις βόλτες του στην Χαλκιδική, από τα βουνά μέχρι τις παραλίες…

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Η ιστορική εκστρατεία των “Τριών Όχι” κατά της μοτοσυκλέτας στην Ιαπωνία

Μην βγάζεις άδεια οδήγησης μοτοσυκλέτας, μην αγοράζεις μοτοσυκλέτα, μην οδηγείς μοτοσυκλέτα
Η καμπάνια των Τριών Όχι
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

26/2/2026

Ποιος θα περίμενε πως η Ιαπωνία των τεσσάρων μεγάλων κατασκευαστών, Honda, Yamaha, Suzuki και Kawasaki, θα αποθάρρυνε για τρεις δεκαετίες την επαφή των νέων με τη μοτοσυκλέτα, με μια ιδιαίτερα επιτυχημένη καμπάνια στα σχολεία, που έγινε γνωστή ως το Κίνημα / η Καμπάνια των Τριών Όχι: Μην βγάζεις άδεια οδήγησης μοτοσυκλέτας, μην αγοράζεις μοτοσυκλέτα, μην οδηγείς μοτοσυκλέτα. Μια καμπάνια που συνεχιζόταν σε πολλές περιφέρειες της χώρας, μέχρι και το 2012…

Η εκστρατεία “Tρία Όχι” (κυριολεκτικά “Κίνημα των Τριών Όχι”) ήταν μια εκτεταμένη πρωτοβουλία που εστίασε στα σχολεία της Ιαπωνίας, ξεκίνησε περίπου το 1982 και στόχευε στη δραστική μείωση των ατυχημάτων με μοτοσυκλέτες μεταξύ μαθητών λυκείου, αποθαρρύνοντας -και συχνά απαγορεύοντας- τη χρήση μηχανοκίνητων δίτροχων.

Η εκστρατεία αποτέλεσε απάντηση στη ραγδαία αύξηση των παπιών, scooter και μοτοσυκλετών κατά τη δεκαετία του 1970 και τις αρχές της δεκαετίας του 1980, η οποία οδήγησε σε έξαρση των τροχαίων ατυχημάτων και στη δημιουργία των γνωστών συμμοριών μοτοσυκλέτας γνωστών ως Bosozoku.

Η γέννηση των τριών όχι

Bosozoku

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το ποιος ήταν υπεύθυνος για την καμπάνια αποθάρρυνσης των νέων να ασχοληθούν με τη μοτοσυκλέτα, καθώς αυτή ξεκίνησε γύρω στο 1982 ως κίνημα βάσης (grassroots), που συχνά επιβαλλόταν από τις σχολικές αρχές, τα συνδικάτα εκπαιδευτικών και τις ενώσεις γονέων (PTA), και όχι ως κεντρική εντολή από την κυβέρνηση! Να πούμε εδώ πως η καμπάνια είχε αρχικά στόχο και το αυτοκίνητο, αν και το περισσότερο επικίνδυνο προφίλ της μοτοσυκλέτας έστρεψε τους υπεύθυνους κυρίως εναντίον των δυο τροχών.

Bosozoku

Η εκστρατεία των τριών όχι αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική στον περιορισμό της οδήγησης μοτοσυκλέτας από εφήβους, συμβάλλοντας σε απότομη πτώση της δημοτικότητας των μοτοσυκλετών στις νεότερες γενιές της Ιαπωνίας και σε αντίστοιχη πτώση στις πωλήσεις μοτοσυκλετών στο εσωτερικό της χώρας. Την ίδια ώρα οι 4 μεγάλοι κατασκευαστές μοτοσυκλετών της Ιαπωνίας γνώριζαν μεγάλες δόξες, κυρίως στο εξωτερικό, με τα μοντέλα τους.

Οι επικριτές της καμπάνιας υποστήριξαν -δικαίως κατά τη γνώμη μας- ότι η πολιτική των τριών όχι ενθάρρυνε την άκριτη υπακοή, περιόριζε την ελευθερία των νέων και δεν παρείχε ουσιαστική εκπαίδευση για ασφαλή οδήγηση, ενώ παράλληλα απέκλειε τη νέα γενιά από όλα τα πλεονεκτήματα της οδήγησης μοτοσυκλέτας.

Η εκστρατεία διήρκεσε για δεκαετίες, αλλά άρχισε να χάνει αρκετή από τη δημοτικότητά της τη δεκαετία του 2000, όμως η οριστική της απόρριψη πήρε πολύ παραπάνω, με την καμπάνια να παίρνει επίσημα τέλος μόλις το 2017, για να αντικατασταθεί από σεμινάρια και σχολές ασφαλούς οδήγησης.

Υπεύθυνοι κατασκευαστές, συντηρητική κοινωνία

Road safety, Japan

Αξίζει να σημειωθεί πως αν η καμπάνια των τριών όχι ξεκίνησε το 1982, οι Ιάπωνες κατασκευαστές μοτοσυκλετών όπως η Honda και η Yamaha είχαν ξεκινήσει να ασχολούνται με την ασφαλή οδήγηση μοτοσυκλέτας πολύ πιο πριν, και συγκεκριμένα κατά τη δεκαετία του 1970, ενώ και το ιαπωνικό κράτος θέσπισε νόμους για την ασφάλεια των αναβατών μοτοσυκλέτας.

Συγκεκριμένα, το 1975 εισήχθησαν ξεχωριστές άδειες οδήγησης μοτοσυκλέτας στην Ιαπωνία, ανάλογα με τον κυβισμό του κινητήρα, ενώ η χρήση κράνους κατέστη υποχρεωτική σε όλους τους δρόμους, ενώ προηγουμένως ίσχυε μόνο στους αυτοκινητοδρόμους.

The nicest people

Η Honda, η οποία είχε αναπτύξει σημαντικά τη δραστηριότητά της και ήταν δημοφιλέστατη και στο εσωτερικό της χώρας, αντιμετώπισε το ζήτημα με την πεποίθηση ότι η υγιής ανάπτυξη της μοτοσυκλετιστικής κουλτούρας και η διάδοση γνώσεων και τεχνικών ασφαλούς οδήγησης αποτελούσαν το κλειδί για την πρόληψη των ατυχημάτων. Έτσι, το 1970 ξεκίνησε τις δικές της δραστηριότητες προώθησης οδικής ασφάλειας.

Soichiro Honda

Από την αρχή του "Κινήματος των Τριών Όχι", ο ιδρυτής της Honda Motor Co., Soichiro Honda, έγραψε στο βιβλίο του «My Hands Speak» ότι: "αντί να απομακρύνουμε τις μοτοσυκλέτες από τους μαθητές λυκείου στο όνομα της εκπαίδευσης, δεν θα έπρεπε η σχολική εκπαίδευση να αφορά τη διδασκαλία των κανόνων και των κινδύνων της οδήγησης μοτοσυκλέτας;"

Για την περαιτέρω ενίσχυση της ασφαλούς οδήγησης, η Honda ίδρυσε το 1973 το Motor Recreation Promotion Center, με στόχο την προώθηση “υγιών τρόπων οδήγησης”. Οι πρωτοβουλίες αυτές αντικατόπτριζαν την πρόθεση της Honda να αναλάβει την ευθύνη που της αναλογούσε απέναντι στην ασφάλεια των πελατών της.

TL

Την ίδια χρονιά παρουσιάστηκε το πρώτο ιαπωνικό trial μοντέλο, Honda Bials TL125. Στο πλαίσιο της διάδοσης του μηχανοκίνητου αθλητισμού, η Honda δημιούργησε περισσότερα από είκοσι Bials Parks σε όλη την Ιαπωνία, όπου μπορούσαν να διεξάγονται αγώνες trial με έμφαση στην τεχνική οδήγηση και όχι στην ταχύτητα. Παράλληλα, κατασκευάστηκαν πάρκα ασφάλειας σε διάφορες περιοχές της χώρας ως χώροι για την ασφαλή απόλαυση του motocross. Με αυτά τα βήματα, η Honda επιδίωξε να διευρύνει τη βάση μιας υγιούς μοτοσυκλετιστικής κουλτούρας, αποστασιοποιημένης από την επικίνδυνη οδήγηση και τους bosozoku που σπίλωναν την εικόνα της μοτοσυκλέτας στην Ιαπωνία, και με τη συντηρητική προσέγγιση της κοινωνίας οδήγησαν στην καμπάνια των τριών όχι.

Το 1975, η Honda εγκαινίασε το σύστημα Safety Sports Shop (SSS) στα καταστήματα μοτοσυκλετών της. Οι αντιπρόσωποι SSS παρείχαν υπηρεσία επιλογής κατάλληλου μοντέλου για κάθε πελάτη, βάσει κριτηρίων που αξιολογούσαν την εμπειρία και τις δεξιότητες οδήγησής του. Παράλληλα η εταιρεία διοργάνωνε σεμινάρια ασφαλούς οδήγησης σε όλη τη χώρα, τα οποία προωθούσαν την οδική ασφάλεια. Επιπλέον, δημιουργήθηκαν πολυάριθμες λέσχες σε όλη την Ιαπωνία, κυρίως από αντιπροσωπείες, οι οποίες συγκεντρώνονταν μία φορά τον χρόνο στην πίστα της Suzuka, προσφέροντας ευκαιρίες στους φίλους της μοτοσυκλέτας να βρεθούν μαζί και να απολαύσουν οδήγηση σε ένα ασφαλές περιβάλλον.

Honda Motorcyclist school

Το 1978 η ίδια εταιρεία ξεκίνησε τα προγράμματα Honda Motorcyclist School (HMS), που απευθύνονταν σε χρήστες μεσαίων και μεγάλων μοτοσυκλετών για την εκμάθηση τεχνικών ασφάλειας και σωστής οδικής συμπεριφοράς. Τα μαθήματα πραγματοποιούνταν σε κέντρα κυκλοφοριακής αγωγής στη Suzuka, στην Okegawa και στη Fukuoka. Το μονοήμερο αυτό σχολείο επεκτάθηκε αργότερα σε εθνικό επίπεδο και διοργανωνόταν από αντιπροσώπους και γραφεία πωλήσεων της Honda, συμπεριλαμβανομένων των διανομέων, απευθυνόμενο και σε όσους σχεδίαζαν να οδηγήσουν σκούτερ ή οικογενειακά δίκυκλα.

Yamaha

Από τη μεριά της η Yamaha ανέπτυσσε τα δικά της εκπαιδευτικά προγράμματα για τη μοτοσυκλέτα σε εθνική κλίμακα. Το 1970, οι Ιάπωνες κατείχαν συνολικά 8,85 εκατομμύρια μοτοσυκλέτες και μοτοποδήλατα -αριθμός υπερδεκαπλάσιος σε σύγκριση με το 1955, έτος ίδρυσης της εταιρείας των τριών διαπασών. Οι συνθήκες αυτές ενίσχυσαν την κοινωνική ανησυχία σχετικά με την ασφαλή οδήγηση μοτοσυκλέτας.

Στόχος των δραστηριοτήτων της Yamaha ήταν η ενίσχυση της ασφάλειας, μέσω της διδασκαλίας του σωστού τρόπου οδήγησης μοτοσυκλέτας, καθώς και η διεύρυνση του κύκλου των φίλων της μοτοσυκλέτας. Το αρχικό πρόγραμμα περιλάμβανε τα μαθήματα ασφαλούς οδήγησης της Yamaha και το Yamaha Trail School, τα οποία ξεκίνησαν τον Απρίλιο του 1968.

Yamaha DT-1

Όταν η εταιρεία άρχισε να διαθέτει στην αγορά το trail μοντέλο DT1 το 1968, η δημοτικότητα των εκτός δρόμου δραστηριοτήτων αυξήθηκε κατακόρυφα. Κορυφαίοι αναβάτες ανέλαβαν ρόλο εκπαιδευτών στο Yamaha Trail School, το οποίο συνέβαλε στη διάδοση της off-road οδήγησης, μέσω βασικής εκπαίδευσης στην οδήγηση στο χώμα. Το σχολείο προσέφερε επίσης μαθήματα ελέγχου και συντήρησης μοτοσυκλετών. Τον Σεπτέμβριο του 1970, η Yamaha δημιούργησε 35 χώρους Yamaha Trail Land σε ολόκληρη την Ιαπωνία, όπου το κοινό μπορούσε να γνωρίσει τη χαρά της εκτός δρόμου οδήγησης.

Τον Μάιο του 1969, η Yamaha ίδρυσε επίσης τα Yamaha Moped License Schools, ενθαρρύνοντας το κοινό να αποκτήσει άδεια οδήγησης μοτοποδηλάτου κατηγορίας 1. Τα σχολεία αυτά βασίστηκαν στο πρότυπο των Yamaha Music Studios που είχε δημιουργήσει η Nippon Gakki (σημερινή Yamaha Corporation)! Με την ιδέα της μεταφοράς της φιλοσοφίας των μουσικών μαθημάτων στη δημιουργία σχολών μοτοσυκλέτας, τα Moped License Schools αναπτύχθηκαν σε όλη τη χώρα. Τον πρώτο κιόλας χρόνο λειτουργίας τους προσέλκυσαν περισσότερους από 160.000 μαθητές.

Yamaha Festival 1972

Η εταιρεία από την Iwata, ανέπτυξε επίσης εκδηλώσεις με στόχο τους φίλους της μοτοσυκλέτας. Μία από αυτές ήταν το 1ο Yamaha Grand Sports Festival (YGSF), που πραγματοποιήθηκε στο Fuji Speedway στις 5–6 Αυγούστου 1972. Ήταν μια μεγάλη διοργάνωση στην οποία μπορούσαν να συμμετάσχουν όλοι οι λάτρεις της μοτοσυκλέτας και τελικά προσέλκυσε συνολικά 80.000 άτομα! Συμμετείχαν 1.500 αναβάτες σε αγώνες motocross, kart και ταχύτητας δρόμου. Στον χώρο της εκδήλωσης συγκεντρώθηκαν 380 λεωφορεία, 3.800 αυτοκίνητα και 5.000 μοτοσυκλέτες. Το 2ο YGSF πραγματοποιήθηκε τον Αύγουστο του 1973 και ήταν ακόμη μεγαλύτερης κλίμακας, προσελκύοντας περίπου 95.000 άτομα μέσα σε δύο ημέρες!

Το απρόσμενο, εκπληκτικό συμπέρασμα στην επαρχία Gunma

Safety Courses

Και ερχόμαστε στο 2026, όπου σε άρθρο του ιαπωνικού περιοδικού μοτοσυκλέτας Young Machine, διαβάζουμε κάτι το εκπληκτικό. Η επαρχία Gunma στην Ιαπωνία θεωρεί πως η εκστρατεία των "τριών όχι" απέτυχε παταγωδώς, καθώς… συνέβαλε στην αύξηση τροχαίων ατυχημάτων!

Σημειώνουμε εδώ πως η συγκεκριμένη επαρχία είναι γνωστή και ως “το βασίλειο του αυτοκινήτου” καθώς έχει ανεπαρκείς δημόσιες συγκοινωνίες, κατά μέσο όρο κάθε νοικοκυριό έχει 1,5+ αυτοκίνητα, ενώ εδώ έχουν έδρα και διάφορα εργοστάσια της Subaru. Κάπως έτσι η επαρχία Gunma κατατάσσεται σταθερά στον πάτο των επαρχιών όσον αφορά στην οδική ασφάλεια, με αριθμό ρεκόρ τροχαίων ατυχημάτων και τραυματισμών, με αντίστοιχα κακές επιδόσεις στο ποσοστό μαθητών λυκείου που εμπλέκονται σε ατυχήματα με ποδήλατο αλλά και στο ποσοστό ατυχημάτων νέων οδηγών.

Safety Courses

Κάπως έτσι το 2014 ιδρύθηκε Ειδική Επιτροπή για τα Μέτρα Οδικής Ασφάλειας και, σε συνεργασία με το τμήμα τροχαίας πολιτικής της επαρχίας και την Αστυνομική Διεύθυνση, διερεύνησαν και ανέλυσαν τα αίτια των ατυχημάτων. Κατέληξαν στο κοινό συμπέρασμα ότι “η Εκστρατεία των Τριών Όχι διαδραματίζει σημαντικό ρόλο ως παράγοντας που συμβάλλει στο πρόβλημα”!

Βλέπετε, όταν η Gunma εφάρμοζε αυστηρά την Εκστρατεία “Τρία Όχι” για την αποθάρρυνση της χρήσης μοτοσυκλέτας, ένα από τα αποτελέσματα της καμπάνιας ήταν να αποξενωθούν οι μαθητές λυκείου από την ουσιαστική κυκλοφοριακή αγωγή, οδηγώντας σε επιδείνωση της οδικής συμπεριφοράς και αύξηση ατυχημάτων.

Μετά από συνεδριάσεις, ανταλλαγές απόψεων με σχετικούς φορείς, μελέτες και διαλέξεις ειδικών στην ανάλυση τροχαίων ατυχημάτων, η Ειδική Επιτροπή προχώρησε στη διαμόρφωση νέου σχεδίου για τα τροχαία ατυχήματα και νέο ΚΟΚ που τέθηκε σε ισχύ στις 22 Δεκεμβρίου 2014.

Στόχος ήταν -και είναι- η παροχή κυκλοφοριακής αγωγής σε ευρύ φάσμα ηλικιών -από μαθητές λυκείου μέχρι παιδιά και ηλικιωμένους, ώστε να εξελιχθούν όλοι σε υπεύθυνα μέλη της κοινωνίας, αποκτώντας δεξιότητες και γνώσεις ασφαλούς οδήγησης ποδηλάτου και μοτοσυκλέτας.

Safety Courses

Κύρια μέτρα που λαμβάνει η επαρχία Gunma μετά το 2014:

  • Μαθήματα κυκλοφοριακής αγωγής στο σχολείο και ειδικές δραστηριότητες.
  • Σεμινάρια από την αστυνομία και την Ένωση Οδικής Ασφάλειας.
  • Δημιουργία και διανομή φυλλαδίων για ασφαλή ποδηλασία.
  • Τεστ γνώσεων για ποδήλατο.
  • Σεμινάρια οδικής συμπεριφοράς για κατόχους άδειας μοτοσυκλέτας.
  • Σεμινάρια επιμόρφωσης εκπαιδευτικών στο Γενικό Κέντρο Κυκλοφορίας της Gunma.

Αργότερα, με την αναθεώρηση του κανονισμού και την κατάρτιση του 11ου Σχεδίου Οδικής Ασφάλειας, το πρόγραμμα ανανεώθηκε ως “Δεύτερο Πρόγραμμα Δράσης” (Μάρτιος 2021).

Το δεύτερο πρόγραμμα (2021–2025) στοχεύει ειδικά στους μαθητές λυκείου και εισάγει νέα μέτρα για ασφαλή ποδηλασία, όπως η προώθηση της χρήσης κράνους, ενώ συνεχίζει τις δράσεις για τις μοτοσυκλέτες.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι η κατάργηση της Εκστρατείας “Τρία Όχι” δεν οδήγησε σε απότομη αύξηση της απόκτησης άδειας οδήγησης από τους μαθητές, ή των ατυχημάτων με μοτοσυκλέτα.

Safety courses

Στο σεμινάριο ασφαλούς οδήγησης του 2025, αρκετοί μαθητές ανέφεραν ότι οδηγούν επειδή είναι αναγκαίο για να πηγαίνουν στο σχολείο. Η πλειονότητα των νέων της Gunma δεν ασχολείται με σπορ οδήγηση ή τουρισμό, απλώς καλύπτει πρακτικές ανάγκες μέσω της μοτοσυκλέτας.

Ο κανονισμός προβλέπει επίσης την προώθηση των δημόσιων συγκοινωνιών· δεν σημαίνει ότι πρέπει όλοι να οδηγούν μοτοσυκλέτα. Όμως, σε περιπτώσεις όπου οι συνθήκες μετακίνησης ή οικογενειακές ανάγκες το επιβάλλουν, η διατήρηση των “Τριών Όχι” στους σχολικούς κανονισμούς μειώνει την ποιότητα ζωής μαθητών και γονέων.

Safety courses

Αντίστοιχα, στις 9 Φεβρουαρίου 2018, η Επιτροπή για την Οδική Ασφάλεια Μοτοσυκλετών υπέβαλε έκθεση στο Εκπαιδευτικό Συμβούλιο της επαρχίας Saitama, συνοψίζοντας προτάσεις όπως η θέσπιση κατευθυντήριων γραμμών που θα αντικαθιστούσαν την Εκστρατεία "Τρία Όχι".

Πόσος χρόνος χάθηκε για τη μοτοσυκλέτα στην Ιαπωνία τόσες δεκαετίες που τα συντηρητικά “Τρία Όχι” μεσουρανούσαν, για να καταλήξουμε σε μελέτες που συμφωνούν πως η αποθάρρυνση των νέων στη χρήση μοτοσυκλέτας οδήγησαν όχι μόνο σε μείωση της ποιότητας ζωής τους, αλλά και στην αύξηση των τροχαίων ατυχημάτων!

Με πληροφορίες από το Young Machine και από την ιστορία των Honda και Yamaha